Definitions containing the research կար : 8188 Results

Ահեկեայ, եայք, եաց

adj. s.

that who is to the left.

NBHL (1)

Զոր միանգամ կարծես աջոյ կողման, զայսոսիկ նա կարծէ ահեկեայս։ Զո՞ր արդեօք կող. զահեկեա՞յն, թէ զաջոյն։ Զահեկեայ զարմունկնն ի դուրս կորզեալ. (Փիլ.։)


Ահեկին, ինք

adj. s.

cf. Ահեկեայ.

NBHL (1)

Զոր միանգամ կարծես աջոյ կողման, զայսոսիկ նա կարծէ ահեկեայս։ Զո՞ր արդեօք կող. զահեկեա՞յն, թէ զաջոյն։ Զահեկեայ զարմունկնն ի դուրս կորզեալ. (Փիլ.։)


Աղագ, ի, աւ

s.

reason, cause, account, sake.


Անձրեւեմ, եցի

vn.

to rain, to shower, to pour down;
անձրեւէ, it rains.

NBHL (1)

Գեդէոն նկարեաց անձրեւովն ի գեղմն ... զցամաքիլն հրէիցն, եւ զանձրեւիլն աշխարհի. (Նախ. դտ.։)


Անճահ

adj. adv.

inconvenient, unbecoming;
անճահս, unseemly.

NBHL (1)

Անճահ եւ վնասակար միաբանութիւն. (ՃՃ.։)


Անճաճանչ

adj.

not brilliant, gloomy.

NBHL (1)

Երկար ժամանակաւ անճաճանչ լինիմ ի լուսոյ. (ՃՃ.։)


Անճարակ

cf. Անճար.

NBHL (2)

ռմկ. ոճով, տկար. անկած.

Պա՛րտ է բժշկին անճարակ՝ որ գիտենայ զչորս ժամանակսն ... Զի անճարակ՝ բժշկին կարիք ունի նոցա գիտութիւն. (Մխ. բժիշկ.։)


Անճարակութիւն, ութեան

s.

inability, incapacity.

NBHL (1)

Յանճարակութենէ (տպ. յանճարութենէ) կապանացն այլ ինչ ոչ կարաց, բայց զայս՝ զի զլեզուն ծամեաց եւ եթուք յերեսս պոռնկին. (Վրք. հց. ՟Ե։)


Անճոռնի

adj.

gigantic, enormous, monstrous;
grotesque, extravagant, absurd, ridiculous, unseemly.

NBHL (1)

Եւ անհեթեթ բանիւ. անկարգ. անշուք. օրանսըզ.


Անմահ, ից

adj.

immortal.

NBHL (1)

Յանմահից իմն կարգի դնէր զինքն. (Եղիշ. ՟Ա. որպէս եւ հեթանոսք ասէին)


Անմասն

adj.

without share or portion, that does not participate;
bereft, destitute;
— լինել, to be destitute, to be bereft;
— առնել, to deprive.

NBHL (1)

Անմասն յամենուստ բարեկարգութեանց։ Ի ժամ վարձուն անմասն ելանեմ։ Միայն դու անմասն ստութեան խաւարի. (Նար. ՟Կ՟Ա. ՟Հ՟Ա. ՟Հ՟Թ։)


Անմարդութիւն, ութեան

s.

depopulation;
inhumanity, barbarity;
incivility, brutality.

NBHL (1)

Անմարդութիւնն ինչ զիրսն կարծիցես. (Ոսկ. ես.։)


Անմարտ

adj.

impregnable, invincible

NBHL (2)

ԱՆՄԱՐՏ ԱՆՄԱՐՏԱԿԱՆ. ἅμαχος. inexpugnabilis. Ուր չկայցէ մարտ. ճէնկսիզ. եւ որում չկարէ մարտն ստնանել. անմարտնչելի. անյաղթելի. անպարտելի. գարշը գօնմազ, ալթ օլմազ.

Այս է զօրութիւն մեծ, եւ կարողութիւն անմարտական. (Ոսկ. ես.։)


Անմեղ, աց

adj.

impeccable;
innocent;
harmless, silly;
— կացուցանել, to acquit.

NBHL (1)

Ոչ կարացաք անմեղ գնալ. (Լմբ. սղ. ՟Ի՟Դ։)


Անմերձենալի, լւոյ, լեաց

adj.

not to be accosted, inaccessible;
untouched.

NBHL (1)

Բիւր պղծութեամբ լի են, եւ կարի անմերձենալիք. (Խոսր.։)


Անմիաբանութիւն, ութեան

s.

discord, dissension, disagreement, difference, misunderstanding;
— ձայնի, discordance, dissonance.

NBHL (1)

Անմիաբանութիւն իմն կարծեցին։ Անտի լուծանիցեմք զկարծեալ բազում անմիաբանութիւնսն. (Ոսկ. մ. ՟Ա 4։)


Անմիտ, մտի, աց, ից

adj.

mad, silly, brainless, senseless, stupid, foolish, irrational, crazy.

NBHL (1)

ἅνους. mente carens Ոյր չգուցէ միտ. չունօղ զկարողութիւն մտաւոր. անբան.


Անմխիթար

adj. adv.

disconsolate, inconsolable;
disconsolately.

NBHL (1)

Անմխիթար տրտմութիւն, կամ սուգ, խորհուրդ, ապաշաւ, սպառնալիք. (Եղիշ. ՟Բ։ Փարպ. ՟Գ։ Սկեւռ. յար.։ Սարգ. յկ. ՟Բ։) Թէպէտեւ սուղ ինչ իցեն տրտմութիւնքն, սակայն նա անմխիթարս կարծեցուցանէ. (Մանդ. ՟Է։)


Անմոլորապէս

adv.

infallibly.

NBHL (1)

Որովք զիմաստիցն տեսութիւն անմոլորապէս ապագայիցն թողցեն յիշատակ։ Զորս պարտ է մեզ ի կարգիս անմոլորապէս դնել. (Սարգ. յռջբ. եւ Սարգ. յկ. ՟Դ։)


Անյագութիւն, ութեան

s.

insatiableness, greediness, gluttony.

NBHL (1)

ἁπληστία, τὸ ἁκόρεστον. insatiabilitas, aviditas inexplebilis. Չյագելն. որկորստութիւն. եւ անյագ լինելն. անգահութիւն. եւ Սաստիկ տենչ. անչափ կարօտ. գաթը հավէս.


Անյաղթ, ից

adj.

invincible, unconquered, insurmountable, ungovernable.

NBHL (1)

ԱՆՅԱՂԹ որ եւ ԱՆՅԱՂԹԱԿԱՆ ԱՆՅԱՂԹԵԼԻ. ἁνήττιτος. invictus, invincibilis. Որ ոչն յաղթի յո՛ր եւ է կարգի. անպարտելի. վերագոյն հանդիսացեալ. հզօր. աննուաճելի. անվանելի. որ չյաղթիւր, տակ չի մնար. եէնիլմէզ, տայմա մուզաֆֆէր օլան.


Անյայտ, ից

adj.

not evident, not manifest, obscure, hidden, secret;
apocryphal.

NBHL (1)

Զկարճ կեանս անյայտ կենցաղոյս։ Զելս անյայտ իրացդ. (Փարպ.։)


Անյայտնութիւն, ութեան

s.

obscureness, occultness, secretness.

NBHL (1)

Մարդկան տկար են բարքն եւ անհաստատք, որպէս իրքն բազում անյայտութեամբք լի են։ Եւ ոչ հաւատ ի վերայ անյայտութեան բերեալ՝ հաւատ ասասցի. (Աթ. ՟Դ։)


Անյայտութիւն, ութեան

s.

cf. Անյայտնութիւն.

NBHL (1)

Մարդկան տկար են բարքն եւ անհաստատք, որպէս իրքն բազում անյայտութեամբք լի են։ Եւ ոչ հաւատ ի վերայ անյայտութեան բերեալ՝ հաւատ ասասցի. (Աթ. ՟Դ։)


Անյաջողութիւն, ութեան

s.

unfavourableness, unfortunateness, disadvantage.

NBHL (1)

Չյաջողելն. անյարմարութիւն. վրիպականութիւն. տկարութիւն.


Անյարիր

adj.

that cannot rise.

NBHL (1)

Իբր Անյարական. չյարուցեալ. անյառնելի. անկանգնելի. որ չկարէ յառնել յոտս.


Անյարմար

adj.

incongruous, unsuitable, unbecoming, not appropriate;
unskilful, insufficient, incapable.

NBHL (4)

Որոյ անկարելի էր եւ անյարմար. (Յհ. կթ.։)

Ոչ եթէ անյարմար է առաջին ասցելոցդ, այլ կարի միաբան. (Լմբ. սղ.։)

Յանյարմարն առ նա կարծեցեալ զսաղմոսին բարեբանութիւն։ Ի յասել զանյարմարսն. (Նար. ՟Խ՟Ը. ՟Հ՟Բ։)

Կամ իբր Անյարդար. անկազմ. անշուք. անկարգ. որ եւ ἅτακτος.


Անյարմարագիր

adj.

that writes in an unbecoming manner;
indecently written.

NBHL (1)

Անյար ի վնասակար ցանկութիւնս. (Յճխ. ՟Ժ։)


Անյեղ

adj.

immutable, unchangeable, constant.

NBHL (1)

Անյեղ կարգին հպատակք եղեալ. (Դիոն. երկն.։)


Անյեղլի

cf. Անյեղ.

NBHL (1)

Անփոփոխելի եւ անյեղլի։ Զփոփոխելիսն կարծեացեալ անյեղլիս գոլ եւ անփոփոխելիս. (Փիլ. իմաստն. եւ Փիլ. լին.։)


Անյեղապէս

adv.

cf. Անյեղաբար.

NBHL (1)

Միացար մարմնով յարգանդի կուսին՝ անյեղապէս գոլով։ Նկարագիր անյեղապէս ի ծառայական խոնարհի պատկեր. (Շար.։)


Անյիշատակ

adj.

forgotten;
immemorial.

NBHL (2)

Զիւր կարգեալ աստուածսն անյիշատակ առնել եւ ջնջել. (Ագաթ.։)

Սոքա են՝ որ զբարեկարգութիւն քրիստոնէից ուղղեցին, եւ ոչ եթէ յանյիշատակաց ոք. (Լմբ. պտրգ.։)


Անյողդողդ

adj.

unshakeable, firm, immovable.

NBHL (1)

Որպէս թէ զանյողդողդ իրողութիւն կարծրագոյն գործարանաւ տնօրինել. (Յհ. իմ. ատ.։)


Անյոյզ

adj.

inscrutable.

NBHL (1)

Զանյոյզ զանքնին ... զիա՞րդ քննել կարիցեմք, եւ գիտել զբարձրելոյն. (Ագաթ.։)


Անյոյս, յուսից, աց

adj. adv.

hopeless, desperate;
despaired of;
unhoped, unexpected;
desperately;
— առնել, to render hopeless;
— լինել, to despair, to give way to despair, cf. Յուսահատ լինել, cf. Յուսահատեմ, cf. Անյուսանամ.

NBHL (2)

Նեղութիւն անյոյս եւ յանկարծակի. (Կլիմաք.։)

Անյոյս եւ աղէկարծում զօրութեան. (Փիլ. ել. ՟Բ. 24։)


Անյուշ

adj.

forgotten;
— առնել, to bury in oblivion.

NBHL (1)

Ոչ եղեաք բաւական յիշել զբովանդակն ի կարգի, այլ եւ ո՛չ բնաւ գտեալ անյուշք՝ յապաղեալ մոռացաք ինչ. (Փարպ.։)


Անյուսագոյն

adj.

more or very desperate.

NBHL (1)

Իբր Անյուսալի. կարի անյոյս ինչ.


Անյուսալի, լւոյ, լեաց

adj.

desperate, despaired of;
unhopeful.

NBHL (2)

ἁέλπιστος. insperabilis. Ոչ յուսալի. անյոյս՝ ըստ ՟Բ նշ. յուսահատելի. եւ Անակնունելի. անկարծ.

Տկար եւ անյուսալի խորհրդով. (Սկեւռ. յար.։)


Անյուսութիւն, ութեան

s.

despair.

NBHL (1)

Ապաշաւանք յանյուսութեան։ Զանյուսութեանն կարկուտ հալել. (Նար. ՟Լ՟Ա. ՟Լ՟Է։)


Անյօդ

adj.

inarticulate;
not joined, simple.

NBHL (1)

Իսկ զմեզ անյարմարս եւ անյօդս, եւ ոչ երբէք կարացեալ ի նոյն գալ. (Առ որս. ՟Ժ՟Ե։)


Աննախանձ

adj. adv.

not envious;
liberal, generous;
without envy;
generously, abundantly.

NBHL (1)

Աննախանձաբար հաղորդ առնել, կամ հաղորդեցուցանել, մատակարարել, ցուցանել, վայելել. (Դիոն. երկն. եւ Դիոն. եկեղ.։ Յհ. իմ. եկեղ.։ Վրդն. երգ.։ Սկեւռ. աղ.։)


Աննիազ

adj.

not indigent;
opulent

NBHL (1)

ἁπροσδεής. nulla re indigens, ἁνέκληπτος, nunquam deficiens, perennis. Անկարօտ. եւ Աննուազ. անպակասելի.


Աննիրհ

adj.

sleepless, watchful.

NBHL (1)

Քուն աննիրհ, եւ կուրութիւն բարի, ի մի՛ կարասցէ տեսանել զմեր առաքինութիւնս. (Կլիմաք.։)


Աննիրհելի

cf. Աննիրհ.

NBHL (1)

Քուն աննիրհ, եւ կուրութիւն բարի, ի մի՛ կարասցէ տեսանել զմեր առաքինութիւնս. (Կլիմաք.։)


Աննիւթ, ից

adj.

immaterial.

NBHL (1)

Որ խառնի յաղօթելն ընդ բազումսն երգակցութեամբ՝ ոչ կարէ աննիւթ աղօթել. (Կլիմաք.։)


Աննշան, ից

adj.

without mark, without sign, without character;
ignoble, unknown, obscure;
— վարել կեանս, to leave retired.

NBHL (1)

Աննշան առ տիպս է անտեղի տալին (այսինքն կարծրն). (Նիւս. կազմ.։)


Աննուազ

adj.

inexhaustible.

NBHL (1)

ԱՆՆՈՒԱԶ որ եւ ԱՆՆԻԱԶ. ἁμείωτος. non imminutus, de quo nihil imminui potest. Որ ոչ նուազի, եւ որում ոչինչ նուազի. անպակասելի. անսպառ. անթերի. անկարօտ.


Աննուէր, ուիրաց

adj.

without offering;
implacable, inexorable, cruel.

NBHL (1)

Չունօղ ուստեք զնուէրս. զընծայս. կարօտ եւ աղքատ մնացեալ.


Անշահութիւն, ութեան

s.

unprofitableness, uselessness.

NBHL (1)

Արհամարհութիւն լինէր առաջին պատուիրանին վասն նորին տկարութեան եւ անշահութեան. (Եբր. ՟Է. 8։)


Անշնորհ, աց

adj.

ill-favoured, disfigured, deformed;
ungracious, ungraceful, unpleasant;
unfortunate, unlucky;
ungrateful, unthankful.

NBHL (2)

Զի մի՛ կարծիցեն, թէ երկայն աղօթելն անշնորհ ինչ իցէ. (Իգն.։)

Անշնորհ առնէր զտալիսն եւ զբերելիսն կարասոյն. (Բուզ. ՟Դ. 10։)