cf. Ջեռուցանեմ.
to enervate, to shock the nerves, to unnerve, to weaken.
to nerve, to strengthen the nerves, to corroborate, to invigorate.
cf. Ջլացուցանեմ.
to varnish;
to glaze.
to heat, to cudgel, to cane, to whip.
to collect, to gather;
to win at play.
to clean, to dust, to purge, to wipe;
to efface, to scratch out, to erase, to cancel, to expunge;
to abolish, to annul;
to destroy, to undo, to suppress;
to extirpate, to exterminate;
— զգաչինս, to cancel, to annul, to make void a contract.
to assemble troops, to muster, to gather in crowds, to call together.
to separate, to set a-part.
to connect, to join.
to distinguish, to separate, to detach.
to mix with water, to dilute;
— — զգինի, զկաթն, to adulterate with water (wine, milk, &c);
— խողխող, cf. Ջրահեղձ.
to grind, to sharpen, to whet, to set.
to go backward instead of forward;
to unlearn, to go back, to make no progress.
to accommodate, to suit, to arrange, to adjust;
to form, to fashion, to give a relish or zest to;
to compound, to compose, to combine;
— զդէմս, to compose one's countenance.
cf. Յերկարեմ;
— օր ի յօր, to procrastinate, to postpone or defer from day to day;
—ձգեցան իրքն, that affair went on slowly.
Զայս մարմնոյ իմ ցաւ յերկարաձգել ինձ խնդրեմ ի Տեառնէ Աստուծոյ իմոյ. (Վրք. հց. ՟Ը։)
to prolong, to prorogue, to delay, to put off, to protract, to spin out;
ոչ — զկեանս իւր, to be short-lived;
ոչ յերկարեսցէ աւուրս, let his days be few;
առանց յերկարելոյ իսկ ասացից, in a word;
զի՞ —, in short, in fine;
cf. Յերկարիմ.
to support, to shore or prop up.
to speak like a madman, foolishly, crazily.
cf. Յիմարեցուցանեմ.
to drive mad, to distract, to dement;
to infatuate, to charm, to bewitch, to fascinate, to bewilder;
to intoxicate.
to remember, to recollect, to call to memory;
to mention, to make mention of;
to remind, to put in mind.
to bear in mind, to call to mind, to remember, to recollect;
to record;
յիշեա զիս, remember me;
don't forget me;
յիշե՞ս, do you remember ?
չյիշեմ զանունն, I don't remember his name, I have forgotten his name.
Եթէ ցանկ զԱստուած յիշեմք, չախորժիցեմք զչարիսն յիշել. (Ոսկ. եբր.։)
to put one in mind of, to remind, to recall to the memory of, to recollect, to remember, to bring to mind;
to admonish, to warn.
Զյանցանս իմ յիշեցուցանեմ այսօր։ Յիշեցուցանել զաւուրս մանկութեան քո։ Առ յիշեցուցանել (կամ ըստ յն. առ յիշեցուցանել) նոցա զմա՛րտ պատերազմաց։ Յիշեցուսցէ ձեզ զճանապարհս իմս։ Յիշեցուցանեմ քեզ արծարծել զշնորհսն Աստուծոյ։ Յիշեցուցանել ձեզ վասն շնորհացն՝ որ տուեալ են ինձ յԱստուծոյ. եւ այլն։
cf. Յիսնամեան.
Ի քսանամենից մինչեւ ցյիսնեմեանս. (Նախ. թուոց.։)
to take the fiftieth part.
to try, to strive, to tax one's ingenuity.
to attach, to connect, to unite;
to stretch or hold out;
to fix.
to get with young, to impregnate, to fecundate.
to send to, to forward, to despatch;
— զումեքէ, to send for, to send to search after.
to rough-hew, to roughen down, to smooth, to plane, to polish;
to burnish, to gloss;
to polish.
to gorge, to glut, to surfeit, to stuff, to cram.
cf. Յոլովեմ.
Աճեցուցանէ զահն, յոլովէ զկասկածն։ Քանզի եցոյց զվնասն՝ եթէ մեծ է, յոլովէ ե՛ւս զհրամանն։ Անձանց շահս յոլովեմք. (Ոսկ. ես.։ եւ Ոսկ. մ. ՟Ա. 21։ եւ փիլիպ. յորմէ եւ Սարգ. յուդ. ՟Դ։)
to cause to abound or increase, to augment, to multiply;
cf. Յոլովանամ.
Աճեցուցանէ զահն, յոլովէ զկասկածն։ Քանզի եցոյց զվնասն՝ եթէ մեծ է, յոլովէ ե՛ւս զհրամանն։ Անձանց շահս յոլովեմք. (Ոսկ. ես.։ եւ Ոսկ. մ. ՟Ա. 21։ եւ փիլիպ. յորմէ եւ Սարգ. յուդ. ՟Դ։)
Ի պաշտաման դիցն յոլովելոյ։ Զցայգ եւ զցերեկ յոլովէին ի նոյն պաշտամունս (հոգեւորս)։ Յորժամ մոռանայցեմք զերկիւղն Աստուծոյ, եւ ի չարիսն յոլովիցեմք. (Ագաթ.։ Փարպ.։ Մանդ. ՟Ի՟Ա։)
Գիտիցեմք յարդարութիւն յոլովել։ Յոլովեսցէ յողորմութիւն։ ՅԵգիպտոս յոլովեաց աստուածպաշտութիւնն. (Խոսր.։ Յհ. գառն.։ Վրդն. աւետար.։)
Մեծագոյն յետ դարձին զյոլովիլն ի տունս քան զառաջինն ասէ լինել. եւ ոչ միայն յոլովիլ, այլ աճել յուղղութիւնս. (Մխ. երեմ.։)
to render negligent;
to make proud.
cf. Յողդողդեցուցանեմ.
to shake, to cause to totter, to waver, to be irresolute, to vacillate;
to stir, to agitate, to trouble.
cf. Յոռեցուցանեմ.
to make worse, to spoil, to corrupt, to debase, to deteriorate;
to underrate, to depreciate, to disparage.
cf. Յովանակաչու.
ՅՈՎԱՆԱԿԱՃԵՄ ՅՈՎԱՆԱԿԱՉՈՒ. Ուր իցէ ճեմել կամ չուել յաւանակաւ. հեծեալ ի յաւանակ.
Յովանակաճեմ գալուստ նորա։ Զյովանակաճեմ մուտ յԵրուսաղէմ։ Յաւուր ղոգոմենին՝ յովանակաչու ճանապարհին Յիսուսի. (Տօնակ.։)
to cause to abound or flow in abundance, to deluge with, to pour out abundantly;
to augment, to increase;
to be full of, to abound, to superabound, to stream or flow copiously;
to overflow, to run over;
to flood;
to be gorged with, to swim in abundance;
— զափամբք, to overflow, to rise above the banks.
to exhort, to persuade, to excite, to incite, to induce, to stimulate, to spur or urge on;
to encourage, to animate, to inflame, to comfort;
to multiply, to augment, to increase.
Ոչ ի չարեացն զարհուրեցաւ, եւ ոչ ի բարեացն յորդորեցաւ. (Մխ. երեմ.։)
Յորդորէ եւս զմիտս նոցա. ընդ ձեզ եմ ասէ։ Կրթեաց եւ յորդորեաց զմիտս նոցա. (Ոսկ. մ. ՟Գ. 37։)
to call, to name, to denominate, to qualify as, to give a name to, to entitle;
to surname.
to throw to the ground, backwards, to overturn, to knock down, to fell or strike to the earth.
to search, to investigate.
to seek, search or inquire after, to make search for, to ferret out, to hunt after;
to examine, to discuss;
to agitate, to move, to trouble;
to excite, to incite, to provoke, to stir up, to move sedition;
— զծով եւ զցամաք, to seek everywhere for, to ransack;
— խնդիրս, to breed disputes, to excite quarrels.
to cause to become idle, slothful, indifferent, to enervate, to demoralize.
to accompany, to attend on, to escort;
to lead, to conduct, to guide;
to send, to expedite, to despatch, to forward;
to perform the funeral obsequies.
Բարեմտութեամբ յուղարկեալք յաշխարհէ (ի Պարսս). (Եղիշ. ՟Ա։)
Զդուստրիկն իմ յուղարկեցի ի գերեզման, եւ զքեզ թե՛կղ յուղարկեմ՝ տալ գազանաց կերակուր. (Ճ. ՟Գ.։)
cf. Յուլացուցանեմ.
cf. Կատակերգ.
Զմենանդրոս ասեմ զգլուխ կատակերգակացն։ Զյոյժ հռչակելոյ կատակերգակիս մենանդրի. (Պիտ.։)
furious, impetuous, fierce, frantic, fiery, passionate, violent, unruly, wild, untamed, ferocious.
Ո՛վ կատաղիք։ Ընդդեմ կատաղեացն ո՛րչափ չարչարեցաւ. (Ոսկ. յհ.։)
perfectly, in perfection;
entirely.
Կատարելապէս եւ դեմ յանդիման խօսիմք. (Շ. բարձր.։)
perfection, integrity;
crowning, perfecting;
completion, accomplishment, consummation;
martyrdom;
consecration;
initiation;
—դ or քո —, your Holiness.
Ընտրելագոյն կատարելութեանցն շտեմարան. (Պիտ.։)
accomplishment, completion, consummation;
execution, realization;
perfection;
end, term, conclusion;
end, death;
consecration;
initiation;
— առնուլ, to be accomplished, finished;
to improve;
— տալ, ի — ածել, to finish, to terminate, to achieve;
to improve, to perfect;
cf. Ծագ.
Իսկ (Երեմ. ՟Բ. 2.)
in form of a circle, round, circular.
Հիւսիսային կողմանն դիր կարակնաձեւ՝ արդարեւ գողաւոր կուսից յօնից դարեւանդաց համեմատ. (Խոր. ՟Բ. 39։)
rough, hard winter;
wintry, hrumal, hyemal, stormy.
Էր երբեմն կարաձմեռնգեւ դժնդականայր խիստ ձմեռն. (Սոկր. ՟Է. 22։)
office of precursor;
fore-running.
Զառաքելութեան իւրոյ զշնորհս ի ձեռս տայր նմա, որպես երբեմն յովհաննու մկրտչի զկարապետութիւն քրիստոսի. (Յհ. կթ.։)
large jar for wine, cask, barrel;
tun;
cf. Ծակ.
Յաղագս բնակելոյն դիոգինեայ ի կարաս։ Սոկրատես ոմն եմուտ ի բեկոր ինչ կարասոյ, եւ թաքեաւ ի պտղոմեայ։ Պիտանացու է ինձ կաթիլ բախտի՝ քան խելք կարասով։ Ըստ իմ դատողութեան մի վարկանիմ զխառանախօսութեան եւ զկարասին պատմութիւն. (Նոննոս.։)
order, command;
ordered, established.
Գիրք աստուածային զիւր ազգն ի բաց հատեալ, այսինքն է զսեմ, ելիք զայլսն իբրեւ զարհարմարհեալս, եւ իւրոցն անարժան կարգածոցն բանի համարեալ. (Սամ. երէց.։)
cf. Կոմէս.
Սնեալ եւ ուսեալ տրդատէս առ կոմսի ումեմն լիկիանէ անուն կոչեցելոյ. (Ագաթ.։)
in form of a cupola;
concave, vaulted.
Ի դրանն վերայ գոգաձեւ գտանի ... որպէս եւ այժմ տեսանեմք ի մեր եկեղեցիքս, որ ի վերայ սեմոցն կոնքաձեւ գտանի. (Նչ. եզեկ.։)
beaten, ruined, destroyed, worn away.
Ասեմք, եթէ փտեալ կան այս անուան բազում ինչք. եւ չասեմք զայն՝ բազում գանձս, այլ՝ փտութիւն կոչեմք, եւ ըն վայր կոշկոճ. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 22։)
calling, call, nomination;
appellation, name, nomination, denomination;
appeal, summons, citation, assignation;
invitation;
invocation;
vocation;
— յետս, retraction, recantation, unsaying, recalling.
Օր կոչման հրաւիրակի։ Արար թագաւորն կողմունս (կամ կոչունս). (Երեմ. ՟Լ՟Ա. 6։ Եսթ. ՟Բ. 18։)
Կիւրեղ երուսաղեմացի ի կոչման գիրսն ասէ. (Տօնակ.։)
eft, newt, lacertus facetanus.
Զկովիդիաց (ասեմ) ի խարափմանէ սարսեալ եւ անարի եւ ցայգագնաց. (Մեկն. ղեւտ.։)
cf. Կովադիաց.
Զկովիդիաց (ասեմ) ի խարափմանէ սարսեալ եւ անարի եւ ցայգագնաց. (Մեկն. ղեւտ.։)
destroyer, massacrer;
slaughterer, exterminator.
Օձսկոտորիչս. (Թուոց. ՟Ի՟Ա. 6։ Երեմ. ՟Ը. 17։)
cf. Կորակոր;
— առնել, to humble, to abase, to humiliate, to overwhelm with shame;
— լինել, to hang one's head, to get confused, to humble oneself, to lose courage, to be ashamed, abashed, humiliated.
Կորագլուխ ամաչեցեալ զերկիր նշմարեմք. (Սարգ. յկ. ՟Զ։)
Կորագլուխ եմ, եւ անհամարձակ. (Լմբ. պտրգ.։)
to be bent, bow-ed, crooked, curved, to grow cambered, to stoop, to warp;
to fall in, to sink;
to bend the head, to bow down, to be humbled, depressed, confused, debased.
Հանդերձ ողբովք կորացեալ էի (ծնգօք)։ Խոնարհեալ կորանայի ի վերայ ծնդաց իմոց։ Կորացարու՛ք եւ նստարուք։ Կորանայցես առաջի հզօրի։ Կորացան յանօրէնութեան իւրեանց, եւ այլն. (՟Ա. Եզր. ՟Ը. 74։ ՟Բ. Եզր. ՟Թ. 5։ Դտ. ՟Ե. 27։ Երեմ. ՟Ժ՟Գ. 18։ Առակ. ՟Ի՟Ե. 7։ Սղ. ՟Ճ՟Ե. 43։)
humiliation, shame, debasement, confusion, consternation;
dishonour, ignominy, infamy, opprobrium;
shamefully, ignominiously.
Ոչ ամաչեմք, եւ ոչ առ կորանաց զերկիր նշմարեմք. (Սարգ. յկ. ՟Թ։)
prostrated, prostrate, prone;
— անկանիմ, to fall upon one's face;
to fall down;
to go to ruin, to sink into decay, to be overthrown, to crumble away, to fall to pieces, to be ruined;
— արկանեմ, to throw down, to overthrow, to destroy, to ruin.
jargon, brogue, cant.
Գալիլեայ լեզուն մի է ասեն, եւ կորճայ, եւ կարի շինական. եւ զիա՛րդ լսեմք մեք յիւրաքանչիւր բարբառս՝ յորում ծնեալք եմք. (Տօնակ.։)
ability, dexterity, address;
cf. Կորովամտութիւն;
— բանից, eloquence, fluency of speech;
— բբաց, piercing sight.
Կորովութեամբ կշռեմ ի նպատակ անդր. (Եփր. փիլիպ.։)
earthen-pitcher, jug, jar;
water-pot.
Կուժ մի նոր։ Կուժ ջրոյ. (Երեմ. ՟Ժ՟Թ. 1. 10։ ՟Դ. Թագ. ՟Բ. 20։ ՟Ա. Թագ. ՟Ի՟Զ. 11 = 16։ ՟Գ. Թագ. ՟Ժ՟Թ. 6։)
born of a virgin;
Holy Virgin.
Զսոսա կուսածին յագեցոյց, այս ինքն իւրով անապական մարմնով եւ արեամբն. Կիւրղ.... այլ աստուածաստեղծին ադամայ համեմատի ճշմարիտ մարդն կուսածին. (Պիտառ.։)
virgin;
maid;
nun;
— լինել, to go into a nunnery, to take the veil.
Կուսան հոգւով, կուսան մարմնով. (Մաշտ. սքեմ.) (ար. եւ իգ.)
Եւ երբեմն՝ յարականն.
ԿՈՒՍԱՆ Շփոթի երբեմն ի գրչաց ընդ Գուսան.
virginity;
maidenhead, pucelage;
pudicity;
բառնալ զ—, արկանել ի կուսութենէ, to defile, to ravish, to violate, to deflour;
ի կուսութենէ իւրմէ, from her youth;
cf. Կնիք.
παρθενία, τα παρθενεῖα virginitas, virginalia. Կոյս գոլն. մաքրութիւն կուսութեան. կնիք եւ նշան կուսութեան. կուսակրօն կեանք. Տե՛ս (Օր. ՟Ի՟Բ. 15 = 16։ տ. ՟Ժ՟Ա. 37։ Տոբ. ՟Գ. 16։ Յուդթ. ՟Թ. 3։ Երեմ. ՟Գ. 4։ Ղկ. ՟Բ. 36։)
grain, seed;
bait, food;
cf. Կորիզ;
to feed its young birds or chickens, to put into their beaks.
castrated, gelded;
eunuch.
Զարտասահմանեալ կրտացն ասեմ։ Չէ՛ հնար կրտի թագաւորել. (Սանահն.։)
idolatry, love of idols.
Կամ զկռամոլութիւն կոչէ շնութիւն. (Մխ. երեմ.։)
idolatrous;
idolater;
heathen.
Զթանձրամած խաւարն կռապաշտականն աղջամղջին նսեմութեան փարատեցեր. (անդ։)
crakeing, creaking, cry or noise;
— հաւուց, cackling;
— թռչնոց, chattering;
— խորդոց, crunk, crunkle of the crane.
Հաւահմայք, որ զկռիչս եւ զթռիչս խրտեն. (Մխ. երեմ.։)
cf. Երեւակ.
Աստղ աստուծոյն րեմփայ զկրօնոս կոչէ. քանզի հեթանոսք աստուծոյն իւրեանց կռօնեայ ասեն, թէ աստղ է յերկինս. (Նախ. ամովս.։)
Բայց ես ասեմ զկռոնոսդ անուն եւ զբէլ՝ նեբրովթ լեալ. (Խոր. ՟Ա. 6։)
Իսկ զորս վասն կռոնոսի եւ արամազդայ պատմութիւնք իցեն, ամաչեմ ասել. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Թ։)
antagonistic;
champion;
ally.
Որպէս առ աբրահամաւն եկեր, եւ ընդ յակոբայ կռուակից եղեւ. այսինքն գօտեմարտեցաւ. (Յհ. իմ. երեւ.։)
Մեմնոն եւ ամազոնք պռիամայ կռուակից եղեն. (Եւս. քր. ՟Բ։)
hold;
— գտանել, ունել, to get a hold on.
Զխիղճ մտացն սրբիցեմք, եւ գտանիցին ի մեզ կռուանք, եւ մի՛ կարծիք չարեաց. (Ոսկ. մ. 4. 87. (որպէս ըմբիշ սերկ եւ օծեալ իւղով է անըմբռնելի ի կռուի։))
to take offence, to wrangle, to strive, to contend, struggle or dispute with, to debate, to contest, to quarrel;
to skirmish, to grapple with each other, to clash together, to fight, to come to blows;
to take hold of, to cleave to, to cling, adhere or stick to, to hold fast by, to catch or grasp at, to get entangled in;
— ընդ միմեանս, to beat one another, to fight together;
to quarrel;
թօթափել զփոշին կռուեալ, to shake the dust off one's foot;
ի բեւեռ կռուեցաւ հանդերձ նորա, his coat is caught by a nail.
μάχομαι, πολεμέω pugno, contendo, certo, belligero, praelior եւ παλαίω , ἑμπαλαίω, προσπαλαίω luctor, eluctor, colluctor. Ի կռիւ մտանել. մաքառիլ. կարգել. վիճել. եւ Մարտնչել. պատերազմիլ. եւ Գօտեմարտիլ. կռուիլ, կռուըտիլ, ծեծկուիլ, զարնուիլ.
blow with a fist;
ill treatment, atrocious offence, wrong, injury.
Անձամբ անձինս կռփանս եւ դատապարտութիւն։ Զկռփանս անձին նախապատմեալ։ Ի կռփանս խղճմտութեան մատնիլ։ Եւ ոչ կռփանօք ստգտանացս զնա խոցոտիցեմ։ Կռփանս եւ ցաւք է խղճի մտացս. (Լմբ. պտրգ. եւ Լմբ. սղ.։)
Testament;
Հին՝ Նոր —, the Old, the New-.
Տապանակ կտակարանաց. (Ել. ՟Լ՟Ա. 7։ Երեմ. ՟Գ. 16.) որ եւ ասի Տապանակ կտակի կամ ուխտի։
of linen, linen.
Պատմուճան կտաւի։ Անդրավարտիս կտաւիս։ Գօտի կտաւի։ Խոյր կտաւի։ Ձորձ կտաւի։ Յասուեաց եւ ի կտաւեաց՜ սփածանելի կտաւի. եւ այլն. (Ղեւտ. ՟Զ. ՟Ժ՟Գ. ՟Ժ՟Զ։ Եզեկ. ՟Խ՟Դ. 17։ Երեմ. ՟Ժ՟Գ. 1։)
cf. Կտաւեայ.
Պատմուճան կտաւի։ Անդրավարտիս կտաւիս։ Գօտի կտաւի։ Խոյր կտաւի։ Ձորձ կտաւի։ Յասուեաց եւ ի կտաւեաց՜ սփածանելի կտաւի. (եւ այլն. Ղեւտ. ՟Զ. ՟Ժ՟Գ. ՟Ժ՟Զ։ Եզեկ. ՟Խ՟Դ. 17։ Երեմ. ՟Ժ՟Գ. 1։)
cf. Կտաւեայ;
շապիկ —, linen shirt;
—ք, linen.
Պատմուճան կտաւի։ Անդրավարտիս կտաւիս։ Գօտի կտաւի։ Խոյր կտաւի։ Ձորձ կտաւի։ Յասուեաց եւ ի կտաւեաց՜ սփածանելի կտաւի. (եւ այլն. Ղեւտ. ՟Զ. ՟Ժ՟Գ. ՟Ժ՟Զ։ Եզեկ. ՟Խ՟Դ. 17։ Երեմ. ՟Ժ՟Գ. 1։)
cf. Կտտանք.
Յորժամ հեռիս եմ, եւ ի տանջանս, եւ ազգի ազգի կտուտս ունիմք. (Ոսկ. ՟ա. թես.։)
knife;
scissors;
— դահեկանաց, clippings, shearings of coins, sizel.
Կտրեաց կտրոցաւ դպրապետին. (Մխ. երեմ.։)
lime-pit.
Ի կիր հրամայեմ արկանել զքեզ ... ընկեցին զսուրբն ի կրագուբ մի. (ՃՃ.։)
fire-place, hearth, heart-stone;
brazier, chafing-dish or chafing-pan;
stove, furnace;
chimney;
fire-temple.
Զմսահանսն եւ զկրակարանսն։ Կրակարան կայծականց։ Կրակարան հրոյ։ Ընկէց ի կրակն՝ որ կայր ի վերայ կրակարանին. (Ել. ՟Ի՟Է. 3։ Առակ. ՟Ի՟Զ. 21։ Երեմ. ՟Լ՟Զ. 22. 23։)
lime-flavoured.
Որպէս կրահամ եւ ծծմբահամ ջուր. (Մխ. երեմ.։)
wearable;
portable;
bearer, carrier;
litter;
mother.
Եւ ոչ ինքնին ի կրելիսն ամբարձին. (Երեմ. ՟Ժ. 5։)
well ordered, regular, methodical;
ecclesiastic, clergyman.
Զայս ամենայն յայսպիսիս պահել կարգաւո՛ր կարծեմ։ Կարգաւոր վարկայ երկրորդել։ Զոր կարգաւոր համարեցայ ըստ կարի խուզողութեամբ եւս փեռեկել. (Բրս. հց.։ Պիտ.։ Լմբ. պտրգ.։)
Կարգաւոր ուրեմն (է) եւ ըստ մտացն գօրծակցութեան զհրամայեալս լսել. այսինքն ի դէպ է ըստ կարգի. յն. մնայ. (Բրս. հայեաց.։)
regularity, order, method;
arrangement regulation;
— հասարակաց աղօթից, office, divine service.
Տեսանեմք բացեալ մեզ զդրունսն, այլ մտցուք ամենայն կարգաւորութեամբ. յն. բարեկարգութեամբ. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 2։)
to call, to call aloud, to send forth or utter cries;
to cry to, to call upon, to invoke, to implore;
to call, to name;
to call, to invite;
to raise up, to evoke;
to read;
— զանուն ուրուք, to call on the name of;
— յօգնութիւն, to cry out for help;
— զօգնականութիւն, to implore, to crave the aid of;
երջանիկ — ումեք, to call any one happy;
վաշ վաշ —, to insult, to revile;
աւաղ or ողբս —, to deplore, to lament for.
Կարդալ զաստուած, զանուն տեառն. եւ առ աստուած, առ տէր։ Արի կարդա զտէր աստուած քո։ Վասն առողջութեան զապիկարն կարդայ։ Կարդաց զտէր կենդանութեան։ Ի նշանագործ տէրն կարդայր։ Կարդայցեք առ իս, եւ ես ոչ լսիցեմ ձեզ։ Կարդային առ շմաւոն, եւ աղաչէին ձեռն տալ. եւ այլն։
ԿԱՐԴԱԼ. որպէս ռմկ. այսինքն Ընթեռնուլ. վերծանել. ἁναγνώσκω lego. Տես (Եսթ. ՟զ 1. ՟ը 13.։ Եզր. ՟բ 26. ՟գ 13.։ Նեեմ. ՟ը 3.12.18։)