Definitions containing the research դրախտ : 256 Results

Փափկութիւն, ութեան

See full entry →

s.

delicacy, tenderness;
effeminacy, daintiness, delight, pleasure, voluptuousness;
— խղճի, scrupulousness of conscience, scrupulosity;
— իմաստից, niceties or delicacies of thoughts;
— սրտի, ախորժակի, delicacy of heart, — of taste;
— կերակրոց, luxurious feeding, delicacies, dainty meats, good living;
արօտք փափկութեան, pleasant pastures;
պարտէզ փափկութեան, garden of delights;
օր փափկութեան, holiday;
ի հանդերձս փափկութեան զարդարեալ, tastefully, daintily clothed or dressed;
ընկղմիլ ի —ս, to revel in voluptuousness;
cf. Հատանեմ.

NBHL (1)

Եդ զնա ի դրախտին փափկութեան։ Զուխս փափկութեան քո տացես ըմպել նոցա։ Ելից զկուշտ իւր ի փափկութենէ իմմէ։ Անկցին ի տանց փափկութեանց իւրեանց.եւ այլն։


Փշալից

See full entry →

adj.

full of thorns or briars, thorny, braky, prickly, briery.

NBHL (1)

Երկիր փշաբեր փշալից՝ փոխանակ դրախտին փափկութեան. (Եփր. ծն.։)


Փշեղէն, ղինի, նաց

See full entry →

adj.

thorny, spiny, made of thorns.

NBHL (1)

Եհան խաբմամբ առ ի դրախտէն՝ էած յերկիր յայս փշեղէն. (Շ. այբուբ.։)


Փոխելանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to go mad.

NBHL (1)

Մի փոխելանար ո՛վ մարդ, եւ վաճառական լինիր անմիտ, ընդ առօրեայ հեշտութեանս զփափկութիւն դրախտին վաճառել. (Սարգ. ՟բ. պ. ՟Է. ձ։)


Տատասկաբեր

See full entry →

cf. Տատասկածնունդ.

NBHL (1)

Ադամ ել ի դրախտէն յերկիր փշաբեր եւ տատասկաբեր։ Զփշաբեր եւ զտատասկաբեր երկիր ժառանգեաց. (Եփր. խոստով.։ Կոչ. ՟Բ։)


Տարագիր

See full entry →

adj.

proscribed, removed, driven away, expatriated, banished, exiled;
— առնել, լինել, cf. Տարագրեմ, cf. Տարագրիմ;
— ելանել ի կենաց, to pass from this world;
ի հայրենի ընչից — գտանիլ, to be disinherited.

NBHL (1)

Յետ տարագիր ի դրախտէն լինելոյ։ Ի բազմերան կենացն տարագիր գտանէր. (Եւս. քր. ՟Ա։)


Տարատրոհեմ, եցի

See full entry →

va.

to disjoin, to separate, to remove.

NBHL (1)

Տարատրոհեաց ի կենաց դրախտէն զկողին պարտակից. (Նար. խչ.։)


Տարորոշութիւն, ութեան

See full entry →

s.

distinction, separation, division.

NBHL (1)

Ելն ադամայ եւ տարորոշումն ի տենչալի դրախտէն. (Զքր. կթ.։)


Տարորոշումն, ման

See full entry →

s. med.

secretion.

NBHL (1)

Ելն ադամայ եւ տարորոշումն ի տենչալի դրախտէն. (Զքր. կթ.։)


Տենչալի, լւոյ, լեաց

See full entry →

adj.

desirable, enviable;
dear.

NBHL (1)

Առեալ զտենչալի նշխարս սրբոյն։ Յանդիման տենչալւոյս (դրախտի)։ Տենչալի տուրք ... Տումար տենչալի։ Տենչալի տեսլեամբ տո՛ւր ինձ յագենալ։ Յոյժ տենչալի էր ինձ եւ փափաքելի ոչ՛ այլոց զիս, եւ ոչ զայլս ինձ լինել ի թշնամութեան. (Փարպ.։ Պիտ.։ Նար.։ Ժմ.։ Յհ. իմ. երեւ.։)


Սխալական, ի, աց

See full entry →

adj.

liable to error, fallible, frail.

NBHL (1)

Երկոքումբք եղեւ սխալական յետ դրախտին կենաց. (Երզն. մտթ.։)


Սկզբնաչար

See full entry →

cf. Նախաչար.

NBHL (1)

Ի դէմս այլազգեացն սպառնայ սկզբնաչարն։ Սողէր շրջէր ընդ տիեզերս սկզբնաչար օձն։ Սկզբնաչար օձն, եւ փարաւոն։ Զնոյն ինքն զսկզբնաչար զդրախտին օձն։ Սկզբնաչար դեւքն եւ մարդատեացք. (Նախ. ես.։ Խոր. հռիփս.։ Արշ.։ Յհ. իմ. պաւլ.։)


Սողամ, ացայ, ացի

See full entry →

vn.

cf. Սողիմ;
cf. Սողոսկիմ.

NBHL (1)

Ադամ վասն յանցանաց իւրոց փախստական եղեւ ի վայելչական դրախտէն, եւ սողացաւ յեգիպտոս. (Տօնակ.։)


Սակաւօրեայ

See full entry →

adj.

having but few days;
lasting a short time, ephemeral.

NBHL (1)

Զի երկայնօրեայք լինիցին յերկրին բարութեանցն, որպէս ի դրախտին սակաւօրեայք։ Բազմօրեայք լինիջք յանմահութեան, որ ի դրախտին սակաւօրեայք. (Յհ. իմ. եկեղ.։ Արշ.։)


Սաղարթազուարճ

See full entry →

adj.

leafy, verdant, green, covered with leaves.

NBHL (1)

Բարձեալ ունելով զոստս եւ զուռս եւ սաղարթազուարճս։ Սաղարթազուարճ դրախտ։ Սաղարթազուարճ տերեւօք. (Խոր. վրդվռ.։ Մաշտ.։ Անան. ի յովնան.։)


Սաղարթանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to shoot forth leaves, to sprout, to be leafy, green.


Սաղարթապատ

See full entry →

adj.

covered with leaves.

NBHL (1)

Ի խանձարուրս պատի, զի զսաղարթապատ եւ զմաշկեղենն հանդերձ պատառեսցէ։ Սաղարթապատ լինին ի մեջ անտառախիտ ծառոց դրախտին. (Զքր. կթ.։)


Տնկագործ, աց

See full entry →

adj. s. fig.

planter, gardener;
Creator.

NBHL (1)

Յայնմ դրախտի ծառ կենաց. իսկ աստ խաչն լուսոյ փոխանակ նորա ի նոյն տնկագործէ կանգնեալ արմատացաւ. (Յհ. իմ. եկեղ.։)


Տնկագործեմ, եցի

See full entry →

va.

to cultivate, to plant.

NBHL (2)

Եբանալից տնկագործիւր դրախտ. (Պիտ.։)

Զամենապտուղն զայն՝ տնկագործողին տնկեալ զդրախտն։ Աճեցուսցէ ի պատիւ տնկագործողին քրիստոսի։ (Յհ. իմ. երեւ.։ Լմբ. սղ.։)


Տնկախիտ

See full entry →

adj.

thick with plants;
thick, branchy, bushy.

NBHL (1)

Ի տնկախիտ դրախտէն։ Իբրեւ զդրախտ տնկախիտ. (Մանդ. ՟Ժ՟Ա։ Լաստ. ՟Ժ։ Ի տնկախիտ ուրեմն տեղւոջ արքունեաց. Պտմ. աղեքս.։)


Տնկարան

See full entry →

s.

garden;
green-house.

NBHL (1)

Տեղի տնկիոյ. դրախտ. այգի։ (Գանձ.։)


Տնկեմ, եցի

See full entry →

va.

to plant;
to constitute, to place, to establish, to collocate.

NBHL (1)

Տնկեաց աստուած զդրախտն յեդեմ ընդ արեւելս։ Նոյ տնկեաց այգի։ Տնկեաց աբրաամ տունկ առ ջրհորովն երդման։ Մի՛ տնկեսցես անտառս զամենայն փայ տի առ սեղանովն տեառն աստուծոյ քոյ։ Ես տնկեցի, ապօղոս ջուր ետ, այլ աստուած աճեցոյց.եւ այլն։


Տնկումն, ման

See full entry →

s.

plantation, planting.

NBHL (1)

Զտնկումն դրախտին ոչ ի կարգադրութիւն աւուրցն յայտ արար, այլ յետոյ իմն պատմեաց. (Մխ. այրիվ.։)


Վճիռ, ճռոց

See full entry →

s. adj.

sentence, award, judgment, decree, decision, act, ordinance;
sentence, maxim;
decisive, peremptory;
— բանիւք, with a peremptory voice;
— հատանել, առնել, բերել, ի վերայ ածել, դնել, տալ, to issue a warrant or writ, to sentence, to adjudge, to judge, to declare, to pronounce, to ordain, to condemn;
to deliberate, to decide, to resolve, to decree;
to enact, to order;
— մահու հատանել, ի վերայ դնել, to sentence to death, to sign a deathwarrant.

NBHL (1)

Դատակնիք վճռիս այսորիկ։ Վճռաւ դատապարտութեան դատեսցի։ Արտասահմանեալ ի դրախտէ անտի աստուածային վճռաւ։ Ընդհանուր ամենայն քրիստոնէից հալածանս հասանէր ամպարիշտ վճռաւ (յն. գրով). (Եղիշ. ՟Ը։ Ոսկ. յհ. ՟Ա. 27։ Յհ. իմ. եկեղ.։ Նիւս. թէոդոր.։)


Տէգ, տիգաց

See full entry →

s.

pike;
spade in cards;
— մօրուաց, fresh beard, down, downy beard;
ի — նիզակի or — նիզակաց, ի սուր — նիզակի, with the lance, with arms;
with lance or spear thrusts;
ի — նիզակի տապալեցի զնա, I brought him down with a lance thrust;
տիգօք աչաց ակնարկել, to glare at, to frown at, to dart an angry or threatening look, to look daggers at;
տիգօք աչաց խաղաց ի վերայ իմ, be sharpened his eyes upon me, he frowned on me.

NBHL (1)

Պատեաց զդրախտն փափկութեան ի սուր տէգ նիզակի։ Տեսցեն զքերովբէսն, եւ զսուր տէգ նիզակին. (Եփր. ծն.։)


Վաղուեան

See full entry →

adj.

of tomorrow;
ի վաղորդեայն աւուրն, the day following;
ի վաղուեան գիշերին, tomorrow night.

NBHL (1)

Որ զվաղուեան աւուր դառնութեան լեղւոյն քաղցրացուցեր զճաշակ. (Շար.) այսինքն զհին ուրբաթ աւուր դրախտին. կամ զվաղու ի ուրբաթ աւուր (եթէ իցէ երգն վասն հինգ շաբաթի աւուր, որ այժմ երգի յուրբաթու)։


Վայելեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to cause to enjoy;
to cause to participate;
to dress well.

NBHL (1)

Զմարդն իշխանական ճոխութեամբ վայելեցուցանէ դրախտն իմ. (Արծր. ՟Ա. 1։)


Վաշխ, ի, ից, ոյ, ու, ուց

See full entry →

s. adv.

usury, illegal interest;
—իւ, ի —ու, with usury, upon usury.

NBHL (1)

Վա՛շ է միմեանց վաճառին. ել գողն (ի դրախտէ), եւ փոխանակ ի ներքս եմուտ գողն. մին յանցանօք, եւ միւս զղջմամբ. (Ճ. ՟Բ.։)


Վարատեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to drive away, to scatter, to disperse, to defeat, to rout, to destroy.

NBHL (1)

Դրախտին (կամ ի դրախտէն) փափկութեան ... մարդկան թշնամին վարատեցոյց, առեալ տարաւ գերի. (Տաղ.։)


Փական, ի, նաց

See full entry →

cf. Փականք.

NBHL (1)

Բե՛կ զփականդ (ամբարոցդ ի պէտս աղքատաց), զի բացցի քեզ դրախտն. (Եփր. պհ.։)


Փակումն, ման

See full entry →

s.

shutting, fastening.

NBHL (1)

Որպէս առաջին ադամաւն փակումն եղեւ դրախտին, երկրորդաւս եղիցի բացումնն. (Պիտառ.։)


Փայտ, ից

See full entry →

s. bot.

wood;
tree;
— կենաց, the Holy-Rood, the Cross;
tree of life, lignum-vitae, guaiacum, thula or thuya;
— խնկոց, odorous, scented wood;
— իւղոյ, olive-wood, olive;
չնչին —, fragile wood;
— այրելի, fire-wood;
— հարկանել, պատառել, to cut wood;
to cut down, to fell;
— ընկենուլ, to draw or cast lots;
կախել զ—է, to crucify.

NBHL (1)

Յամենայն փայտէ՝ որ է ի դրախտիդ, ուտելով կերջիր. բայց ի փայտէդ գիտելոյ զբարի եւ զչար, եւ այլն. (Փիլ. այլաբ.։)


Օձ, ից

See full entry →

s.

serpent, adder, snake;
— or — աւազակ, the devil;
— խարամանի, dipsas or dipsade;
— շչէ, the serpent hisses;
cf. Քաղցրութիւն.

NBHL (2)

Քեւ խայտառակեցաւ օ՛ձ աւազակն, եւ բացաւ դրախտ մա՛րդ աւազակին. (Թէոդոր. խչ.։)

Զսկզբնաչար զդրախտին օձն իբրեւ զաւազակապետ ժանդատեսիլ կալեալ, եւ ձաղածանակ արարեալ ... ուր թագաւորն փառաց պսակեալ ի խաչին՝ յանդիման առնելով զնա ի հայհոյութենէն ի խոստովանութիւն արքայութեանիւրոյ՝ լուծանէ զանէծս, ընդ իւր տանելով ի դրախտն. (Արշ.։)


Օրինադիր, դրաց

See full entry →

cf. Օրէնսդիր.

NBHL (1)

Որ ի սկզբաննօրինադիր (եղեւ) պահոցն ի դրախտին. (Շար.։)


Ամենալից

See full entry →
NBHL (3)

Իբրեւ զդրախտ ամենալից. (ՃՃ.։)

Հալածական յամենալից տեղւոջէ (դրախտին). (Պիտ.։)

Յայրարատեանց յամենալից գաւառին։ Յայրարատեան գաւառն եւ յամենալից աշխարհն, որ նման է դրախտին Աստուծոյ ամենալից ամենայն պտղովք. (Մեսր. եր.։)


Քաջատես, ի, աց

See full entry →

adj. fig.

far-seeing, far-sighted;
far-piercing.

NBHL (1)

Արծուի քաջատես։ պետրոս եւ յովհաննէս. մին սրագոյն (այսինքն բարկ), եւ մին քաջատես։ Աչք յորժամ ի խաղաղ օդս եւ ի մարգս եւ յաղբիւրս եւ ի դրախտս զբօսնուցուն, առողջագոյնք եւ քաջատեսք. նոյնպէս եւ՝ մտաց ակն եթէ յեղտիւրս հոգեւոր բանիցն ճարակիցի, սուրբ՝ յստակ եւ քաջատես լինի. (Ոսկ. փիլիպ. եւ յհ. եւ մտթ. յորմէ եւ Խոսր.։)


Քաջորդի, դւոց

See full entry →

adj.

having virtuous or illustrious children;
good, dutiful.

NBHL (1)

Մուտ աւազակին քաջորդւոյն ադամայ ի դրախտն. (Տօնակ.։)


Քառահոլով

See full entry →

adj.

turning or rolling in four manners;
ի եղանակս տարւոյ, in all seasons.

NBHL (1)

Որ քառակի հոլովի՝ ըստ չորից անուոց կառաց, չորից տարերաց, եւ եղանակաց տարւոյ, եւ գետոց դրախտին.


Քսփուս

See full entry →

cf. Փասքուս.

NBHL (1)

Քսփուս եւ առունկնճառք, որով արտաքս ձգեաց օձն զեւայ ի դրախտէն. (Վրք. հց. ձ։)


Քրտնեմ, եցի

See full entry →

vn.

cf. Քրտնիմ.

NBHL (1)

Ի տապ տօթոյ աստ քրտնեցիք, յանմահական դրախտին հանգչիք (Շ. եդես.։)


Քաջազուարթ, ի, ից

See full entry →

cf. Քաջազուարճ.


Քաջազուարճ, ի, ից

See full entry →

adj.

flourishing, full-blown;
cheerful, brisk, joyous, merry-looking.


Բոցեղէն, ղինի, նաց

See full entry →
NBHL (1)

Բոցեղէն զուարթնոցն, կամ պահապանացն (դրախտին). (Խոր. հռիփս.։ եւ Պիտ.։)


Ընդերկարեմ, եցի

See full entry →
NBHL (1)

Որ յանհնարին ցաւս ընդերկարեալ է։ Ոչ ընդերկարեաց նախահայրն մեր ի դրախտին։ Ընդերկարին յարդարութիւնն հաստատուն եւ անշարժ խորհրդովք. (Լմբ. սղ.։)


Ամենապտուղ

See full entry →
NBHL (1)

Զամենապտուղն զայն զդրախտն։ Պարտէզ ամենապտուղ. (Յհ. իմ. երեւ.։ Վրդն. երգ.։)


Անծայր

See full entry →
NBHL (1)

Մի գետ Քրիստոս ելեալ յԵդեմայ՝ յանծայր ծովէ ծագեալ հայրական փառօք ոռոգել զդրախտս Եկեղեցւոյ. (Լծ. կոչ.։ եւ Կամրջ.։)


Անյայտացուցանեմ, ուցի

See full entry →
NBHL (1)

Անյայտացուցանէ զվայելչութիւն աստուածատունկ դրախտի. (Պիտ.։)


Ծաղկալից

See full entry →
NBHL (1)

Ծաղկալից պտղալից դրախտ, կամ ծառ. (Ոսկ. մտթ.։)


Հորդեմ, եցի

See full entry →
NBHL (1)

Ընդէ՞ր եւ աւազակին զդրախտն ասէր բանալ, թէ արդեօք յառաջագոյն բացեալ էր, եւ ճանապարհն խորդեալ. (Պիտառ.։)


Տնկարարութիւն, ութեան

See full entry →
NBHL (1)

Թէպէտեւ աստուծոյ տնկարարութեանն զդրախտն լսիցեմք գործ. (Նիւս. երգ.։)