Definitions containing the research տի : 10000 Results

Անբաժանաբար

See full entry →

adv.

indivisibly.

NBHL (1)

Եւ առանց որոշելոյ. անխտիր.


Անբախտ

See full entry →

adj.

unfortunate, unhappy.

NBHL (1)

Անբախտի Եւտիքոսի արշիմանարիտին. (Ոսկիփոր.։)


Անբախտելի

See full entry →

cf. Անբախտ.

NBHL (1)

Անբախտի Եւտիքոսի արշիմանարիտին. (Ոսկիփոր.։)


Անբախտութիւն, ութեան

See full entry →

s.

unhappiness, misfortune, adversity.

NBHL (1)

ἁτυχία. infortumium. Անյաջողութիւն բախտի. վիճակ ձախող. դժբախտութիւն, ձախորդութիւն. պախթսըզլըգ. պէլա.


Անբան, ից

See full entry →

adj. s.

irrational;
dumb;
animal;
blockhead.

NBHL (1)

Ի հովուական ցպոյ եւ ի մաճակալութեան գործոյ, եւ յայլոց անբան արհեստից. (Լմբ. պտրգ.։)


Անբառաչ

See full entry →

adj.

without bellowing, — roaring, — bleating.

NBHL (1)

Անբան, անբանական. անպատեհ. սնոտի.


Անբարբառ

See full entry →

adj.

dumb, speechless, mute, silent.

NBHL (2)

ἅφθογγος, ἅφθεγκτος. voe carens, mutus. Որոյ, կամ ուր չիք բարբառ կամ ձայն յօդական, ի բնէ կամ իւիք օրինակաւ. լեզու չունեցօղ, մունջ. տիլսիզ, սէսսիզ.

Մարտիրոսք՝ անբարբառ բարեխօսք են չարչարանօքն. (Շ. բարձր.։)


Անբարեսէր

See full entry →

adj.

malevolent, evil-minded.


Անբաւ, ից

See full entry →

adj.

infinite, unbounded, unlimited, innumerable, immense.

NBHL (5)

Յանապատին՝ յանբաւ եւ յանկոխ երկրին. (Երեմ. ՟Բ. 6։)

(ի Բա. բայ, բառ, բան). ἁμύθητος, ἅφατος, ineffabilis, inenarrabilis. անպատում. անճառ. անասելի եւ անթուելի, անհամար. վասֆ օլունմազ, տիլէ վասֆէ կէչմէզ, թապիր օլունմազ, հիսապսըզ.

Ի նախագրեալ կրկին առմունս յունականս անխտիր բերին եւ հայկաբան վկայութիւնք. զոր օրինակ զԱստուծոյ ասի.

Սաստիկ եւ անբաւ շփոթմանց։ Զանբաւ վարուցն. (Փարպ.։)

Զանբաւն ի ձեռն երեւելեացն ուշի՝ նպատակի արուեստին հանդիպեցուցանել. (Նիւս. կազմ. ԼԲ։)


Անբաւանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to grow or increase excessively, to be immense.

NBHL (1)

Անբաւանան դաշտք սորայս վրիժագործ աղիտիւք. Հանդերձ անբաւացեալ զօրու. (Պիտ.։)


Անբեղուն

See full entry →

adj.

cf. Անբեղնաւոր.

NBHL (1)

Պատահարք կարկտի անբեղուն ի պտղոց արար զայգի եւ զանդաստանս. (Լծ. ածաբ.։)


Անբերան

See full entry →

adj.

mouthless, speechless.

NBHL (1)

Մանկունքն լռեալ վասն Քրիստոսի վկայեցան, քանզի ոչ էին անբերան քան զՄկրտիչն. (Եփր. երաշտ.։)


Անբերելի, լւոյ, լեաց

See full entry →

adj.

intolerable, insupportable.

NBHL (1)

Մանաւանդ՝ անտանելի, որպէս անհանդուրժելի. անըմբերելի. սաստիկ յոյժ. չքաշուելու, չդիմանալու. չէքիլմէզ.


Անբժշկական, ի, աց

See full entry →

adj.

cf. Անբժշկելի.

NBHL (1)

Յանբժշկական ցաւս սրտից։ Հանգոյն փայտի անբժշկականի. (Երեմ. ՟Ը. 18։ Յոբ. ԻԴ. 2։)


Անբժշկութիւն, ութեան

See full entry →

s.

incurability.

NBHL (1)

Մի՛ գուցէ եռացեալ խաղաւարտիւք՝ ի ներքս ածիցես զանբժշկութիւն. (Ածաբ. յայտն.։)


Անբիծ

See full entry →

adj.

cf. Ամբիծ.


Անբնական, ի, աց

See full entry →

adj.

artificial, unnatural.

NBHL (1)

Անբնական մահ հոգւոյ (մեղքն)։ Յանբնականացն ախտից բժշկել. (Շ. ամենայն չար. եւ Շ. ընդհ.։)


Անբովանդակելի, լւոյ

See full entry →

adj.

cf. Անբովանդակ.

NBHL (1)

Անբովանդակելի է ըստ մասինն տարբերութիւն (անհատից)։ Անբովանդակելի է ուրեմն եւ պատշաճ նախախնամութեան նոցա բան. իսկ եթէ անբովանդակելի, (ապա) եւ անգիտելի մեզ. (Նիւս. բն.։)


Անբոց

See full entry →

adj.

without flame.

NBHL (1)

Աստստին կիզեալ անբոց այրեցայց. (Նար. ՀԸ։)


Անբուժ

See full entry →

adj.

cf. Անբուժելի.

NBHL (1)

Զանբուժականն մարմնեղէն ախտին ի մարդկեղէն դեղարանաց. (Սհկ. գալստ.։)


Անբուժական, ի, աց

See full entry →

adj.

cf. Անբուժելի.

NBHL (1)

Զանբուժականն մարմնեղէն ախտին ի մարդկեղէն դեղարանաց. (Սհկ. գալստ.։)


Անբուժելի, լւոյ, լեաց

See full entry →

adj.

incurable, irremediable.

NBHL (1)

Զանբուժականն մարմնեղէն ախտին ի մարդկեղէն դեղարանաց. (Սհկ. գալստ.։)


Անգ

See full entry →

cf. Անկ.

NBHL (1)

cf. ԱՆԿ, իբր ա. Անկաւոր. յանկաւոր. պատեհ. պատշաճ. ճայիզ, տիւշեր, միւնասիպ. ἑπιτήδειος. conveniens. եւ իբր գ. յանգ. յանգումն, նիհայէթ, եւ այլն.


Անգամագիւտ

See full entry →

adj.

unsuccessful, unsatisfied.

NBHL (1)

ԱՆԳԱՄԱԳԻՏ ԱՆԳԱՄԱԳԻՒՏ. Ուր չիցէ մարթ գամագիտ լինել, կամ կռիւ ոտից գտանել. անըմբռնելի. անձեռնհաս.


Անգայթ

See full entry →

adj.

not liable to stumble, surefooted;
not liable to scandal.

NBHL (1)

Որ ոչ գայթէ. որ ոչ գթէ. անկործան, անշարժ. սերտ. որ չիսահիր, հաստատ. գայմազ, տիւշմէզ, հարեքեթսիզ. ἅπταιστος.


Անգէտ

See full entry →

adj.

ignorant, unlearned, stupid, awkward;
յանգէտս, ignorantly, inadvertently;
at all events, at all hazards;
յանգէտս լինել, to connive, to dissemble.

NBHL (5)

Պատկերք ոմանց անգիտից՝ իմաստնոց նախադասեալ մեծարեցան. (Սարկ. հանգ.։)

Անգէտք էին մերում արուեստի։ Ոչ անգէտ եմ, զի տան պատճառս. (Խոր. ՟Գ. 61։)

Ոչ եթէ զանգէտէ ումեքէ զԱստուծոյ՝ որ չիցէ ումեք ծանուցեալ, ասէ զայս։ Զանգիտին Աստուծոյ ճառս ի մէջ բերեալ (յաթէնս). (Ոսկ. մտթ. եւ Տիտ.։)

Անգիտիցն չափոց չարութեան գործոց. (Նար. Ի։)

Յանապատի յանգէտ տեղիս թաքուցեալ բնակէր. (Եւս. պտմ. ՟Զ. 9։)


Անգիտանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to be ignorant;
to forget one's self.

NBHL (4)

Թէ զհայր գիտէ, զյետին օրն զիա՞րդ անգիտանայ. (Աթ. ՟Ա։)

Այնմ արուեստի անգիտանալ. (Կորիւն.։)

Անգիտանաս, ո՛վ դու, իմոց բիւրաւոր եւ զանազան ախտից։ Անգիտանալոյ վասն տնօրինական մարդասիրին խորհրդոյ. (Շ. թղթ. եւ Շ. հրեշտ.։)

Իբրու հասանելով յանգիտացեալ դահագլխութեան աստիճան. (Պիտ.։)


Անգիտութիւն, ութեան

See full entry →

s.

ignorance, inexperience;
անգիտութեամբ, ignorantly.

NBHL (1)

Անգիտութեամբն գնայ (նաւն) զուղեւորութիւնն ի ձեռն հմուտ ճարտար նաւապետին. (Եղիշ. ՟Ը.) իմա՛, յանգէտս, առանց գիտելոյ։


Անգիր

See full entry →

adj. adv.

without letters, — print;
unwritten, verbal, oral;
ignorant, uninstructed;
verbally, by word of mouth.

NBHL (2)

ἅγραφος, -ον. non scriptus, -um. Որ ինչ չէ գրեալ ի սուրբ գիրս կամ յարտաքինս. չանցեալ ի գիր. աւանդութեամբ հասեալ. ի բնէ յայտնի. չիգրած. եազըլմամըշ, եազըսըզ, հատիսի.

Որք գրոյն չեն ինչ դիւրընկալ, անգիր զինու մարտիջիր ընդ նոսա. (Կոչ. ԺԶ։)


Անգիւտ

See full entry →

adj.

unfindable, rare, precious, dear.

NBHL (1)

Դժուարագիւտ. մեծագին. անգին. ազնիւ յոյժ յոյժ. աննման. մէնէնտի եօգ.


Անգլուխ

See full entry →

adj.

without a head, headless;
without a leader or chief.

NBHL (1)

Ոմանք ի նոցանէ առանց ոտից են, եւ ոմանք անգլուխք. (Նիւս. բն.։)


Անգոսնեմ, եցի

See full entry →

va.

to despise, to slight, to reprove, to blame;
to jeer, to ridicule, to mock.

NBHL (1)

Բռնադատիս ի մարդասիրութենէ, եւ ոչ անգոսնիս։ Ոչ անգոսնիս յերկայնմտութեանց. (Նար.։)


Անգործութիւն, ութեան

See full entry →

s.

idleness, inaction, indolence;
inefficacy.

NBHL (1)

Յանգործութենէ մշակաց մոլախոտի. (Սարգ. յկ. ՟Դ։)


Անգութ

See full entry →

adj.

incompassionate, unpitying, inhuman;
cruel, barbarous, implacable.

NBHL (3)

Աւետարանիչն Սիոնի, օծութեանն անգու, առեալ զպատիւ նախնեացն քահանայութեան. (Ագաթ.։)

Անգութ աչօք, եւ անողորմ սրտիւ։ Անգութք աննուէրք. (՟Գ. Մակ. ՟Ե. 26։ ՟Բ. Տիմ. ՟Գ. 3։)

Անգթին եւ տմարդւոյն ողորմեսցի. (Ոսկ. ՟բ. տիմ.։)


Անդաճեմ, եցի

See full entry →

va.

to examine, to search;
to think, to meditate.

NBHL (1)

ԱՆԴԱՃԵԼ. որ եւ ռմկ. ԱՆԴԻՃԵԼ, ԱՆՏԻՃԵԼ. ի պրս. էնտիշիյտէն. Մտածել, քննել, յուզել վարանօք. ողջաձեւ ընել.


Անդամ, ոյ, ոց

See full entry →

s.

limb, member;
— — յօշել, to dissect, to dismember, to anatomize, to carve.

NBHL (2)

Զտիրագոյն անդամոցն գլուխ. (Պիտ.։)

Անպիտանս ի ձեռաց եւ յոտից առնէին, եւ ի բոլոր անդամոց. (Յհ. կթ.։)


Անդամալուծութիւն, ութեան

See full entry →

s.

palsy, paralysis.

NBHL (1)

Ի մեղաց անտի եղեւ անդամալուծութիւն նորա. (Իգն.։)


Անդանօր

See full entry →

adv.

there, yonder.

NBHL (1)

Թէպէտեւ ոչ անդանօր ( ի դրախտին ընդ ճաշակելն) մեռաւ ըստ մարմնոյ, այլ զկնի բազում ժամանակաց. (Նանայ.։)


Անդառնալի, լւոյ, լեաց

See full entry →

adj.

irrevocable;
cf. Անդարձ.

NBHL (2)

Անդառնալի հրաման, կամ պայման, կամ պատիժ. (Սկեւռ. աղ.։ Մխ. դտ.։ Գէ. ես.։)

Ուստի ոչ լինի դառնալ յետս. կէրի տէօնիւլմէզ.


Անդաստան, աց

See full entry →

s.

cultivated land, fields;
village.

NBHL (1)

Բեղմնաւորութեամբ անդաստանացն եւ բուրաստանացն։ Գեղեցիկ անդաստանօք ուրախանայի։ Բաղդատութիւն անդաստանի եւ նաւահանգստի. (Պիտ.։)


Անդատ

See full entry →

adj.

not sentenced, not condemned.

NBHL (1)

Ի կիկղոպայց երկիրն՝ յանօրինաց, յանդատից հասաք. (Փիլ. նխ. ՟բ.։)


Անդատապարտ

See full entry →

adj.

not deserving condemnation, blameless.

NBHL (1)

Ա՛յլ դատապարտելոցն, եւ ա՛յլ անդատապարտիցն վայելէ ժուժկալութիւն. (Կլիմաք.։)


Անդարձ, ից

See full entry →

adj. adv.

irrevocable, irreclaimable;
impenitent;
held in mortmain;
Անդարձաբար.

NBHL (1)

Ուստի չիք դառնալ. եւ առանց յետս դառնալոյ. կէրի տէօնիւլմէզ, տէօնմէյէրէք.


Անդեայ, էոց, էից, եայց

See full entry →

s.

flock, herd, cattle;
fields, country.

NBHL (1)

Ի փշագետին անդւոց (այս ինքն անդոց) սահման դալարոյ։ Ժողովեցից ի պարարտութենէ անդիոց։ Անդւոց պտղաբերութիւն։ Զանդւոցն բարութիւն. եւ այլն։


Անդեղայ, ի, ից, այց

See full entry →

s.

antidote, counter-poison.

NBHL (1)

Իբրեւ զանդեղեայ սաստիկ մաղձոյ. (Սեբեր. ՟Թ։)


Անդէն

See full entry →

adv.

there;
-, — առ մնին, — վաղվաղակի, — իսկ, — եւ անդ, on the spot, immediately, out of hand, without delay.

NBHL (3)

Եւ այս ամենայն անդէն եւ անդ առ նորուն ծննդեամբն։ Անդէն եւ անդ իբրեւ ել ի տաճարէ անտի, բժշկեաց զկոյրն. (Ոսկ. յհ.։)

Կամ իբր անդստին. ի սկզբանէ. ի բնէ, կանխաւ.

Կամ իբր անդրէն. վերստին. եինէ, թէքրար.


Անդէպ

See full entry →

adj.

indecent, unbecoming, unseasonable;
absurd, clumsy, extravagant, ridiculous;
յանդէպս, indecently, unbecomingly;
awkwardly, unseasonably.

NBHL (1)

Եղեալ շրջէր (Դաւիթ) ի վերայ տանեաց, յանխտիրս հայեցաւ, յանդէպս տեսանէր. (Կոչ. ՟Բ։)


Անդիմադարձ

See full entry →

adj. adv.

irresistible;
irresistibly, beyond contradiction.


Անդնդական, ի, աց

See full entry →

cf. Անդնդային.

NBHL (1)

որ եւ ԱՆԴՆԴԱՅԻՆ. βύθιος, ἅβυσσος. profundus, fundo carens. Սեպհական անդնդոց. խորին յոյժ. անյատակ. համատարած, եւ գաղտնի. եւ դժոխային. տէրին վէ տիպսիզ.


Անդնդապետական, ի, աց

See full entry →

adj. s.

belonging to the prince of hell;
prince of hell.

NBHL (1)

Սեպհական պետի անդնդոց կամ ծովու, որպիսի է լեւիաթան, եւ սատանայ.