Entries' title containing եմ : 4433 Results

Եկեղեցացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to asssemble, to convoke.


Եղականացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to create, to cause to exist.


Եղանակաւորեմ, եցի

See full entry →

va.

to modify.


Եղանակեմ, եցի

See full entry →

va.

to sing harmoniously.


Եղարկեմ, եցի

See full entry →

va.

to aneint, to oil.


Եղեմնախառն

See full entry →

adj.

loaded with hoar frost, frosty.

NBHL (2)

Խառն ընդ եղեման.

Եղեմնախառն ցուրտ. (Եփր. թագ.։)


Եղեմնախար

See full entry →

adj.

drizzled, spoilt by drizzling rain.

NBHL (2)

Խարեալ յեղեմանց. եղեմէ էրած խահրած

Ձիւնաթաղք, եղեմնախարք, խստութեամբ հարեալք. (Ագաթ.։)


Եղեմնապատ

See full entry →

adj.

covered with drizzling rain.

NBHL (4)

Պատեալ եղեմամբք. եղեմի տակ ծածկուած.

Հատն ցորենոյ եղեմնապատ. (Թէոփիլ. ՟խ. մկ.։)

Եղեմնապատ եւ ձիւնաթաղեալ պահին ամենայն արմատք. (Մաշտ.։)

Եղեմնապատ՝ սառմամբ լինին. (Շ. եդես.։)


Եղեմնարկու

See full entry →

adj.

that casts, produces drizzling rain.

NBHL (1)

Օդք եղեմնարկուք։ Յեղեմնարկու օդոց։ Եղեմնարկու հողմն կամ սառնամանիք. (Խոր. ՟Գ. 68։ Ճ. ՟Ա.։ Սիսիան.։ Ճշ.։)


Եղծանեմ, եղծի

See full entry →

va.

to corrupt, to spoil;
to vitiate, to destroy, to ruin, to undo, to efface;
to erase, to scratch out;
to disfigure;
to abolish, to abrogate, to annul, to cancel;
to disconcert, to put out of tune, to disorder;
to overthrow;
to waste;
to notch, to mar, to choke, to bruise;
to cross out;
— զկեանս ի ճշմարտութենէ, to deprive one's self of, to shut one's ears to the truth.

NBHL (1)

Գուցէ եղծանիցեմ զժառանգութիւն իմ։ Մի՛ եղծցես զանուն իմ ի տանէ հօր իմոյ։ Կազմելով կամէր տէր եղծանել զնոսա։ Եղծանելով եղծցես զնոսա։ Յո՛ր կողմ եւ դարձցի ամպարիշտն, եղծանի։ Եղծաւ գեղ կանանց։ Գոյն երեսաց քոց մի՛ եղծցի։ Մի՛ եղծանիցի հրաման մարաց եւ պարսից.եւ այլն։


Եղծեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Եղծանեմ.

NBHL (1)

ԵՂԾԵՄ ԵՂԾՆՈՒՄ. cf. եղծանեմ.


Եղկացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to make tepid.


Եղջերցեմ, եցի

See full entry →

va.

to butt (as a ram);
to gore.


Եմակ, աց

See full entry →

s.

dark or obscure place, valley, side.

NBHL (2)

ԵՄԱԿ որ եւ ԾՄԱԿ, եւ ՇԵՄԱԿ. σκιώδης, -δει opacus, -um Վայր անարեւ ի լանջակողմն լերանց եւ բլրոց՝ կից հովտաց, մօտ ի ձորն. ըստ եբր. էմէգ. որ ի (Յես. ՟Է. 24.) գնի ի մեզ՝ ձոր աքովրայ. եւ ՟Ի 26. եմակ աքովրայ։

Ո՛չ եմակք հովտաց, եւ ոչ ծործորք դժուարաց. (Նար. խ.։)


Եմիփորոն, ի, աւ

See full entry →

s.

pallpallium.

Etymologies (1)

, ի-ա հլ. «եպիսկոպոսական խաչազարդ ուրար» (գրուած նաև եմափորոն, եմափորտ, էմիփորոն, եմիփոռոն, եմփորտ. եմոփորտ, եմեփոր, եմափոր, ոմոփորոն, ո-նիփորոն, ոնոփորոն, աւմաւֆաւրոն) Լմբ. մատ. էջ 82, 86. Վրք. հց. Գնձ. Յայսմ. Մխ. դտ. Օրբ. իզ. կե (էջ 314), Մաշտ. Կիլիկ. ա-մէնից ուղիղ ձևն է ոմոփորոն, բայց արդի գրականում գործածական է միայն եմիփո-րոն, ևալ նաև լայնափորոն։

NBHL (5)

Քահանայապետն ունի ի վերայ իւր զպատուական եմիփոռոնն՝ ի փառս, որպէս եւ քրիստոս զխաչն ... Զարդարեալ խաչանկար եմիփոռոնովս. (Լմբ. պտրգ.։)

Պատրիարգն հանեալ զեմիփորոնն եւ այլն. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Թ։)

Յաստուածածին սրբոյ կուսէն զեմիփորոնն ըղքեւ արկար. (Գանձ.։)

Սպիտակ զգեստիւք, ոսկի եմիփորոնով։ Արս սպիտակազգեստս եմիփորոնաւ որպէս եպիսկոպոսունք։ Խեղդեաց զսուրբն պօղոս խոստովանողն եմիփորոնովն իւրով. (Հ=Յ. ստէպ։)

Հայրապետք ունին զեմափորոն հինգ կրկին։ Արքեպիսկոպոսք եմափորոն չորեքկրկին։ Մետրապօլիտք եմափորտ երեքկրկին։ Եպիսկոպոսունք եմափորտ կրկին։ Քահանայք սքեմ, բայց յեմոփորտէ. (Մխ. դտ.։)


Եմփորտ

See full entry →

cf. Եմիփորոն.


Ենթադրեմ, եցի

See full entry →

va.

to submit, to subdue, to subject;
to suppose, to presuppose.


Ենթակայացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to cause to subsist or exist.


Եպերեմ, եցի

See full entry →

va.

to blame, to despise.


Գալարեմ, եցի

See full entry →

va.

to roll, to roll up;
to twist, to writhe, to bend;
to shrivel;
to curl.

NBHL (2)

Զերկինս գալարեմ. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 28։)

Մատեան է (մագաղաթեայ) գալարելով գրել զքարտն. (Մխ. երեմ.։)


Գալարեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

cf. Գալարեմ.


Գահակալեմ, եցի

See full entry →

vn.

to succeed to the throne, to take the place of some one in dignity.


Գահավիժեմ, եցի

See full entry →

va.

to precipitate.


Գահեմ, եցի

See full entry →

va.

to heat, to strike.


Գահընկէց առնեմ

See full entry →

va.

to dethrone.


Գաղափարեմ, եցի

See full entry →

va.

to Conform, to imitate;
to copy, to transcribe.

NBHL (1)

Որ ըստ համեմատութեան ընդ եօթն աւուրս շաբաթուն գաղափարին. (Յհ. իմ. եկեղ.։)


Գաղթեմ, եցի

See full entry →

va. vn.

to send abroad or from home;
cf. Գաղթիմ.

NBHL (1)

Փողով ազդ առնել ի գաղթիլ. (Մխ. երեմ.։)


Գաղղիաբանեմ, եցի

See full entry →

vn.

to frenchify.


Գաղղիացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to frenchify.


Գաղջացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to cool, to make lukewarm.


Գամագիծ՞՞՞գսանեմ

See full entry →

va.

to find means or place, to take, to lay, to have hold;
to find the means of .vanquishing or to wrong, to obtain ones intention or design;
to succeed;
ոչինչ — լինել, to succeed never;
իբրեւ — չլինէր պաշարմանն, despairing to take the city by siege.


Գայթագղեմ, եցի

See full entry →

vn. va.

cf. Գայթագղիմ. to scandalize, to supplant;
to stumble, to trip.


Գայթագղեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

cf. Գայթագղեմ.


Գայթեմ, եցի

See full entry →

vn.

to stumble, to trip, to glid, to slip.


Գայռեմ, եցի

See full entry →

vn.

cf. Գայռամ.


Գանգաչեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to ring(the bells), to resound, to echo.


Գանգրեմ, եցի

See full entry →

va.

to frizzle, to curl, to crisp, to buckle.


Գանեմ, եցի

See full entry →

va.

to cudgel, to scourge, to whip, to thump, to beat.


Գանձեմ, եցի

See full entry →

va.

to treasure up, to hoard, to amass treasures;
to lay up in a trunk;
to pocket.


Գանչեմ, եցի

See full entry →

vn.

to cry, to scream.


Գառագեղեմ, եցի

See full entry →

va.

to imprison.


Գառացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to stretch on the ground, to lay down.


Գառեմ, եցի

See full entry →

vn.

to stretch or to lay one's self down.


Գարշեմ, եցի

See full entry →

va. vn.

cf. Գարշիմ.


Գարշեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to cause to abhor;
to abhor, to detest;
to make execrable.


Գաւազանեմ, եցի

See full entry →

va.

to beat with a stick, to whip, to cudgel.


Գգուեմ, եցի

See full entry →

va.

to caress, to cajole, to coax, to fondle, to flatter, to cocker, to dandle.


Գգուեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

cf. Գգուեմ.


Գեղագրեմ, եցի

See full entry →

va.

to paint, to adorn;
to write beautifully.


Գեղազարդեմ, եցի

See full entry →

va.

to ornament, to embellish.


Definitions containing the research եմ : 6134 Results

Աշխատաժիր

See full entry →

adj.

active, diligent.

NBHL (1)

Շտեմարան զինքն պատրաստել աշխատախոնջ առաքինութեամբ եւ ճշմարտութեամբ բանի։ Երկար աղօթից էր պտուղ, եւ աշխատախոնջ քրտանց եւ առաքինութեան վարձ. (Տօնակ.։) (Հ. կիլիկ.։)


Աշխատախոնջ

See full entry →

cf. Աշխատաժիր.

NBHL (1)

Շտեմարան զինքն պատրաստել աշխատախոնջ առաքինութեամբ եւ ճշմարտութեամբ բանի։ Երկար աղօթից էր պտուղ, եւ աշխատախոնջ քրտանց եւ առաքինութեան վարձ. (Տօնակ.։) Հ. կիլիկ.։


Աշխատասիրութիւն, ութեան

See full entry →

s.

diligent labour, elaborate study, industry;
work, production.

NBHL (1)

Այլ ոչ եւս աշխատ առնիս ի մէնջ վասն գալոյ. այսինքն ոչ աշխատ առնեմք զքեզ. (Շ. թղթ.։)


Աշխար

See full entry →

s.

mourning, lamentation, complaint;
— դնեմ, cf. Աշխարեմ.


Աշխարելի, լւոյ, լեաց

See full entry →

adj.

deplorable, lamentable.

NBHL (1)

Երբեմն տօնելի, եւ այժմ աշխարելի։ Աշխարելի կերպարան. (Նար. ՟Կ՟Ե. ՟Հ՟Գ։)


Աշխարհագիր

See full entry →

s.

geographer;
cosmographer;
geography;
cosmography, poll-tax;
— առնել, to take a census, cf. Աշխարհագրեմ.


Աշխարհալուր

See full entry →

adj.

heard throughout the world.

NBHL (1)

Աշխարհալուր առնեմ ամենայն արարածոց. (Ոսկ. նոր կիր.) յն. հրապարակեմ δημοσιεύω. publico.


Աշխարհակալ, աց

See full entry →

s.

conqueror;
monarch, emperor, prince.

NBHL (1)

Ամենակալ աստուած մարդացաւ, եւ եմուտ ի գիր աշխարհակալ թագաւորի. (Տօնակ.։)


Աշխարհական, ի, աց

See full entry →

adj. s.

worldly, temporal;
secular, lay;
universal, general;
lay or secular man;
— առնել, to secularize;
— վիճակ՝ կարգ, a secular life.

NBHL (1)

Դուք յաշխարհէ աստի էք, եւ ես չեմ յայսմ աշխարհէ. զաշխարհական մտածութիւնս եւ զմարմնականս ասէ։ Յաշխարհական իսկ օրինակ եկն. եւ զի՞նչ ասէ. կին յորժամ ծնանիցի, եւ այլն։ Կերակուրք, լուացմունք, եւ զինչ եւ իցեն գործք աշխարհականք. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 7. 33Պ եւ ՟Ա. 17։)


Աշխարհարարութիւն, ութեան

See full entry →

s.

creation of the world.

NBHL (1)

Կարգաւ մի ըստ միոջէ զաշխարհարարութեանն պատմէր գործ։ Ըստ աշխարհարարութեանն ասեմ կարգի. (Պիտ.։)


Աշխարհաւանդիկ

See full entry →

s.

publican;
tavern keeper.

NBHL (1)

Իբր զստրուկս ոմանս կամ զաշխարհաւանդիկս կիսիշօք շրջիմք, եւ ի դրունս իշխանաց յաճախեմք. (Սարգ. յկ. ՟Ը։)


Աշխարումն, ման

See full entry →

s.

complaint, lamentation.

NBHL (1)

Յաշխարումն նոցա մի՛ մտանիցես. (Երեմ. ՟Ժ՟Զ. 5.) յն. հաւաքումն, ակումբ. որպէս թէ աշխարհումն կամ աշխարհաժողով բազմութիւն՝ ի խնջոյս կամ ի լալիւն. որպէս եւ յարի զկնի. որպէս եւ յարի զկնի. եւ ի կոծ նոցա մի՛ երթիցես. եւ այլն։


Աչալուրջ

See full entry →

adj.

alert, sprightly, vigilant, active, gay;
circumspect.

NBHL (1)

Գալ այսր համարձակութեամբ սրտիւ, եւ աչալուրջ երեսօք։ Այնպէս արժանի լիցուք կալ յաշխարհիս, զի եւ անդ եւս աչալուրջ առ միմեանս բնակիցեմք։ Աչալուրջ համարձակութեամբ տեսանել զտէրն կարասցուք. (Ոսկ. եփես. ՟Գ. ՟Ի.։ եւ Ոսկ. յհ. ՟Ա. 11։) յորս միշտ յն. է լոկ, համարձակութեամբ կամ վստահութեամբ.


Աչալրջութիւն, ութեան

See full entry →

s.

vigilance, circumspection;
frankness;
spirit.

NBHL (1)

Պարծանօք եւ աչալրջութեամբ կաս առ նմա։ Աչալրջութեամբ կացցուք առաջի ահաւոր բեմին. (Սարգ. յկ. ՟դ. եւ Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Ժ։)


Աչացաւ

See full entry →

adj. s.

that has bad eyes;
ophthalmy.

NBHL (1)

Ընդ աչացաւացն նեղելոց մեծակական ձայնիւ հառաչեմ. (Նար. ՟Ժ՟Է։)


Աչացու

See full entry →

cf. Զաչացու.

NBHL (1)

Զանաչեայն յեղեալ աչացուն հարցանէր տէրն. (Խոսրովիկ.) կա՛մ է՝ երբեմն կոյրն, կամ աչեայ եղեալն։


Ապաբանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

eulogy, praise.

NBHL (1)

Ոչ եմ պահապան եղբօր. գեղեցիկ (հեգնաբար) աղերս ապաբանութեան. Ի նոյն աղերս ապաբանութեան անգիտութեանապաստանել։ Յառաջ անցեալ յաղերս ապաբանութեանն յերկարեցեր. (Փիլ. լին. եւ Փիլ. նխ.։)


Ապագայ, ից

See full entry →

adj.

that is to come, future, posterior.

NBHL (2)

Զապագայիցն, յորոց կասկածեմ։ Ապագայիցն ազգաց. (Նար. ՟Ի՟Ը. ՟Հ՟Ե։)

ՅԱՊԱԳԱՅՍ ԻՄՆ. Յետոյ ուրեմն. ուշ.


Ապաժաման

See full entry →

adj.

that comes or happens too late, tardy;
out of season.

NBHL (1)

Զօրական մի վատթար եւ ապաժաման (սեմէի)։ Ապաժաման քան զհեթանոսս գտանիցիմք։ Եւ չու մի՛ ապաժաման քան զնոսա գտանիցիս։ Յամօթ առնէ, եւ ապաժաման առ ամենեսեան։ Ապաժաման գտանիցի (մեծութիւնն առաջի առաքինութեան). (Ոսկ. մ. ՟Ա. 3. 18. 23։)


Ապախտաւոր, աց

See full entry →

adj.

ungrateful.

NBHL (1)

Ապախտաւորացն բարիս գործիցեմք. (Խոսր.։)


Ապականիչ, չի, չաց

See full entry →

adj.

corruptive, contagious, infectious.

NBHL (1)

Որ ապականէ (ըստ ամենայն առման). մանաւանդ՝ եղծիչ. աւերիչ. խանգարիչ. Տե՛ս ՟(Ա. Թագ. ՟Զ. 6։ ՟Ժ՟Գ. 7։ ՟Ժ՟Դ. 15։ Երեմ. ՟Ծ՟Ա. 25։ Երգ. ՟Բ. 15։ Դտ. ՟Ժ՟Զ. 25։ Գծ. ՟Ի՟Դ. 5։)


Ապաշխարութիւն, ութեան

See full entry →

s.

repentance, penitence;
mortification.

NBHL (1)

Արարէ՛ք այսուհետեւ պտուղ արժանի ապաշխարութեան։ Ես մկրտեմ ձեզ ջրով յապաշխարութիւն։ Քարոզէր մկրտութիւն ապաշխարութեան ի թողութիւն մեղաց։ Ապաշխարութիւն եւ թողութիւն մեղաց. եւ այլն։


Ապառաժ, ից

See full entry →

s. adj.

rock;
rocky, rugged, hilly, stony;
—ն Արաբիա, stony Arabia.

NBHL (1)

Լեառն ապառաժ։ Միթէ քան զվէմս ապառա՞ժ իցեմք. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)


Ապարահանոց

See full entry →

s.

privy.

NBHL (1)

Արտաքնոց. ճեմիշ. լուալիք. Այս բառ կայ ի լուսանցս աստուածաշնչից ի վերայ բառին Լուալիք, որ ի (՟Դ. Թագ. ՟Ժ. 27։)


Ապաւէն, ւինաց

See full entry →

s.

asylum, refuge, retreat;
confidence, assurance.

NBHL (1)

Ապաւէն կոչի, որոյ ի ներքոյ կացեալ՝ յեկեալ երկիւղէն զերծանիմք։ Ապաւէնն ծածկոյթ է ի դրժանաց։ Ապաւէն զայն սովոր եմք կոչել, ընդ որոյ հովանեաւ մտեալ թաքչիմք, կամ ի տապոյ, կամ ի ցրտոյ, կամ ի սրոյ. (Լմբ. սղ.։)


Ապաքէն

See full entry →

conj. adv.

then, therefore;
perhaps;
already;
in effect, in fact, indeed, truly, really;
— ցապաք, nevertheless, however, yet, notwithstanding.

NBHL (1)

πάντως. omnino, prorsus, ἅν, οὗν, μεν. utique, equidem, igitur, enim. Արդարեւ. ամենայնիւ, անշուշտ. արդեօք. արդ. իսկ. ապա ուրեմն. ստո՛յգ, ի հարկէ, հապա. սահիհ, կէրչէք հէլէ, եա, էյ, էլպէթտէ. թող զի երբեմն ոչինչ դնի ի յն. այլ ի մեզ եւեթ իբր թարմատար կամ ի սաստկութիւն բանի.


Ապերախտ, ից

See full entry →

adj.

ungrateful.

NBHL (1)

Վատնեմք զտէրունեանն գանձ, եւ ապերախտ զերախտաւորն գործեմք. (Մագ. ՟Ծ՟Թ.) մա՛րթ է իմանալ՝ եւ աներախտ առնել, կամ կարճել զերախտիս։


Բանջարավաճառ, աց

See full entry →

s.

green-grooer;
— կին, herb-woman.

NBHL (1)

Ես աշխարհական եմ բանջարավաճառ. (Վրք. հց. ձ։)


Բանսարկու, աց

See full entry →

s.

tell-tale, talebearer, sycophant, opponent, adversary;
satan, devil, tempter.

NBHL (2)

Նախանձու բանսարկուին եմուտ մահ յաշխարհ։ Ահա հանդերձէ բանսարկուն արկանել ի ձէնջ ի բանտ։ Որ է բանսարկուն, եւ սատանայ։ Յորժամ բանսարկուն սատանայի վիճեալ տայր պատասխանի.եւ այլն։

Բանսարկու եւ սատանայ անուանեմք զնա ի գործոյն, զի միշտ զբանս չար խորհրդոյն արկանէ ի սիրտ եւ ի միտս մեր. (Լմբ. էր ընդ եղբ.) (մանաւանդ վասն չարախօս լինելոյ զմէնջ առաջի Աստուծոյ) cf. ՉԱՐԱԽՕՍ։


Բանտարգել

See full entry →

adj.

prisoned;
— առնել, to imprison, cf. Զնդանեմ, cf. Բանդեմ, cf. Կալանեմ.


Բառ, ից

See full entry →

s.

word, term, speech, expression;
air, song;
— առ —, word for word;
ըստ բառին, literally.

NBHL (2)

Աղաչեմ զձեզ, իրաւապէս՝ իբրու ինձ իսկ թուի, բառիցս եղանակիս թոյլ տալ. (Պղատ. սոկր.։)

Ես երգեմ, եւ նա ոչ երգէ. իմ բառս քաղցր է, եւ նորայն ոչ. (Վրք. հց. ՟Դ։)


Բառգիրք, գրոց

See full entry →

s.

dictionary, vocabulary, lexicon, glossary.

NBHL (1)

ԲԱՌԳԻՐՔ որ եւ ասի ԲԱՌԳԻՐ, ԲԱՌԻ ԳԻՐՔ. λεξικόν lexicon, vocabularium, dictionarium Նոյն է եւ ԲԱՌԱԳԻՐՔ, կամ ԲԱՌԱՐԱՆ. Գիրք հաւաքման եւ մեկնութեան բառից՝ յայլեւայլ լեզուս ըստ ազգի. որ երբեմն էր գործ թեթեւ յամենայն ազինս, եւ դարուց ի դարս ճոխացաւ.


Բարառնութիւն, ութեան

See full entry →

s.

prosopopoeia;
allegory.

NBHL (2)

Ամբա՛րձ զաչս քո Երուսաղէմ. (բարառնութեամբ խօսի առ քաղաքդ. Մխ. երեմ.։)

Բարառնութեամբ է ասացեալդ՝ որ ճշգրտէ զճշմարտութիւնն. (Մխ. երեմ.։)


Բարբառ, ոց

See full entry →

s.

speech, voice, accent, language, idiom, dialect;
acclamation, exclamation;
cry, clamour;
sound;
կերկերեալ դողդոջ՝ ընդհատ սպառնալից —, a hoarse or gruff, trembling, interrupted, menacing voice;
յօդել —, to offer a word, to speak;
ածել ի —, to make one speak;
— արձակել, to cry, to raise the voice, to exclaim;
հնչեցին օդք ի — ցնծութեան, the air was filled with cries or a thousand cries of joy;
ի Հայ —, in the Armenian language;
— ամպոց, սրաման, thunder, noise;
— ամբոխին, clamour, cry;
— փողոյ, հաւուց, վահանաց, հողմոց, blast of trumpets, ruff;
cackling;
noise or clashing of shields;
whistling or bluster of the wind;
— առիւծու, դաղանաց, cf. Մռնչիւն;
— աղաղակի, rumour

NBHL (2)

Լեզու մի եւ բարբառ մի ամենեցուն։ Զի մի՛ լսիցեն իւրաքանչիւր բարբառոյ ընկերի իւրոյ։ Բաշխեմ զբարբառ իմ որդւոց մարդկան։ Լսելի՛ արա ինձ զբարբառ քո. զի բարբառ (կամ ձայն) քո քաղցր է։ Եւ ոչ բարբառոյ բանից ձերոց անսացից։ Բարբառ նանրութեան։ Ըստ բարբառոյ տեառն, որպէս եւ հրամայեաց նոցա տէր. եւ այլն։

Կոչել գեղջն այնմիկ բարբառովն իւրեանց ակեղդամա։ Լսեմք մեք յիւրաքանչիւր բարբառս մեր։ Սկսաւ բարբառել հեբրայեցւոց բարբառովն։ Որ կոչի ի հայ բարառ կորուստ.եւ այլն։


Բարբառիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to speak;
to cry out, to exclaim.

NBHL (1)

Բանամ զշրթունս, բարբառիմ լեզուաւս, բողոքեմ զանձնէս. (Ժմ.։)


Բարբարիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to hesitate, to haggle;
to be busy, embroiled, perplexed.


Բարգաւաճ, ից

See full entry →

adj.

signal, illustrious;
cheerful;
increased, flourished, flourishing, civilised.

NBHL (1)

Պերճ. պանծալի. փառաւոր. փառացի. մեծանուն. վսեմ, կամ Բարեքիկ եւ աճեցուն. ուռճացեալ. մեծ. շքեղ. զուարթ. ծաղկեալ.


Բարեաւ

See full entry →

adv.

well, right;
safely;
— եկիք, be welcome;
— նմա՜, adieu ! — մնալ ասել, to bid farewell, to take leave;
to renounce, to forsake.

NBHL (1)

Երկրաքարշ մտօք ի ստացուածսն ունի զյոյսն, թէ զսոսա ունելով՝ բարեաւ եմ, եւ ի զրկելն՝ չարեաւ. (Լմբ. առակ.։)


Բարեբան, ից

See full entry →

adj.

that praises.

NBHL (1)

Երգեմ բարեբան գոհաբանութիւն. (Նար. ՟Ղ՟Գ։)


Բարեբանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

benediction praise, encomium.

NBHL (1)

Շատխօսութեամբ անցուցանեմք զժամանակ բարեբանութեանն. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Թ։)


Բարեբուն

See full entry →

adj.

naturally good, that has a good disposition, humane.

NBHL (1)

Այսպէս ասաց բարեբունն բան, ես բարի եմ (կամ առատ եմ). (Դիոն. ածայ.։)


Անստացութիւն, ութեան

See full entry →

s.

want of means, poverty.

NBHL (1)

Ումեմն տայ զգթութիւն ողորմութեան, եւ այլումն տայ անստացութիւն. (Կոչ. ՟Ծ՟Դ։)


Անստուեր, աց

See full entry →

adj.

unshadowed, unclouded, clear, light.

NBHL (1)

Նմանութեամբ, Անպատրուակ, գերապանծ, վսեմ, անխափան, յայտնի, եւ այլն.


Անվաստակ

See full entry →

adj. adv.

indefatigable;
idle, lazy;
without fatigue.

NBHL (1)

Անարդիւն. յետնեալ ի պիտանի գործոց, կամ ի վարձուց ըստ վաստակոց. անշահ. անօգուտ. եմէկսիզ. ֆաիտէսիզ.


Անվթար

See full entry →

adj. adv.

exact, precise, perfect;
exactly, precisely.

NBHL (1)

(լծ. յն. ա՛ֆթօրօս. եւ հյ. անվթարելի. թ. ֆէթհ օլմազ. ἅπτωτος, ἁδιάπτωτος, ἁκέραιος, ἁνέπαφος. illaesus, inconcussus, integer, intactus. Անեղծ. անվնասելի. անաղարտելի. անխախուտ. անքոյթ. աներկեւան. անվտանգ. անարատ. անվրէպ. անսայթաք. անփորձ. անսասան. պօզուլմազ, քետէրսիզ, եմին գարարլը, խադասըզ.


Անվստահ

See full entry →

adj.

distrustful, suspicious;
— լինել, to distrust, to suspect.

NBHL (1)

Այլ եւ դառնալոյ իսկ մեզ անդրէն՝ անվստահ եմ շատ. (Պրպմ.։)


Անտառախիտ

See full entry →

s. adj.

strong, tough;
thick;
bushy;
woody.

NBHL (1)

Ի ներքոյ անտառախիտ ծառոց. (՟Դ. Թագ. ՟Ժ՟Զ. 4։ ՟Ժ՟Է. 10։ Ես. ՟Ծ՟Է. 5։ Երեմ. ՟Գ. 6. եւ 13։)


Անտառանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to become a forest.

NBHL (1)

Եւ եղիցի ստեղն նորա անտառացեալ շուրջ զնովաւ. (Երեմ. ՟Ժ՟Է. 8։)


Անտեղեակ, ղեկաց

See full entry →

adj.

ignorant, unlearned, unskilful.

NBHL (1)

Չեմք ինչ անտեղեակ խորհրդոցն նորա. (՟Բ. Կոր. ՟Բ. 11։)


Անտեղի, ղեաց

See full entry →

adj.

not confined to one place, uncircumscribed;
absurd, extravagant;
unbecoming, unsuitable.

NBHL (2)

Եթէ ասեմք, ոչինչ անտեղի է. (Սահմ. ՟Բ։)

Թոյլ տայ անտեղի ինչ գործել։ Ուրեմն անտեղիք են օրէնք, աւելորդ դատաստանք. (Նիւս. բն.։)