Definitions containing the research մակ : 3470 Results

Դժպհիմ, եցայ

vn.

to be angry, enraged;
to resist, to oppose.

NBHL (1)

ԴԺՊՀԻԼ կամ ԴԺՊՀԵԼ. Դժկամակիլ. դառնանալ. դժնէանալ.


Դժպհութիւն, ութեան

s.

dissension, resistance;
vexation, regret, displeasure.

NBHL (1)

Դժկամակ կամ տարադէպ անցք, գնացք. եւ Անպիտանութիւն. τὸ ἅχρηστον incommodum, inutilitas


Դիազերծ առնեմ

sv.

to disinter, to strip dead bodies.


Դիաթաւալ

adj.

dead, killed, stretched on the ground;
— կացուցանել, — յերկիր կործանել, to overturn, to throw down dead bodies, to strike stiff to the ground.


Դիդրաքմայ, ից

s.

didrachm, piece of money;
cf. Երկդրամեան.

NBHL (1)

Դիդրաքմայն չորս դրամակշիռ է. դիդրաքմայն եւ սատերն մի է. սիկղն երկու դրամ։


Դիեցիկ

adj.

suckling, that sucks.

NBHL (1)

θηλάζων lactens, lac sugens որ եւ ԴԻԱՑԻԿ. Ստնդիաց. ծծօղ զկաթն ի ստեանց մօր կամ դայեկի իւրոյ. կաթնկեր. մակդիր տղայոյ, եւ ձագու անասնոց. կաթ ուտօղ, ծիծ ուտօղ.


Դիզանամ, ացայ

vn.

to gather;
to rise;
— հերաց, to bristle up, to stand.


Դիզանիմ, դիզայ

vn.

cf. Դիզանամ.


Դիմագրաւ, ից

adj. adv.

that exposes himself, that ventures, adventurous, hazardous;
adventurer;
hold, insolent;
boldly;
— լինել, to expose one's self, to venture

NBHL (2)

Որ ընդդէմ ոսոխին նախագրաւ բերի. իբր յառաջամարտիկ. ախոյեան. նահատակ. աձնամատոյց. ձեռներէց. յանդուգն. դիմակաց. հակառակորդ. առաջ նետուօղ.

Ինքնակամ դիմագրաւ կամակար ի վիշտս մահուն եւ տանջանացն դիմէր. (՟Բ. Մակ. ՟Զ. 28։)


Դիմադարձ, աց

adj.

that resists, opposes;
contumacious, disobedient, contrary.

NBHL (1)

ἁντικείμενος, ἁντιστάς, προσκεκουκότως oppositus, adversarius, resistens որ եւ Ընդդիմադարձ. Դիմակաց. որ ի դիմի հարկանի կամ բախի. հակառակորդ. դէմ դարձօղ, դէմ կայնօղ.


Դիմեմ, եցի

vn.

to run, to fall upon one, to run to, to rush, to dart;
to have recourse, to apply.

NBHL (2)

Անց ընդ գետն, եւ դիմեաց ի լեառն։ Դիմեաց ջուրն ի տեղի իւր։ Դիմեսցեն ի հեռաստանէ։ Դիմեցին ի վերայ գորգեայ։ Դիմեցին առ հասարակ ի վերայ նոցա։ Իբրեւ զարծուի դիմեսցէ։ Դիմեաց ջորեակ։ Դիմեաց ամենայն երամակն ի դարէ անտի ի ծով.եւ այլն։

Զբազմականօքն դիմելով. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)


Դիպան

adj.

suitable, proper, decent, fit;
— պատահեմ, ելանեմ, to brave, to attack, to touch.


Դիտակ, աց

s.

watch-tower;
scuttle of a mast;
mark at which one aims in shooting;
summit or top of plants, flowers;
observer, guard;
aspect, sight, face;
writing;
telescope;
binocle, double opera-glass;
— տեղիք, box (at a theatre).

NBHL (1)

Իսկ Վրք. հց. ՟Ը. Դիտակ գրի, որպէս Պիտակ, նամակ.


Դիտաւորութիւն, ութեան

s.

intention, design, counsel;
destination, end, regard, look.

NBHL (1)

Ի զգալի դիտաւորութեան գրաւորական քում նամակի՝ ընդ ծնեալս բանի տեսի եւ զհայրդ բանիս. (Շ. թղթ.։)


Դիւագին

adj.

devilish, furious, desperate.


Եռակըմպանոց

adj.

furnished with three couches or seats.

NBHL (1)

Եռակըմբանոցս, եւ բազմակըմբանոց տաճարս՝ ի կրայի պատենից եւ ի փղոսկրէ կազմեալ. (Փիլ. տեսական.։)


Եռամանակ

adj.

of three times or measures.

NBHL (1)

Առաքինագոյն մակացութեամբք զերծեալ յեռամանակ տարւոյ. (Մագ. ՟Է։)


Եռանդ

s. adv.

two days ago, day before yesterday.


Եռանդն, անդեան

s.

ardour, heat;
warmth, bubbling, ebullition, overheating, effervescence;
fervour, fire, fury, rapture, zeal, devotion;
activity, vivacity, vigour;
abundance;
— մտաց, enthusiasm;
— ածել ումեք, to inspire one with ardour;
— մարտի, ardour for battle.


Եռացումն, ման

s. chem.

boiling, ebullition;
cf. Եռանդն.

NBHL (1)

Որ հողատեսակքն են, ի միասին շարժելով եւ վերանալով՝ եռացումն մակակոչութիւն ընկալուլ։ Զպէսպէս ի վեր առաքէ բնութեան եռացմունս. (Պղատ. տիմ.։)


Ետղ, ետեղ

s. adv.

place, spot, stead;
առ ետեղ, there, in that very place, in the same place;
immediately, directly, forthwith;
զետղ առնուլ, to stop, to cease to go.


Երաժիշտ, ժշտաց

s.

musician, composer;
music;
—քն, the Muses.

NBHL (1)

Երաժիշտն զպատերազմականն նուագէր զմատն. (Սահմ. ՟Ժ՟Է։)


Երաժշտականութիւն, ութեան

s.

music.

NBHL (1)

Երաժշտականութիւն՝ ուրումն մակացութիւն ասի. (Արիստ. որակ.։)


Երախտիք, տեաց

s.

favour, kindness, benefit, service, pleasure;
— առնել, to oblige, to please, to do an act of kindness, to deserve well, to favour.


Երամապետ, աց

s.

chief, keeper of a flock, or herd, shepherd.

NBHL (1)

Թեւաբուսիկ եղեալ արդարոցն երամք՝ թռչին լուսափայլեալք, նոցին (հրեշտակաց) համակարգելով երամապետիցն խմբից. (Շ. հրեշտ.։)


Երասան

s.

bridle, curb, rein, snaffle;
halter;
scatch, bit;
— արկանել, to bridle, to put on a halter.

NBHL (1)

Արդար կամօք ուղղէր զերասանակ իշխանութեանն (իբրեւ զղեակ)։ Մինչդեռ երասանակ մակուկի մարմնոյս ի ձեռին իմում է, օգնեա՛ ինձ երկնաւո՛ր նաւապետ. (Ճ. ՟Ա.։)


Երասանակ, աց

cf. Երասան.

NBHL (1)

Արդար կամօք ուղղէր զերասանակ իշխանութեանն (իբրեւ զղեակ)։ Մինչդեռ երասանակ մակուկի մարմնոյս ի ձեռին իմում է, օգնեա՛ ինձ երկնաւո՛ր նաւապետ. (Ճ. ՟Ա.։)


Բռնադատեմ, եցի

va.

to violate, to force, to oblige, to necessitate, to compel, to convince, to subject, to constrain, to exact, to persecute.


Բռնազբօսեմ, եցի

va.

cf. Բռնադատեմ.

NBHL (1)

Պահեցին զաւանդն բռնազբօսելով ի նոստ համակ զվայելչականն՝ որ պահիւր. (Համամ առակ.։)


Բռնամարտիկ

s.

wrestler, pugilist, boxer, athlete, martial, warliko;
inexpugnable.


Բրդեմ, եցի

va.

to crumble;
— ի բարկութիւն, — ի սրտմտութիւն բարկութեան, to be on a passion, to be angry, mad.


Գազանաբար

adv.

brutally, fiercely, cruelly.


Գազանաբեկ

adj.

torn by a wild beast.


Գազանագէշ

cf. Գազանաբեկ.


Գազանակեաց կեանք

adj.

brutal, beastly, that lives like a beast.


Գազանանամ, ացայ

vn.

become cruel, savage, to be fierce.


Գազանացուցանեմ, ուցի

va.

to render fierce or cruel.


Գազանութիւն, ութեան

s.

brutality, bestiality;
fierceness, ferocity, inhumanity, barbarity, cruelty, rage, madness.


Գերահրաշ, ի, ից

adj.

astonishing, surprising, marvellous, very admirable, miraculous.

NBHL (1)

Սքանչելեաց մակաւասար, զարմանաց գերահրաշ. (Մագ. ՟Ի՟Է.) իբր գերագոյն եւ ի վեր քար զհրաշս։


Գերանդազէն

adj.

armed with scythes.


Գերանդի, դեաց

s.

scythe, sickle.

NBHL (1)

δρέπανον falx Մանգաղ մեծ՝ երկայն մեղեխաւ, որ է իբրեւ զգերան ինչ, ի հնձել զխոտ. ... եբր. տէրպան. վարի եւ իբր Փոքր մանգաղ հնձելոյ զցորեան, կամ կթելոյ զխաղող. օրագ. եբր. մակէլ. տե՛ս (՟Ա. Թագ. ՟Ժ՟Գ. 20։ Յովէլ. ՟Գ. 10։ Յայտ. ՟Ժ՟Դ. 14=19։)


Գերարտօսրալից

adj. adv.

very full of tears, melting into tears;
with tears in the eyes.


Գերարփի

adj.

very luminous, splendid, brilliant.

NBHL (1)

Վսեմական գովութեամբ, գերարփի շնորհիւ, վեհագոյն գոլով (եպիսկոպոսն). (Նար. խչ.։)


Գերբնաբար

adv.

supernaturally.

NBHL (1)

Գերբնաբար (կամ գերաբնաբար) ծառն ծանուցեալ։ Զսա (զոստայնանկութիւն) ո՛չ ի գծէ գերբնաբար, այլ միեղինութեամբ մակագրեն։ Գերբնաբար ի գոյէ բնաւորեալ. (Մագ. ՟Ի՟Թ. ՟Լ։)


Գերեդարձ, ի

s. adj.

repurchase, emanicipation of slaves, deliverance, redemption;
that delivers, frees, emancipates slaves.


Գերութիւն, ութեան

s.

captivity, slavery, servitude, yoke;
tie;
transmigration;
ի — վարեմ, վարիմ, ի գերութեան վարեմ, cf. Գերեմ, cf. Գերիմ.

NBHL (1)

Ա՛ռ զհամար աւարի գերութեանդ ի մարդոյ մինչեւ յանասուն։ Մինչեւ ցօր գերութեան երկրին։ Դարձուցէ՛ք անդրէն զգերութիւնսդ, զոր գերեցէք դուք յեղբարց ձերոց։ Խնամակալութիւն արարին գերութեան.եւ այլն։


Գէշագէշ

adv.

in several pieces, by bits, piecemeal.


Գժդմնիմ, եցայ

vn.

cf. Գժդմիմ.

NBHL (1)

δυσχεραίνω indigne, aegre fero որ եւ ԳԺԴՄԻՄ, ԴԺԳՄԻՄ. Խոժոռիլ. դժկամակիլ. եւ Տժգունիլ. տխրիլ.


Գժիռ

adj.

harsh, uupleasant.

NBHL (1)

Խոժոռ. խոշոր. դժնեայ. դժկամակելի.


Գժտիմ, եցայ

vn.

to differ, to disagree, to quarrel.

NBHL (1)

παροξύνομαι exacerbor Խոժոռիլ. դժկամակիլ. խռովիլ. կագել. թթուիլ. աւրըւիլ.