Definitions containing the research ստի : 3494 results

Անշուշտ

adj. adv.

incontestable, sure, certain, assured, infallible;
assuredly, incontestably, certainly.

· Calfa

NBHL (1)

Իբր Անսուտ. որպէս եւ յն. ἁψευδής, ἅψευστος, ἁψεύστερος, -ον. infallibilis, certus, certte, sine mendacio. Հաւաստի. աներկբայ. ստոյգ. ճշմարիտ. անհրաժեշտ. անվրէպ. եւ Անքոյթ. հաստատուն. եւ Անստգիւտ. շիւպհէսիզ, թահգիգ, սահիհ.


Անշուք

adj.

inglorious, unhonoured, ignoble, vile;
ill-favoured, deformed;
— վարել կենցաղ, to live retired.

· Calfa

NBHL (1)

Իսկ այսօր նստի անշուք անզարդ. (Լաստ. ՟Ժ՟Ե։)


Անշփոթ, ից

adj. adv. without confusion;
unperplexed, not embarrassed;
tranquil.

· Calfa

NBHL (1)

Յատկութիւն էութեանցն անշփոթ. (Լմբ. ստիպ.։)


Անողորմ, ից

adj. adv.

unpitying, imcompassionate, inhuman, barbarous, cruel, brutal. cf. Անողորմաբար.

· Calfa

NBHL (1)

ἁνελεήμων, ἁνελεής, ἁνηλεής. immisericors, durus, crudelis. Ոյր չիք ողորմ կամ ողորմութիւն ի սրտի. անգութ. անգորով. անագորոյն. անկարեկից. անմարդի. խիստ. անաչառ. անխնայ. սաստիկ, (անձն, եւ գործ). մերհամէթսիզ, գալպի փեք.


Անողջանալի, լւոյ, լեաց

adj.

insanable, incurable.

· Calfa

NBHL (1)

ἁνήκεστος. insanabilis, gravis. Անբժշկելի. անբուժելի. անդարմանելի. չարաչար. սաստիկ. անհնարին. չըռնտնալու, ճար չըլլալու.


Անորոշաբար

adv.

indefinitely;
confusedly, indistinctly;
implicitly.

· Calfa

NBHL (1)

Որդի անդստին ի բնութենէ հօրն անճառապէս եւ անորոշաբար։ Որ առ աստուծոյ եւ ընդ աստուծոյ է անորոշաբար, եւ ոչ արտաքոյ նորա. (Սարգ. ՟բ. պետ. յռջբ։ եւ Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Ա։)


Անուանումն, ման

s.

nomination.

· Calfa

NBHL (1)

Չարիքն ի դիպացն առնուն զանուանումն։ Ուստի եւ զանուանումն արուեստին առնու. (Եզնիկ.։)


Անունակ

adj.

that does not contain, that has not;
poor, needy.

· Calfa

NBHL (1)

Անունակ գոլով իմաստից. (Շ. հրեշտ.։)


Անունդրութիւն, ութեան

s.

disobedience;
contumacy.

· Calfa

NBHL (1)

cf. ԱՆՈՒԱՆԱԴՐՈՒԹԻՒՆ. Ուստի ԱՆՈՒՆԱԴՐՈՒԹԵԱՄԲ. φερωνύμως. Որպէս բերանունապէս՝ ըստ քերականաց՝ յիրէ անտի եւ ի գործոյն առնլով զանուն. արդեամբք ստուգաբանեալ.


Անչափ, ից

adj. adv.

immense, infinite;
extreme, excessive, enormous, immoderate, superfluous, superabundant;
intemperate, disordinate;
dreadful, violent, grievous;
յանչափս, cf. Յանչափս.

· Calfa

NBHL (1)

ἅμετρος, ἁμέτρητος, ἁπέραντος. immensus, infinitus, immodicus, μεθ’ ὐπερβολής, tantus, excellens. Ոյր չիք չափ. որ ոչն չափի. անքանակ. անսահման. անբաւ. կա գերազանց քան զչափ եւ զսահման. եւ Անցեալ ըստ չափ. մեծ եւ առատ. կամ Բազում եւ սաստիկ յոյժ յոյժ։ Զաստուծոյ եւ զաստուածայնոց միայն ասի տիրապէս, իսկ զայլ իրաց պիտակաբար. չափ չունեցօղ, եւ չափէ դուրս, չափազանց. էօլչիւսիւզ, հատսըզ.


Անպատիր

adj.

not deceitful, sincere;
that cannot be deceived.

· Calfa

NBHL (1)

Անպատիր արուեստից. (Նար. ղ։)


Անպատշաճութիւն, ութեան

s.

cf. Անպատեհութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ կարեն մանկունք առագաստի պահել սակս անպատշաճութեանն. (Նանայ.։)


Անպատսպար

adj.

insupported, unprotected, abandoned.

· Calfa

NBHL (1)

ԱՆՊԱՏՍՊԱՐ ԱՆՊԱՏՍՊԱՐԱՆ. Ոյր չիք պատսպարօղ եւ պատսպարան, իբր հովանի կամ պատօղ ասպար. անօգնական. մերկ յամրութենէ. անմասն ի նպաստից եւ ի պաշտպանութենէ. թողեալ լքեալ. անմխիթար.


Անպատսպարան

cf. Անպատսպար.

· Calfa

NBHL (1)

ԱՆՊԱՏՍՊԱՐ ԱՆՊԱՏՍՊԱՐԱՆ. Ոյր չիք պատսպարօղ եւ պատսպարան, իբր հովանի կամ պատօղ ասպար. անօգնական. մերկ յամրութենէ. անմասն ի նպաստից եւ ի պաշտպանութենէ. թողեալ լքեալ. անմխիթար.


Անպարտ, ից

adj.

unblamable, innocent;
not due;
— առնել՝ կացուցանել, to clear, to acquit.

· Calfa

NBHL (1)

Յայսմ անպարտ եւ անվանելի արուեստից լուծցին որոգայթքն. (Նար. ղ։)


Անպարտական, ի, աց

adj.

not guilty;
innocent.

· Calfa

NBHL (1)

Ո՞յր աղագաւ անպարտականին խաչն նախատանաց. (Լմբ. ստիպ.։)


Անպարտակիր

adj.

that suffers innocently, innocent.

· Calfa

NBHL (1)

Անպարտակիրն ազգակցութեան (այսինքն մարդեղութեան բանին) երկնիչ վերստին. (Նար. կուս.։)


Անպտուղ

adj. adv.

unprofitable, useless;
unfertile, unfruitful, barren;
un-profitably, uselessly.

· Calfa

NBHL (2)

ἅκαρπος, ἅγονος. infructuosus, sterilis. Որ ոչ տայ զպտուղ, կամ ուստի չքաղի պտուղ ինչ (իրօք կամ նմանութեամբ). եւ անշահ. մեյվեսիզ, հասըլսըզ.

Ընդէ՞ր նստիս աստ՝ անպտուղ կալով։ Այնպիսին անպտուղ ելանէ ի կենացս յայսցանէ. (Վրք. հց. ՟Գ. ՟Ի՟Զ։)


Անսահմանաբար

adv.

without limit;
indefinitely;
indeterminately.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ առ նա միայն զբանն ձգէր եւ ասէր, այլ անսահմանաբար, եթէ ոք ոչ ծնցի վերստին, այսինքն եթէ՛ դու, կամ ո՛վ եւ իցէ. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 23։)


Անսանձ

adj.

without bridle, without reins;
unbridled, unrestrained;
unruly, ungovernable.

· Calfa

NBHL (1)

Զրկեալ ի սանէ. անզաւակ. ուստի ԱՆՍԱՆ ԿԱՑՈՒՑԱՆԵԼ՝ է Անզաւակել. ἁτεκνόω. liberis orbo.


Անսաստ

adj.

ungovernable, unruly, disobedient, obstinate, incorrigible.

· Calfa

NBHL (1)

Իբր Անանսացօղ. հեստ յանսալոյ, կամ անամոքելի սաստիւ. անհանդարտ. անհնազանդ. ըմբոստ. խեռ. ստահակ, կամ անսանձ. ապարասան. զապթսըզ, իդաաթսըզ.


Անսաստեմ, եցի

vn.

to disobey, to resist, to be refractory.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ զի անսաստիցեմ տեառն հրամանաց. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 7։)


Անսխալութիւն, ութեան

s.

infallibility.

· Calfa

NBHL (1)

Զանսխալութիւն արուեստին յայտ առնէ. (Վրդն. սղ.։)


Անսուտ, ստից

adj.

real, true, certain.

· Calfa

NBHL (1)

Որ ինչ ոչ ստի. անշուշտ. ստոյգ. հաւաստի. աներկբայ. եալանսըզ. խիլաֆսըզ. սահիհ.


Անկողոպուտ

adj.

that cannot be plundered, not subject to devastation.

· Calfa

NBHL (1)

Աստի անդր մատուսցուք յանկողոպտելի գանձանակն ի ձեռն աղքատաց։ Զամենայն ինչ անդր ժողովեսցուք յանկողոպտելի գանձարանն. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 24. 28։)


Անկումն, ման

s.

fall, tumble;
overthrow, ruin, subversion;
degradation;
cadence;
վերստին —, second fall;
relapse.

· Calfa


Անկռուելի, լւոյ, լեաց

adj.

impregnable;
invincible.

· Calfa

NBHL (1)

Աստուծոյ զօրութեանն՝ որ անկռուելին է։ Անշարժ հիմանն, անկռուելի նաւահանգստին. (Ոսկ. ՟ա. կոր. եւ եղ։)


Անհամեմատ

adj.

disproportionate;
incomparable, unparalleled, matchless.

· Calfa

NBHL (1)

Անհամեմատ բերկրանօք, կամ գովեստիւք։ Յանհամեմատ թիւս. (Նար.։)


Անհամեստ

adj.

immodest, unchaste, obsccene.

· Calfa

NBHL (1)

Ազգ կանանց անհամեստից. (Մանդ. ՟Թ։)


Անհայր

adj.

fatherless.

· Calfa

NBHL (1)

Անմայրն անհայր լինի ... Անմայր յառաջնումն, եւ անհայր յերկրորդումս։ Անհայր աստի, այլ եւ անմայր անտի. (Ածաբ. Ծն. եւ Առ որս. ՟Գ։)


Անհանգիստ

adj. adv.

restless, fretful, agitated;
turbulent, unquiet, tumultuous;
incessantly, always;
— կալ, to fret, to be agitated, to fidget;
— առնել, to fret, to agitate.

· Calfa

NBHL (1)

Անհանգիստ աղօթիցդ։ Անհանգստից վանք (որ եւ Ակումիտաց). (Վրք. հց.։)


Անհանդուրժական

cf. Անհանդուրժակ.

· Calfa

NBHL (1)

ԱՆՀԱՆԴՈՒՐԺԱԿԱՆ ԱՆՀԱՆԴՈՒՐԺԵԼԻ Որում անհնար է կամ դժուարին է հանդուրժել. անժուժալի. անըմբերելի. անբերելի. անտանելի. ահաւոր եւ սաստիկ յոյժ. որ քաշելու՝ դիմանալու՝ տարւելու բան չէ. տայանըլմազ. չէքիլմէզ. կեօթիւրիւլմէզ. ἁφόρητος. intolerabilis.


Անհաս, ից

adj.

imperceptible, incomprehensible, inconceivable;
unripe.

· Calfa

NBHL (1)

Անհաս իմաստից թեւոց։ Փառաց անհասից։ Ընդ հօր անհասի։ Զանհասն հրեղինաց. (Նար.։)


Անհաստատ

adj.

inconstant, changeable, variable, alterable;
fragile.

· Calfa

NBHL (1)

ἅστατος, ἁστήρικτος, ἁβέβαιος. inconstans, fluxus, incertus, invalidus. Որ չունի զհաստատութիւն, անկայուն. շարժուն. դիւրափոփոխ. այլայլակ. անհիմն. անհաւաստի. թէմէլսիզ. էյրէթի. պիգարար.


Անհարց

adj. adv. without asking.

· Calfa

NBHL (1)

Որոց ելք՝ անհարց զոք՝ նորա (պերոզի) իմաստիցն, եւ այլն. (Փարպ.։)


Անհետազօտելի, լւոյ, լեաց

cf. Անհետազօտ.

· Calfa

NBHL (2)

Առ խուզմունս իմաստիցն խորս, որ անհետազօտելիք ասացան ի վսեմամիտ գերահրաշիցն. (Նանայ. յռջբ։)

Անհետազօտելի գովեստիւ տօնեալ. (Նար. գանձ խչ.։)


Անհնար, ից

adj.

impossible;
յանհնարս մտանել, to get embarrassed, to be entangled, to want resources, to be reduced to extremities, not to know what to do;
յանհնարիցն է, it is impossible.

· Calfa

NBHL (2)

որ եւ ԱՆՀՆԱՐԻՆ. ἁδύνατος, -ον. impotens, impossibilis, -le. Որում չիք հնար. անկար. անկարելի. ուստի եւ ԱՆՀՆԱՐ Է. դիմազ. անմա՛րթ է. միւնքիւնսիւզ, գապիլսիզ.

Վրիժուց անհնարից. իբր սաստիկ եւ անբերելի. (Յհ. կթ.։)


Անհնարին

adj. adv. impossible;
extremely difficult;
insupportable, intolerable;
extreme, violent, excessive, enormous, horrible, terrible.

· Calfa

NBHL (2)

Անբերելի. անպայման եւ անպատում, ի չարի կամ ի բարւոյ մասին. δεινός. dirus, gravis եւ magnus, validus, vehemens եւ այլն. կամ ἑξαίσιος. inauspicatus, ingens, immensus, immanis, eximius եւ այլն. դժնդակ. չարաչար. ծանր. սաստիկ. մեծ. բազում. անչափ. եավուզ. աղըր. պէօյիւք. միւպալիյէ. չօգ. իֆրաթ, ազիմ. գաթը. քէսկին.

Սաստիկ զանհնարին զգիշերն. յն. անկարելի, իմա՛ զօրութեամբ՝ ի փարատել։


Անհոգ, աց

adj. adv.

negligent, heedless, indifferent, inattentive;
confident, sure;
Անհոգ, Յանհոգս, negligently, carelessly;
confidently;
indifferently;
յ—ս կալ՝ լինել, to be negligent or indifferent.

· Calfa

NBHL (1)

Ահա էր բանակն յանհոգս։ Նստին բնակութեամբ յանհոգս. (Դտ. ՟Ը. 11։ ՟Ա. Մակ. ՟Թ. 58։)


Անհուն

adj.

not fordable;
unfathomable, immense.

· Calfa

NBHL (1)

Ի սաստիկն եւ յանհունս տանջիցիս. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 37։)


Անհրաժեշտ

adj. adv.

inevitable, indispensable, necessary;
irrevocable;
indispensably, necessarily, inevitably, irrevocably.

· Calfa

NBHL (1)

որ եւ ԱՆՀՐԱԺԱՐԵԼԻ. ἁπαραίτητος inexorabilis, inevitabilis Ուստի չէ՛ մարթ կամ չէ պարտ հրաժեշտ տալ. անխուսափելի. հարկեցուցիչ. հարկաւոր. անփոփոխ. անհնարին. գաչընմազ. փէք իգթիզալը.


Անհրապոյր

adj.

that does not allure or seduce.

· Calfa

NBHL (1)

Զի ստիպեսցեն զանհրապոյրն Գայիանէ. (Ագաթ.։)


Անձայն

adj.

without voice;
mute, without sound;
consonant.

· Calfa

NBHL (1)

Անձայն եւ անբարբառ անկեալ դնէր ի սաստիկ հարուածոց. (Աթ. անտ.)


Անձաւ, աց

s.

cavern, den, cave.

· Calfa

NBHL (2)

Մի՛ նստիր յանձաւիդ. (՟Ա. Թագ. ՟Ի՟Բ. 4. 5։)

Նաւ ի նմին ի նաւահանգստին յանձաւ ուրեք խորտակեալ. (ՃՃ.։)


Անձեռագործ

adj.

not made by hands, natural, spiritual.

· Calfa

NBHL (2)

ἁχειροποίητος. non manu factus. որ եւ ասի առանց ձեռագործի. ոչ գործեալ ձեռամբ. ոչ կազմեալ մարդկային արհեստիւ.

Որ յաթոռ յանձեռագործ նստիս Բանդ Աստուած։ Աստուածածին տաճար անձեռագործ՝ Բանին Աստուծոյ. (Գանձ.։)


Անձն, ձին, ձամբ, ձանց

s.

person;
hypostasis, personality;
creature, being;
soul;
mind;
heart;
myself, thyself, himself;
անձամբ, personally;
անձամբ անձին, by one's self, personally;
զանձամբ դառնալ, to turn back;
զանձամբ արկանել, to put on, յանձին բերել, to imitate;
յանձին ունել, to accept, to approve;
չառնուլ յ—, to refuse, to deny;
սիրէ նա զ— իւր, he loves himself;
վասն անձին եւեթ տամ պատասխանի, I only answer for myself;
երգնում յ— իմ, թէ այդ այդպէս է, on my soul, it is so;
զգաստանալ յանձին, to revive, to recover one's senses;
փոյթ ունի նա վասն անձին, he takes care of himself;
անձին առնել, to commit suicide;
եռն յանձին հարկանել, to boast of, to flatter one's self, to prick one's self;
յ— առնել, to recommend, to confide;
յ— լինել, to commend one's self, to have confidence in, to confide in, to be committed.

· Calfa

NBHL (2)

ԶԱՆՁՆ ԱՌՆԵԼ, ԱՌՆՈՒԼ. cf. Յ, cf. ՅԱՆՁՆ։ Ուստի իբր կր. ՅԱՆՁՆ կամ ՅԱՆՁԻՆ ԼԻՆԵԼ, է Յանձնիլ.

Յերրորդ գիրս յաղագս անձին. Անյաղթ պերիարմ. այն է գիրք Արիստոտէլի յաղագս հոգւոյ. որպէս եւ ի Նիւս. բն. ուր յն. դնի հոգի, ի հյ. ստէպ թարգմանի անձն։ Ուստի անձն եւ մարմին՝ դնին առ նախնիս որպէս հակադրեալ հոգի եւ մարմին.


Անխորհրդութիւն, ութեան

s.

inconsiderateness, rashness, temerity.

· Calfa

NBHL (1)

Ուստի անխորհրդութիւն, անմտութիւն, եւ մահ ժամանեալ. (Համամ առակ.։)


Անխտիր, տրի, տրից, տրաց

adj. adv. indifferent;
indiscreet.

· Calfa

NBHL (1)

ἁδιάφορος. indifferens. Որ ոչն խտրէ զխտրելիս. անընտրող. անխիղճ. աներկիւղած. անզգոյշ. համարձակ ի չարիս. ինսաֆսըզ. Ուստի՛ ԱՆԽՏԻՐ ԼԻՆԵԼ՝ ըստ յն. ասի, չպահել զանձն կամ չզգուշանալ. չորոշել.


Անխտիր

adv.

indifferently;
indiscreetly.

· Calfa

NBHL (1)

ἁδιάφορος. indifferens. Որ ոչն խտրէ զխտրելիս. անընտրող. անխիղճ. աներկիւղած. անզգոյշ. համարձակ ի չարիս. ինսաֆսըզ. Ուստի՛ ԱՆԽՏԻՐ ԼԻՆԵԼ՝ ըստ յն. ասի, չպահել զանձն կամ չզգուշանալ. չորոշել.


Անխրատ, ից

adj.

undisciplined, irregular, licentious, incorrigible.

· Calfa

NBHL (1)

Անխրա՛տք դի՛ք ի սիրտս ձեր։ Ոչ սիրէ անխրատն զյանդիմանիչ իւր։ Բերան անխրատից տեղեկանայ չարեաց։ Ոչ ուրախ լինի հայր ի վերայ որդւոց անխրատի։ Անխրատից պատահէ մահ։ Անձինք անխրատք մոլորեցան։ Ազգք անխրատք։ Պատրաստին անխրատից տանջանք։ Ի տուժել անխրատի եւ այն։