Definitions containing the research անիր : 398 Results

Ունայնաբար

adv.

vainly, to no purpose, uselessly.

NBHL (1)

Ընդունայն. ի նանիր. վայրապար. ի զուր.


Ունայնաբոյս

adj.

unfruitful, unprofitable.

NBHL (1)

Ի նանիր բուսեալ. ունայն ի պտղոց.


Շերտ, ից

s.

splinter of wood, chip, lath, strip, slip, part, morsel;
— պտղոց, slice, bit, piece;
— տակառաց, barrel-stave;
— կերպասու, strip of fine linen;
— ընդ — ստեղանցն, through the balustrade.

NBHL (1)

Մի շերտ պանիր ոչ կարացեր պահել. (Ոսկիփոր.։)


Շիճ, շճի

cf. Շճուկ.

NBHL (1)

Պանիր, կոդի, շճուկ, կաթն. (Մանդ. ՟Գ։)


Շիճուկ

cf. Շճուկ.

NBHL (1)

Պանիր, կոդի, շճուկ, կաթն. (Մանդ. ՟Գ։)


Շինեմ, եցի

va. fig.

to found, to build, to erect, to construct, to make;
վերստին —, to rebuild, to build up again or anew;
to renew, to restore;
to edify, to instruct, to set a good example.

NBHL (1)

Շինեաց սեղան աստուծոյ։ Շինէր քաղաք։ Շինեսցուք մեզ քաղաք եւ աշտարակ։ Եթէ ոչ տէր շինէ զտուն, ի նանիր վաստակին շինօղք նորա։ Ի վերայ այդր վիմի շինեցից զեկեղեցի իմ։ Զգերեզմանս նոցա շինէք։ Շինեաց տէր աստուած զկողն՝ զոր առ յադամայ՝ ի կին։ Աշխարհս ողորմութեամբ շինեսցի։ Շինեցից ազգէ յազգ զաթոռ քո.եւ այլն։


Շնչորսական, ի, աց

adj.

cavillous, captious, sophistical.

NBHL (1)

Մեծ անիրաւանք գոլ շնչորսականս այս ձեռնարկանք. (Փիլ. նխ. ՟ա.։)


Շշնջեմ, եցի

vn.

to whisper, to speak low, to murmur;
to hum, to mutter, to grumble;
— են ականջք իմ, my ears ring or tingle.

NBHL (1)

Ետես դաւիթ, եթէ շշնջեն ծառայք նորա։ Զինէն շշնջէին ամենայն թշնամիք իմ։ Որ շշնջեն զանիրաւս, ոչ ծածկեսցի։ Մատուցեալ շրշնջէ առ անշնչին. (՟Բ. Թագ. ՟Ժ՟Բ. 19։ Սղ. ՟Խ. 8։ Իմ. ՟Ա. 8։ ՟Ժ՟Գ. 17։)


Պատուասիրեմ, եցի

va.

to covet, to be ambitious of, to seek glory, fame or distinction;
to make it a point of honour to, to treat generously or honourably, to oblige;
to honour, to glorify;
to compliment.

NBHL (1)

Պատուասիրէին (սամարացիք) յաղագս աբրահամու, եւ նախահայր զնա անուանէին՝ որ ի քաղդէացւոցնէր։ Պատուասիրի այնուհետեւ ոչ կարծել սնոտի եւ ի նանիր զսքանչելիսն։ Զի մի ոք ասասցէ՝ եթէ պատուասիրելով առնէր զայս, երեւեցուցանէ՝ թէ խնամ ունելով նոցա գործ է զամենայն. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 30. 34։ ՟Բ. 10։)


Պատրանք, նաց

s.

deceit, cheat, fraud, imposition, seduction, trick, imposture;
mistake, error;
illusion, deception;
աստղ —նաց, erratic star, planet;
ի —նս արկանել, —նս մատուցանել, to deceive, to cheat, to seduce, to induce or lead into error;
cf. Ըմբռնիմ.

NBHL (1)

Պատրանք մեծութեան։ Ամենայն պատրանօք անիրաւուեան. (Մրկ. ՟Դ։ 19 ։ ՟Բ. Թես. ՟Բ. 10։)


Տոյժ, տուժի, տուժից

s.

cf. Տուգան;
damage, loss, disadvantage, prejudice, injury, wrong;
տուժիւք անձին, at one's expense;
փոխարինել տուժիցն, to indemnify, to recompense.

NBHL (1)

ՏՈՅԺ մանաւանդ ՏՈՅԺՔ. որ եւ ասի ՏՈՒՐԺՔ. ζημία mulcta, poena, damnum. Տուգանք. վնասն պահանջեալ (իրաւամբք կամ յանիրաւի) ի հատուցանել. պատիժ վնասուն. փոխարէնն վնասակարուե՝ զրկանաց եւ յանցանաց. արկածք. նեղութիւնք, եւ ծախք փոխանակ անցից անցելոց.


Տրամադրութիւն, ութեան

s. gr.

dispositio;
class of verbs.

NBHL (1)

Վայրենի ախտիցն տրամադրութիւն։ Իրիցագոյն է քան զանիրաւութիւն արդարութիւն. եւ քան զիւրաքանչիւր ոք ի հակռակ տրամադրութեանցն. (Փիլ. լին.։)


Տրամատեմ, եցի

va.

to divide equally.

NBHL (1)

Որպէս ի վերայ մարմնոյ եռակի տրամատեաց։ Եւ տրամատեսցի այսպէս, է՛ որ արդարութիւն, եւ է՛ որ անիրաւութիւն։ Երկակի տրամատելով եւ այլն. (Անյաղթ ստորոգ.։)


Ցածութիւն, ութեան

s. fig. adv.

lowness;
modesty, moderation, sobriety, decency;
humiliation;
humility;
vileness, meanness, baseness;
ցածութեամբ, with a lowly air, meekly, modestly;
meanly, basely.


Ցանկամ, ացայ

vn.

to desire, to wish, to envy, to covet, to long for;
to desire inordinately, to covet greedily.

NBHL (1)

Որ ոչ արդարոյ գործ է՝ այլոյ աշխարհի ցանկանալ, այլ անիրաւի. (Եզնիկ.։)


Ցանկանամ, ացայ

vn.

cf. Ցանկամ.

NBHL (1)

Որ ոչ արդարոյ գործ է՝ այլոյ աշխարհի ցանկանալ, այլ անիրաւի. (Եզնիկ.։)


Ցաւակցութիւն, ութեան

s.

condolence, compassion, sympathy;
թուղթ ցաւակցութեան, letter of condolence.

NBHL (1)

Քարշելով զծախսն ընդվայր, եւ զնանիր ցաւակցութիւնսն. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 39։)


Վարք, րուց

s.

life, habits, manners, conduct, behaviour, morals;
use, employment;
անարատութիւն վարուց, morality;
ընտիր, բարեկիր —, good morals;
անարատ, անբիծ —, pure morals;
գեղեցիկ վարովք վարեցան, they led a good life;
որք գերաշխարհիկք են վարուք, who show themselves pure of heart;
է երբեք զի եւ անբարիք ծնանին օրէնս բարիս, good laws are often produced by evil customs.

NBHL (1)

Զաչաց զըստ քնոյն զանգործութիւն ոչ է ի մէջ առնլի. քանզի պակասեն եւ նուազեն վարքն։ Եւ այս չարեաց սահման՝ անիրաւ վարք (իրաց), զոր ի վերայ բարւոյն՝ աստուծոյ տուեալ մեզ. որպէս եւ առ ի յաստուծոյ խնդրեալ առաքինութեան (սահման)՝ ի բարիոք կամակցութենէ ըստ պատուիրանին տեառն վարքն (նոցին իրաց). (Փիլ. իմաստն.։ Բրս. հց.։)


Վիժեմ, եցի

va. vn.

to have an abortion, a premature birth, to miscarry, to abort, to slink, to be brought to bed before time;
to flow, to run, to gush or spout out, to be shed, poured out.

NBHL (1)

Արգելուլ զանիրաւութեանցն աղբիւր ցանկութեան, յորմէ վիժին անիրաւագոյն գործքն ի մարմինս եւ յոգիս։ Յորմէ իբրու յաղբերէ վիժին ցանկութեանցն եւ այլոցն ախտից առանձնաւորութիւնք. (Փիլ. ՟ժ. բան. եւ Փիլ. լին. ՟Ա. 99։)


Վիճաբան, ից

adj. s.

contentious, quarrelsome, disputatious, wrangling;
litigant, controvertist.

NBHL (1)

Ոչ անիրաւութեամբ արդարանալ որպէս տգէտ վիճաբան։ Մի՛ ծիծաղել անարգաբար, մի՛ վիճաբան լինել եւ չար. (Շ. թղթ. եւ Շ. այբուբ.։)


Վիճութիւն, ութեան

s.

cf. Վէճ.

NBHL (1)

Պղատոն յաղագս յանդիցն եւ վիճութեան անձանց (այսինքն հոգւոց) ասէ, թէ անիրաւաբար կենցաղավարեալքն տանջին. (Նոննոս.։)


Փոյթ, փութոյ, փութի, փութով

s. adj. adv.

care, solicitude, study, attention, entreaty;
diligence, promptitude, activity, celerity, hast, hurry;
active, diligent, careful, prompt, vigilant, assiduous;
— պնդութեան, eagerness, assiduity, interest, care;
—, ընդ —, — ընդ —, — —, — ի փութոյ, diligently, soon, promptly, hastily;
փութոյ պնդութեամբ, eagerly, carefully, earnestly, ardently, passionately;
— առնել, ունել, դնել, — ի մէջ առնուլ, — յանձին ունել, to be or zealous about, to apply oneself with diligence to, to take to heart, to be warm about, to endeavour or strive to;
— տանել, to take care of, to care, to solicit, to watch;
— ի մէջ առեալ, seriously, earnestly;
մեզ չէ —, that is no matter to us, what is that to us ?
;
չէ —, չէ ինչ —, no matter, never mind, it is nothing;
ոչ զի զաղքատաց ինչ — էր նմա, not that he cared for the poor;
— մեծ էր նորա այսմ, he took great care of that;
ոչ — ինչ առնեմ, I don't c are, it is no matter to me;
ամենայն — նոցա, all their care, effort or thought;
զի՞ — է, what does that matter ? what does it signify ? what of that ?
զի՞ — է քեզ, what is that to you ? what does it matter to you ?
զի՞ — է ինձ, what does it concern me ? what does it matter to me ? nonsense !
— ինչ չառնէր, he did not take it into account, he took no heed of it;
չէ — ինձ, it is no matter to me, it is all the same to me, I don't care about it, I am indifferent about it;
չառնեն ինչ — զիմեքէ, they care for nothing;
վաղ ընդ փոյթ, cf. Վաղ.

NBHL (1)

Փոյթ ինքեան ի վերայ փութոյ եդեալ։ Աշխատիցիս ի փոյթս որդւոց։ Դադարեսցուք ի նանիր փութոյս յայսմանէ. (Ոսկ. ՟Բ. 14. 15. 39։)


Փորձ, ոյ, ի

s. adj. adv.

trial, test, proof, attempt;
specimen, sample;
experience, proof;
endeavour, undertaking, enterprise, expedient;
trial, adversity, misfortune;
temptation;
probation;
experienced, expert, practised;
approved, tried, pure;
ի —ոյ, by or from experience;
խիստ — ,a hard trial;
բազմամեայ —, experience;
բնագիտական —, physical experiment;
—ով ուսեալ, taught by experience;
լինել —, to be experienced, versed, exercised;
զ— առնու րձել, ի — մտանել, to experience, to make an experiment of, to attempt, to make attempts, to try, to assay, to prove, to experiment;
ի — արկանել, to put to the trial or test, to torture;
— փորձել վերստին, to renew an attempt, to make a new effort;
ի վերջին — մատուցանել զիմն, to put to the final proof;
ի մահու — գալ, to prove death, voluntarily to encounter death;
հայաստան նախ զ— առ զօրութեան նորա, Armenia was the first to feel his strength;
ընդ նոր — հանդ իսի էանց նա, he was put to a new trial;
մատեաւ եւ յարդարսն — մահու, even the righteous were in mortal danger;
գիտելով զ— առն, well knowing what a man he is;
զգանից զ— առ, he was beaten;
— է, he is experienced, he has much practice;
— արծաթոյ եւ ոսկւոյ ի բովս, gold and silver are tried in the furnace;
cf. Զէն.

NBHL (1)

Ագռաւ մի պանիր ունէր ի բերանն. իսկ աղուէս փորձ առնոյր՝ ի նմանէ հանել զպանիրն. (Ոսկիփոր.։)


Փորձանաւոր

adj.

tried, tempted.

NBHL (1)

Յորժամ փորձանաւորն զաղօթս արդարոյ եւ զխրատ օգնական առնուցու, յոյժ զօրանայ։ նա՝ որ տեսանէ զնոսա անիրաւեալ, նիւթէ այսու փորձանաւորացն փառս. (Լմբ. ժղ.։)


Փորձութիւն, ութեան

s.

temptation;
misfortune, calamity;
— ունել, to be tempted to;
ի — արկանել, տանել, to lead into temptation;
յաղթել փորձութեան, to resist temptation;
յաղթիլ, ընկճիլ ի փորձութենէ, to succumb to temptation.

NBHL (1)

Անուանեաց զանուն տեղւոյն այնորիկ փորձութիւն, վասն փորձելոյ նոցա զտէր։ Մի փորձեսցես զտէր Աստուած քո։ Որպէս փորձեցէք ի փորձութեանն։ Առնուլ իւր ազգ ի միջոյ ազգի փորձութեամբ եւ նշանօք։ Աբրահամ ապաքէն ի փորձութեան ի հանդիսի գտաւ հաւատարիմ։ Հասանէ երազ ի բազմութեան փորձութեանց։ Մի՛ տանիր զմեզ ի փորձութիւն։ Զի մի մտանիցէք ի փորձութիւն։ Կատարեալ զամենացն փորձութիւնս սատանայի։ Ի ժամանակի փորձութեան հեռանան։ Ցանգ կայիք ընդ իս ի փորձութիւնս իմ.եւ այլն։


Տառապեցուցանեմ, ուցի

va.

to trouble, to afflict, to oppress, to molest, to maltreat, to vex;
to violate, to dishonour, to deflower;
—եցուցանես զաղիսս իմ, I am afflicted by your woes.

NBHL (1)

Չարչարեսցեն եւ տառապեցուսցեն զնոսա։ Զանկածն տառապեցուցին։ Տառապեցուցանէին անիրաւութեամբ։ Մի՛ տառապեցուսցես զնա աշխատութեամբ, կամ ընդ աշխատութեամբ։ Որ տառապեցոյցն, նոյն ողորմեսցի.եւ այլն։


Տարաբաժին

adj.

divided, separated, removed;
separating, removing;
— հանել, կացուցանել, to alienate, to transfer, to separate;
to expatriate;
ելանել —, to abandon one's country.

NBHL (1)

Կամ Օտարացուցիչ բաժնի. առիթ զրկանաց՝ անիրաւ բաժանմամբ.


Տարապարտ

adj. adv.

wrong, undue, unjust, unreasonable;
unnecessary, needless, useless, vain;
—, ի —, unduly, in vain, uselessly, without reason, improperly, wrongfully;
— ամօթ, bashfulness, sheepishness;
հոգալ ի բանս —ս, to believe in idle gossip.

NBHL (1)

κενός vanus ἁναίτιος, ἁνάξιος indebitus, immercus, immeritus. Որ ինչ է արտաքոյ պարտեաց եւ իւաւանց. վայրապար. անպատճառ. ընդունայն. սնոտի. անպիտան. անիրաւ. փուճ.


Տարապարտուց, ի տարապարտուց

adv.

cf. Տարապարտ.

NBHL (2)

ՏԱՐԱՊԱՐՏՈՒՑ կամ Ի ՏԱՐԱՊԱՐՏՈՒՑ. εἱς κενόν, κενῶς, διακενῆς, μάτην, ματαίως in vanum, vana, inaniter, frustra δωρεάν gratis εἱκῆ temere ἁκρίτως extra judicium ἁδίκως injuste. Վայրապար. ընդ վայր. ի զուր. ի նանիր. անպատճառ եւ անխորհրդաբար. յանիրաւի. փուճ տեղը, զուրի.

ՏԱՐԱՊԱՐՏՈՒՑ ա. κενός, ἅδικος vanus, injustus. Տարապեւարտ. սնոտի. ունայն. անիրաւ.


Տեղ, ոյ, աց

s.

shower, abundant rain;
յամենայն —, every where;
always;
տեղի, տեղային ի ձեզ զ— երկնաւոր շնորհիցն, heavenly graces rained thick upon you;
— ոսկի տեղայր ի փեսայութեանն արտաշիսի, gold fell in showers at the nuptials of Artaxerxes;
spot, place;
post;
ի —, instead, in substitution for, in the place of;
անցանել ի — ուրուք, to stand instead of, to supply the place of, to substitute, to replace.

NBHL (1)

Ի գաւառաց եւ ի տեղաց իշխանութեանն իւրեանց։ Եւ այլ բազում տեղաց հեռաւորաց։ Վասն իննակնեան տեղացն։ Չբաժանի քո տէրութիւնդ ըստ տեղաց, որպէս մարդկան։ Զբազումս ի տեղաց նորա տարեալ էին անիրաւաբար. (Կորիւն.։ Եղիշ. ՟Ա։ Զենոբ.։ Խոսր.։ Լաստ. ՟Բ։)


Սին, սնոյ

adj.

empty, void;
destitute;
vain, useless.

NBHL (1)

κενός inanis, vanus, vacuu. (լծ. հյ. ոսին. յն. քէնօս. ուստի Սնոտի. Ունայն. ընդունայն, թափուր. զուր. դատարկ. նանիր. դարտակ, փուճ, պարապ. ...


Սնամէջ

adj.

empty, void.

NBHL (1)

Ցօղունն վասակայ ամենեւին փոր եւ սնամէջ է. քանզի չիք ծանրութիւն ի գլուխ նորա։ Անհաստատ եդեալ հիմունսն խճոյ եւ սնամէջս, որ է անիրաւ դատաստան եւ հպարտութիւն. (Վեցօր. ՟Է։ Վրդն. օրին.։)


Ռեմակալ

adj.

cf. Ռիմակալ.

NBHL (1)

Ոխակալ. ոխերիմ. (կամ գրաւիչ, կամ անիրաւ. ի ձայնիցս ռեմոն, կամ հարամ).


Սահման, աց

s.

bound, term, circumscription;
bounds, limits, confines, frontier, borders;
extremity, sphere;
definition;
statute, rule, regulation;
decision, determination;
jurisdiction, extent;
department;
neighbourhood, district, provinces;
—ք, outskirts, suburbs;
—ք հակատոյ, articles of faith;
— երկրի, կալուածոց, landmark;
— հատանել, to fix the boundaries of;
յարդար —ս ամփոփել զիմն, to reduce to its proper limits;
— դնել, to bound, to fix bounds to, to limit, to end;
— դնել անձին, to propose, to deliberate, to resolve;
երդնուլ արդումն —աւ, to bind oneself by an oath;
անցանել ըստ —, to overstep, to pass the limits or boundaries;
—աւ ասել, to say briefly;
յաղետալի — հասուցանել, to reduce to a deplorable state;
cf. Զէն.

NBHL (1)

Այս է սահման օրինացն, դատել՝ ընտրել եւ որոշել զլաւն ի վատթարէն, զարդարն յանիրաւէն, եւ զսուրբն ի պղծոյն. (Գէ. ես.։)


Տիրագոյն

cf. Բուն.


Տմարդութիւն, ութեան

s.

impoliteness, incivility, ungraciousness, rudeness, grossness, rusticity, brutality, barbarity, inhumanity;
տմարդութեամբ, disobligingly, uncivilly, roughly, rudely, churlishly, boorishly, brutally, cruelly, barbarously, inhumanly.

NBHL (1)

Ողորմութիւն՝ ո՛չ զոր յանիրաւութենէն ասեմք. վասն զի այն ո՛չ է ողորմութիւն, այլ՝ տմարդութիւն. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 37։)


Տոկոսիք, սեաց

s. fig. adv.

birth;
illegal profit, usury, exorbitant interest;
—սեօք, with usury.

NBHL (1)

Այլ առաւել՝ τόκος foenus, usura. Չար նունդ փոխոյ. անիրաւ պտուղ կամ վարձ դրամոյ ի փոխ տուելոյ. վաշխ. շարիատ.


Վկայ, ից

s.

witness, testifier;
voucher;
martyr;
աստուած ինձ —, God is my witness;
— լինել, to be a witness of, the witnesses of, to be admitted as evidence;
— կոչել, to summon as witness;
to invoke or call on to witness;
— առնուլ, to take to witness.

NBHL (1)

Աստուած լիցի վկայ ընդ իս եւ ընդ քեզ։ Եղիցի վկայ կարկառս, եւ վկայ արձանս։ Ի բերանոյ երկուց վկայից։ Վկայ անիրաւ։ Զի՞նչ եւս պիտոյ են մեզ վկայք.եւ այլն։


Վնաս, ուց

s.

wrong, prejudice, injury, detriment;
damage, harm, hurt, loss, grievance;
ill, fault, sin, injustice, mischief;
հասուցանել, տալ, գործել, cf. Վնասեմ;
—ուք վաճառել, to sell at a loss;
ի — ուրուք, at the peril, at the loss, at the detriment, at the expense of a person;
ոչ մեծ ինչ է —ն, there is no great harm done;
ի — իւր շրջեցաւ իրն, the affair turned out to his disadvantage;
էր գիր —ու նորա գրեալ, his accusation was written above;
զի՞նչ — է իմ, what fault have I ?
— է քեզ գինին, wine is bad for your health;
որ — գործէ նոյն եւ հատուսցէ, he that does the damage must answer for it.


Վնասակար, աց

adj.

hurtful, pernicious, injurious, disadvantageous, detrimental, prejudicial;
bad, wicked;
guilty.

NBHL (1)

βλαβερός noxius, damnosus ἕνοχος reus ἅδικος , ἁδικῶν, -κήσας injurius, iniquus եւ այլն. Որ կարէ վնասել (անձն կամ իր). վնասարար. զրկօղ. անիրաւ. մեղանչական. ապիրատ. չարեացապարտ. յանցաւոր. վատթար. զէն տուօղ, գէշ.


Վնասեմ, եցի

va.

to hurt, to iujure, to prejudice, to damage, to bring loss or harm, to offend, to wrong, to shock, to wound;
— միմեանց, to injure one another.

NBHL (1)

βλάπτω, ζημιόω noceo, laedo ἁδικέω injuriam facio, inique opprimo συντελέω consumo. (տր. խնդ) Վնաս տալ՝ բերել՝ հասուցանել. անիրաւել, իլ. զրկել. մեղանչել ումեք կամ իմիք. ապականել. սանանել. զէն տալ.


Տաժանիմ, եցայ

vn.

to give oneself trouble, to have much trouble, to toil, to be fatigued, worn out with fatigue, to drudge, to work hard.

NBHL (1)

Արկեալ զանձն ի ջան՝ պէսպէս հնարիւք տաժանիւր։ Մի՛ տաժանիր սնոտի երկամբք։ Զօրքն ամենայն վայրագնաց ջլաձիգ խզմամբ տաժանեալ։ Զոտս տաժանեալս լուացեր։ Զծանրաբեռնեալս եւ զտաժանեալս մեղօք. (Խոր. ՟Գ. 43։ Երզն. մտթ.։ Յհ. կթ.։ Շար.։ Ժմ.։)


Տաղտապեմ, եցի

va.

to annoy, to disturb, to importune, to trouble, to molest.

NBHL (1)

Տաղտկութիւն եւ տառապանս տալով՝ նեղել. հհարստահարել. ըստ յն. անիրաւիլ, զրկել. ἁδικέω injuriam infero.


Տանիմ, տարայ, տար

va. vn.

to carry, to carry away or off, to bear off, to take or convey away, to lead, to bring, to fetch away, to transport;
to drive at, to tend or lead to;
to hold, to contain, to comprise, to include, to comprehend;
to bear, to suffer, to endure;
to carry to an end, to accomplish, to crown;
to be brought, conducted, led;
յինքն —, to appropriate to oneself, to assume wrongfully, to arrogate, to lay claim to;
ընդ միտ —, to take exception or offence at, to find fault with;
— եւ ածել ինչ, to publish, to celebrate, to make public.

NBHL (1)

Բարւոք ինչ մտօք տանիցի ոք վշտաց յանիրաւի. (՟Ա. Պետ. ՟Բ. 19։)


Տանջանարան, աց

s.

rack, instrument of torture.

NBHL (1)

Յայսոսիկ տեղիս տանջին անիրաւք. եւ սա մէջ ինչ գոլով՝ մաքրող թուի, եւ ոչ տանջանարան։ Որպէս օթեւանքն արդարոց զանազանք, այսպէս եւ տանջանարանքն մեղաւորացն բազմադիմի. (Նոննոս.։ Լմբ. սղ.։)


Տեսանողութիւն, ութեան

s.

vision, sight;
prophecy.

NBHL (1)

Գրուանաւ անիրաւութեանն զիւրեանց տեսանողութիւնն իբրեւ զճրագ ծածկեցին, եւ կուրացան փարիսեցիք. (Եփր. աւետար.։)


Տժգոհ

adj.

discontent, malcontent, dissatisfied.

NBHL (1)

Նա զմարմինն գոհութեամբ եւ զոյգ ետ, եւ դու մի՛ հացիդ տժգոհ թ անզոյգ տանիր. (Տօնակ.։)


Վաղվաղուկ

adj.

cf. Վաղվաղուն.

NBHL (1)

Ամենայն վաղվաղուկ՝ սակայն ի նուազութիւն։ Վկայ վաղվաղուկ (կամ վաղվաղակ) ունի լեզու անիրաւ. (Առակ. ՟Ի՟Ա. 5. եւ ՟Ժ՟Բ. 19։)


Վաճառախաբութիւն, ութեան

s.

cheat, swindlery.

NBHL (1)

Մի՛ յագահութենէ եւ ի վաճառախաբութենէ եւ յանիրաւութենէ զինչս ժողովել. (Մանդ. ՟Զ։)


Վայր, աց, ից

s.

place, spot, space, extent, part, ground;
field, plain, camp, country;
անհուն —ք, immense, vast spaces;
յայսմ —ի, here, in this place;
now;
յայնմ —ի, there, in that same or very place;
then;
մինչեւ ցայս —, thus far, to this place;
until now;
յոր —, in which place, wherever;
— մի, առ — մի, a short time, a moment, an instant, a little;
ընդ —, in vain, vainly;
ի —, below, under, beneath;
cf. Զէն;
cf. Վեր;
յայլում —ի, somewhere else, in another place;
ի վերուստ մինչեւ ի —, from top to bottom;
from head to foot;
գազանք —ի, wild beasts;
մեղր ի —է, wild honey;
ի —ի բնակել, to live in the open air, in camp;
—ս հատանել, to go along way;
զ—օք գալ, to go around, round about, to go here and there;
զ—օք ածել զաչս, to look round about;
ի մի — գալ, to assemble, to resort to one place;
ընդ — հարկանել, to abandon, to forsake, to cast off, to desert;
ի — հարկանել, արկանել, to disparage, to sneer at, to defame, to slander;
ի — շարժել, to beat down, to overthrow;
զաչս ի — արկեալ, looking down, with one's eyes cast or bent down;
ցո՞ր — նեղութեանց հասի ես, to what trouble have I brought myself!
ընդ վայր, in vain, uselessly;
ցայդ վայր, so far, as far as that, to that place, there;
ցոր վայր, where, whither;
ցո՞ր վայր, how far ?.

NBHL (1)

ԸՆԴ ՎԱՅՐ. ա. որպէս Վայրապար. (ռմկ. փուճ տեղը ... ). ի զուր. ի նանիր. անխորհրդաբար. պարզաբար. եւ Նանիր. զուր. անպիտան, չնչին.