Definitions containing the research ոյն : 10000 Results

Դառնացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to imbitter;
to sour, to irritate, to offend, to tire, to displease.

NBHL (1)

Քացախն ընդ լեզւոյն խառնեալ ... զնա դառնացուսցէ. (Նար. ՟Կ՟Զ։)


Դառնենի

See full entry →

adj.

whose fruits are bitter.

NBHL (1)

Իբրեւ զնռնենիս թթուենիս, եւ զնշենիս դառնենիս. (Վեցօր. ՟Ե. յն. զդառնագոյնս ի նշենեաց.)


Դառնիճ, նճի

See full entry →

s. bot. adj.

endive;
wild lettuce;
bitter.

NBHL (1)

Ի նոյն ցաւս դառնիճ տաղտկութեան հարեալք. (Յհ. կթ.։)


Դասալիք

See full entry →

adj.

deserter;
— լինել, to desert;
to apostatise.

NBHL (1)

Դասալքից՝ որք թողին զարդարոյն զդաս, վրէժս առնուլ։ Ի բարեպաշտ մարգարէութենէն նա դասալիք եղեւ. (եւ այլն. Փիլ.։)


Դասախումբ

See full entry →

adj.

ordered, assembled.

NBHL (1)

Դասախումբ ժողովոյն ի քեզ հաւատացելոց. (Թէոդոր. խչ.։)


Դասական, ի, աց

See full entry →

adj.

ordinal;
classical;
arranged, divided.

NBHL (1)

Դասական (անուն) է, որ զդաս յայտնէ. առաջին, երկրորդ եւ այլն։ Դասականն (մակբայ). յետ այսորիկ, յառաջագոյն, մի ըստ միոջէ. եւ այլն. (Թր. եւ Երզն. քեր.։)


Դասակից

See full entry →

adj. s.

of the same order or class;
colleague, comrade.

NBHL (1)

Կարգեալ ի նոյն դաս. խմբակից. պարակից. ձայնակից.


Դասեմ, եցի

See full entry →

va.

to put in order, to order, to arrange, to distribute;
to enrol, to associate.

NBHL (1)

Դասել ընդ բարիսն։ Ի մի շար, կամ ի սոյն կարգ դասեալ։ Դասիմ ի պարս հեզոց։ Նախնի դասեցի զթշնամեացն իմոց աղերսանս։ Առաջին դասեալ զմարդասիրութիւնն. (Նար.։)


Դաստապան, աց

See full entry →

s.

hit of a sword;
guard (of a gun).

NBHL (1)

Զոր օրինակ սուսերի դաստապանն՝ ողորկ եւ դիւրաւ ունելի ... նոյնպիսի է ամուսնութիւն իբրեւ դաստապան իմն դիւրահնար. (Նիւս. կուս.։)


Դատակնիք, կնքի, կնքաւ

See full entry →

s.

sentence;
condemration, proscription, censure, fulmination.

NBHL (2)

Զպարտեացն մերոց խզեալ զդատակնիք. (Պտրգ. իբր մուրհակ վճռոյն, ձեռագիր յանցանաց։)

Յապողոնի տաճարն գոլով՝ բերիցեն դատակնիք գաղտնի զօրինապահացն։ Որում յոլովագոյն պատահեսցին դատակնիք, իշխեսցէ ամս հինգ. (Պղատ. օրին. ՟Զ։)


Դատապարտ, ից

See full entry →

adj. s.

condemned;
crime;
— առնել, to condemn, cf. Դատապարտեմ;
— լինել, to be condemned.

NBHL (2)

Դատապա՛րտ էր դատաստան նորա, եւ անարգագոյն՝ յարգանք նորա. այսինքն դատապարտելի, անիրաւ։

Դատապարտ արար յաւիտենական հրոյն. (Լմբ. սղ.։)


Դատարան

See full entry →

cf. Դատաստանարան.

NBHL (1)

Ի չար դատարանի։ Դարձեալ դատարան լինէր ահեղագոյն քան զառաջինն. (Նիւս. ի թէոդոր.։)


Դատարկաբան, ից

See full entry →

adj.

that speaks in vain.

NBHL (1)

Փարիսեցին այն՝ գեղեցիկ դատարկաբանն՝ առ ի դատելոյն զփորձութեանն թոշակն առեալ իջանէր ի տաճարէն. (Կլիմաք.։)


Դատարկաբանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

useless discourse.

NBHL (1)

Ո՞ զնա տրտմեցուցանէ. դատարկաբանութիւնն. արդ եթէ ի դատարկաբանութենէն տրտմի, քանի՞օն առաւել ի բամբասելոյն. (Լմբ. ատ.։)


Դատարկաժամ

See full entry →

s.

leisure-time.

NBHL (1)

Դատարկաժամ գիշերոյն ի խորհուրդս կարկատելոյ. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 3։)


Դատարկանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to be vacant, void;
to be empty;
to be useless;
to be idle or unoccupied.

NBHL (2)

ἁργέω, ἁργός εἱμί otior, otiosus sum Անգործ լինել եւ կալ. խափանիլ գործոյն, եւ ի գործոց. պարապ կենալ.

Պարտ էր յամենայնէ դատարկանալ, զի սիրոյն աստուծոյ պարապէաք։ Դատարկանալ յամենայն չարեաց. (Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Է։ եւ Սարգ. յկ. ՟Ե։)


Դատարկութիւն, ութեան

See full entry →

s.

emptying, vacuum, space;
evacuation;
vacuity;
vacancy;
exhaustion;
idleness, sloth-fulness, laziness, leisure.

NBHL (1)

Պտղակորոյս անկոյ թզենւոյն եռամեանն դատարկութեամբ. (Նար. ՟Ձ՟Ա։)


Դատափետեմ, եցի, տի

See full entry →

va.

cf. Դատափետ առնեմ.

NBHL (1)

Ի բաց զերծաւ ի դատափետ առնելոյն. (Ոսկ. գծ.։)


Դարագլուխ, գլխոյ

See full entry →

s.

completion of a century.

NBHL (1)

Մարիամ ... զուգաթիւ աւուրց դարուցս անցաւորաց. (Շար.) զի յադամայ ցքրիստոս վեց դարք ասին, եւ եօթներորդն յետ քրիստոսի մինչ ի կատարած աշխարհի. որ ասի սկիզբն անկատարած ութերորդ դարու։ Սոյնպէս եւ յայլ գիրս պէսպէս առմամբ. իսկ առ մեօք հարիւր ամն կոչի Դար մի։ ԴԱՐ որպէս ռմկ. պորտ մը. պիր կէոպէկ


Դարանակալ, ի, աց

See full entry →

adj.

cf. Դարանագործ.

NBHL (2)

Դարանակալ եղեն նմա առ դրան քաղաքին։ Առ ամենայն անկեան դարանակալ լինի։ Յանձուկս դարանակալ եղեն։ Դարանակալ լիցուք արդարոյն.եւ այլն։

Այնքան լաւ է ժուժկալութին, եւ դարանակալ լինել վասն բարւոյն. իմա՛, դեգերանք։


Դարանակալութիւն, ութեան

See full entry →

s.

ambush, ambuscade, obsession.

NBHL (1)

Դարանակալութիւք թշնամւոյն պէսպէս են եւ զանազան. (Սարգ. յկ. ՟Ե։)


Դարանիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to lie in ambuscade, to be on the watch, to suborn, to circumvent;
to hide one's self.

NBHL (2)

Դարանելն ստուգաբանի՝ առընթեր մերձակայ եղելոյն թաքչել, եւ ի բացուստ զնոյնն դիտել. (Լմբ. իմ.։)

Յանդգնեաց զեղբարսն վանուցն դարանել վասն գործոյն այնորիկ. (Վրք. հց. ՟Ը։)


Դարաւանդ

See full entry →

s.

height, eminence, precipice;
eyebrow.

NBHL (1)

Գետն բերանաբացեալ դարաւանդօք ափանցն։ Յափն գետոյն ի դարաւանդ մի մեծ։ Յօնից դարեւանդաց համեմատ. (Խոր. ՟Բ. 39. 47։)


Դարափոս

See full entry →

s.

cavern, cave, hollow.

NBHL (1)

Համարեալ էին նոցա դարափոսքն իբրեւ զյարկս բարձր շինուածոց. (Եղիշ. ՟Է. (ա՛յլ ձ. դարանափորք, դարափորք։) Նոյնպէս իմա՛ կամ ընթերցի՛ր եւ զայն,)


Դարափոր, ից

See full entry →

cf. Դարափոս.

NBHL (1)

Անդ էին դարափոր խցկունք նոցա։ Առեալ ծածկեցին ի նոյն դարափոս. (ՃՃ.։)


Դարբնական, ի, աց

See full entry →

adj.

belonging to a smith;
—ն, smithcraft.

NBHL (1)

Կամ βάναυσος, βαναυσικός artifex mechanicus, qui opus ad ignem conficit;
illiberalis Մեքենական, ծառայական՝ հանգոյն արուեստի դարբնաց.


Դարբնութիւն, ութեան

See full entry →

s.

lock-smiths trade or work, ironmongers trade, ironware, smithcraft.

NBHL (1)

Որպէս ի դարբնութենէ դարբինն։ Զնոյն դրօշէր դարբինն դարբնութեամբ. (Եզնիկ.։)


Դարժան

See full entry →

cf. Դաժան.

NBHL (1)

Դարժան թոյնք. (Լմբ. սղ.։)


Դարձասէր

See full entry →

adj.

that loves to turn often.

NBHL (1)

Որ սիրէ ի նոյն դարձ առնել. դիւրադարձ. դարձառած.


Դարձուած, ոց

See full entry →

s.

circuit, return;
reward, retribution;
answer, report, signification;
— բանից, phrase, sentence, style.

NBHL (2)

Յառաջագոյն գիտէր զկամացն փոփոխումն եւ զբնութեանն դարձուած՝ ըստ իւրոյ վճիռն տալոյ. (Կիւրղ. ծն.։)

Մինչեւ ցնոյն դարձուածսն եփրատայ ի հարաւ կոյս. (Խոր. աշխարհ.։)


Դարմանիչ, չի, չաց

See full entry →

adj.

careful of;
who nourishes.

NBHL (1)

Օդոյն դարմանչի. (Վեցօր. ՟Է։)


Դարշունակալ

See full entry →

adj.

cf. Սուսերաւոր.

NBHL (1)

Ունօղ կամ կրօղ զդաշոյն. սուսերաւոր.


Դաւաճանող

See full entry →

cf. Դաւաճան.

NBHL (1)

Դաւաճանօղ եւ ամբարտաւանագոյն գազան լինիցի. (Պղատ. օրին. ՟Է։)


Դաւանեմ, եցի

See full entry →

vn.

to confess, to avow, to profess, to protest.

NBHL (1)

Յանդիմանեցին զնա վասն ուրանալոյն զքրիստոս, եւ դաւանելոյն ի կուռսն. (Հ=Յ. դեկտ. ՟Ժ՟Թ.։)


Դաւանք

See full entry →

s.

cf. Դաւ.

NBHL (1)

Զհաւատոյն մերոյ դաւանս հայհոյել. (Յհ. կթ.։)


Դեգերումն, ման

See full entry →

s.

cf. Դեգերանք.

NBHL (1)

Ի սոյն զդեգերումնն երկասիրէին. (Արծր. ՟Ա. 1.)


Դեղատուեմ, եցի

See full entry →

va.

to physic, to cure;
to poison.

NBHL (1)

Եւ զխոցեալն ի թշնամւոյն դեղատուեա՛. (Եփր. քրզ.։)


Դեղեմ, եցի

See full entry →

va.

to poison;
to infect with poison;
to physic;
to dye.

NBHL (3)

Դեղել զհիւանդոտս։ Դեղելն դադարեցուցանէ՞, եթէ խեղդէ։ Զջիլն հատանեն սրով՝ դեղել զայն կարծելով։ Դառնագոյն դեղեալ ի բժշկաց. (եւ այլն. Մագ. ՟Ի՟Ը. եւ ՟Ի՟Ե։)

Դեղեալ էր ի պիղծ աղանդոյն մարկիոնի. (Վրք. ոսկ.։)

Կենդանագրացն ոչ կատարած ունել իրողութիւն՝ թուի առ ամենայն կենդանիս, դեղելոյն, եւ ոչ դեղելոյն. այսինքն ներկով կամ աններկ նկարելոյն. (Պղատ. օրին. ՟Զ։)


Դեղձան

See full entry →

adj.

yellowish, light.

NBHL (2)

Դեղնագոյն պայծառ, խարտեաշ, շիկակարմիր. ոսկեգոյն.

Դեղձան գոյն, կամ մազ, մորուք, անձն. (Ախտարք.։)


Դեղնագունեան

See full entry →

cf. Դեղնագոյն.


Դեղնիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to become yellow;
to become fair;
to grow red;
to become pale.

NBHL (1)

որ եւ Դեղնանալ. Դեղնագունիլ. շիկնիլ. փոխիլ երեսաց ի գոյն դեղին տխուր եւ տժգոյն.


Դեղնոտ, աց

See full entry →

adj.

become yellow, grown pale.

NBHL (1)

Եւ ոչ դեղնացեալն վասն երկնչելոյն՝ դեղնոտ (ասի). (Արիստ. որակ.։)


Դեռաբուսիկ

See full entry →

cf. Դեռաբողբոջ.

NBHL (1)

Մատաղագոյն. մատղաշիկ.


Դեռադեռ

See full entry →

adj. adv.

recent, new;
recently, newly.

NBHL (2)

Այն ինչ դեռադեռ ոգւոյն ի բաց մեկնեալ ի մարմնոյն. (Նիւս. կազմ.։)

Դեռադեռ սկզբմամբք ի մատաղութեան բուսոյն. (Պիտ.։)


Դեռախօս

See full entry →

adj.

that has recently begun to speak.

NBHL (1)

Դեռախօս լեզուոյն գովութեամբ. (Խոսր.։)


Դերայ, ի

See full entry →

s.

antichrist;
priest.

NBHL (1)

տացուք ի ձեռս հեզ եւ խոնարհ քրիստոսին, եւ ոչ եւս հպարտացեալ դերային. (Շ. թղթ.։ (տպ. դերայնոյն)։)


Դերեւ

See full entry →

adj.

eluded, vain, useless, frustrated;
—, ի —, ի —ս առնել, կացուցանել, հանել, to frustrate, to deceive, to deprive, to elude, to avoid, to render vain, to render abortive, to make useless;
to annul, to invalidate;
—, —ս լինել, ելանել, to deceive one's self, to be frustrated, to deprive one's self, to be vain, useless, to miscarry, to escape.

NBHL (2)

Զաղքատութիւն մարմնոյն ի դերեւ կացուցանել. (Ճ. ՟Բ.։)

Ի ԴԵՐԵՒ ԵԼԱՆԵԼ. ԴԵՐԵՒ ԼԻՆԵԼ. Իբր կր. վերնոյն. Ունայնանալ. անգործ լինել. եւ Վրէպ լինել. փճանալ.


Դերեւանք, նաց

See full entry →

s. pl.

vanity, uselessness, privation, want.

NBHL (1)

Վարժօղքն (աշակերտաց) պղերգագոյնք՝ ի բարի յուսոյն միշտ լքուցանելով՝ ի դերեւանս զնոցա զառածեն զոգիս, ախմարագոյնս յոյժ գործելով։ Փարատել զտաղտկալի դերեւանս անգործութեան՝ յառաջադէմք ելով. (Պիտ.։)


Դժմիտ

See full entry →

adj.

malignant.

NBHL (1)

Դժմիտ դաժանին, եւ վատին եւ յոռւոյն։ Դժմիտ ասեմք զմարմնոյս սողոսկուտ բնութիւնս։ Դժմիտքն կրաբերին ի չարէն. (Երզն. քեր.։)


Դժնէատեսիլ

See full entry →

adj.

of a horrible aspect.

NBHL (1)

Դժնեատեսիլ գոյն, յոքնատխուր գեղ. (Նար. ՟Խ՟Ը։)