Definitions containing the research ոք : 5050 results

Մժիկ

cf. Մժղուկ.

· Calfa

NBHL (1)

ՄԺԵԽ կամ ՄԺԵՂ ՄԺԵՂՆ, ՄԺԻԽ կամ ՄԺԻՂ, ՄԺԻԿ կամ ՄԺՂԻԿ, ՄԺՂՈՒԿ. κώνωψ , κνίψ, ἑμπίς culex, musca parva. Փոքրիկ ի ճանճիկս՝ խայթոցաւոր, ծծօղ արեան, եւ ի թռիչս ձայնատու թեւօք. որպէս եւ մանրագոյն տեսակն իբր անվնաս. մոծակ, մժէխ.


Մժղիկ

cf. Մժղուկ.

· Calfa

NBHL (1)

ՄԺԵԽ կամ ՄԺԵՂ ՄԺԵՂՆ, ՄԺԻԽ կամ ՄԺԻՂ, ՄԺԻԿ կամ ՄԺՂԻԿ, ՄԺՂՈՒԿ. κώνωψ, κνίψ, ἑμπίς culex, musca parva. Փոքրիկ ի ճանճիկս՝ խայթոցաւոր, ծծօղ արեան, եւ ի թռիչս ձայնատու թեւօք. որպէս եւ մանրագոյն տեսակն իբր անվնաս. մոծակ, մժէխ.


Մժղուկ, ղկի

s.

gnat, mosquito;
midge, any small fly;
առաջնորդք կոյրք, որ զմժղուկս քամէք եւ զուղտս կլանէք, ye blind guides, who strain at a gnat and swallow a camel.

· Calfa

NBHL (1)

ՄԺԵԽ կամ ՄԺԵՂ ՄԺԵՂՆ, ՄԺԻԽ կամ ՄԺԻՂ, ՄԺԻԿ կամ ՄԺՂԻԿ, ՄԺՂՈՒԿ. κώνωψ, κνίψ, ἑμπίς culex, musca parva. Փոքրիկ ի ճանճիկս՝ խայթոցաւոր, ծծօղ արեան, եւ ի թռիչս ձայնատու թեւօք. որպէս եւ մանրագոյն տեսակն իբր անվնաս. մոծակ, մժէխ.


Միաբանակեաց, եցաց

s.

monk, friar, coenobite.

· Calfa

NBHL (1)

κοινόβιος vivens in communitate κοινόβιον coenobium, vitae communis societas. Ի մեզ վարի առաւել յոքնակի. այսինքն Որք միաբան կեան ի վանս. միաբանք. միաբանականք. եւ Վանք նոցա.


Միաբանութիւն, ութեան

s.

unanimity, agreement, concord, union, harmony, consent, good understanding;
conciliation, union;
harmony, consonance, concordance, homophony, symphony, concert;
conformity, fitness, suitableness;
commonalty, community, communion;
company, society, club, corporation, congregation;
copulation;
— թագաւորաց, alliance, confederation, league;
— ի չարիս, cabal, plot, conspiracy;
միաբանութեամբ, unanimously, with one accord;
միաբանութեամբ կեալ, to live on good terms;
քակտել զ—ս, to sow division in.

· Calfa

NBHL (1)

Բարւոք է այն միաբանութիւն (հոգւոյ ընդ մարմնոյ). (Եղիշ. հոգ.։)


Միագունդ

cf. Համագունդ.

· Calfa

NBHL (1)

Ի սկզբանն տուան նոքա միագունդ (այսինքն ամենայն իսրայէլ) ընդ իշխանութեամբ սաւուղի. (Լմբ. ովս.։)


Միազոյգ

adj.

paired, conjoined, matched, equal.

· Calfa

NBHL (1)

Միաբանեսցին ընդ միմեանս. (զի գրէ եթէ միազոյգ են նոքա. Եփր. ՟ա. կոր.։)


Միախոհ

cf. Միախորհուրդ.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ աստուած ոք հակառակ աստուծոյ է, այլ միաբան եւ միախորհուրդ հօր. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 22։)


Միախորհուրդ

adj. adv.

of the same opinion or way of thinking, unanimous;
unanimously.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ աստուած ոք հակառակ աստուծոյ է, այլ միաբան եւ միախորհուրդ հօր. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 22։)


Միածին, ծնի, ծնաւ

adj.

Only Begotten;
— որդի, only son.

· Calfa

NBHL (1)

Ի միոջէ միայն հօրէ՝ մի միածին որդի. ո՛չ երկոքին անծինք, եւ ո՛չ երկոքինն միածինք. (Կոչ. ՟Ժ՟Ա։)


Միակամ

cf. Համակամ.

· Calfa

NBHL (1)

Միաբան եւ միակամ եղեն երկոքեան աշակերտքն. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 20։)


Միակնի, կնոջ

adj. s.

married only once;
monogamist.

· Calfa

NBHL (1)

Միակնի ոք թէ հանէր զակն այլոց զմի, հանցի եւ նորայն. իբր զմիակնոյն եւ զամենայն լոյսն բառնայ, զի՞նչ պարտ էր առնել. զնորա զամենայն լո՞յսն առնուլ. (Վրդն. ել.։)


Միակրօնութիւն, ութեան

s.

professing the same religion, conformity in religion;
unanimity;
conformity, uniformity.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ հաւասարք իցեն ի հոգեւոր շնորհսն, բարւոք է միակրօնութիւնն. (Բրս. հց.։)


Միամտութիւն, ութեան

s.

plain-dealing, sincerity, innocence, ingenuousness, artlessness;
fidelity, faithfulness, loyalty;
simple-mindedness, simplicity, silliness, credulity;
միամտութեամբ, cf. Միամտաբար.

· Calfa

NBHL (2)

Միամտութեամբ սրտի, կամ սրտիւ։ Ի խորհուրդս միամտութեան իւրոյ փրկեցաւ։ Երթային միամտութեամբ. եւ ոչ գիտէին ամենեւին զզրոյցսն։ Լա՛ւ է տգիտի՝ որ գնայ միամտութեամբ իւրով, քան անզգամին՝ որ շաղաւաշուրթն իցէ։ Փոխանակ արդարութեան միամտութեան, զոր պահեցին նոքա առ մել։ Ոչ հատոյց նմա ըստ միամտութեան վաստակոց նորա. եւ այլն։

Բարւոք է խոնարհութիւն. միամտութիւնն անտի ծնանի. (Մծբ. ՟Թ։)


Միայն, ոյ, ով

adj. adv.

only, sole, singular;
alone, lovely;
simple, plain;
solely, singly, singularly, simply;
solitarily;
— թէ, — զի, it being well understood that, on condition that, provided that, unless;
մի —, one only;
ոչ —, not only.

· Calfa

NBHL (3)

Ոչ է բարւոք մարդոյդ՝ միայն լինել։ Մնաց յակոբ միայն։ Չեմ միայն, զի հայր ընդ իս է։ Դու միայն օգնեա՛ ինձ միայնումս։ Նմա միայնոյ։ Միայն տեառն։ Քեզ միայն. (յն. միայնոյ տեառն. քեզ միայնոյ։) Նոցա միայն տուաւ երկիր։ Ի վերայ գզաթու միայնոյ (կամ միայն). եւ այլն։

Նա միայն էր մօրն (այս ինքն միամօր էր), եւ ոչ գոյր այլ ոք նմա մխիթար. (Իգն.։)

μόνος solus. եւս եւ Միայն անհոլով՝ ունի զզօրութիւն ամենայն հոլովից, մակբայ կարծեցեալ ի մեզ. Մի այն եւեթ. մէն. մեկին. միակ. մին. միական. առանձնական. եղական. սոսկական. միայնաւոր. առանձին ոք կամ ինչ մի. մինակ.


Միայնակեցութիւն, ութեան

s.

monastic or solitary life, monachism.

· Calfa

NBHL (1)

Ինքն քրիստոս միայնակեցութեան եղեւ մեզ ուսուցիչ, յորժամ զկնի մկրտութեան յանապատ ել։ Սոքա ամենեքեան միայնակեցութեան են օրէնք. (Վրք. հց. ՟Ա։)


Միայնանամ, ացայ

vn.

cf. Մենանամ.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ զայրին, եւ ոչ զհանգուցելոյ առնն միայնացեալ։ Միայնարան, յորում միայնանալով նոքա՝ զպարկեշտ եւ զնազելի վարուց զխորհուրդսն կատարեն. (Փիլ. քհ. ՟Թ. եւ Փիլ. տեսական.։)


Միայնանոց

s.

cf. Միայնարան.

· Calfa

NBHL (1)

Զվեց աւուրսն իւրաքանչիւր ոք միայնացեալք ինքեանք առ իրեարս յասիցելում ի միայնանոցացն իմաստասիրեն. (Փիլ. տեսական.։)


Միանգամայն

adv.

all at once, together, unitedly, all at the same time, altogether;
jointly, in concurrence, at the same time;
all, quite;
totally, entirely;
— եւ, yet, even, also;
— ասել, եւ — իսկ ասել, եւ զի — ասացից, upon the whole, after all, in a word, in short;
ոչ — առնել, to repeat several times, over and over again.

· Calfa

NBHL (1)

Խեթկեսցէ նոքօք զազգս միանգամայն մինչեւ զծագս երկրի։ Մերձեսցին խօսեսցին միանգամայն։ Զարհուրեցուցից եւ ցամաքեցուցից միանգամայն։ Ելէ՛ք միանգամայն։ Ազգաց եւ մարդկան միանգամայն։ Եւ էր ամենայն եկեղեցին միանգամայն՝ չորք բիւրք։ Ապա երեւեցաւ աւելի քան զհինգ հարիւր եղբարց միանգամայն։ Գուցէ եկեալ հարկանիցեմ զերկիր միանգամայն, եւ այլն։ Միանգամայն՝ թագաւորք տասն։ Միանգամայն ամենեքեան լինին՝ ՟Ժ թագաւորք։ Միանգամայն ամենայն ամքն, ՟Ս՟Մ՟Խ՟Բ. (Եւս. քր. ՟Ա։)


Միանձն, ձին, ձունք, ձանց

s. adj.

solitary being, anachorite, hermit;
coenobite, monk, friar, religious;
only, alone, without company.

· Calfa

NBHL (1)

ՄԻԱՆՁՆ. Անսովոր ոճով կամ հելլենաբանութեամբ՝ որպէս μοναχός, μόναρχος եւ ἁπόλυτος , եւ μονοούσιος unicus, solus եւ այլն. Մի հոգի առանձին. միայնակ ոք կամ ինչ. մի եւեթ. եզական. բացարձակ. ազատ. ուրոյն. առանձնական. (Անյաղթ ստորոգ.։)


Միանձնութիւն, ութեան

s.

monachism, monastic life;
solitude.

· Calfa

NBHL (1)

Թէ միանձն ոք իցէ, եւ ագահիցէ. քան զորոյ միանձնութիւնն լաւ ասէ զմիաբանութիւն ընկերաց. (Նախ. ժող.։)


Միաշաւիղ

adj.

walking in the same steps, conformable, like.

· Calfa

NBHL (1)

Եղբարքն երկոքին՝ հարազատք, միաշաւիղք, համակցորդք, եւ զուգածիրանիք. (Նար. խչ.։)


Միապատիւ

cf. Համապատիւ.

· Calfa

NBHL (1)

Բարւոք ասաց հոգին սուրբ. (այս բան) զմիապատիւ հրամանս առանձնաւորութեան երրորդութեանն ցուցանէ. (Ոսկ. ես.։)


Միապէս

adv.

in the like manner, likewise, equally, evenly;
indiscriminately;
uniformly.

· Calfa

NBHL (1)

Միապէս գետնախշտիք երկոքեանն. (Եղիշ. ՟Ը։)


Միասայրի

adj.

one-edged.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ ի ձեռս իւրեանց միասայրիք, եւ ասպար փոքր. (Մխ. դտ.։)


Միաւորական, ի, աց

adj.

singular;
indivisible.

· Calfa

NBHL (1)

Մինն՝ միաւորական անուամբն առանձնացեալ։ Զիա՞րդ նոքա երեք, կամ այսոքիկ միաւորականք։ Այս սովորութիւն է աստուածային գրոց, երբեմն զբազմաւորականն՝ միաւորական դնել, եւ երբեմն զմիաւորականն՝ բազմաւորական. (Արիստակ. ի մկրտ.։ Առ որս. ՟Զ։ Սարգ. յկ. ՟Դ։)


Միաւորիմ, եցայ

vn.

to be united, joined, attached or tied together;
to be mixed;
coupled, matched.

· Calfa

NBHL (1)

Յորժամ զմի ոք յերիցն իմանամք, զերրորդութեանն իսկութիւն ստուգեմք հաւատովք. վասն զի միաւորի այսպէս որոշմամբ, եւ բաժանի առանց բաժանման. (Բրս. ի ղկ.։)


Միաւորութիւն, ութեան

s. fig.

union, junction, conjunction;
adhesion, combination;
reunion;
incorporation;
gluing;
copulation, pairing;
unanimity.

· Calfa

NBHL (1)

Շահեսցուք զմիաւորիլն մեզ առ աստուած քրիստոսիւ եղեալ ... որոյ զհետ երթեալ՝ շահեսցո՛ւք զհպելան առ աստուած, եւ զմիաւորութիւնն զփրկական՝ ըստ նմանութեան նորա, ըստ նմանութեան աստուածայնոյն միաւորութեան. որպէս ինքն ասաց, ես եւ հայր իմ մի եմք. այսպէս եւ սոքա ի մեզ եղիցին։


Միափոր

adj.

born together, twin.

· Calfa

NBHL (1)

Ռոմելոս եւ ռեմոս՝ երկոքեանն միափոր եղբարք էին։ Եղբարք միափոր եւ միահաղոյն ծնեալ էին. (Մարթին.։)


Միզն, մզին

cf. Մզնիք.

· Calfa

NBHL (1)

Թէ ոք առնու զհաւու քարճիկն, միզն՝ զայն որ կեղեւեն եւ չորցնեն, խախացի բան առնէ. (Վստկ. ՟Յ՟Լ՟Բ։)


Միթէ

adv.

is it ? can it be ? is it possible ? perhaps ? is it that ?.

· Calfa

NBHL (1)

Երանի է նմա. միթէ մեղս ոչ ունի, վասն այնորիկ խնդայ։ Այլ միթէ ասցիէ ոք ի ձէնջ։ Միթէ եւ զայն եւս արարեալ՝ մոռացար։ Եթէ մնամ առ վաղիւն, միթէ վախճանի ծերն։ Գնասցուք առ նա, միթէ հասցուք ծերոյն. (Վրք. հց. ձ. (տպ. գուցէ. իցէ՛ թէ։))


Միմեանսզրկութիւն, ութեան

s.

mutual damage.

· Calfa

NBHL (1)

Դէմք քերովբիացն ի միմեանց կողմ հային, եւ երկոքին ի հաշտարանն ... մշտնջենաւոր ընդմիմեանս հարութիւն. (Փիլ. ել. ՟Բ. 66։)


Միմեանց, զմիմեանս, ի —, միմեամբք

s.

to each other, to one another;
զ—նս, one another, each other;
ի —, from one another, one from another;
ընդ —նս, with one another;
զկնի —, one after another;
— դէմ ընդդէմ, face to face, fronting, opposite;
սէր առ —նս, mutual affection;
յեղբայրսիրութեան առ —նս գթացք, kindly affectioned one to another with brotherly love;
զբեռն բարձէք, bear ye one another's burdens;
սիրել զ—նս, to love one another, to love reciprocally;
վնասել —, to injure one another;
զ—նս գովել, to praise one another;
ի —նս ածել ըզդրունս, to shut the doors;
բախել զ—նս, to smite one another;
ի թիկունս հասանել —, to help each other, to render mutual assistance;
ի պատիւ զ—ամբք ելանել, in honour preferring one another;
—ամբք վասն — պաղատել, to pray for one another.

· Calfa

NBHL (1)

Հազար ամ ի շամիրամայ մինչեւ զմիտրէոս թագաւոր, եթէ թուէ ոք, զմիմեամբք եկեալ գտանէ. (Եւս. քր. ՟Ա. (այսինքն լցուած։))


Միմեանցասէր

adj.

loving mutually, affectioned one to another.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ փոքր նշանակ միմեանցասէր բարոյիցն. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 9։)


Մինչ

adv.

till, until, up to;
to, as far as;
when, at the time that;
while, whilst;
— or — զի, so that, in such a manner that;
այնպէս — զի, so that;
— այս — այն, mean time, meanwhile, in the mean time, whilst these things were doing, during that time, in the interim.

· Calfa

NBHL (1)

Մինչ զայս ամենայն լսէին, ոչ պակչէին։ Ոչ կարէ նենգել քրիստոնէին՝ ո՛չ մարդ ոք, եւ ոչ սատանայ, մինչ ինքն զինքն ոչ նենգիցէ։ Մինչ փութալն էր՝ չփութայիր, եւ արդ զի՞նչ օգուտ է փութալդ. (Ոսկ. մտթ. Ոսկ. գծ. եւ Ոսկ. ես.։)


Մինչեւ

prep. adv. until, till, as far as, to;
even to;
that;
— ցայժմ, till now, up to the present, up to this time, hitherto;
— ցայդ վայր, so far, as far as, to that place;
— ցայդր, so far, as far as that, to there;
— ցայս վայր, thus far, as far as this, to here;
— ուրանօ՞ր, how far?
— ցամպս, even to the clouds;
գայ ընդ իս — ի կարս, he goes with me as far as Kars;
կաց or մնա — եկեսցէ, wait till he comes;
— ցե՞րբ, how long?
ոչ ելից — դարձցիս, I will not go out until you return;
— ցբազում ամս, during many years;
— զի, so that, insomuch that;
այնպէս or այնչափ՝ զի, so that;
as well as;
— բազմաց իսկ ասել, so that several people said.

· Calfa

NBHL (2)

Լուռ եղեւ յակոբ, մինչեւ եկին նոքա։ Մինչեւ յարեաւ այլ թագաւոր։ Մինչեւ կատարեսցին։ Մինչեւ հասցուք։ Մինչեւ եկեալ եկաց ի վերայ։ Մինչեւ ամենայն եղիցի.եւ այլն։

Մինչեւ գնաց մեսրոպ յարքունական դրանէն, ոչ զոք ի ճարտարաց գտանէր անդ ի վպրաց. (Խոր. ՟Գ. 52.) այսինքն յորմէ հետէ. քանի որ։


Միջակ, աց

adj. s.

middle, mean, middling;
middle, centre.

· Calfa

NBHL (2)

μέσος, -η, -ον medius, -a, -um;
mediocris, moderatus. Միջին ընդ մեծ եւ ընդ փոքր. որ է ի մէջ ծայրայեղից. միջասահման. չափաւոր.

Մեծամեծքն (ի ձկանց) զմիջակօքն անցանէին. փոքունքն զմեծամեծօքն վազէին. (Ոսկ. ի ղկ.։)


Միջակողք

s.

middle ribs.

· Calfa

NBHL (1)

Ի միջակողսն ի ներքուստ կուսէ մկունք եւ ախոնդանքն եւ թոքք. (Նիւս. բն. ՟Ժ՟Դ։)


Միջակութիւն, ութեան

s.

mediocrity.

· Calfa

NBHL (1)

Միջակութեան. ո՛րգան, բարւոք, յատկապէս (յն. իմաստնաբար). (Թր. քեր.։)


Միջապատ

cf. Սփածանելի.

· Calfa

NBHL (1)

Զգեցայց զձեզ ասէ որպէս ոք՝ զի ածիցէ միջապատ զմիջով. (Ոսկ. ես. յորմէ եւ Գէ. ես.։)


Միջասահման

adj. s.

middling, intermediate;
middle, centre.

· Calfa

NBHL (1)

Նմանութիւն ինչ միջասահման (կամ միջնասահման) ստութեան եւ ճշմարտութեան։ Միջասահման կացոյց իմանալեացն եւ զգալեացս զփոքր կենդանիս զայս մարդ. (Սարգ. յկ. ՟Ե։ Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Թ։)


Միջերկրեայ, եայց

adj. s.

midland;
—ք, the midland provinces.

· Calfa

NBHL (1)

Ոմանք ի քաղաքացն միջերկրայք են։ Գերազանցեցին զմիջերկրեայ քաղաքօքն։ Ի լեռնայինս եւ ի միջերկրայս։ Զո՞րս արդեօք ասիցէ բանս՝ միջերկրեայ (ոք), առաջին զծով տեսանելով. (Պիտ.։)


Միւս, ոյ, ով

adj.

other, another;
different from, other than;
—ն, the other;
— քան զ—, one more than another;
—ում աւուր, the other day;
բայց եւ զ—ն պատմեցից, but I will tell you something else;
cf. Մի;
անգամ — or միւսանգամ, cf. Միւսանգամ.

· Calfa

NBHL (2)

Այլոյ մեռանիցի յոյժ սիրելի մանուկ, եւ միւսոյն կեայ անառակութեամբ. ողորմելիք են երկոքեան. մինն զմահ որդւոյ, եւ միւսն զկեանս ողբան։ Ոմն մորթովք այծից, իսկ միւսն ստեւովք ուղտուց ծածկէր վայրի. (Եւս. քր. ՟Ա։)

Ո՞վ ոք միւս քան զմիւս առաւելեաց ի հոգաբարձութիւն աշխարհի. (Արծր. ՟Ա. 1։)


Միօրինակ

adj. adv.

uniform, equal;
monotonous;
uniformly, equally;
— ձեւ, uniformity.

· Calfa

NBHL (1)

Զփոքր եւ զմեծ ինքն արար, եւ զմիօրինակ խնամ ունի ամենեցուն. յն. նմանապէս նախախնամէ. (Իմ. ՟Զ. 8։)


Կողմնապահ

cf. Կողմնակալ.

· Calfa

NBHL (1)

Դիմեցին նոքա ի վերայ գորգեայ, որ կողմնապահ կայր կողմանց եդովմայեցւոց. (՟Բ. Մակ. ՟Ժ՟Բ. 32։)


Կողոպուտ, պտից

s. adj.

spoils, plunder, booty, pillage, sack, robbery;
spoiled, destitute;
մերկ — կացուցանել զոք ի հանդերձից՝ յիշխանութենէ ի զինուց, to despoil of one's clothes, of one's authority, to disarm, to strip off.

· Calfa


Կողոպտած

cf. Կողոպուտ.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ հանիցէ ոք զկողոպտած սկայի. (Ես. ՟Խ՟Թ. 24.) յն. σκῦλον spolium.


Կոճղ, ճեղ, ճեղաց

s. fig.

trunk, log, block;
trunk, body;
fetters, shackles, stocks;
rack, torture;
parent-stock, race, lineage;
դնել՝ պնդել ի կոճեղ, to put in stocks or fetters;
ի կոճեղս մատուցանել, to place on the rack, to put to torture.

· Calfa

NBHL (1)

Ետ հրաման բերել կոճեղս փայտից, եւ առնել ըստ՝ ոլոքի խոտցաց ոտից նորա. (Ագաթ.։)


Կոնք, ից

s.

shell, conch-shell;
basin, wash-hand basin;
dish, bowl, porringer;
back or console of a throne;
arcade, arch, porch;
nuptial-bed.

· Calfa

NBHL (1)

Ազգ որ խեցեմորթքն կոչին, այսինքն կոնքն, եւ կտինքն, եւ կոքղիք, եւ ստրոմք. (Վեցօր. ՟Է։)


Կոշտ, ից, ոց

s. adj.

lump of clay, clod, sod, glebe;
corn, callosity;
hard, rude, rough, coarse;
rude, unpolished, clownish, boorish, ill-bred, ill-mannered, rough;
awkward, clumsy.

· Calfa

NBHL (1)

Յորժամ հանեն զոսկին, եւ ոչ զսուղ ինչ կոշտ՝ որ յերակին, ներեսցէ ոք ի տեղւոջն թողուլ։ Ոսկեգործացն մանկունք եւ դոյզն ինչ կոշտոյ խնդիր առնեն. (Ոսկ. յհ. եւ Ոսկ. հռ.։)