Definitions containing the research ոյ : 10000 Results

Դաւեմ, եցի

See full entry →

va.

to defraud, to cheat, to contrive.

NBHL (2)

Ի ձեռն սիրոյ դաւել։ Դաւել կամիցի զարքայ. (Խոր. ՟Ա. 26։ ՟Բ. 36։ Դաւել նմա, կամ անձին իւրում. Զքր. կթ.։ Նանայ.։ Մաշկ.։)

Ըստ բազմապատիր նենգութեան բարոյից դաւօղ աղուեսուց խորամանկեալ. (Նար. ՟Կ՟Թ։)


Դափր՞՞՞հատանեմ

See full entry →

sv.

to tap, to stamp with the foot, to scrape the ground.

NBHL (1)

ԴԱՓՐ ՀԱՏԱՆԵԼ. որ եւ ԴԱԲՐ, ՏԱԲՐ, ՏԱՓՐ. ἁνορίσσω effodio Ոտիւք հարկանել եւ փորել ձիոյ զգետինն.


Դգալ, ի

See full entry →

s.

cf. Դրգալ.

NBHL (2)

ԴՐԳԱԼ կամ ԴԳԱԼ կամ ԴՔԱԼ կամ ՏԱՐԳԱԼ. Մի ի սպասուց ի վերայ սեղանոյ առ ըմպելոյ զթան կամ զօշարակ. գործի գոգեալ կիսաբոլոր կամ կէս ձուաձեւ, մեծ կամ փոքր.

Ի տախտէ եւ յաթոռոյ՝ մինչեւ ցպնակ եւ ցդրգալ (կամ ցդգալ). (Կանոն.։)


Դդըչումն, ման

See full entry →

s.

cf. Դդըչիւն.

NBHL (2)

Խրախոյս տային խաւարային դդըչմամբ. (Յհ. կթ.։)

Հեշտալի եւ գողտրիկ աչացն դդչումն ժպտելոյ. (Փիլ. սամփս.։)


Դըդընչումն, ման

See full entry →

s.

cf. Դդըչիւն.

NBHL (2)

Խրախոյս տային խաւարային դդըչմամբ. (Յհ. կթ.։)

Հեշտալի եւ գողտրիկ աչացն դդչումն ժպտելոյ. (Փիլ. սամփս.։)


Դդմենի, նւոյ, նեաց

See full entry →

s.

pumpkin, gourd.

NBHL (1)

κολοκύνθη cucurbita Բոյս դդմոյ. եւ այլ տունկ համասեռ. գապագ։ (Յոնան. ՟Դ. 6=10։ Նար. կ.։)


Դեգերանք, նաց

See full entry →

s. pl.

frequenting company;
evagation, distraction, dissipation.

NBHL (1)

Արմատ Դեգերելոյ. որպէս Դեգերեալ, եւ Դեգերանք.


Դեգերիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to frequent company;
to trifle;
to wander, to recreate one's self.

NBHL (2)

Դեգերէին ի դուրս տան իմոյ. (Յհ. կթ.։)

Առանց դեգերելոյ ճարտասանս. (Սարգ. յկ. ՟Ը։)


Դեգերումն, ման

See full entry →

s.

cf. Դեգերանք.

NBHL (3)

Ասպականին ընդ շունս եւ ընդ գազանս առնէ զիւր զդեգերումն վարուց։ Յիմաստասիրութեանն արարեալ զդեգերմունս շրջելոյ։ Ո՜վ յերկինս աստուածային դեգերմանցն (մտօք). (Փիլ.։)

Ի սոյն զդեգերումնն երկասիրէին. (Արծր. ՟Ա. 1.)

Անցեալ ընդ ամենայն դեգերմունս (կենցաղոյս). (Լմբ. սղ.։)


Դեդեւեմ, եցի

See full entry →

va.

to vacillate, to stagger, to totter.

NBHL (1)

Իբրու զանհաստատ եւ զաննեցուկ նաւամակոյկն շարժեալ դեդեւացուցանեն։ Ամենայն ախտ հոգւոց չար են, որք շարժեն եւ դեդեւացուցանեն զնա. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Դեդեւիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to vacillate, to totter, to waver, to shake, to fluctuate.

NBHL (1)

Յայս կոյս կամ յայն խաւարեալ աչօք դեդեւէին. (Լմբ. իմ.։)


Դեդեւումն, ման

See full entry →

s.

vacillation, unsteadiness, uncertainty, irresolution.

NBHL (2)

Յորժամ ոչ է ըստ աստուծոյ եւ վասն աստուծոյ գործն, միշտ ի դեդեւումն է գործօղն. (Լմբ. առակ.։)

Նշանակ արբեցութեան՝ դեդեւումն մարմնոյ եւ բանի է. (Մխ. դտ.։)


Դեղախունկ

See full entry →

s.

spice, aromatic or medicinal drug.

NBHL (1)

Խունկ՝ որ լինի դեղ, կամ առողջարար հոյզ.


Դեղակուր

See full entry →

adj.

poisoned;
դեղակուր առնեմ, to poison, to give poison, to infect with poisoned;
դեղակուր լինիմ, to be poisoned.

NBHL (1)

Ի մտերմաց շապհոյ դեղակուր եղեալ մեռանի. (Խոր. ՟Բ. 86։)


Դեղառեալ

See full entry →

adj.

poisoned.

NBHL (1)

Որոյ առեալ է զդեղ, մանաւանդ մահաբեր.


Դեղատու, աց

See full entry →

s.

that gives medicaments;
poisoner;
sorcerer, bewitcher.

NBHL (1)

Մի՛ առցէ դեղ ի դեղատուէ իմաստնոյ. (Սղ. ՟Ծ՟Է. 6։)


Դեղատուեմ, եցի

See full entry →

va.

to physic, to cure;
to poison.

NBHL (1)

Եւ զխոցեալն ի թշնամւոյն դեղատուեա՛. (Եփր. քրզ.։)


Դեղատուութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Դեղատութիւն.

NBHL (1)

ԴԵՂԱՏՈՒՈՒԹԻՒՆ. Մերթ որպէս լծ. յն. δέλεαρ, δελέασμα եւ հյ. Թելադրութիւն, այսինքն հրապոյրք. illecebra


Դեղդիր

See full entry →

cf. Դեղադիր.

NBHL (1)

Գործի դնելոյ զդեղ, զներկ, զծարիր.


Դեղեմ, եցի

See full entry →

va.

to poison;
to infect with poison;
to physic;
to dye.

NBHL (4)

Դեղել զհիւանդոտս։ Դեղելն դադարեցուցանէ՞, եթէ խեղդէ։ Զջիլն հատանեն սրով՝ դեղել զայն կարծելով։ Դառնագոյն դեղեալ ի բժշկաց. (եւ այլն. Մագ. ՟Ի՟Ը. եւ ՟Ի՟Ե։)

Ի պօղոսէ սամոստացւոյ դեղեալ. (Մագ. ՟Ա։)

Դեղեալ էր ի պիղծ աղանդոյն մարկիոնի. (Վրք. ոսկ.։)

Կենդանագրացն ոչ կատարած ունել իրողութիւն՝ թուի առ ամենայն կենդանիս, դեղելոյն, եւ ոչ դեղելոյն. այսինքն ներկով կամ աններկ նկարելոյն. (Պղատ. օրին. ՟Զ։)


Դեղձան

See full entry →

adj.

yellowish, light.

NBHL (2)

Դեղնագոյն պայծառ, խարտեաշ, շիկակարմիր. ոսկեգոյն.

Դեղձան գոյն, կամ մազ, մորուք, անձն. (Ախտարք.։)


Դեղձանամազ

See full entry →

adj.

fair-haired.

NBHL (1)

Որոյ մազն կամ հերն է դեղձան գունով.


Դեղնագունեան

See full entry →

cf. Դեղնագոյն.


Դեղնախունկ

See full entry →

s.

ochre;
yellow incense.

NBHL (1)

Եւ առանձին, Բրածոյք կամ մետաղ ինչ.


Դեղնիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to become yellow;
to become fair;
to grow red;
to become pale.

NBHL (1)

որ եւ Դեղնանալ. Դեղնագունիլ. շիկնիլ. փոխիլ երեսաց ի գոյն դեղին տխուր եւ տժգոյն.


Դեղնոտ, աց

See full entry →

adj.

become yellow, grown pale.

NBHL (2)

ὡχρίος pallidus Որոյ դեղնութիւնն է ի բնէ, կամ տարացեալ.

Եւ ոչ դեղնացեալն վասն երկնչելոյն՝ դեղնոտ (ասի). (Արիստ. որակ.։)


Դեղնութիւն, ութեան

See full entry →

s.

yellow colour;
jaundice;
paleness.

NBHL (2)

Որակութիւն դեղին գունոյ. եւ Դեղնիլն.

Դեղնութիւն ոսկւոյ. (Զքր. կթ.։)


Դեղնուց

See full entry →

s.

yolk of an egg.

NBHL (1)

Դեղին միջուկն ձուոյ.


Դենպետ, աց

See full entry →

s.

head of religion or sect.

NBHL (1)

Պետ դենի. գլուխ կրօնի կամ աղանդոյ.


Դեռ, — եւս

See full entry →

adv.

still, yet, to this hour;
newly, recently.

NBHL (2)

Դեռ իբր մարդոյ սպասէին նմա. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 2։)

Մարմնոյդ հասակդ առոյգ եւ գործասէր, մինչչեւ է ի դեռ ծերութեան հասեալ. (Լմբ. ժղ. ՟Ժ՟Բ. 1.) իմա՛ ի տարիս կամ ի տիս, ի ժամանակ։


Դեռաբուսիկ

See full entry →

cf. Դեռաբողբոջ.

NBHL (1)

Մատաղագոյն. մատղաշիկ.


Դեռադեռ

See full entry →

adj. adv.

recent, new;
recently, newly.

NBHL (2)

Այն ինչ դեռադեռ ոգւոյն ի բաց մեկնեալ ի մարմնոյն. (Նիւս. կազմ.։)

Դեռադեռ սկզբմամբք ի մատաղութեան բուսոյն. (Պիտ.։)


Դեռախօս

See full entry →

adj.

that has recently begun to speak.

NBHL (1)

Դեռախօս լեզուոյն գովութեամբ. (Խոսր.։)


Դեռակայ

See full entry →

adj.

present.

NBHL (1)

Օրհնեալ ես փայտ սուրբ դեռակայ, որոյ խորհուրդն յառաջ խաղայ. (Շ. բարձր.։)


Դեռափթիթ

See full entry →

cf. Դեռաբոյս.


Դերայ, ի

See full entry →

s.

antichrist;
priest.

NBHL (1)

տացուք ի ձեռս հեզ եւ խոնարհ քրիստոսին, եւ ոչ եւս հպարտացեալ դերային. (Շ. թղթ.։ (տպ. դերայնոյն)։)


Դերանունութիւն, ութեան

See full entry →

s.

antonomasia.

NBHL (1)

Զառ ի կողեալ կամի յուղղոյ դերանունութենէն յինքնէ. յորժամ իշխանն եկեսցէ. զինքն անուն ձայնեն նմա։ Դերանունութեան խոտորումն ի պատիւ առեալ ընկալաւ. (Փիլ. լին. ՟Ա. 99։)


Դերաքրիստոս, ի

See full entry →

s.

antichrist.

NBHL (1)

Վասն ժողովելոյ ձեզ յերուսաղէմ վկայեմ եւ ես. քանզի ժողովեսժիք առ դերաքրիստոսն, որ է նեռնն. (Պիտառ.։)


Դերեւ

See full entry →

adj.

eluded, vain, useless, frustrated;
—, ի —, ի —ս առնել, կացուցանել, հանել, to frustrate, to deceive, to deprive, to elude, to avoid, to render vain, to render abortive, to make useless;
to annul, to invalidate;
—, —ս լինել, ելանել, to deceive one's self, to be frustrated, to deprive one's self, to be vain, useless, to miscarry, to escape.

NBHL (2)

Զաղքատութիւն մարմնոյն ի դերեւ կացուցանել. (Ճ. ՟Բ.։)

Ի ԴԵՐԵՒ ԵԼԱՆԵԼ. ԴԵՐԵՒ ԼԻՆԵԼ. Իբր կր. վերնոյն. Ունայնանալ. անգործ լինել. եւ Վրէպ լինել. փճանալ.


Դերեւանք, նաց

See full entry →

s. pl.

vanity, uselessness, privation, want.

NBHL (1)

Վարժօղքն (աշակերտաց) պղերգագոյնք՝ ի բարի յուսոյն միշտ լքուցանելով՝ ի դերեւանս զնոցա զառածեն զոգիս, ախմարագոյնս յոյժ գործելով։ Փարատել զտաղտկալի դերեւանս անգործութեան՝ յառաջադէմք ելով. (Պիտ.։)


Դերեւիմ, եցայ

See full entry →

vn.

cf. Դերեւ լինիմ.

NBHL (1)

Թէ դոյզն դերեւ ի դարմանոյ։ Եթէ վնասակար խամութեամբն դերեւեսցի. (Պիտ.։)


Դէմք, դիմաց

See full entry →

s. pl.

aspect, sight, visage, front;
face, presence;
air, mien, countenance;
manner, fashion, form;
regard, consideration;
person, hypostasis;
— բայից, the persons of verbs;
— գերանուանց, the persons of pronouns;
ի դիմաց, in front, before;
ասա նմա ի դիմաց իմոց, tell him from me;
ի դէմս ածել, to represent, to remonstrate;
to reproach, to object;
դեղնեալ or այլագունեալ՝ առոյգ տխուր՝ զուարթ ou զուարթատեսիլ՝ խոժոռ՝ խորշոմ —, pale, florid, sad, serene, severe, wrinlded, livid, disfigured countenance;
դիմիւ ելանել, to run up to one;
յամենայն դէմս, thoroughly.


Դէպուղիղ

See full entry →

adv.

straight, directly.

NBHL (1)

Օրէնսդրականն, որոյ անուն է դէպուղիղ սատակիչ. (Փիլ. ել. ՟Բ. 68։)


Դժգոհ, աց

See full entry →

adj.

discontented, dissatisfied.

NBHL (1)

Յաճախ դժգո՛հ է մարդ։ Եւ զհրէայսն ոչինչ այնպիսի կորոյս, որպէս դժգոհսն լինել. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 25։)


Դժխեմութիւն, ութեան

See full entry →

s.

obstinacy, stubbornness, insolence.

NBHL (1)

ԴԺԽԵՄՈՒԹԻՒՆ գրի եւ ԴԺԽԻՄՈՒԹԻՒՆ, ԴԺԽՄՈՒԹԻՒՆ. Չարաբարոյութիւն. անզգամութիւն. ժանտութիւն.


Դժկամակ

See full entry →

cf. Դժկամ.

NBHL (1)

ἁηδής insuavis, injucundus Անկամակ. անհաճոյ. անախորժ ինչ.


Դժկամակութիւն, ութեան

See full entry →

s.

disgust, aversion, dislike, distaste, vexation;
resistance.

NBHL (1)

Խոժոռութիւն. զայրոյթ. դառնութիւն. նեղսրտութիւն.


Դժմիտ

See full entry →

adj.

malignant.

NBHL (1)

Դժմիտ դաժանին, եւ վատին եւ յոռւոյն։ Դժմիտ ասեմք զմարմնոյս սողոսկուտ բնութիւնս։ Դժմիտքն կրաբերին ի չարէն. (Երզն. քեր.։)


Դժնդակարմատ

See full entry →

adj.

that has a bad or bitter root.

NBHL (1)

Որոյ արմատն է դժնդակ, դաժան. դառն.


Դժնդակութիւն, ութեան

See full entry →

s.

atrocity, enormity;
cruelty, inhumanity, inclemency;
bittorness;
harshness;
intemperateness.

NBHL (1)

Դժնդակութիւն բանից. (Փիլ. տեսական.) իմա՛, ըստ յն. ոճոյ, ճարտարութիւն իմաստակաց եւ ճարտասանից։