Your research : 121 Results for ղ

Entries' title containing ղ : 6122 Results

Տղայանման

adj.

child-like.


Տղայապէս

adv.

cf. Տղայաբար.


Տղայասնոյց

s.

nurse.


Տղայասպան

adj. s.

child-murdering;
infanticide.


Տղայասպանութիւն, ութեան

s.

child-murder, infanticide.


Տղայացուցանեմ, ուցի

va.

to restore to youth.


Տղայաւուրց

adj.

infantine, very young.


Տղայերամ

adj.

where is an assemblage of children.


Տղայիկ

s.

little child, baby, bantling.


Տղայութիւն, ութեան

s.

infancy, childhood, puerility, childishness;
girlhood, girlishness;
զտղայութեանն ի բաց խափանել, to put away childish things, to renounce puerilities.


Տղայօրէն

adv.

cf. Տղայաբար;
cf. Տղայական.


Տղեմ, եցի

va.

cf. Տղեմ.


Տղիմ

vn.

to begin or to wish to move.


Տղընդեր

adj.

tun-bellied or big-bellied.


Տղիղ

s.

dregs, lees.


ղկիմ

vn.

to imbibe, to absorb.


Տղմաբնակ

adj.

living, dwelling in the dirt or mud.


Տղմագին

adj.

mixed with mud, muddy;
brown.


Տղմաթաթաւ

adj.

dabbled, covered with mire, all over or quite dirty.


Տղմաթաւալ

adj.

rolling, wallowing or draggling in the mud.


Տղմալի

cf. Տղմալից.


Տղմալիր

cf. Տղմալից.


Տղմալից

adj.

full of mud, muddy, diry, miry, filthy.


Տղմախառն

adj.

mixed with mud, sloughy, sloppy.


Տղմախոր

adj.

deep in mud.


Տղմածնունդ

adj.

born of mud.


Տղմական, ի, աց

adj.

like mud, muddy.


Տղմակերպ

adj.

dirt-like.


Տղմաձայն

adj.

foul-tongued, dirty, nasty.


Տղմային

adj.

muddy, miry.


Տղմանամ, ացայ

vn.

to get dirty, to be dabbled or covered with mire, to draggle in the mud.


Տղմասէր

adj. fig.

fond of mud, wallowing;
fond of sin.


Տղմասոյզ

adj.

sunk in mud.


Տղմատարած

adj.

muddy, full of mud.


Տղմատեսակ

adj.

like mud.


Տղմատիպ

cf. Տղմակերպ.


Տղմացուցանեմ, ուցի

va.

to bespatter with mud, to dirty, to soul to foul.


Տղմուտ

s.

cf. Տղմալից;
—ք, bog, quagmire, marshy land.


Տղտենի

cf. Տուղտ.


Տնկաղ, ի

s.

potash;
կիզիչ —, caustic -.


Տնկասաղարթ

adj.

well adorned with leaves.


Տնտղիմ

vn. med.

vn. med. to swell, to tumify.


Տոխղուք

s.

tart or pie.


Տող, ից

s.

line;
row, file, rank;
series.

• (ի հլ. յետնաբար) «ուղիղ շարք (մարգարիտների, շղթայի, բազմականների, խօսքի կամ բառերի)» Ոսկ. ա. թես. Բուզ. 172. որից տողել «ուղիղ շարել, դասաւորել» Եւս. քր. Սեբեր. Ոսկ. Ագաթ. տողեալ «շա-րուած» Վեցօր. 86. Ոսկ. եփես. 915. տողան տշարք, դաս» Եւս. պտմ. 664. տողանի «յա-ջորդական կարգով շարուած» Եւս. պտմ. Բ08. տողաբան «շատախօս» Մծբ. շղթայա-տող Խոր. մարգարտատող Յհ. կթ. տարա-տողել Թէոդ. խչ. քարատող «քարով շա-րուած» Կաղնկատ. 172։ Նոր բառեր են տողաշար (արդէն 1788 թ. ունի Սարաֆեան, Բանալի գիտութ. Սանկպետ. էջ 116, իբր ռուս. тeрaкca), երկտող, երկտողիկ, տո-ղած, տողավարձ ևն։

• = Թւում է խալդեան շրջանի բառ. հմմտ. վրաց. ტოლო տոլո, ტოლი տոլի «հաւասար, նման, հասակակից», ტოლობა տոլոբա «հա-սակակցութիւն», ტოლება տոլեբա «բաղդա-տել», ტოლაობა տոլառբա «ձկների կամ ոձերի զուգաւորութիւն», ტოლტოლი տոլտոլի «ճաւասար, հասակակից», უტოლო ուտոլո ռանհաւասար», որոնց նշանակութեան այս-պիսի երանգները թոյլ չեն տալ ընդունելու թէ մին միւսից փոխառեալ է. այլ երկուսն էլ փոխառեալ են միևնոյն աղբիւրից։-Աճ.

• զգեստ» ևն։ Pictet 2, 159 պրս. duxtan «կարել», սանս. duh «կաթ կթել, կա-րել»։ Bugge IF 1, 442 սանս. tántra-«շարունակեալ կարգ, շարք, ռասաւո-րութիւն», tandrá «շարք» բառերի հետ հնխ. tantri-(ղ բառից։ Scheftelovitz BВ 29, 28 և յե-տոյ Pedersen, Հայ. դր. լեզ. 64 կցում ևն անալ. tal, հբգ. zala, գերմ. Zahl «թիւ», լիթ. dalis, սանս. dala «մաս, կտոր, տերև-», կիմր. dalen, հիռլ. duillen «տերև», fodailim «ոաժանեմ» են հնխ. del-արմատին, որ ըստ Po-korny 1, 808 նշանակում է «նկատի ու-նենալ, նպատակ դնել, վնասել, հաշուէլ, պատմել» և որի ժառանգների մէջ միայն անգսք. toel, talu ունի «շարք» նշանա-կութիւնը. այս պատճառով էլ Pokorny մերժում է հյ. տող։ (Walde թէև յիշում է ցանկում, բայց չի դնում գրքի մէջ, էջ 240՝ լտ. dolus «խորամանկութիւն, խաբեբայութիւն» բառի հետ)։ Վերի ձևով մեկնեց Աճառ. ՀԱ 1908, 122։

• ԳՒՌ.-Ալշ. Մշ. տող, Ախց. Երև. տօղ, Սչ. դօղ. նոյնից են նաև տող Ննխ. «քանոն (ուղիղ գիծ քաշելու համար)», տող -բէ-տող Ալշ. «շարան շարան», տող Բլ. Չրս. «վզի զարդ, մանեակ» (իմա՛ «շարան, շարանուկ ուլունքաշար»)։

• ՓՈԽ.-Ուտ. տօղ «գրուածքի տող»։

• «մարմնի մէջ արտադրուած հե-ղուկները. sécrétion» Մագ. թղ. 135 (Միայն ջերմինս և կծուինս տայ կերակրել տկարա-ցելումն, զի զտողսն հատցէ ի խոնարհ և օգնականութիւն ահեկին կողման և փայծ-ղան.-այս խօսքերը ջերմի բուժման հա-մար է ասում, երբ իրօք որ փայծաղը՝ ոռ մարմնի ձախ կողմն է, ուռչում է և ցա-ւում), նաև էջ 6 (Հիւանդն խնդրէ զանախոր-ժըս ախորժակս, մթերեալ յինքեան զհամա-քամուածս և զտողս և զափռոդիտականս-ըստ ՆՀԲ զտղղս, որ սխալ ընթերցուած է. տե՛ս տղղ). որից տողի «թուք» Իսիւք. յոբ. 112, տողուկ (որ և տողու, տողուն) «թուք. լորձունք» Յոբ. է. 19, Փիլ. այլաբ. 1Ս8. Պտմ. աղէքս. 25, բոլորն էլ միայն յոգնակի գործածութեամբ։

• = Բնիկ հայ բառ՝ հնխ. stol-արմատից, որի stel-ձևից են տիլ, տիղմ (տ. տիղմ բառի տակ)։-Աճ։

• Բառ. երեմ. էջ 313 տողուկ դնում և «վիշտ, կսկիծ», որ անշուշտ սխալ է։ Հիւնք. կցում է տող «շարք» բառին։ Սագրզեան ՀԱ 1909, 334 հյ. շողիք, շաղ, շաղախ, թրք. dalga «ալիք». dolman «ւզուիլ», սումեր. dig «թափել», šašar «ցեխ» ևն բառերի հետ։ Karst, Յուշարձան 407 շողիք բառի հետ՝ սու-մեր. šua «թացութիւն, թուք»։

• ԳՒՌ.-Ննխ. դօղուք «մաղաս, խուխ, բալ, ղամ».-կրկնական ձևեր են տղողանք Ղրբ. «դիրտ. 2. տակին մնացած անհիւթ անհամ մասը», տղողաջուր Ղրբ. «տակը մնացած մրրոտ ջուր», տղեղել Ագլ. «տան պատերը սպիտակ հող քսելով սպիտակացնել»։


Տողաբան, ից

adj.

loquacious, garrulous, chattering, talkative.


Տողաբար

adv.

in rank, in files, in line, by series.


Տողագլուխ

s. adj.

break, new paragraph;
at the head of a line.


Տողադիր

adj.

ranged in line.


Տողադրեմ, եցի

va.

to put in a straight line.


Տողադրութիւն, ութեան

s.

ranging in line.


Definitions containing the research ղ : 4299 Results