Definitions containing the research հաւան : 477 results

Բռնանամ, ացայ

vn.

to encroach, to invade, to subject, to tyrannize, to rule, to reign.

· Calfa

NBHL (1)

Զբռնացելոցն (մեղաց) ընդ հաւանականացն. (Նար. ՟Խ՟Է։)


Դժուարամիտ

adj.

incredulous, capricious, peevish, odd.

· Calfa

NBHL (1)

Դժուարահաւան, կամ դժմիտ.


Դժուարընկալ

adj.

that has trouble in conceiving or understanding;
difficult to understand, ohscure.

· Calfa

NBHL (1)

Մերթ՝ Դժուարաւ ընդունօղ. դժուարահաւան.


Դժրամիտ

adj.

perfidious;
traitorous, disloyal;
wicked, malicious.

· Calfa

NBHL (1)

Առցեն զհաւանութիւնս դժրամիտքն. (Մծբ. ՟Ժ՟Զ։)


Դիպողութիւն, ութեան

s.

opportunity.

· Calfa


Դիւապաշտութիւն, ութեան

s.

idolatry.

· Calfa

NBHL (1)

Դիւապաշտութեան զմեզ հաւանեալ ասեն. (Մագ. ՟Լ՟Թ։)


Դիւրադարձ

adj.

that turns easily, mutable, changeable;
convertible.

· Calfa

NBHL (1)

εὕστρωφος versatilis, volubilis Որ դիւրաւ դառնայ. դիւրաշրջիկ. եւ Դիւրափոփոխ. եւ Դիւրաւ զղջացօղ. եւ Դիւրահաւան.


Դիւրալուր

adj.

condescending, compliant;
gentle, easy, commodious.

· Calfa

NBHL (1)

Իցէ թերեւս դիւրալուր իսկ, որ դժուարահաւանն է. (Պղատ. օրին. ՟Թ։)


Դիւրահաշտ

adj.

that agrees easily with his enemies.

· Calfa

NBHL (1)

εὑπραμύθητος, εὑμενής benevolus, benignus, facile placabilis Որ դիւրաւ հաշտի. եւ Հեզ. բարեմոյն. դիւրահաւան. դիւրանսաց.


Դիւրահաւատ

adj.

credulous, that believes easily.

· Calfa

NBHL (1)

Որ դիւրաւ հաւատայ. դիւրահաւան. դիւրորսալի.


Դիւրահնազանդ

adj.

that obeys easily, ready or easy to obey.

· Calfa

NBHL (1)

cf. Դիւրահաւան.


Զանխլութիւն, ութեան

s.

state of a thing hidden, secret, concealment, hiding.

· Calfa

NBHL (1)

Զրկօղն ապաստանեալ ի ճարտարութիւնն, եւ ի թագաւորին զանխլութիւն իրին, ջանայ ճարտարութեամբ բանիցն զթագաւոր հաւանեցուցանել։ (Լմբ. սղ.)


Գահինք

s.

precipice.

· Calfa

NBHL (1)

Իբր Գահաւանդք. κρημνός praecipitium ուչուրում.


Գահող, ոց

s. adj. hunter's net.

· Calfa


Երկայնաբան

adj.

prolix, too diffusive, too long, long-tongued.

· Calfa

NBHL (1)

Պատկառէ ի քումմէ լռութենէդ առաւել քան յայլոցն երկայնաբանից։ Համառօտաբար՝ քան զերկայնաբանսն հաւանագոյն. (Ածաբ. ծն. եւ Ածաբ. առ որս. ՟Է։)


Գահավիժութիւն, ութեան

s.

precipitation;
high precipice.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ κρημνός praecipitium գահաւանդ. գահավէժ վայր. գահ. դար. ուչուրում.


Ժամակալութիւն, ութեան

s.

cf. Ժամադրութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

Ներեսցէ մեզ արքայ աւուրս ինչ խորհել ընդ միմեանս ... հաւանեցան բանիցն, եւ շնորհեալ նոցա զժամակալութեան խնդիրն՝ արձակեցին զատեանն. (Փարպ.։)


Ժամանակագիր

s. adj.

chrnicler, chronologist;
chronological;
cf. Ժամանակագիրք.

· Calfa

NBHL (1)

հաւանեա՛ց եւսեբի ժամանակագրի. (Նախ. թղթ. պաւղ.։)


Ժողովեմ, եցի

va. math.

to assemble, to collect;
to heap, to amass, to gather together;
to receive, to reap, to gather, to get;
to receive, to welcome;
to furl;
to infer, to deduce, to argue, to conclude;
— առ իւր, ի տուն, to entertain, to receive hospitably, to welcome;
to lodge;
— ի մի, to concentrate;
— զյետին շունչ ուրուք, to receive the last sigh of;
զօրս —, to levy soldiers, to assemble troops;
— զկաց մնաց փախստէից, to rally the flying to add or sum up;

· Calfa

NBHL (1)

Կամ Ձեռնարկելով ստիպել, հաւանեցուցանել.


Ժտութիւն, ութեան

s.

demand, solicitation, instance;
importunity, hardihood;
վասն ժտութեան քո, it is at your prayer that I...;
վասն ժտութեանն, on account of his importunity.

· Calfa

NBHL (1)

Ժտութեամբ եւ ցաւագին պաղատանօք ի հաւանութիւն ածել. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Թ։)


Ժրանամ, ացայ

vn.

to take courage, to gather spirits, to grow stronger, to put forth one's strength, or courage, to be courageous;
to be diligent, active, laborious.

· Calfa

NBHL (1)

Զմէջս պնդել, ժրանալ, հաւանել անցանել զայն ճանապարհ. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 2։)


Իբր

prep. adv. conj. as, like, in the same manner as;
whilst, when, while;
nearly, within a little, almost, about;
as if;
— այն թէ, — զի, — եթէ, as if;
like as it were;
ոչ եթէ, not that, not only;
— ? how? by what means ? in what manner ? — ապա ? — արդեօք ? how then? how ever? — է? how is it? — ոչ ? of course, without doubt.

· Calfa

NBHL (1)

Սուրբն Գրիգորիոս ոչ հաւանեցաւ երթալ ... իբր զի այնքան փափաքանօք կոչէին. (Խոր. ՟Բ. 85։)


Իմաստութիւն, ութեան

s.

wisdem, sense, reason;
understanding, knowledge;
philosophy;
skill, science;
գերաբուն —, sovereign wisdom;
իմաստութեամբ, wisely, sensibly, judiciously;
prudently, discreetly.

· Calfa

NBHL (1)

Աստուած ուսոյց ինձ իմաստութիւն։ Զմտաւ ածել զնմանէ կատարեալ իմաստութիւն է։ Տեսին՝ թէ իմաստութիւն աստուծոյ էի նմա առնել իրաւունս։ Դարձուցանել զանհաւանս յիմաստութիւն արդարոց։ Ալիք իմաստութիւն մարդոյ են (յն. ալիք իսկ է մարդկան՝ իմաստութիւն).


Իմացութիւն, ութեան

s.

intelligence;
intellect, understanding, comprehension, perception;
sentiment, opinion;
thought, design, project;
—ք, the celestial intelligences, the angels.

· Calfa

NBHL (1)

Իմացութիւն զանազանապէս ասի. զի ա՛յլ է հաւանել իմանալոյն. (Լմբ. սղ.։)


Ինքնակամութիւն, ութեան

s.

spontaneousness, voluntariness, free will.

· Calfa

NBHL (1)

Ինքնակամութեան եւ հաւանութեան գործ. (Խոսրովիկ.։)


Ինքնահաճ

adj.

self-admiring, self-conceited, self-pleasing, presumptuous, arrogant;
capricious, whimsical;
affected.

· Calfa

NBHL (1)

αὑτάρεσκος sibi nimis placens. Անձնահաճ. անձամբ անձին հաճոյ. ինքնահաւան. ամբարտաւան. իրէն հասնօղ.


Ինքնահաճութիւն, ութեան

s.

self-admiration, self-conceit, presumption, vanity, arrogance.

· Calfa

NBHL (1)

αὑταρεσκεία sibi ipsi placere Ինքնահաճն լինել. ինքնահաւանութիւն. ամբարտաւանութիւն. հպարտութիւն.


Գոհ

adj.

content, easy, satisfied;
— լինել, to be content, satisfied, to take it kindly.

· Calfa

NBHL (1)

εὑχαρίστατος, ἰκανός contentus, satisfactus, gratus (animus) Արմատ Գոհանալոյ, իբր Գոհացեալ. շատացեալ. հաճ եւ հաւան՝ շնորհակալութեամբ հանդերձ. վարի ընդ էական բայի.


Գոմ, գոս, գոյ, գոյր, գուցէ, գոլ, գոլով

vd.

to be, to exist, to subsist.

· Calfa

NBHL (1)

Թէ ասիցէ ոք, եթէ եւ այլն ... գոլ գոյ հաւանութիւն, բայց ոչ ճշմարտութիւն.(Կիւրղ. թագ.։)


Դա, դորա

pron.

that, this.

· Calfa

NBHL (1)

Դոքօք զստամբակսն ածես ի հաւանութիւն։ Գոհ իցեն զդմանէ։ Զի՞նչ պատմեն զդմանէ. (Եղիշ. ՟Գ. ՟Ե։)


Դաշնակից, կցի, կցաց

adj.

confederate, leaguer;
conspirator;
— լինել, to confederate, to unite, to league, to accede, cf. Դաշնաւորիմ.

· Calfa

NBHL (1)

Որոց դաշնակից գոմք։ Որում եւ ես դաշնակից գոմ. իբր հաւան, ձայնակից. (Լծ. պորփ.։ Երզն. մտթ.։)


Երագալուր

cf. Արագալուր.

· Calfa

NBHL (1)

Թեթեւամիտ ազգն անհամեստիցն կանանց՝ երագալուր եւ դիւրահաւան. (Ճ. ՟Դ.։)


Երեւումն, ման

s.

cf. Երեւութիւն.

· Calfa


Թագաւորասաստ

adj.

with royal threats.

· Calfa

NBHL (1)

Թագաւորասաստ հրամանաւ հաւանեալ հնազանդեցոյց. (Գագիկ առ ռոմանոս.։)


Թերահաւատ, ից

adj.

whose belief is imperfect, distrustful, unbelieving, incredulous.

· Calfa

NBHL (1)

ὁλιγόπιστος exiguae vel modicae fidei, parum fidens seu credens, incredulus Թերի ի հաւատս. սակաւահաւատ. երկմիտ. անհաւատացօղ. անհաւան. տե՛ս (Մտթ. ՟Զ. 30։ ՟Ը. 26։ ՟Ժ՟Զ. 8։ Ղկ. ՟Ժ՟Բ. 28։ Մաղ. ՟Կ՟Է. 19։ Իմ. ՟Ժ՟Բ. 17։)


Թերահաւատութիւն, ութեան

s.

distrust, mistrust, unbelief, incredulity.

· Calfa

NBHL (1)

ἁπιστία increduliats, diffidentia Պակասութիւն հաւատոյ, անհաւատութիւն. իբր չհաւատալն, եւ չհաւանելն. երկմտութիւն, կասկած. (Մտթ. ՟Ժ՟Է. 39։ Եղիշ. ՟Բ. եւ ՟Ե։)


Զուգադրութիւն, ութեան

s.

combination;
composition, conjunction.

· Calfa

NBHL (1)

συγκατάθεσις adsensio, concordia, pactum իբր Դաշնադրութիւն. բանս դնելն ընդ միմեանս. հաւանութիւն.


Զուգակից, կցի, կցաց

adj. s.

alike, equal, same;
spouse (man or woman).

· Calfa

NBHL (1)

Պարզամիտ բնութիւն եւ դիւրահաւան՝ զուգակցիս (Եւայի). (Պիտ.։)


Զրուցատրութիւն, ութեան

s.

recital, discourse, narration, dialogue.

· Calfa

NBHL (2)

Հարցն եւ ծերոցն պարտ էր հաւանել զրուցատրութեան. (Մագ. ՟Ծ՟Է։)

Անյարմար եւ անհաւան զրուցատրութեամբքն խաբեն, եւ խաբին։ Ի ժամու աղօթից մի՛ զրուցատրութեամբ եւ յօրանչմամբ. (Ոսկ. գծ.։)


Զօրեղապէս

adv.

cf. Զօրապէս.

· Calfa

NBHL (1)

Նախ եղելոցն տեղեկութիւն՝ զօրեղապէս ապագայիցն տայ զհաւանութիւն. (Սկեւռ. ես.։)


Իրաւախոհ, աց

adj.

whose thoughts are bent on justice, just, equitable;
— լինել, to be composed, adjusted;
— առնել, to accord, to conciliate, to reconcile.

· Calfa

NBHL (1)

Կամ Բարեխորհ. բարեսէր. Բարեհաւան. միաբան. εὑνοῶν benevolus.


Իրաւասէր

cf. Արդարասէր.

· Calfa


Իրաւընտիր

adj. s.

who discerns between and judges, who decides;
judge, arbiter.

· Calfa

NBHL (1)

անհաւան ցընտիրք. (Սեբեր.։)


Իւղագործութիւն, ութեան

s.

perfumery.

· Calfa

NBHL (1)

Ատտեղի հաւանութեանն, եւ գիշերային իւղագործութեան. (Մագ. ՟Ա։)


Միաբանեմ, եցի

va. vn.

to agree, to cause to agree, to conciliate, to reconcile, to reunite, to match;
to compose, to unite, to join;
ի մի —, to reunite;
cf. Միաբանիմ.

· Calfa

NBHL (1)

ՄԻԱԲԱՆԵՄ, եցի. չ. եւ ՄԻԱԲԱՆԻՄ, եցայ. ձ. συμφωνέω, ὀμοφωνέω, συνᾴδω consono, consentio, concino ὀμονοέω concordo, concors sum σύγκειμαι convenio στοιχέω ordine procedo συμβραβεύω coadjuvo, cooperor. Միաբան լիենլ կամ գտանիլ. միաձայնիլ. ձայնակից եւ գործակից լինել. հաղորդ՝ հաւան՝ համեմատ գտանիլ. միանալ. յարիլ. յարմարիլ.


Միադաւան, ից

s. adj. unitarian, antitrinitarian;
conformist.

· Calfa

NBHL (1)

ՄԻԱԴԱՒԱՆ. իբր Միահաւան. միաբան. կամ դաւանակից. միակրօն.


Միակամութիւն, ութեան

s.

cf. Համակամութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

ὀμόνοια, ὀμοθυμία concordia, unanimitas, una voluntas vel sententia. Միակամն լինել. մի կամք. համակամութիւն. միաբան հաւանութիւն. միաբանութիւն.


Միահամար

s. adj.

vote, suffrage;
even, equal, like;
summed up;
— դնել, to vote, to come to the vote;
չէ ընդ —, that is not the same thing.

· Calfa

NBHL (1)

ψῆφος suffragium, sententia. Միաբան համարումն՝ հաւանութիւն՝ քուարկութիւն՝ վճիռ.


Միամտեմ, եցի

vn.

cf. Միամտիմ.

· Calfa

NBHL (1)

Ի ծառայութիւն մտին ստահրացւոյն, եւ ընդ նմին միամտեցան։ Զի միամտեալ եւ հաւանեալ եւ նուաճեալ էին ի տէրութեանն արտաշրի. (Ագաթ.։)


Միամտիմ, եցայ

vn.

to be candid, open, sincere, to behave sincerely;
to conduct oneself loyally or faithfully, to ascertain, to verify, to become assured, persuaded, to believe, to acquiesce, to agree, to consent.

· Calfa

NBHL (1)

Ի ծառայութիւն մտին ստահրացւոյն, եւ ընդ նմին միամտեցան։ Զի միամտեալ եւ հաւանեալ եւ նուաճեալ էին ի տէրութեանն արտաշրի. (Ագաթ.։)