Entries' title containing եմ : 4433 Results

Շողացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to cause to shine or to glitter, to give brightness to, to brighten;
to warm, to inflame, to render incandescent;
to brandish, to rotate.


Շողոմեմ, եցի

See full entry →

va.

to flatter, to palaver, to cajole, to wheedle, to coax;
to caress, to fondle.


Շոշակեմ, եցի

See full entry →

vn.

"cf. Շոշոկանս առնել."


Շոպեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Շոպշոպեմ.


Շոպշոպեմ, եցի

See full entry →

va.

to snatch away, to pluck off, to take away, to ravish, to carry off.


Շորթեմ, եցի

See full entry →

va.

to assume wrongfully, to usurp, to appropriate, to take forcible possession of, to ravish, to ascribe or impute to oneself.


*Շորտեմ

See full entry →

cf. Շրջշրջեմ զթուղթս.


Շուարեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to stun, to astonish, to surprise;
to baffle, to puzzle, to bewilder, to make giddy or dizzy.


Շութափեմ, եցի

See full entry →

vn.

to be hurried, to hasten, to make haste.


Շուշեմ, եցի

See full entry →

vn.

to be neglectful, to lose or waste one's time, to loiter.


Շուրջգունեմ

See full entry →

va.

to colour, dye or stain all round.


Որմեմ, եցի

See full entry →

va.

to wall, to surround with walls, to close up with masonry, to wall up;
to build.


Պապանձեմ, եցի

See full entry →

va.

to dumbfound, to put to silence, to non-plus, to run down, to confound, to refute, to overcome.


Պապանձեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

cf. Պապանձեմ.


Պապաչեմ, եցի

See full entry →

vn.

to bleat;
to stutter, to stammer.


Պառակեմ, եցի

See full entry →

vn.

to lie down;
to lie in ambush or in wait.


Պառակտեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Պառակտեցուցանեմ.


Պառակտեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to disunite, to divide, to disperse, to put at variance, to sow discord, to make a breach between.


Պաստառակալեմ, եցի

See full entry →

va.

to wrap up in a linen or sheet;
to hang, to drape.


Պասքեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to cause great thirst.


Պատահեմ, եցի

See full entry →

va. vn.

to cause to happen, to bring about, to compass;
Պատահիմ.

NBHL (1)

Քրիստոնեա՞յ պատահիս. ո՜չ եթէ միայն պատահիմ, այլ եմ իսկ կամօքն Աստուծոյ (իբր ո՜չ ըստ բախտի հանդիպել). (Ճ. ՟Ա.։)


Պատահեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

cf. Պատահեմ.


Պատանդեմ, եցի

See full entry →

va.

to serve as hostage;
to give or receive for hostage or pledge;
to tie, to enlace, to bind;
to involve, to contain, to enclose.


Պատառեմ, եցի

See full entry →

va.

to tear, to tear to bits or pieces, to lacerate, to rend;
to cleave, to cut, to divide, to slash;
to break, to crack, to split, to burst;
յօշ յօշ —, to cut to pieces, to dilaniate, to rend;
զմիմեանս —, to tear each other;
— զթագաւորութիւնն, to break up the kingdom;
— զեզինս, to slaughter oxen;
— զոք, to kill;
ակօս —, to furrow, to plough;
— զբանտն, to break out of prison;
— զօրէնս, to transgress, to violate.


Պատառոտեմ, եցի

See full entry →

va.

to rend, to lacerate, to tear to pieces.


Պատասխանատրեմ, եցի

See full entry →

vn. va.

to answer, to make answer, to reply, to give answers or an answer;
to defend, to apologize, to excuse;
այլ ընդ այլոց —, to reply evasively;
— իսկ ծանրացաւ, he hardly deigned or condescended to reply.

NBHL (1)

Հարցեալք, թէ զի՞նչ է Սոկրատէս, ասեմք թէ մարդ. զտեսակն պատասխանատրեմք։ Որք՝ եթէ ոք հարցանիցէ, կամ տարա կուսեսցի, կարողք գոն պատասխանատրեալ։ Եկեսցուք եւ պատասխանատրեսցուք յաղագս ուսումնականին եւ բնաբանականին։ Յաղագս բնաբանականին պատասխանատրեցաք. (Անյաղթ պորփ. եւ Անյաղթ սահմ.։)


Պատասխանեմ, եցի

See full entry →

vn. va.

cf. Պատասխանատրեմ.

NBHL (1)

Հարցեալ՝ թէ որպիսի՞ ինչ է մարդ, զտարբերութիւնն պատասխանեմք, բանական. (Անյաղթ պորփ.։)


Պատատեմ, եցի

See full entry →

va.

to envelop, to wrap up;
to twine, to twist, to wind round, to entwine or interweave, to entangle;
to implicate, to involve;
— բեռինս, to pack up.

NBHL (1)

Խորհրդովքն չարեօք յամենայն կողմանց իբրեւ հոռամբք զմիտս եւ զհոգիս պատատեմք. (Լմբ. առակ.։)


Պատարագեմ, եցի

See full entry →

va.

to sacrifice, to immolate, to offer, to give to God;
to say or celebrate mass.


Պատարեմ, եցի

See full entry →

va.

to fill abundantly, to fill up to the brim, to fill to overflowing, to heap up.


Պատգամաւորեմ, եցի

See full entry →

vn.

to be a messenger, ambassador or deputy, to go or to come as ambassador, to negotiate, to go in mission;
to treat by diplomacy, to be a diplomatist.


Պատեմ, եցի

See full entry →

va.

to surround, to environ, to encompass, to enclose, to fence, to gird;
to besiege, to invest, to beset;
to surround, to beset, to hem in;
to envelop, to pack up;
to spread abroad, to circulate, to take or lead about;
to veneer, to plate, to cover, to overlay;
պատեալ պաշարել զոք, to make a ring round, to hem round;
to beset;
— զվէրս, to dress a wound;
անդ խոր լռութիուն պատէ զամենայն, great silence prevails there;
ահ պատեաց զնա, he was struck by fear;
cf. Շուրջ.


Պատժապարտեմ, եցի

See full entry →

va.

to declare guilty;
to condemn, to punish.


Պատժեմ, եցի

See full entry →

va.

to punish, to chastise, to correct, to inflict punishment or correction.

NBHL (1)

Պատժեաց Աստուած զփարաւովն պատժօք մեծամեծօք վասն սարայի։ Ժողովուրդ Եփրեմայ պատժեաց զնոսա ի հովիտսն։ Զմահապարտ այնչափ ներելով պատժեցեր։ Ոչ արժանի ըստ որոց մեղայն՝ պատժեաց զիս։ Պատժել զմարդ ի դատաստանի։ Առաքեցից ի վերայ քո սով, եւ գազանս չարս, եւ պատժեցից զքեզ։ Մի՜ պատժէք, եւ ոչ պատժիցիք.եւ այլն։


Պատկանեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Պատշաճեմ.

NBHL (1)

Զառաջիկայ բանս պատկանեմք ի նախագրելոցդ յարմարութիւն. (Պիտառ.։)


Պատկառեմ, եցի

See full entry →

va.

to fill with respect, to put to shame, to abash, to confound, to cover with shame, to make blush, to put to the blush.

NBHL (2)

Որ ոչ պատկառէ յերեսաց արդարոց, չէ գովելի։ Պատկառեցեր յերեսաց Տեառն։ Եկաց առաջի երեսաց նորա պատկառեալ։ Իբրեւ ետես Տէր՝ եթէ պատկառեցին, ասէ. պատկառեցին, ոչ ապականեցից զդոսա։ Պատկառեա՜ց սիրտ քո։ Մի՜ պատկառեսցես՝ զի նախատեցին զքեզ։ Ի մարմնաւոր հարցն մերոց՝ զորս ունիմք խրատիչս՝ պատկառեմք, եւ այլն։

Վասն հօրն յիշատակի պատկառէ յայնմանէ, որ նորայն Երեմն եղեալ է կին. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Պատկառեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

cf. Պատկառեմ.


Պատկերագրեմ, եցի

See full entry →

va.

to take or draw the likeness or portrait of;
to portray, to paint, to depict, to describe.


Պատկերացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

cf. Պատկերեմ.


Պատկերեմ, եցի

See full entry →

va.

to paint, to form, to figure, to put on a form;
to represent, to impress or imprint;
to conform;
— ի միտս, to picture or represent to oneself, to fancy.


Պատկինեմ, եցի

See full entry →

va.

to graft;
cf. Պատուաստեմ.


Պատճառաբանեմ, եցի

See full entry →

vn.

to reason.


Պատճառադրեմ, եցի

See full entry →

va.

to adduce a reason in excuse, to excuse oneself.


Պատճառեմ, եցի

See full entry →

vn.

to cause, to do, to occasion, to make, to produce;
to pretend, to seek pretexts, to take as an excuse, to allege;
to dissemble, to feint;
— զանգիտութիւն, to play the simpleton.


Պատմաբանեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Պատմեմ.


Պատմագրեմ, եցի

See full entry →

va.

to write history.


Պատմեմ, եցի

See full entry →

va.

to narrate, to relate, to recount, to recite, to tell, to report, to expose, to debit an account, to say by retail;
to publish, to manifest, to announce;
երկինք պատմեն զփառս աստուծոյ, the heavens proclaim the glory of God.


Պատմուճանասփած առնեմ

See full entry →

sv.

to dress, to clothe.


Պատշաճեմ, եցի

See full entry →

va.

to render convenient, to make fit, to adapt, to adjust, to suit, to apply;
to proportion;
to appropriate.

NBHL (1)

Ի կոյսն պատշաճիցեմք զայն՝ թէ ի տանէ եւ յազգէ դաւթի։ Զամենայն ինչ նմա պատշաճէ. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 2։ եւ Ոսկ. եբր. ՟Գ։)


Պատշաճեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

cf. Պատշաճեմ.

NBHL (1)

Ի կոյսն պատշաճիցեմք զայն՝ թէ ի տանէ եւ յազգէ դաւթի։ Զամենայն ինչ նմա պատշաճէ. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 2։ եւ Ոսկ. եբր. ՟Գ։)


Definitions containing the research եմ : 6134 Results

Ստուերաբանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

circumlocution, ambages.

NBHL (1)

Նսեմ եւ քօղարկեալ բան. կեղծաւորութիւն.


Ստուերագրութիւն, ութեան

See full entry →

s.

sketch, delineation, outline;
sciagraphy.

NBHL (1)

Տէրն ի կրկին գուբ եմուտ, զի ոչ թողաւ ոգի նորա ի դժոխս, եւ ոչ մարմին նորա ետես զապականութիւն ... որոյ ստուերագրութիւն էր դանիէլին (կրկին գուբն). (Վրդն. դան.։)


Ստուերական, ի, աց

See full entry →

adj.

shady, shadowy, obscure;
figurative, symbolical;
cf. Ստուերանիստ.

NBHL (1)

σκιερός, σκιόεις umbrosus, opacus եւ adumbrativus եւ այլն. Սեպհական կամ նման ստուերի. ստուերակերպ. ուրուական. նսեմ. աղօտ. եւ Օրինակական. եւ Դիւրաշրջիկ որպէս զստուեր. եւ Նստեալն ի ստուերի.


Ստուերամած

See full entry →

adj.

covered with shadow, shadowed, shady, dark, obscure.

NBHL (1)

Հրամայէր բառնալ զլուսաւորութիւն աչաց նորա, եւ ստուերամած խաւարաւ նսեմացուցանէր զբոլոր աշխարհիս պարծանս. (Ղեւոնդ.։)


Ստուերանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to be covered with shadow, immersed in shade, darkened, obscured;
to grow cloudy, dark.

NBHL (1)

σκιάζομαι obumbror σκοτάζω tenebresco. Ստուերամած լինել. մթագնիլ. նսեմանալ. աղօտանալ. խաւարիլ. անշքանալ.


Ստութիւն, ութեան

See full entry →

s.

falsehood, untruth, story, fib, falseness, falsity;
ցուցանել զ—, to give the lie to;
to belie.

NBHL (1)

Խնդրէք զստութիւն։ Բորբոքէ զստութիւն վկայ անիրաւ։ Յուսացեալ իցեն զուր ի ստութիւն։ Ուրախ արարին ստութեամբ իւրեանց զիշխանս։ Պաշարեաց զիս ստութեամբ եփրեմ։ Քաղցրացաւ առն հաց ստութեան։ Եթէ ճշմարտութիւնն աստուծոյ յիմում ստութեանն առաւելաւ.եւ այլն։


Ստրոմ

See full entry →

s.

strombus, turbinite, (a testaceous univalve).

NBHL (2)

Բառ յն. սդրօ՛մվօս. στρόμβος strombus. Խեցեմորթ պտուտակեալ ձեւով.

Որ խեցեմորթքն կոչին, այսինքն կոնքն, եւ կտինքն, եւ կողինք, եւ ստրոմք. (Վեցօր. ՟Ե։)


Ստրջանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to repent, to regret, to rue, to be seized with repentance, touched with contrition.

NBHL (1)

κατανύσσομαι, εὑθυμέομαι compungor, aegre fero μετανοέω poenitet me πτυούμαι, διακείμαι consternor, haereo եւ այլն. (Արմատն է Ստերջ. եւ Զեղջ) Զղջանալ կսկծանօք սրտի յետոյ ուրեմն. զկծիլ ապաշաւանօք. մորմոքիլ. ընդ անձին ոգորիլ. ակնկորել. յետս կասիլ, խորշիլ. զղջալ, ցաւիլ, սիրտը էրիլ՝ խշխշալ, ետ քաշուիլ.


Սրահայեաց

See full entry →

adj.

eagle-eyed;
having a penetrating glance.

NBHL (1)

Տե՛ս սրահայեաց ակամբդ, որ նստիս ի բարձունս։ Հայեացս ունի ուղիղ՝ ճշմարիտ եւ սրահայեաց։ Սրահայեացք են իբրեւ զայծեման (աչս)։ Որպէս զայծեամն եւ զեղան որթ, որ սրահայեացք են, եւ երագահոք. (Նար. երգ.։)


Սրավարիմ, եցայ

See full entry →

va.

to go swiftly, to run rapidly, to hasten.

NBHL (1)

Իբր ի նաւապետէ իմեմնէ սրավարեցայ թիակօք ի մակուկի ճառիս։ Սրավարեալ խոյանայր (իբրեւ զարծուի) զկնի գիշատեալ այլազգեաց։ Այսր անդր սրավարեալ սեթեւեթեալ երթային։ Սակաւք ոմանք սրավարեալք ի թշնամեացն անկանէին. (Յհ. կթ.։)


Սրբանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to be holy, sacred, consecrated or set apart, to consecrate or devote oneself.

NBHL (1)

Աղօթիւք երեմիայի, որ յորովայնէ մօր իւր սրբացեալ էր ի կերակրոց (որպէս նազովրեցի նուիրական աստուծոյ). (Եփր. ղեւտ.։)


Սրբանուէր

See full entry →

cf. Սրբամատոյց.

NBHL (1)

Աթոռակալութեանց նախագահից սրբանուէր տեսողութեանց։ Եթէ ախտս ինչ սրբանուէրս կաթուածոց աչաց սովիմբ բերիցի։ Զսրբանուէր այս օծելութիւն ի ճակատ դիմացս արեամբ քո գրեմք. (Նար. ՟Գ. ՟Ղ՟Գ։)


Սրբարան, աց

See full entry →

s. adj.

sacred asylum, sanctuary;
temple, church;
sanctifying, expiatory.

NBHL (1)

Աստանօր առ սեմս տաճարի քում բնակութեան սրբարա՛ն խորանի կացեալ երկրպագեմք. (Գանձ.։)


Սրբութիւն, ութեան

See full entry →

s. fig. med.

holiness;
purification;
purity, cleanliness, neatness;
expiation;
offering;
sanctuary;
*Communion;
chastity, modesty;
innocence, integrity, candour;
abstersion;
սրբութեանց or — սրբոց, the Holy of Holies;
— սրբութեանց or սուրբ սրբութեանց, most sacred;
յարկ սրբութեան, temple, church;
— ձեր, Your Holiness;
սրբութեամբ, holily.

NBHL (1)

Սրբութիւն սովոր եմք կոչել զմարմին եւ զարիւնն քրիստոսի, զոր միշտ ճաշակեմք եւ սրբիմք նովաւ. (Լմբ. սղ.։)


Սրտաբախ, աց

See full entry →

adj.

palpitating;
— լինել, to palpitate.

NBHL (1)

Ի կապելոցն եմք եւ մեք, եւ ոչ ի կապելեացն (ի կապողաց). ի սրտաբախացն, եւ ոչ ի նոցանէ՝ որ զսիրտն բեկանիցեն։ Դողալ, սրտաբախ սրտաթունդ լինել. (Ոսկ. կող. ՟Ժ՟Բ։ եւ Ոսկ. եփես. ՟Բ։)


Սրտաբեկիմ, եցայ

See full entry →

vn.

cf. Սրտաբեկ լինիմ.


Սրտաթափ

See full entry →

adj.

disheartened, dismayed, struck with consternation.

NBHL (1)

Սրտաթափ յուսակտուր։ Սրտակտուր եւ սրտաթափ։ Եղեւ եփրեմ աղաւնի սրտաթափ, զի ոչ իցէ ի նմա իմաստութիւն. (Լմբ. համբ. Լմբ. պտրգ. Լմբ. ովս.։)


Սրտառուչ

See full entry →

adj.

touching the heart, moving, affecting, tender;
touched, moved;
eager, desirous, burning for;
angry, displeased, shocked, wounded, exasperated;
heart-of-fending, mournful, heart-piercing.

NBHL (1)

Եւ ոչ այսպէս վշտացաւ ոք, կամ սրտառուչ եղեն՝ յանմտութենէ իւրեանց։ Իսկ ամբիծ արանցն սրտառուչ եղեալ՝ կամեցան գրով արձանացուցանել զնորա անօրէնութիւնն։ Սրտառուչ լինի մարգարէն բամբասանացն. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 17։ Վրք. ոսկ.։ Նախ. երեմ.։)


Սրտատես

See full entry →

adj.

knowing the thoughts of the heart.

NBHL (1)

Ասէր մեզ, թէ թագաւորելոց եմ, զայն որում ամենայն սրտատեսքն ըղձան. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Թ։)


Սփածանելի, լւոյ, լեաց

See full entry →

s.

cincture, apron, linen girdle;
dressing-gown.

NBHL (1)

Կարեցին տերեւս թզենւոյ, եւ արարին իւրեանց սփածանելիս։ Ստացի՛ր քեզ սփածանելի կտաւի, եւ ա՛ստուած զմիջով քով։ Արկաւ զիւրեւ զսփածանելին. (Ծն. ՟Գ. 7։ Երեմ. ՟Ժ՟Գ. 1=11։ Յհ. ՟Ի՟Ա. 7։)


Սփիռ

See full entry →

cf. Սփիւռ.

NBHL (1)

Ցրեցից զնոսա ի սփիւռս (կամ ի սփիռս). Միթէ ի սփի՞ւռս (կամ ի սփի՞ռս) հեթանոսաց երթայցէ։ Երկոտասան ազգացդ՝ որ ի սփիւռսդ (կամ ի սփիռս, ի սփիւռդ) էք, ողջոյն։ Ընտրելոցդ նժդեհից, որ ի սփիւռս պոնտացւոց, գաղատացւոց. (Երեմ. ՟Ժ՟Ե. 7։ Յհ. ՟Ե. 35։ Յկ. ՟Ա. 1։ ՟Ա. Պետ. ՟Ա. 1։)


Սփրիդ, աց

See full entry →

s.

basket.

NBHL (1)

Միոյ սփրիդի։ Արասցես զսփրիդ։ Երկուս սփրիդս ունէր։ Յաջու կողման սփրիդին։ Հիւսեաց երբեմն զսիրայ երկուց սփրիդաց, եւ կարեաց մին մի սփրիդ։ Քակեաց զունկունս սփրիդոցն. (եւ այլն. Վրք. հց.։ 1)


Սքանչելապէս

See full entry →

adv.

admirably, delightfully, astonishingly, marvelously, wonderfully, divinely, excellently, pre-eminently, to admiration;
by a miracle, miraculously, prodigiously.

NBHL (1)

Առանց իրիք կապելոյ՝ սքանչելապէս կապեալ լինէին։ Շտեմարանք աղբիւրացեալ սքանչելապէս։ Սքանչելապէս մտանելովն առ նոսա հրաշափառ երեւմամբ. (Բուզ. ՟Գ. 3։ Խոր. ՟Գ. 31։ Նանայ.։)


Սքանչելատեսիլ

See full entry →

adj.

cf. Սքանչելատեսիկ.

NBHL (1)

Վասն սքանչելատեսիլ գեղոյն։ Զսքանչելատեսիլ զամրութիւն տեղւոյն։ Զէիցն բնութիւն, որոց սքանչելատեսիլ է եւ տեսիլն, եւ տենչալի։ Տեսանեմ զքեզ սքանչելատեսիլ եւ իմաստուն. (Խոր. պտմ. հռիփս.։ Փարպ.։ Փիլ.։ Տէր Իսրայէլ. հոկտ. ՟Ա.։)


Սքանչելատեսիկ

See full entry →

adj.

charming, ravishing, beautiful to behold, imposing, delighting the eye, graceful, superb.

NBHL (1)

Վասն սքանչելատեսիլ գեղոյն։ Զսքանչելատեսիլ զամրութիւն տեղւոյն։ Զէիցն բնութիւն, որոց սքանչելատեսիլ է եւ տեսիլն, եւ տենչալի։ Տեսանեմ զքեզ սքանչելատեսիլ եւ իմաստուն. (Խոր. պտմ. հռիփս.։ Փարպ.։ Փիլ.։ Տէր Իսրայէլ. հոկտ. ՟Ա.։)


Սօսասարաս

See full entry →

adj.

platane-like, sumptuous, elegant.

NBHL (1)

Նման սօսւոյ. սօս (ածակ.) պերճ, վսեմ, շքեղ, կամ ահաւոր՝ որ բերէ զսօսաւիւն.


Վ (vé)

See full entry →

s.

the thirtieth letter of the alphabet, and the twenty fourth of the consonants;
three thousand, three thousandth.

NBHL (2)

Բաղաձայնն տառիս Ւ, որպէս թաւ ու, անուանեալ Վեւ, կամ վէվ. որպէս եւ յարաբ. եւ յեբր. վաւ կամ վավ երբեմն է բաղաձայն վ. եւ երբեմն ձայնաւոր՝ ու, իւ, օ. հանգէտ իփսիլօն Ψ տառի յունաց, որ վարի որպէս իւ, ի, եւ ւ վ։ Թո՛ղ զի վի՛դա տառ նոցա ունի զտեղի մերոյս վ, եւ ւ տառից, ուստի ի Քեր. թրակ. ի բաց ձգի տառն մեր վ. որպէս թէ շատ իցեն ւ, եւ պ ըստ յն. իսկ լատինք զմի եւ զնոյն տառ u, v, ՌՌՌՌ ու կամ վու ՝ վարեն որպէս ու, ւ, վ։

Վ. Դնի ի մեզ ստէպ ի սկզբնատառս բառից. իսկ ի վերջկոյս գտանի երբեմն որպէս յուղղականն ծով, սով եւ այլն. եւ երբեմն ի հոլովականն, որպէս գործով, սիրով. քով. քոյով. այլ ի մէջ բառից դուն ուրեք, զի յայնժամ գրի ւ, բաղաձայն կամ ձայնաւոր։


Վազք, զից

See full entry →

cf. Սահանք, վազս առնուլ, cf. Վազեմ, cf. Ընթանամ.


Վաթսնամեան, ենից

See full entry →

adj.

cf. Վաթսնամենի.

NBHL (1)

Ալեւորելոյ վաթսնամենի։ Յոլովակի, որպէս վաթսնամենին ալեւորիլ. իսկ սակաւաւոր, որպէս ումեմն վաթսնամենի ոչ ալեւորիլ. (Նիւս. բն.։)


Վակաս, ի

See full entry →

s.

superhumeral, amice or amict of the Armenian priests;
ephod, high priest's girdle;
— լանջանոց, deacon's stole.

NBHL (1)

ἑπωμίς superhumerale, amiculum hmerale, cinctum. (լծ. ռմկ. եագա ... որպէս եւ յն. էբօմի՛ս . իբր ռմկ. օմուզլուգ... ) Ուսանաց եկեղեցական, լանջանոց, թիկնոց. ըստ եբր. եփուտ. որ էր ի հնումն իբր եմիփորոն քահանայապետի. վերարկու յուսոց եւ ի լանջաց եւ ի վայր մինչեւ ցմէջս. իսկ ի նորումս է լոկ ծածկոյթ պարանոցի քահանայից՝ որ միացուցանէ զսաղաւարտն կամ զթագն ընդ շուրջառի.


Վակասակիր

See full entry →

cf. Վակասաւոր.

NBHL (1)

Ասի զպատմուճանէ կամ զշուրջառէ՝ որ ունի յիւր վերայ զվակաս կամ զեմիփորոն.


Վաղահասուկ

See full entry →

adj. fig.

early, precocious;
blooming early;
inconstant, fickleminded, unsteady, versatile.

NBHL (1)

Թեթեւքն եւ վաղահասուկքն, որ երբեմն զայս ասիցեն, եւ երբեմն զայն. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 12։ յորմէ եւ Երզն. մտթ.։)


Վաղամեռուկ

See full entry →

s. bot.

cf. Վաղամահ;
— մահ, premature death;
juncus rotundus aromaticus, schoenanth.

NBHL (1)

Մաղթանք եւ կամ այլ արդիւնք, զոր առնեմք վասն ներկայ եւ կամ վաղամեռուկ ննջեցելոցն. (Մխ. ապար.։)


Վաղժամանակեան

See full entry →

cf. Վաղեմի;
— հնութիւն, antiquity.


Վաղնջուց

See full entry →

adj.

ancient, old;
ի — or ի հետէ, anciently, formerly, long since;
ի — ժամանակաց, of yore, time out of mind, from time immemorial.

NBHL (1)

παλαιός antiquus, vetustus τὸ πάλαι jam olim facta. Վաղեմի. կանուխ. հին. վաղուցու, շատոնցւան. էսկի, ախէր.


Պողոտայ, ի, ից, այց

See full entry →

s.

high-way;
thoroughfare, broad street.

NBHL (1)

Եկեղեցի քրիստոսի ընդ միջինն ճեմի արքունական պողոտայն. (Ժող. շիրակ.։)


Պոնդս հարկանել

See full entry →

sv.

cf. Պոնդեմ.


Պոռնկախառնիչ

See full entry →

s.

pander, pimp;
procuress, go-between, bawd.


Պոռնկանամ, ացայ

See full entry →

vn.

cf. Պոռնկիմ.

NBHL (2)

Կապեաց երբեմն պօղոս՝ որ ի կորնթոս պոռնկացաւն, եւ արձակեաց զնա սրտիւն ապաշխարեալ. (Սեբեր. ՟Ժ՟Զ։)

Կապեաց երբեմն պօղոս ի կորնթոս զպոռնկացեալն. (Ոսկիփոր.։)


Պոռնկանոց, աց

See full entry →

s. fig.

house of ill-fame, brothel;
high-place, heathen temple, idol-house.

NBHL (1)

Որդիքն քո ի պոռնիկանոցս օթեւանս առնէին. (Երեմ. ՟Է. 7։)


Պոռնկատուն

See full entry →

cf. Պոռնկանոց.

NBHL (1)

Ասէին՝ եթէ եդիտ պոռնկատունս եւ եմուտ յարբեցութիւն։ Կամ զոհել, կամ երթալ ի պոռնկատունն. (Հ=Յ. յունիս. ՟Ժ՟Թ.։ եւ Հ=Յ. յուլ. ՟Թ.։)


Պոռնկոց

See full entry →

cf. Պոռնկանոց.

NBHL (1)

պոռնկոցս արարեալ ի քաղաքին։ Զայն ծանուցեալ թագաւորին՝ քանդեաց պոռնկոցսն չեմք ինչ ազնուագոյնք. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 10։)


Պուտուկ, տկաց

See full entry →

s.

pot, small pot, saucepan.

NBHL (1)

Ես եմ եպիսկոպոս խոհակերոցին՝ պուտկանց եւ սափորոց. յորժամ մեղանչեն ինձ՝ կապեմ զնոսա. զպուտկունսն աղիւ եւ համեմով, զսափորսն գինւով եւ ջրով. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)


Պչրանք, նաց

See full entry →

s.

affectation, studied elegance, finery;
primness, prim ways, smirking, mincing air, simpering, alluring manners, enticing looks or ways, coquetry;
prudery, prudishness;
peevish temper, disdainful airs, grimaces;
cf. Ընդվայրայօն;
ընդ —նս գալ, cf. Պչրեմ, cf. Պչրիմ.


Պռաստ

See full entry →

cf. Պրաստ.

NBHL (1)

Կրկնակի կործանել կորիցէ դա ի մերոց պռաստնոցէ եւ ի թեմէ. (Մագ. ՟Ա.։)


Պսակադիրս առնել

See full entry →

sv.

cf. Պսակադրեմ.


Պսակաւոր

See full entry →

adj. s.

crowned;
laureate;
prince, king.

NBHL (2)

Ի յաւիտենական պսակաւորս ճեմեցուցանէ. (Իմ. ՟Դ. 2։)

Ընդ ո՛ չար ինչ անցանէ, եւ համբերել մարթէ, այն ինքն է պսակաւոր ճեմել (յն. պսակիլ). (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 23։)


Պսակիմ, եցայ

See full entry →

vn. fig.

to be crowned;
to be married;
to be achieved, accomplished.


Պտկիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to bud, to shoot forth buds, to shoot, to sprout, to germinate.


Պտղաբեր, աց

See full entry →

adj.

bearing or producing fruit, fructiferous;
productive, fruitful, fructuous, fertile;
offering;
— ծառ, fruit-tree.