Definitions containing the research գան : 3048 Results

Ղօղակ, աց

See full entry →

s. adj.

swimmer;
aquatic animal, fish;
hidden.


Ճախր

See full entry →

s.

flight, soaring;
turn, tumble;
wheeling about;
caper, somerset;
— առնուլ, to take wing or flight, to fly away, to fly up, to soar on high, cf. Շրջագայիմ;
to caper, to cut capers, to turn a somerset, to turn heels over head;
cf. Ձի.


Ճակատամարտիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to fight a pitched battle, to attack each other in front, to meet face to face, to encounter.


Ճամուկ, մկաց

See full entry →

s.

decoration, ornament;
embroidery.

NBHL (1)

Ո՞վ ոք ասիցէ, թէ ըստ որոց ի ճամուկսն է նկարագրեալ, սոյնպէս պիտոյ է իմանալ յաղագս աստուծոյ. (Կիւրղ. գանձ.։)


Ճայթիւն

See full entry →

cf. Ճայթումն.

NBHL (1)

Բան ասեմք՝ ո՛չ ամենայն իրօք, զոր ի ձեռն լեզուիս ճայթման. (Կիւրղ. գանձ.։)


Ճայթիք, թից

See full entry →

cf. Ճայթումն.

NBHL (1)

Բան ասեմք՝ ո՛չ ամենայն իրօք, զոր ի ձեռն լեզուիս ճայթման. (Կիւրղ. գանձ.։)


Ճայթումն, ման

See full entry →

s.

great noise, crash, cracking, crackling, crick-crack;
bursting, blowing up, explosion.

NBHL (1)

Բան ասեմք՝ ո՛չ ամենայն իրօք, զոր ի ձեռն լեզուիս ճայթման. (Կիւրղ. գանձ.։)


Ճանապարհագնացութիւն, ութեան

See full entry →

s.

travelling.

NBHL (1)

Ծարաւեցաւ, եւ աշխատեցաւ իճանապարհագնացութենէն. (Կիւրղ. գանձ.։)


Ճանկ, աց

See full entry →

cf. Ճանգ.

NBHL (1)

ՃԱՆԿ կամ ՃԱՆԳ. ὅγκινον, ἅγκυστρον, ὅνυξ uncus, harpago, ungues. Նոյն եւ ռմկ. չէնգ, գանճա, չէնկեալէ. Կեռ. սո՛ւր կամ ժանեւոր գործի. եւ Մագիլք եւ ճիրանք թռչնոց եւ գազանաց. եւոր ինչ նման է սոցին.


Ճանճկէն

See full entry →

cf. Ճանճաճերմակ.


Հաւատ, ոյ, ոց

See full entry →

s.

faith, belief, creed;
trust, confidence;
fidelity, faithfulness, good faith, sincerity;
proof, testimony, evidence;
Creed;
—ք, յոյս եւ սէր, faith, hope and charity;
քրիստոնէական —ք, the Christian religion;
դաւանութիւն —ոյ, profession of faith;
լոյս, ջահն —ոյ, the light of faith;
մասունք, սահմանք —ոց, articles of faith;
կենդանի, անյողդողդ or հաստատուն, գայթ ի գայթի, մեռեալ —ք, lively, resolute, constant or unshaken, tottering or wavering, dead faith;
անխտիր ի —ս, indifferent as to religious matters;
դաւանել զ—ս, to confess the faith;
ունել —ս, to have faith;
չունել ոչ —ս ոչ օրէնս, to regard neither law nor gospel;
գալ, դառնալ ի —ս, to become converted;
ածել, ձգել ի —ս, to convert;
հաստատուն լինել ի —ս, to be true to the faith;
—ս ի ներքս բերել, —ս բերել, to believe, to give credit to;
—ս ընծայել, to believe in, to give faith to;
—ս ունել յոք, to trust, to place faith in, to put trust in;
— տալ միմեանց, to make a contract, to contract an alliance, to enter into an engagement, to bind oneself;
ուրանել զ—ս, to deny or abjure the faith;
յորում ոչ գոյ —, unbelief;
անցանէ ըստ —ս, it is incredible;
—ոյ, worthy of credit;
cf. Թերանամ.

NBHL (1)

ՀԱՒԱՏ. Ուխտ, դաշն. եւ հանգանակ՝ որ կոչի Դաշն հաւատոյ.


Հաւատամ, ացայ, ացի

See full entry →

vn.

to believe, to give credit to;
to confess;
to persuade oneself;
to commit oneself, to trust to, to confide in, to rely on;
չ-, to disbelieve;
— յաստուած, to believe in God;
— բոլորով սրտիւ, to believe firmly, with all one's heart;
— ամենայն բանի, to believe every thing;
— զոք, to side with, to second, to lend an ear to.

NBHL (1)

ՀԱՒԱՏԱՄՔ. Դաշն հաւատոյ. որ եւ ըստ յն. եւ լտ. Հանգանակ ասի. σύμβολον symbolum.


Հաւիկ

See full entry →

cf. Հաւուկ.


Հդնի

See full entry →

adj.

curved, gibbous.

NBHL (1)

Արտասանելի է զդէմս՝ որպէս հոմերոս զոդիսեւս, Հըդնի էր թիկամբք, սեւագոյն, գանգրահեր. (Պիտ.։)


Հեզաբանիկ

See full entry →

adj.

sweet-spoken.


Հեծ

See full entry →

s.

cf. Հեծութիւն.


Հեծան, աց

See full entry →

s.

beam, rafter, joist.

NBHL (1)

Իբր զգանեալ բազմահարուածեան հեծանաւ։ Տարակուսանաց հեծանաւն ի մահ ձաղկեցայ։ Քոյինազէն հեծանաւս (խաչափայտիւ, կամ գաւազանաւ խաչին) Նար. (՟Ժ. ՟Ժ՟Բ. ՟Ղ՟Բ։)


Կոկոն, աց, ից

See full entry →

s.

flower-hud.


Կողածին, ծնի

See full entry →

adj.

produced from a rib (Eve).

NBHL (1)

Գեղապաճոյճ փառօք զարդարեալ կողածնաւն ի դրախտն ադենայ. (Շ. գանձ վերափոխ.։)


Կողկողագին

See full entry →

adj. adv.

groaning, moaning, wailing;
plaintive, mournful, querulous;
lamentable, sorrowful;
painfully, sorrowfully, most sadly, lamentably, pitiably.


Կողկողիթ

See full entry →

s.

chin;
cf. Սոսորդ.

NBHL (1)

Ըմբռնեցելոյն յօրանչման՝ շնչոյն, յորժամ կողկողիթն ի ստորագոյնն կողմ խռչափողիւքն գոգանայ. (Նիւս. կազմ.։)


Մերօրէն

See full entry →

adv.

like us, after our manner.

NBHL (1)

Ծնար զէմմանուէլն, մերօրէն զետեղեալ ի սուրբ արգանդիդ. (Ճ. ՟Գ.։)


Մզանք, նաց

See full entry →

s.

membrane, pellicle;
secundine, after-birth;
cf. Մզումն.

NBHL (1)

ὐμήν, ὐμένιον membrana, membranula, tunicula. Միզն. թաղանթ. մաշկ, եւ շապիկ սաղմին կամ տղայոց. արգանդ.


Մթերեմ, եցի

See full entry →

va.

to hoard up, to amass, to accumulate, to heap together;
to warehouse, to house;
to provision, to victual;
— ոխս, ոխս —րեալս ունել, to bear a grudge, to have a spite against one;
զ—րեալ թոյնսն թափել ի բաց, to give vent to one's spite, to breathe out one's anger.

NBHL (1)

παρατίθημι appono եւ այլն. Ժողովել ի մթերս կամ մթերս. ամբարել, շտեմարանել. գանձել, դիզել կուտել. յաւելուլ. պահել.


Միաբանակեաց, եցաց

See full entry →

s.

monk, friar, coenobite.


Միաբարձ առնեմ

See full entry →

va.

to remove or take away every thing together.

NBHL (1)

Միաբարձ արարեալ տունս նոցա, բազում գանձս եւ դիպակս ... առեալ գնաց. (Ուռհ.։)


Միագոյ

See full entry →

adj.

having but one substance;
unique of its kind.

NBHL (1)

Նա ինքն է կենդանի, եւ միագոյ ախորժումն ծնիցելոյ. (Կիւրղ. գանձ.։)


Միական, ի

See full entry →

adj.

only, sole, singular.


Միանձն, ձին, ձունք, ձանց

See full entry →

s. adj.

solitary being, anachorite, hermit;
coenobite, monk, friar, religious;
only, alone, without company.

NBHL (1)

Ոչ ինչ է չար քան զարծաթասէր միանձն։ Ո՛վ արծաթսիրութիւն, որ զրկես զմիանձունս ի դասակարգութենէ հրեշտակացն, որ սրես զլեզու միանձին յանարգանս եւ յատելութիւն։ Այս տեղի միանձանց է. (Վրք. հց. ՟Բ. ՟Է. եւ այլն։)


Միանձնանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to retire, to live in solitude;
to embrace a monastic life, to turn monk.


Միաշաբաթ, ուց

See full entry →

cf. Միաշաբաթի.


Միաշաբաթի, թւոյ

See full entry →

s.

first day of the week, sunday.


Միատեսակ

See full entry →

adj.

of one kind, uniform, like, equal.

NBHL (1)

Միատեսակ պահել, կամ երեւիլ, կամ ասել. (Դիոն.։ Արծր. ՟Ա. 1։ Կիւրղ. գանձ.։)


Միացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

cf. Միաւորեմ.

NBHL (2)

Յանարատ սրբութիւնն փափագանօք միացուցանէ. (Յճխ. ՟Գ։)

Յաւազանին ջուր միացուցեր. (Նար. գանձ հոգ.։)


Միաւոր, աց

See full entry →

adj. s. arith.

united, joined;
one, singular;
equal, alike;
unit;
— թիւք, the units, the simple numbers.

NBHL (1)

Ընդ հօր միաւոր. (Շար.։ Նար. գանձ հոգ.։)


Միաւորեմ, եցի

See full entry →

va.

to unite, to join, to conjoin;
to attach, to tie together, to glue together;
to mix, to combine, to annex, to incorporate, to identify;
to join together, to couple, to match, to pair;
վերստին —, to reunite, to rejoin, to tie again.

NBHL (1)

Հոգին սուրբ առաքեալ ի հօրէ՝ էառ մարմին յարգանդէն մարիամայ եւխառնեաց եւ միաւորեցոյց ի բանն աստուած. (Խոսր. պտրգ.։)


Միաւորիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to be united, joined, attached or tied together;
to be mixed;
coupled, matched.


Միթէ

See full entry →

adv.

is it ? can it be ? is it possible ? perhaps ? is it that ?.


Միջաբեկեմ, եցի

See full entry →

va.

to break one's back, to strain the loins;
to dishearten, to discourage.


Միջակութիւն, ութեան

See full entry →

s.

mediocrity.

NBHL (1)

Միջակութեան. ո՛րգան, բարւոք, յատկապէս (յն. իմաստնաբար). (Թր. քեր.։)


Միջնորդ, աց

See full entry →

s.

mediator;
intermedium, agent, go-between;
negotiator;
medium;
— վաճառաց, broker;
— հաշտութեան, reconciler, conciliator, intermediator, intercessor.


Միջնորդեմ, եցի

See full entry →

va. vn.

cf. Միջնորդիմ.

NBHL (2)

Յեղելոցս ոչ ինչ է, զոր կամելն աստուծոյ ոչ միջնորդեաց. (Կիւրղ. գանձ.։)

Զնոր ժողովուրդս ուխտիւ միջնորդեալ. (Նար. գանձ խչ.։)


Պարգեւարան

See full entry →

s. fig.

place for distribution of gifts;
place of grace, church.

NBHL (1)

տեղի կամ գանձարան, եւ ընդունարան պարգեւաց.


Պարգեւեմ, եցի

See full entry →

va.

to give, to make a present, to present with, to make largesses, to give freely and munificently, to distribute generously or liberally;
to reward.

NBHL (1)

Պարգեւեաց ինձ աստուած պարգեւ բարի։ Պարգեւս բարեաց պարգեւեցից զեզ։ Պարգեւեաց թագաւորն եսթերայ զգանձն համանայ։ Այն՝ որ պարգեւէ սերմն սերմանահանաց, եւ հաց ի կերակուր պարգեւեսցէ։ Որովք մեծամեծքն եւ պատուական աւետիք պարգեւեալ են մեզ. (Եւն։)


Պարեմ, եցի

See full entry →

va.

to dance with, to dance in company, to perform a ballet;
— երգս, to sing and dance in a ring.


Պարերգութիւն, ութեան

See full entry →

s.

ballad;
madrigal;
chorus.


Պարզ, ի, ոյ

See full entry →

adj. adv. s.

simple;
serene, calm;
pure, clear, clean;
simple, sincere, genuine;
clear, evident;
simply;
ի —ի, ի —ոյ, with a clear sky;
serenity, sereneness, fine weather, clear sky, serene atmosphere;
evening stillness;
morning freshness.

NBHL (1)

Զշարադրեալսն ժողովումն իմն պարզիցն գործէ. (Կիւրղ. գանձ.։)


Պարզաբար

See full entry →

adv.

simply;
clearly, explicitly;
sincerely;
— ասել, in a word, in short, in fine;
— ասացից, frankly, to be plain with, openly, ingenuously, without reserve.

NBHL (1)

Մտեալ ի սենեակ կուսին արգանդի պարզաբար (աստուածուբանութեամբ եւեթ). (ելեալ անտի յոգաւորաբար (բաղադրութեամբ՝ մարդկութեամբ հանդերձ). Նար. ՟Լ՟Դ։)


Պարէտ, աց

See full entry →

s.

ephor;
— տրովացի, Paris.


Պարծանք, նաց

See full entry →

s.

vaunt, boast, show, ostentation, pride;
glory, splendour;
decorum, honour;
—նս տալ անձին վասն, to pique or plume oneself on, to glory in;
—նս համարիլ, to be proud of, to be boasted or vaunted of, to make it one's boast to.

NBHL (1)

καύχημα, καύχησις, γαυρίαμα, κόμπος gloriatio, jactatio, jactantia, ostentatio. Պարծիլն, եւ նիւթ պարծելոյ. պարծանք. շքեղութիւն. պերճութիւն. եւ յարգանք. եւ Մեծաբանութիւն.