Definitions containing the research ոյն : 10000 Results

Նախանձայոյզ

See full entry →
NBHL (1)

ζηλωτής, ζηλότυπος . (ի τύφος որ է թ. թիւթմէք եւ թուֆան ). aemulator, aemulus. (եբր. քանա, քաննա. ի քէնա, որ է քէն, քին. վասն որոյ նոյն է սիմոն կանանացի, եւ շմաւովն նախանձայոյզ. κανανίτης cananita, cananaeus ). Յուզեալ կոծեալ նախանձու՝ առաւել որպէս օրինաւոր նախանձաւորութեամբ. նախանձաւոր. նախանձախնդիր. եռանդնոտ.


Նգաբեկեմ, եցի

See full entry →
NBHL (1)

Թոքին ի ձեռն հանապազորդ շարժման ձգելով առ ինքն զաղին՝ ընդարձակէ առ ի ձգումն օդոյն զանցս մտիցն, եւ նգելով դարձեալ ի դուրս փչել զ՝ի ներքս արգելեալն պատրաստէ. (Նիւս. կազմ. ՟Լ՟Բ։)


Ներքսադրեմ, եցի

See full entry →
NBHL (1)

Զթոյնսն ներքսադրեաց (կամ ներքսադրեաց). (Վրք. հց. ՟Զ. ձ։)


Նհանջեմ, եցի

See full entry →
NBHL (2)

Միւս եւս այլ ամիս յաւելումք ի վերայ երկոտասան ամսոյն, որ կոչի նհանջեալ. զի յայն ամս քանզի պակաս գտանի թիւք ընթացից լուսնի քան զթիւս արեգական, այս այսպէս կազմեցաւ, զի նհանջեալ ամօք լիցի ... Նհանջեալ ամիսքն ձգեսցեն ածցեն զմեզ. (Շիր. զատիկ.։)

Չորս ամօք նհանջիլ եղանակացն՝ երեսուն ամն ի նոյն կացուցանէ զպատկեր աւուրն. (Տօնակ.։)


Նշատերեւ

See full entry →
NBHL (1)

Ունօղ զնմանութիւն տերեւոց նշի, եւ նոյնպիսի սաղարթուց.


Նորածնիմ

See full entry →
NBHL (1)

Զբիծ մեղաց լուծանէ զնորա ծնելոցս աւազանաւ ի հոգւոյն. (Յճխ. ՟Բ։)


Նուաստացուցիչ

See full entry →
NBHL (1)

Առ հոգւոյն նուաստացուցիչսն ասէր. (Շ. թղթ.։)


Նօթճեմ, եցի

See full entry →
NBHL (2)

Զնոյնդ եւ զաքարիաս նօթճէր նոր սիոնի, ուրախացի՛ր, զի թագաւոր գայ քեզ յաւանակաւ՝ առնել փրկութիւն. (Գանձ.։)

Բազում սգաւորաց զակնկալութիւն՝ յուսոյն նօթճեաց. (Ագաթ.։ Կորիւն.։)


Շողոքորթ

See full entry →
NBHL (2)

προσηνής blandus, lenis. Շողոմ ողոքիչ. շողոմարար. փաղաքուշ. քծնօղ. բարեմոյն. սուտակասպաս.

Ո՞ր ի գազանաց չարագոյն խածանէ. յընտանեաց շողոքորթն, եւ յօտարաց զրպարտողն. (Պիտառ.։)


Շողոքորթեմ, եցի

See full entry →
NBHL (1)

Է շան եւ՛ պահպանողականն, եւ՛ շողոքորթել իւրոյն, եւ՛ ի բաց վարել զայլոյն. (Դիոն. ածայ.։)


Շուշան, աց

See full entry →
NBHL (3)

Ասմազուն (այսինքն երկնագոյն). լուրջ շուշան ծաղիկ. (Գաղիան.։)

Սուսան ասմաճուն. երկնագոյն շուշան։ Օրիսէ. երկնագոյն շուշանի տակ։ Կարմիր սուսան կամ շուշան. տիլէ օտ. քեկլիկ չիկտէմի. զուզղում զըլըճի. (Բժշկարան.։)

Ծաղկեսցէ անապատն իբրեւ զշուշան (ջրային, լս. նոնոփար) երկու ազգք եւ երկու գոյն է ծաղիկս այս. սպիտակ է եւ դեղին. ի ճախիճս եւ ի տղմուտ տեղիս ծնանի. եւ եղեգնաձեւ աճեցեալ, ի վեր քան զջուրն զծաղիկն ցուցանէ. (Գէ. ես.։)


Ողիւմպոս, ի

See full entry →
NBHL (1)

Երկին կոչեմք՝ առ ի սահման զերնոյն զնոյնն գոլով. եւ ողիմպոս վասն բոլորափայլ գոլոյն։ Ողիմպոս, զոր ասեն աստուածոցն վայր զգուշագոյն. քանզի ամենայն մարդիկ իղձ առնելով զձեռսն յերկինս վերաձգեն. (Արիստ. աշխ.։)


Ողջէգալ

See full entry →
NBHL (1)

Գալուստ յողջոյն. ողջոյն տալն. ասելն ո՞ղջ իցես.


Ոսկեզարդեմ, եցի

See full entry →
NBHL (1)

Ի գեղեցկութիւնս հոգւոյն՝ վաստակքն ոսկեզարդին. (Եւագր. ՟Ժ՟Ա։)


Որդիական

See full entry →
NBHL (1)

Յերիս բաժանի առ աստուած սիրոյն համբարձումն, ի ծառայականն, ի վարձկանականն, ի յորդիականն. (Տօնակ.։)


Ուղղանկիւն, կեանց

See full entry →
NBHL (1)

Չորեքանկիւնի ձեւդ ամենայն ուրեք եդեալ՝ հաստատութեամբ ունի, ուղղանդիւնիս կատարելով։ Բաղկացաւ յուղղանկիւնոյ. քանզի ուղղանդիւնին բաղկացաւ եւ այլն։ Բնականագոյն թիւ՝ յուղղանկիւնոյ եռանկիւնոյն զօրութենէ. (Փիլ.։)


Ուշադրեմ, եցի

See full entry →
NBHL (1)

Կենարարին շրթամբք երանեալ, եւ բարերարութեամբ բարձրելոյն հօր ուշադրեալ եւ իմաստնացեալ. (Նար. առաք.։)


Պատուիրանադրեմ, եցի

See full entry →
NBHL (1)

Զնոյնս եւ բարէստեղծողն աստուած պատուիրանադրեաց։ Որ զսոյն միշտ իւր ի յիշումն առնել մեզ պատուիրանադրեաց. (Թէոդոր. մայրագ.։ Խոսր. պտրգ.։)


Պատուհասակոծ

See full entry →
NBHL (1)

(Դատաւորք) մի՛ յառաջագոյն պակուսցեն, եւ մի՛ յառաջեսցեն եւ զյանցուցեալսն։ ատուհասակոծ արասցեն. (Փիլ. լին. ՟Դ. 70։)


Պարշարեմ, եցի

See full entry →
NBHL (1)

կապեալս կուտեալս պարշարեալս պահէ։ Նոյնպէս եւ (Ոսկ.՟բ. տիմ. ՟Ղ եւ այլն։)


Պտղատու

See full entry →
NBHL (1)

ՈՒղիղ գտանել մարդոյն՝ եւ պտղատու. (Նար. երգ.։)


Պտղաքաղ՞՞՞առնեմ

See full entry →
NBHL (2)

Պտղաքաղ այգւոյն մի՛ լինիցիս, Ղեւտ. (՟Ժ՟Թ. 10։)

Ընդ խայծել խաղողոյն՝ պտղաքաղ եղեալ գտաք, թէ եւ այլն. (Հին լծ. եւագր.։)


Պրրի

See full entry →
NBHL (1)

Պրրին օգտակար է լուծման փորոյն. (Բժշկըն։ Եւ յօրինակս ինչ Գաղիան.։)


Ջերմուկ, մունք, մկաց

See full entry →
NBHL (1)

Ընդ բազում տեղիս գտանին ջերմուկք . (Վեցօր. ՟Դ.) ի յն. ասի ջերմագոյն որակք։


Սգայուն

See full entry →
NBHL (1)

Սիրէր աստուած զերկիրն զայն վասն սգայուն ամանոյն, որ պաշտեցաւ ի նոսա աստուածութիւն. (Եփր. թուոց.։)


Սեաւական

See full entry →
NBHL (1)

Նոյն ընդ Սեաւ.


Սերմանական

See full entry →
NBHL (2)

Մին ի հոգւոյն սրբոյ յղացեալ, իսկ միւսն սերմանական ի զաքարիայէ սաղմնառեալ. (Եղիշ. մկրտ.։)

Կոյսն անփորձ էր, եւ երաշտ ի սերմանական ցօղոյն. (Ոսկ. ես.) (որ ի Ճ. ՟Գ. սերմնական)։


Սիմոնական

See full entry →
NBHL (1)

Ձեռս վաղվաղակի դնէք ի վերայ տգիտաց. թողում ասել զսիմոնեանն ախտ ախտանալոյն, դատեսցին տուօղքն եւ առօղքն։ Թէ առեր մամոնայ եւ ձեռնագրեցեր զոք, զյուգայեան եւ զսիմոնեանն ախտացայք զախտ. (Խոսր.։)


Սողնակ, ի

See full entry →
NBHL (1)

ՕՁԱՃԱՇԱԿ ՍՈՂՆԱԿ. Եւայ, օրինակ զգայութեան իբր սողնակի, ճաշակօղ ի պտղոյն պատրանօք բանսարկու օձին.


Ստգտանեմ, եցի

See full entry →
NBHL (1)

Յառաջագոյն ըստգիւտ զնա, զի տրուպ զպատուիրանն աստուծոյ արար. (Եփր. աւետար.։)


Ստորադասական

See full entry →
NBHL (1)

ՍՏՈՐԱԴԱՍԱԿԱՆ եղանակ բայի, է յետինն ի հինգ եղանակաց ըստ յունաց, ի մեզ նոյն ընդ ըղձականի, եւս եւ ընդ սահմանականի՝ յաւելուածով շաղկապի կամ միջարկութեան.


Սրատես

See full entry →
NBHL (2)

Արտասուք զաչս հոգւոյն սրատես եւ քաջիմաց առնեն. (Անան. զղջ.։)

Արուեստ իմ գոյն է բաղդատօղ, սրատեսացն եմ ես խնդրօղ. (Կրպտ. ոտ.։)


Սրբասացութիւն, ութեան

See full entry →
NBHL (1)

Սրբասացութեներ կարգաւ. Բազմութիւնք հրեշտակաց եւ այլն։ Զկնի սրբասացութեանն՝ յառաջ բերել խորհրդոյն. (ժմ։ Տօնաց.։)


Վաղու եւս

See full entry →
NBHL (2)

Զնոյն մեղս՝ զոր այլոց վաղուց գործեալ իցէ, գործիցեմք։ Նա եւս վաղուց եկեալ էին, եթէ ոչ աստուծոյ երկայնամտութեան էր խափանեալ. (Ոսկ. ես.։)

Երէկ եւ ի վաղուց (կամ, եւ վաղուց) հետէ. Եւ ոչ ի վաղուց հետէ յաւուրցն առաջնոց։ Յառաջագոյն գիտեն ի վաղուց հետէ. (Իմ. ՟Ժ՟Ա. 15։ Ես. ՟Խ՟Ը. 7։ Գծ. ՟Ի՟Զ. 5։)


Վաղուց

See full entry →
NBHL (2)

Զնոյն մեղս՝ զոր այլոց վաղուց գործեալ իցէ, գործիցեմք։ Նա եւս վաղուց եկեալ էին, եթէ ոչ աստուծոյ երկայնամտութեան էր խափանեալ. (Ոսկ. ես.։)

Երէկ եւ ի վաղուց (կամ, եւ վաղուց) հետէ. (Եւ ոչ ի վաղուց հետէ յաւուրցն առաջնոց։ Յառաջագոյն գիտեն ի վաղուց հետէ. Իմ. ՟Ժ՟Ա. 15։ Ես. ՟Խ՟Ը. 7։ Գծ. ՟Ի՟Զ. 5։)


Վայրական

See full entry →
NBHL (1)

Մի՛ ոք վայրական փոփոխումն զանմարմնոյն կարծեսցէ։ Վայրական փոփոխմամբ կարծես առաքեալ. (Սեբեր. ՟Ե։)


Վերածական

See full entry →
NBHL (2)

Ի հեշտութեանց՝ գոլով սոյն զէն արիութեան, եւ յաշխարհիս ըղձից հոգւոյ վերածական։ Տեսակ սորա է գուժարկու մեռելութեան, եւ զօրութիւն՝ արագ առ կեանս վերածական. (Շ. ոտ. բարձր.։)

Առ վեհագոյնսն նուաստիցն վերածականքն զօրութիւնք. (Դիոն. ածայ.։)


Տակաւին, Տակաւին եւս

See full entry →
NBHL (1)

Յարաբիա տակաւին եւս երեւի գերեզման արդարոյն։ Յետ հարցանելոյն տակաւին եւս ոչ ծանեան. (Նախ. յոբ.։ Իգն.։)


Տապալեցուցանեմ, ուցի

See full entry →
NBHL (1)

Տապալեցոյց զվէմն ի բերանոյ ջրհորոյն. (Ծն. ՟Ի՟Թ. 10։)


Տարաշխարհական

See full entry →
NBHL (1)

Երթալ ի հեռաւոր եւ ի տարաշխարհական ճանապարհ։ Չի՛ք ինչ հանգոյն այնմ հանգստեան, յորժամ անխիղճ մտօք ոք զայն զտարաշխարհական ճանապարհն (երկնից) երթայցէ։ Ի տարաշխարհական գերութենէ զերծեալ ապրեսջիք. (Ոսկ. ես.։)


Տիտանացիք, ցւոց

See full entry →
NBHL (1)

տեասեալ զտիտանեանն զկայն վիթխարի եւ աշխոյժ, զգերամբարձեալն մարմնոյն տրամադրութեամբ՝ աստուածօրէն իմն պատուով պատուեցին, նեբրովթ կոչելով, բէղ, բահաղ, դիոս, որմըզդ, արամազդ. (Յհ. իմ. պաւլ.։)


Տիտանեան, եանք

See full entry →
NBHL (1)

տեասեալ զտիտանեանն զկայն վիթխարի եւ աշխոյժ, զգերամբարձեալն մարմնոյն տրամադրութեամբ՝ աստուածօրէն իմն պատուով պատուեցին, նեբրովթ կոչելով, բէղ, բահաղ, դիոս, որմըզդ, արամազդ. (Յհ. իմ. պաւլ.։)


Տուրեւառութիւն, ութեան

See full entry →
NBHL (1)

Ծանիր, ուստի է ի քեզ գոլդ, տուրեւառութիւն օդոյդ։ Մինչեւ ցյետին տուրեւառութիւն շնչոյն։ Ի սաստիկ կսկծմանէն զտուրեւառութիւն շնչոյն խափանէ։ Իբր զկենդանութիւն իսկապէս, եւ զշնչոյ տուրեւառութիւն հաւաստի. (Ածաբ. աղք.։ Ոսկ. յհ. ՟Բ. 39։ Շ. ՟ա. յհ. ՟Խ՟Դ։ Նար. ՟Ժ՟Բ. եւ ՟Հ՟Ա. ՟Հ՟Դ։)


Րախանամ, ացայ

See full entry →
NBHL (1)

Րախանայ այսօր երկինք։ Րախացեալ տեսլեամբ լուսոյն դասք առաքելոցն. (Շ. տաղ.։)


Ցրտահարիմ, եցայ

See full entry →
NBHL (1)

Ցրտահարեցան երեսք նորա յեղեմնախառն ցրտոյն. (Եփր. թագ.։)


Փայլատակունք

See full entry →
NBHL (1)

Ճառագայթատեսիլ լուսով շուրջանակի փայլատակունս ընդունել։ Որպէս զճառագայթս իսկ զգեցեալ այնպէս պայծառագոյն առնէ, ոչ յերկիր ծագեալ զփայլատակունս, այլեւ քան զերկինս ի վեր տարածեալ։ Բացեալ տեսանելեացն՝ փայլատակունս արձակէր լուսոյ. (Փիլ. լին. ՟Գ. 43։ Ոսկ. մ. ՟Ա. 15։ Ոսկ. յհ. ՟Ա. 11։)


Փղձկամ, ացայ

See full entry →
NBHL (3)

Եւ փղձկելն հաղորդ է բարւոյ՝ ըստ նորին շարժելոյն. (Դիոն. ածայ.։)

Ի փղձկել (կամ փղծկել ) գթոյն՝ զառուս արտասուաց արձակեսցուք։ Խանդակաթ սիրովն փղձկի յարտասուս։ Պատատեալ ի ցանկութենէ սրտի՝ փղձկիս. (Լմբ. պտրգ. Լմբ. սղ. Լմբ. առակ.։)

Զպարզեալ գինին վաճառեցաք, եւ հեղձեալ փղձկիմք (կամ փղծկիմք ) ի դառնութենէ մրրոյն. (Նեղոս.։)


Փղձկիմ, եցայ

See full entry →
NBHL (3)

Եւ փղձկելն հաղորդ է բարւոյ՝ ըստ նորին շարժելոյն. (Դիոն. ածայ.։)

Ի փղձկել (կամ փղծկել ) գթոյն՝ զառուս արտասուաց արձակեսցուք։ Խանդակաթ սիրովն փղձկի յարտասուս։ Պատատեալ ի ցանկութենէ սրտի՝ փղձկիս. (Լմբ. պտրգ. Լմբ. սղ. Լմբ. առակ.։)

Զպարզեալ գինին վաճառեցաք, եւ հեղձեալ փղձկիմք (կամ փղծկիմք ) ի դառնութենէ մրրոյն. (Նեղոս.։)


Փոխարէն

See full entry →
NBHL (3)

Զփոխարէնսն հատուցանել ծնողացն։ Արդ արարէք զդարձ փոխարինին ի նոյն։ Զդարձ փոխարինին յանձինս իւրեանց ընդունէին. (՟Ա. Տիմ. ՟Ե. 4։ Եսթ. ՟Ժ՟Ղ. 9։ Հռ. ՟Ա. 27։)

Նոյն ինքն գործն՝ որոյ այս փոխարէն է, միւս եւս պարգեւ գոլ։ Ակն ունելով հատուցման փոխարինին։ Եւ անդրադարձ փոխարինի՝ բազումերկանցն պատշաճի. (Շ. մտթ. եւ Շ. բարձր. եւ Շ. վիպ.։)

ՓՈԽԱՐԷՆ. գ. որպէս Յաջորդ, կամ ի տեղի նախնոյն կարգեալ.


Փոճոկեմ, եցի

See full entry →
NBHL (1)

Ի սանդահարիլն մանրիլ եւ փոճոկել ի նմանութիւն հընդոյն. այսինքն ընգոյ. (Նոննոս.։)