Definitions containing the research ամ : 10000 Results

Դրդուաղեմ

See full entry →

vn.

to stammer, to lisp.


Դրդուեմ, եցի

See full entry →

va.

to shake, to stagger, to move, to agitate, to excite.

NBHL (1)

διασείω, ὡθέω, ἁνατρέπω concutio, tundo, detrudo, propello, everto Ուժգնակի դրդելով՝ շարժել. շարժլել. խախտել ի տեղւոջէն ցնցմամբ եւ դղրդմամբ. օցտել.


Դրդումն, ման

See full entry →

s.

suggestion, instigation.

NBHL (1)

Ի դրդումն ամենայն չարեաց է խորհրդակից։ Զդրդումն մեր յամենայն ամբոխմանց հաստատէ. (Լմբ. սղ. եւ Լմբ. իմ.։)


Դրդուումն, ման

See full entry →

s.

cf. Դրդումն.

NBHL (1)

Ի դրդումն ամենայն չարեաց է խորհրդակից։ Զդրդումն մեր յամենայն ամբոխմանց հաստատէ. (Լմբ. սղ. եւ Լմբ. իմ.։)


Դրդջիւն

See full entry →

s.

prattle, chattering, chitchat.


Դրժանք, անաց

See full entry →

s.

infringment, contravention, faithlessness.

NBHL (2)

Դժրանօք չարին, կամ աւազակաց. (Լմբ.։ Տօնակ.։ Շ. ՟ա. յհ.։)

Զայս ամենայն դժրանս դաւաճանութեան ոչ ծանեաւ արկադէոս։ Զդժրանս եւդոքսիայ. (Վրք. ոսկ.։)


Դրժեմ, եցի

See full entry →

va.

to fail, to infringe, to contravene.

NBHL (4)

Երկու ազգ դրժողաց են. մին գազանաց, եւ միւսն մարդկան։ Որոց դրժելն կամին։ Իշխանաց դրժեն. (Փիլ. լին.։)

Դրժել կենակցին եւ ծանօթին. կամ ուխտին եւ դաշանց. կամ առ միմեանս. (Բրս. հց.։ Լմբ.։)

Ոչ գազանաբար զտկարն դրժել։ Զոր ոչ կարէ հակառակամարտին դրժել թշնամութիւն։ Ոչ յարեգակնէ, եւ ո՛չ ի հողմոց սաղարթ վարուց քոց դրժեսցի։ Յամենայն իրաց դրժիմք. (Լմբ. սղ.։)

Գայլոց դրժողաց. (Կամրջ.։)


Դրժողութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Դրժանք.

NBHL (2)

Առ պահպանութիւն արտաքնոցն դրժողութեանց թշնամւոյն զգուշագոյն։ Նենգութիւն (է) ի չարեացն դրժողութիւնսն ներգործել. (Բրս. հց.։)

Ուժգին իմն դրժութեամբ խնդրէր. (Յհ. կթ.։)


Դրժութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Դրժանք.

NBHL (2)

Առ պահպանութիւն արտաքնոցն դրժողութեանց թշնամւոյն զգուշագոյն։ Նենգութիւն (է) ի չարեացն դրժողութիւնսն ներգործել. (Բրս. հց.։)

Ուժգին իմն դրժութեամբ խնդրէր. (Յհ. կթ.։)


Դրժումն, ման

See full entry →

s.

cf. Դրժանք.

NBHL (2)

Առ պահպանութիւն արտաքնոցն դրժողութեանց թշնամւոյն զգուշագոյն։ Նենգութիւն (է) ի չարեացն դրժողութիւնսն ներգործել. (Բրս. հց.։)

Ուժգին իմն դրժութեամբ խնդրէր. (Յհ. կթ.։)


Դրիճ

See full entry →

s.

talisman, amulet.

NBHL (1)

Տուփ բժժանաց. ծրար յուռթից. համայիլ.


Դրոշմած, ոց

See full entry →

s.

medal.

NBHL (1)

Զի՞նչ է գեղեցկութիւն. նկար բարութեան, ծաղիկ՝ որ թարշամի, դրոշմած շնչաւոր, տեսիլ ցանկալի. (Պիտառ.։)


Դրոշմեմ, եցի

See full entry →

va.

to print, to mark, to stamp, to decipher, to register;
to seal;
to confirm;
— խարանաւ, to mark with a hot iron.

NBHL (4)

Գրով կամ ի յարձանի դրոշմել։ Զանուանսն ի ներքոյ դրոշմեմք. (Խոր. ՟Ա. 2. 8. 21։)

Ի քրիստոսագունդն դրոշմել զամենայն ազգս։ Դրոշմել մի ժողովուրդ։ Շինեաց զյառաջագոյն դրոշմեալն իւր (զնշանակեալն ի գիրս). (Ագաթ.։)

Դրոշմեալ է աւազանաւ, սուրբ աւազանին ծննդեամբ, սուրբ մկրտութեամբն. (Խոր. ՟Գ. 53։ Փարպ.։ Յհ. կթ.։)

Դրոշմեցէ՛ք ճշմարիտ դաւանութեամբ ի հայր եւ յիս եւ ի հոգին սուրբ. (Սկեւռ. յար.։)


Դրուագ, աց

See full entry →

s.

incrustation;
sculp-ture;
ceiling, wainscoting;
thin plate of metal;
emblem;
well finished work.

NBHL (6)

ԴՐՈՒԱԳ կամ ԴՐՈՒԱԿ. ψαλίς, ἁγκύλη, λεπίς fornix, laquear, cochlea, lamina Դիր, կամ դրութիւն առ ի զարդ. եդեալ ագոյցք. ոլորք. յօրինուած պէսպէս՝ ի գլուխ սեանց, եւ ի պէտս.

ԴՐՈՒԱԿ կամ ԴՐՈՒԱԳ. Հիւսուած, կամ գլուխ բանի. հատուած. պարբերութիւն. վարդապետութիւն. աւանդութիւն. իբր θέσις, περιοχή thesis, periocha եւ այլն.

Այս դրուակ՝ մեծ եւ հաւաստի պատմութեամբ լինի. (Խոր. ՟Բ. 7։)

Յառաջին դրուագին գոհացաւ, կամ այսպէս դնէ զսկիզբն. (Խոսր. ժմ.։)

Խաղաղութեամբ քո քրիստոս փրկիչ մեր ... այս դրուակ է, զոր ասէ երանելի յոհան, թէ վասն այսահարացն կարգեալ է. (Խոսր. պտրգ.։)

Ընդ աւետարանի, եւ հարցն դրուակի։ Ընդ դրուակի կաթուղիկէ եկեղեցւոյ։ Ընդ հարցն դրուագի. (Դամասկ.։)


Դրուագեմ, եցի

See full entry →

va.

to incrust;
to sculpture;
to ceil;
to wainscot;
to ornament, to embellish, to plaster.

NBHL (3)

περιέχω, κοιλοσταθμέω, ξυλόω cingo, circumdo, circumcamero, contingo Պատել. շուրջ դնել. յօրինել՝ տախտակամած կամ կամարաձեւ.

Դրուագել զտունն ոսկւով, կամ մայրիւք. (եւ այլն. ՟Գ. Թագ. ՟Զ. 9. 13. 21. 30։ ՟Բ. Մնաց. ՟Գ. 5։)

Աջ եւ ահեակ՝ պարագրելոցն դրուագի. (Դամասկ.։)


Դրուատիք, տեաց

See full entry →

cf. Դրուատ.

NBHL (2)

Մահ ընկալեալ փոխանակ ընդ դրուատեացն։ Բան դրուատեաց։ Դրուատիս գովութեան։ Բազում դրուատիս։ Մեծի դրուատեաց արժանաւոր։ Մեծաւ դրուատօք (կամ դրուատեօք). (Ագաթ.։ Կանոն.։ Փարպ.։ Սարգ. ՟ա. պ. ՟Ժ։ Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Զ։)

Ըստ արժանի հօրն դրուատից։ Ուրախութիւնք եւ դրուատք։ Համառօտագիծ դրուատից։ Զնկար անկուածի ճառիս դրուատի (կամ դրուագի). (Խոր. ՟Գ. 67։ Արիստակ. նաւակատ.։ Նար. խչ. եւ Նար. առաք.։)


Դրուատումն, ման

See full entry →

s.

cf. Դրուատ.

NBHL (2)

Մահ ընկալեալ փոխանակ ընդ դրուատեացն։ Բան դրուատեաց։ Դրուատիս գովութեան։ Բազում դրուատիս։ Մեծի դրուատեաց արժանաւոր։ Մեծաւ դրուատօք (կամ դրուատեօք). (Ագաթ.։ Կանոն.։ Փարպ.։ Սարգ. ՟ա. պ. ՟Ժ։ Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Զ։)

Ըստ արժանի հօրն դրուատից։ Ուրախութիւնք եւ դրուատք։ Համառօտագիծ դրուատից։ Զնկար անկուածի ճառիս դրուատի (կամ դրուագի). (Խոր. ՟Գ. 67։ Արիստակ. նաւակատ.։ Նար. խչ. եւ Նար. առաք.։)


Դրուդ

See full entry →

cf. Դռոյթ.

NBHL (2)

(իբր արմատ Դրդելոյ). cf. Դռոյթ կամ Դռութ.

Դրուդ տային. (Երզն. մտթ.։ (Այսպէս կամի ընթեռնուլ եւ Լեհացին ի յհ. կթ.։))


Դրութիւն, ութեան

See full entry →

s.

act of putting or laying down;
place, position, posture, situation;
system;
theme, thesis.

NBHL (12)

Լուսաւորքդ որ յերկինս են դրութեամբ. (Սարգ. յուդ.։)

Անհամբոյր շրթանցս դրութիւն։ Զդրութիւն թուոցս յարմարեցի։ Դրութեամբ կանոնաց. (Նար.։)

Ի ձեռն անուանցն դրութեան։ Պէսպէս դրութեամբ անուանցն։ Դրութիւն ասի եւ անուանակոչութիւնն. (Փիլ. լին.։ Լմբ. սղ.։ Անյաղթ պերիարմ.։)

Դրութիւնք յօգնաթախանձ բանից։ Յիշատակարան մատենիս դրութեան։ Դուն ինչ դրութիւնս համառօտագիր դրուատից. (Նար.։)

Վիճաբանութեամբ նախանձէին ընդ ճշմարիտ վարդապեպտացն՝ առնելով դրութիւնս հակառակ բանից նոցա. (Շ. յկ. ՟Խ՟Զ։)

Այս ո՛չ դրութեանն է, այլ ի բաց բառնալոյ ասի. (որպէս յորժամ ասէ ոք, թէ երկու հինգն ութ ո՛չ է. Վահր. երրդ.։)

Դրութիւն է այցելութիւն տեսութեան իրիք իրի։ Եւ ի դրութեանցս ոմանք են քաղաքականք, եթէ ամուսնանալի՞ իցէ, եթէ պարսպելի՛. եւ ոմանք տեսականք, եթէ գնդաձե՞ւ իցէ երկին, եւ այլն. (Պիտ.։)

ԴՐՈՒԹԵԱՄԲ, ԸՍՏ ԴՐՈՒԹԵԱՆ. θέσει, κατὰ θέσιν որ եւ ԴՐԻՒ. իբր Ո՛չ ի բնէ, կամ բնութեամբ, այլ յետոյ եդեալ. ստացական, շնորհօք, որդեգրութեամբ (որ ըստ յն. որդեդրութիւն).

Իրաւունք ... բնութեամբ, իսկ օրէնքն՝ դրութեամբ. երիցագոյն են քան զդրութեամբն՝ բնութեամբն. (Փիլ. լին. ՟Դ. 184։)

Որոց մանկունք ոչ իցեն դրութեամբ, այլ ճշմարտութեամբ. (Պղատ. օրին. ՟Թ։)

Իշխանական՝ բնութեամբ, եւ ոչ դրութեամբ։ Բնութեամբ, եւ ո՛չ դրութեամբ որդի է յիսուսս քրիստոս։ Երեւիմք որդիք աստուծոյ, յա՛յտ է զի ըստ դրութեան. եւ այլն. (Կիւրղ. գանձ.։)

(Աստուած) կատարեալ է. ո՛չ ստանալով եւ դրութեամբ, այլ՝ էութեամբ։ Չար ի բնութենէս՝ ո՛չ արարչութեամբ, այլ դրութեամբ. (Սարգ. յկ. ՟Բ. եւ ՟Ե։)


Դրսով

See full entry →

cf. Դսրով.

NBHL (2)

ԴՍՐՈՎ կամ ԴՐՍՈՎ. Արմատ Դսրովելոյ կամ դրսովելոյ. Այպանք, եպերանք. նախատինք. պարսաւ. (ի հյ. դուրս. իբր մերժումն ի դուրս. եւ յն. տիասի՛րօ, ձգձգել. քաշքշել)

Թուք յերեսս ընկալաւ, եւ բամբասեցաւ, եւ դսրով եղեւ. (Ոսկ. եբր. ՟Դ։)


Դրօշեմ, եցի

See full entry →

va.

to sculpture, to make images.

NBHL (1)

Զփայտն խեղաթիւր եւ ոստովք վարակեալ՝ առեալ դրօշեաց մտադրութեամբ գործոյն իւրոյ. (Իմ. ՟Ժ՟Գ. 13։)


Դրօշուած, ոց

See full entry →

s.

sculpture, image.

NBHL (1)

Զկամարսն եւ զկոզակս, եւ զդրօշուածս զամենայն։ Քերոբս եւ արմաւենիս եւ դրօշուածս. (՟Գ. Թագ. ՟Զ. 18. 19։)


Եաւթն

See full entry →

cf. Եօթն.

NBHL (1)

ԵԱՒԹՆ կամ ԵԱՒԹՆԵՐԵԱԿ. cf. Եօթն, եւ Եօթներեակ։


Եբենեայ, էի, ից

See full entry →

adj.

ebon.

NBHL (5)

Գիր անուանեալ Եչ, ունակ զօրութեան կրկին ձայնաւորացս ի մի յարելոց սղելով, իէ՛. որպէս ձայնաւոր կիսաձայն, կամ երկբարբառ անկատար, յար եւ նման յ տառի անկելոյ ի մէջ բառի. եւ Օ ե տառի դաղմ. ըստ ձեւոյն եւ ըստ հնչման. նման է եւ արաբ. եէ՛. եւ լտ. j, որ ասի ի՛ երկայն, եւ ընդ բաղաձայնս գրի։ Սորին վասն առ նախնիս մեր անխտիր գրեալ տեսանեմք՝ լեալ, կամ լիեալ. եւ եթէ՝ ըստ յն. գրի էիթէ, եւ վերծանի ի՛թէ։

Փոխեցին զկենն առ եչ». իմա՛ ըստ յարմարութեան փափուկ տառիս յն. γ . զոր օրինակ ἄγιος որ է սուրբ, բացատրի յայլ լեզուս հնչմամբս՝ ա՛յիօս, ա՛ղիօս, ա՛կիօս, հա՛ճիօս. յորմէ եւ ἄγια σοφία , այա սօֆիա։ Որպէս եւ յայլազգականն գրեալ բառքդ էկէր, էկրի, կիւվէկիւ, առաւել հնչին էյէր, էյրի, կիւվէյի։

ե. -ե. Իբրու նշանակ թուոյ, է Հինգ, կամ հինգերորդ։

Եչն, Երրեակ անձամբ թիւ կատարեալ, զերրորդութիւնըն ծանուցեալ։ Երկնաւորացըն տայ ցանկալ, ի յերկրայնոցս ի բաց դառնալ։ Եչն՝ Երդէ զայս միշտ յականջըս քո, տալ ըզհամար պարտուցըն քո. (Շ. այբուբ.։)

Եբենեայ (կամ եբեննեայ) գաւազան ունելով ի ձեռինն. (Պտմ. աղեքս.։)


Եբրայական, ի, աց

See full entry →

adj.

heblew;
— բարբառ, hebrew, the hebrew language;
— ոճ, hebraism, hebrew idiom.

NBHL (1)

Սեպհական կամ յանկաւոր եբրայեցւոց.


Եբրայեցերէն

See full entry →

adv.

in hebrew, in the hebrew language.

NBHL (1)

ἑβραϊστί hebraice Եբրայեցւոց լեզուաւ, կամ գրով. հրէարէն


Եբրայեցի, եցւոց

See full entry →

s. adj. adv.

jew;
hebrew;
—ք, the Hebrews, the Jews.

NBHL (3)

ἐβραῖος hebraeus որ եւ ՀԵԲՐԱՅԵՑԻ, ՀՐԷԱՅ, ԻՍՐԱՅԷԼԱՑԻ. Ազգն սերեալ յաբրահամէ՝ յեբերայ սեմեան. իպրանի, եահուտի.

Կամ իբր Եբրայական.

Եբրայեցի զի կոչեցաւ աբրահամ, զի յանցից անտի (այսինքն յայնկոյս, կամ էօթէ՝ պէրի ) գետոյն էր նա, կամ յեբերայ էր նա. (Եփր. ծն.։)


Եգիպտական, ի, աց

See full entry →

adj.

egyptian, of Egypt.

NBHL (1)

Եգիպտական նշանագործութեամբք. (Փարպ.։)


Եգիպտացի, ցւոյ, ցւոց

See full entry →

s. adj.

egyptian.

NBHL (2)

Այր եգիպտացի։ Աղջիկ մի եգիպտացի։ Ասեն եգիպտացիքն։ Արքայ կամ երկիր եգիպտացւոց.եւ այլն։

Եգիպտացի պաստառակալօք. (կամ) պաստառալիր եգիպտացւովք». յն. պաստառակալօք որ յեգիպտոսէ. (Առակ. ՟Է. 16։)


Եգիպտուհի, հւոյ

See full entry →

s.

egyptian woman.

NBHL (1)

Վարք մարիամայ եգիպտուհւոյն։ Մեծ եգիպտուհին՝ կոչեալ մարիամ. (Վրք. հց. ձ։ Հ=Յ. ապր. ՟Ա.։ Հ. կիլիկ.։)


Եդեմաբուղխ

See full entry →

adj.

that has its origin in Eden, horn or produced in Eden.

NBHL (1)

ԵԴԵՄԱԲՈՒՂԽ կամ ԵԴԵՄԱԲՈՒԽ. Բղխեալն յեդեմայ, ի դրախտէն.


Եդեմական, ի, աց

See full entry →

adj.

of Eden.

NBHL (1)

Որ ինչ ա՛նկ է եդեմայ, կամ դրախտի փափկութեան.


Եզաբուն

See full entry →

adj.

sole, only, even

NBHL (1)

Ի բնէ կամ ի բնութենէ մի. միակ. անբաժանելի.


Եզական, ի, աց

See full entry →

adj. gr.

singular.

NBHL (2)

ἐνικός, μοναδικός unicus, singularis, eximius Միաւորական. միակ. անհատ, անհատական եւ Մի միայն՝ անհամեմատ. մէկ հատիկ, մէկ հատը ցըցնօղ. եկեանէ, միւֆրէտ (այսինքն ո՛չ շատ).

Եզական անուամբ զեկաւորութիւնն ... խոստովանեալ. (Մամբր.։)


Եզականութիւն, ութեան

See full entry →

s.

singularity.

NBHL (1)

Միութիւն աստուծոյ, կամ աստուածութեան. եւ Անհամեմատն գոլ արարչի ընդ արարծս.


Եզաձի

See full entry →

s. adv.

a cavalier, rider, horseman;
with a single horse;
small boat.

NBHL (1)

Մեկնակաձի. այր մի ձիաւոր. ըստ յն. ոճոյ՝ եւ Միակ ձի արձակ. եւ նմանութեամբ՝ Փոքրիկ նաւակ. χελής ռմկ. քէլէք. տե՛ս եւ ՅԱԾԵԶԱՁԻ, որ է նաւակ հինից.


Եզերումն, րման

See full entry →

s.

end, term.

NBHL (1)

Յեղերումն յամել այսր պատմութեան. (Խոր. ՟Ա. 12։)


Եզնակն

See full entry →

s.

chasselas.

NBHL (3)

ԵԶՆԱԿ կամ ԵԶՆԻԿ. որպէս թէ Որթ մատաղ։ Յատուկ անուն մարդոյ։

ԱՍՏՈՒԾՈՅ ԵԶՆԱԿ. ՈՍԿԻ ԵԶՆԱԿ. Ճճի թեւաւոր. որպէս բզեզ փայլուն գունով, եւ ոսկեգոյն. κάνθαρος scarabaeus, musca hispanica, cantharis, cantherius .... եւս եւ Ազգ մարախոյ կամ ջորեկի. որ եւ ԽԱՐԱԳՈՒԼ ասի.

ԵԶՆԱԿ ի. գ. Եզն մի փոքրիկ կամ աղքատի.


Եզր, զերք, զերաց

See full entry →

s.

border, extremity, end;
limit;
term;
shore;
edge;
— ունել, յ— ելանել, to end, to terminate.

NBHL (7)

πέρας, ὅρος, χεῖλος, ἅκρον terminus, ora, labium, finis Ծայր. ծագ. աւարտ. սպառուած. ափն. շուրթն կամ ծնօտ իրաց. ծար.

Եզր գետոյ, կամ ծովու, ձորոյ, քաղաքի, երկրի։ Առ եզեր, յեզեր, առ եզերբ գետոյն։ Զեզերբ ձորոյն։ Ընդ եզր ծովուն։ Առ եզեր հեղեղատին. (ի սուրբ գիրս։)

Զամենայն երկիր եզերօք պատեալ ջուրբք. (Վրդն. ծն.։)

Յորժամ սկիզբն (շղթային) ձգիցի ... միւսոյ եւս եզեր օղքն յառաջ խաղան. (Նիւս. կուս.։)

Զգալին ամենայն իրօք ըմբռնեալ լինի եզերօք ոմամբք։ Ոչ իւիք եզերօք մեծութիւն աստուածային բնութեանն սահմանի. (Նիւս. երգ.։)

Աստուածայինքն ... եզերովք ոմամբք ոչ սահմանին։ Նմանութիւնն ասծուծոյ եզր է ամենայն առաքինութեանց։ Ամբարտաւանութիւնն եզր է ամենայն մեղաց. (Սարգ.։)

ԵԶՐ. ըստ տրամաբանից, որ եւ ՍԱՀՄԱՆ ասի յԱնյաղթէն, է Բառ եդեալ ի ծայրս նախադասութեան.


Եզրածիրանի

See full entry →

s.

praetexta (a long white robe fringed with purple).

NBHL (1)

περιπόρφυρον praetexta purpurea Զգեստ ծիրանազարդ եզերօք կամ վերջաւորօք.


Եզրակացութիւն, ութեան

See full entry →

s.

conclusion;
result;
epilogue.

NBHL (2)

Իբրու զահարոնեանն մարիամ ի ծովածուփս ծփանաց եզրակացութեամբ պարել։ Ստուգապէս եզրակացութեան ծայրութիւն հասելոց։ Ըստ տարորոշ յեղանակի եզրակացութիւն առնուլ. (Մագ.։)

ԵԶՐԱԿԱՑՈՒԹԻՒՆ. συμπέρασμα, σύγκλεισις conclusio ըստ տրամաբանից՝ է Գլխաւորումն ձեռնարկութեան. կնիք հաւաքաբանութեան.


Եզրացուցիչ, չի, չաց

See full entry →

adj.

conclusive.

NBHL (1)

Տրամախոհութիւն՝ գտօղ առաջարկութեանց ... եւ հիւսօղ, եւ եզրացուցիչ. (Սահմ. ՟Ժ՟Ե։)


Եթերական, ի, աց

See full entry →

adj.

cf. Եթերախաղաց.

NBHL (1)

Կէտ երկնամիջակ, կէտ ժամադիտակ, կէտ եթերական, կէտ սուզական. (Տօմար.։)


Եթերընթաց

See full entry →

adj.

cf. Եթերախաղաց.

NBHL (1)

Սրաթեւ արագընթաց աւազանի, շքեղացեալ սիրամարգ, եթերընթաց գնազիւք սաւառնացար ի յերկինս. (Տաղ վերափոխ. ի կոստանդեայ։)


Եթէ

See full entry →

conj.

if;
provided, on condition;
perhaps;
be it so;
— սիրէք զիս, if you love me;
— ասեն քեզ, if you be told;
— արասցէ եւ — ոչ, whether he do it or not;
— իցէ, whether;
perhaps;
— ոչ, save, if not, except;
unless.

NBHL (7)

ԵԹԷ εἵ, εἵτε si որ եւ ԹԷ, ԵՒ ԹԷ. գրի եւս՝ ԵԹԵ, այլ նոյնպէս հնչի. Մասն բանի թէական՝ ի նշանակ պայմանի. թէ որ ... Ունի եւ զզօրութիւն բառիցս՝ Երբ, յորժամ. ἑάν, ἅν dum, quum, siquam երբոր.

Եթէ որդի ես աստուծոյ, ասա՛ քարիդ, եւ այլն։ Ոչ էք մարմնով, այլ հոգւով, եթէ իցէ հոգին աստուծոյ ի ձեզ բնակեալ։ Եթէ ոչ տաս, ուժգին առից։ Եթէ ոչ տէր էր առ մեզ։ Եթէ ոչ կերիջիք։ Տէ՛ր, եթէ կամիս, կարօղ ես զիս սրբել։ Սով եթէ լինիցի, ժանգ եթէ լինիցի։ Եւ եթէ վշտանայ ... եւ եթէ փառաւորի մի անդամն.եւ այլն։

ԵԹԷ՛, եւ ԵԹԷ՛. εἵτε, εἵτε si, si;
tam, quam. αὕτε, αὕτε sive, sive;
aut, aut Կրկնի իբր տրոհական անանջատ. որպէս Կա՛մ եւ կամ. եւ՛. եւ՛. թէ՛ աս, թէ՛ ան. ա՛ս ալ, ան ալ. կէրէ՛ք, կէրէք. հէմ. հէմ.

ԵԹԷ. μήτις μή;. ἥ;. εἱ;, εἵτε; an? ἑάν ἇρα si forte Հարցական որոշեալ կամ անորոշ. որ եւ երկբայական. Միթէ. արդեօք. թերեւս. գուցէ. իցէ՛ թէ. թէ. մը՛, մի՞.

Եթէ սպանանե՞լ զիս կամիցիս։ Եթէ գիտիցե՞ս, զի այսօր առնու տէր զտէրդ։ Եթէ չէ՞ր լուեալ աստուած յաւիտենական։ Եթէ ո՞չ գիտէք, զի մարմինք ձեր տաճար են հոգւոյն։ Դու՞ ես՝ որ գալոցն ես, եթէ այլում ակնկալցուք։ Թո՛ղ տեսցուք, եթէ գա՞յ եղիա փրկել զդա։ Եթէ իցէ՝ լուիցեն կամ սարսեսցեն։ Եթէ իցէ՝ աջողեսցի՞. եթէ իցէ՝ ապրեսցի՞.եւ այլն։

Ետես տէր աստուած, եթէ բազմացան չարիք։ Լուաւ, եթէ արքեղայոս թագաւորեաց։ Գիտասջիք, եթէ իշխանութիւն ունի։ Հաւատա՞յք, եթէ կարօղ եմ առնել։ Լա՛ւ է քեզ, եթէ (յն. զի) մի յանդամոց քոց կորիցէ.եւ այլն։

Չէ՛ հնար այնոցիկ՝ ոյք յառաքինութիւնսն կեցցեն, եթէ յամենայն մարդոյ բարի լսիցեն». յն. չէ՛ հնար լսել. (Ոսկ. մտթ.։)


Եթէովպացի, ցւոյ, ցւոց

See full entry →

adj. s.

Ethiopian.

NBHL (3)

Կամ իբր Եթէովպական. եթովպային. αἱθυοπικός aethyopicus

ԵԹԷՈՎՊԱՑԻ. αἱθίοψ, ἠ αἱθιόπισσα aethyops գրի եւ ԵԹՒՈՎՊԱՑԻ, այսինքն եթիովպացի, կամ եթովպացի. Բնակիչ երկրին՝ որ կոչի եթէովպիա. խափշիկ. հապէշ

Աբդամելէք եթէովպացի. (Երեմ. ՟Լ՟Ը. 7։)


Ելեւել՞՞՞առնել

See full entry →

sv.

to concur, to vie with, to emulate;
to surpass;
—ս զմիմեամբ առնելով, with emulation, vying with each other, in concurrence;
ճառ զճառից — արարից, I will pass from one subject to another.


Ելեփանդական, ի, աց

See full entry →

adj.

belonging to elephantiasis;
affected with elephantiasis;
— ախտ, բորոտութիւն, elephantiasis.

NBHL (2)

ԵԼԵՓԱՆԴԱԿԱՆ կամ ԵՂԵՓԱՆԴԱԿԱՆ. բառ յն. էլէֆանդիգօ՛ս. ἑλεφαντικός այսինքն փղական, որ ասի զչարաչար բորոյ, որոյ քոսն երեւի որպէս մորթ փղաց.

Ելեփանդական բորոտութեամբն ... ապականեցաւ. (Խոր. ՟Բ. 8։)


Ելող, աց

See full entry →

adj.

that which comes out of, which proceeds from.

NBHL (1)

Հանդերձ ելողօքն ի շաբաթամտէն. (՟Դ. Թագ. ՟Ժ՟Ա. 9։)


Ելողութիւն, ութեան

See full entry →

s.

proceeding, emanation.

NBHL (1)

Պատճառ միոյն ծննդեամբ, եւ միւսոյն՝ ելողութեամբ. (Սարգ. ՟բ. պետ. ՟Ա։)