Definitions containing the research տի : 10000 Results

Յառաջատեսութիւն, ութեան

See full entry →

s.

foresight, prevision.

NBHL (1)

Տեսեալ օրըստօրէ զօրավարին Հայոց զիմաստից զառաջատեսութիւն (կամ զառաջատութիւն). (Փարպ.։)


Յառաջատութիւն, ութեան

See full entry →

s. arith.

cf. Յառաջադիմութիւն;
progression;
— հասակի, growth, increase;
— ի պատուի, promotion;
ի վատթարն —, getting worse, deterioration;
demoralization.

NBHL (1)

Կրթելովն տացէ նմա յառաջատուութիւն՝ վերանալ ի կատարելութիւն արհեստի։ Այսպիսի յառաջատումն եւ յաստիճանէ յաստիճան արդարութեան ելս ցուցանէ. (Լմբ. սղ.։)


Յառաջգիտութիւն, ութեան

See full entry →

s.

prescience.

NBHL (2)

Կատարեալ ի մեծութեան, կատարեալ յառաջգիտութեան։ Զորս ընտրեցեր յառաջգիտութեամբ զփրկութիւն Հայաստանեայց սկզբնաւորեալ։ Որ մատակարարէ յառաջգիտութեամբ զհատուցմունս։ Մինչ չեւ արարեալ էր զարարածս, ի մտի իւրում ունէր յառաջգիտութեամբ զպայման կազմածոյ արարածոց. (Կոչ. ՟Զ։ Շար.։ Եղիշ. ՟Ա։ Եզնիկ.։)

Յառաջագոյն ուխտեաց (ազդեաց) Պօղոսի, որ ինչ անցք անցանելոց էին ընդ նա, զի բարեմտագոյն եւս լիցի յառաջգիտութենէ անտի առաւել. (Կոչ. ՟Ժ՟Զ։)


Յառաջընթաց

See full entry →

adj. s.

foregoing, preceding, previous, antecedent, precedent;
fore-runner, precursor, outrider;
antecessor, predecessor;
— լինել, to precede, to forego, to fore-run, to outride.

NBHL (1)

Հրովարտակ յառաջընթաց անտի առաքէր. (Յհ. կթ.։)


Յառաջընծայ

See full entry →

adj. s. fig.

offered beforehand;
first fruits;
the first proselyte.

NBHL (1)

Նա էր քարոզ բանին կենաց, եւ յառաջընծայ ի հանդէս մարտիւրոսական պսակին. (Ճ. ՟Բ.։)


Յառաջխաղացութիւն, ութեան

See full entry →

s.

advancement;
artistic progress.

NBHL (1)

Պատճառք կենդանութեանս մերոյ, եւ յառաջխաղացութեանս (կամ յառաջախաղացութեանս)։ Ըստ անցնիւրն արհեստից յառաջխաղացութեան հանդերձ կրթութեամբ։ Պատճառ զանազան արհեստիցն յառաջխաղացութեան. (Պիտ.։)


Յառաջնմէ

See full entry →

adv.

in the beginning, primitively.

NBHL (1)

ՅԱՌԱՋՆՄԷ ՅԱՌԱՋՆՈՒՄՆ որ եւ ՅԱՌԱՋՄԷ. Կանխաւ. յառաջին ժամանակէ կամ ի յաւիտենից անտի. յառաջագոյն. անդստին. ի սկզբանէ. առաջմէ, առաջուց.


Յառաջնումն, ման

See full entry →

adv.

first, firstly;
antecedently.

NBHL (1)

ՅԱՌԱՋՆՄԷ ՅԱՌԱՋՆՈՒՄՆ որ եւ ՅԱՌԱՋՄԷ. Կանխաւ. յառաջին ժամանակէ կամ ի յաւիտենից անտի. յառաջագոյն. անդստին. ի սկզբանէ. առաջմէ, առաջուց.


Յառնեմ, յարեայ, արի, յարուցեալ

See full entry →

vn.

to rise, to arise, to get up, to rise or stand up, to rise again;
to awake, to be roused, to wake out of sleep;
to resuscitate, to come to life again, to live again;
— ի մեռելոց, to rise from the dead;
— ի վերայ, — ընդդէմ, —ոսոխ հակառակ ուրուք, to rise against, to rebel or stand up against, to revolt, to mutiny;
անդրէն —, to rise anew, to get up again;
յարեաւ միւս եւս խնդիր, another question arose;
արի՛, arise !
;
օ՛ն արիք, get up !
արիք ընդառաջ նրան, go to meet him;
յարեաւ յաթոռոյն, he rose from his seat, he got up from his chair.

NBHL (3)

Արի՛ շրջեա՛ց ընդ երկիրդ։ Արի՛ք ելէք։ Այժմ յարեայց ասէ տէր։ Սոքա խափանեցան, եւ անկան, մեք յարեաք եւ ուղիղ եղաք։ Յարեան ամենայն կոչնականք։ Յառնէ յընթրեաց անտի.եւ այլն։

ՅԱՌՆԵԼ.Վերստին կենդանանալ մեռելոյն. ելանել ողջ ի գերեզմանէ, եւ Նորոգիլ. արծարծիլ.

Քրիստոս յարեաւ, ընդ նմա յարի՛ք (կամ ընդ նմայ արիք), աւետիս. (Շ. տաղ. (ուր պահի յ, զի մի՛ նոյն ձայնաւոր կրկնեսցի, ընդ նմա արի՛ք)։)


Յասմին, յասմի

See full entry →

s. bot.

jessamine, jasmine.

NBHL (1)

Ուտի. լինի ի նմա ձիթենի, վայրնկենի, եւ յասմիկ։ Յերջանիկն արաբիա՝ յասմին, վարդ մանուշակ. (Խոր. աշխարհ.։)


Յատակ, աց

See full entry →

s.

bottom;
pavement;
floor;
ground, earth;
the buttocks;
— հայրենի or հայրենեաց, native land or country, birth-place, home;
— գետոց, canal, bed of a river;
— աղիւսակերտ, brick pavement;
— սալայատակ, stone pavement;
— նաւու, keel of a ship;
առ —աւ կործանել, քանդել մինչեւ ց— or —ս, to raze to the ground, to level or lay even with the ground, to demolish, to raze or pull down;
to sap, to undermine;
լի լինել գետոյն յամ —ս իւր, to be swelled very high, to rise, to swell beyond, to overflow.

NBHL (3)

(որ յոչն ունել զնախդիր ի, կամ յունելն զնախդիր զ, կարծի գրեալ ի բնէ Ատակ. լծ. ռմկ. տակ. մանաւանդ ոտից տակ. զի յա, է որպէս այագ. այսինքն ոտն, որ եւ աք ասի. նոյն է վր. իատա՛կի. լծ. եւ հյ. գետին. եւ յն. է՛տաֆօս) ἕδαφος solum, pavimentum. Ոտնատեղի. երես երկրի. հողն կոխեալ. ստորին կողմն ամենայն խորութեան. ներքոյք. խարիսխ ստորին. եւ Խորք.

Ի հողոյ անտի՝ որ իցէ առ յատակաւ խորանին։ Ցանեսցես առ յատակաւ սեղանոյն։ Ի յատակէ տանն մինչեւ ցորմսն եւ ցգերանսն։ (Պարիսպք) իջցեն մինչեւ ի յատակս։ Ի յատակացն մինչեւ ի պատուհանսն։ Յատակաց մինչեւ ի յարկսն։ Չեւ էին յատակս գրոյն հասեալ։ Հայեա՛ց ընդ յատակսդ (կամ ընդ ատակսդ), եւ տե՛ս ո՞յր է հետդ այդ։ Ի ջրոյն ցամաքութենէ, որ ի ներքոյ կայր յատակք երկրին՝ երեւէին.եւ այլն։

Կտրեալ զքարինսն մինչեւ յատակս (կամ ի յատակս) բլրոյն՝ հաւասար գետոյն։ Քակեաց զմեհեանս մինչեւ յատակս։ Անլուաց ոտիւք մտանել յատակս տաճարին Աստուծոյ. (Խոր. ՟Բ. 39։ ՟Գ. 33։ Փիլ. ել. ՟Ա. 2։)


Յատակաւոր

See full entry →

adj.

solidly bottomed;
paved.

NBHL (1)

Իբր Յատակացեալ, եւ տրամ գետին կարծեցեալ.


Յատակեմ, եցի

See full entry →

va. fig.

to raze to the ground, to cast down, to dismantle, to cast to the earth, to overthrow, to destroy, to demolish utterly;
to exterminate, to annihilate, to kill, to cause to perish;
to pave, to flag, to cover with pavement.

NBHL (3)

Զլերինս եւ զբլուրս յատակեցից։ Յատակեցից զորմն՝ զոր ծեփէիք։ Քարինք որմոց նորա յատակին։ Զյատակեալս նորա վերստին կանգնեցից։ Յատակեցից զքեզ, եւ զորդիս քո ի քեզ.եւ այլն։

ՅԱՏԱԿԵԼ. Սալայատակ շինել. որպէս զհարթ գետին յօրինել. հարթել.

Լցուցեալ զհրապարակսն անտիոքացւոց՝ յատակեաց սպիտակ կճասալ յատակօք. ((ռմկ. ... ) Խոր. ՟Բ. 24։)


Յատկաբար

See full entry →

adv.

properly, specially, particularly, expressly, precisely.

NBHL (2)

որ եւ ՅԱՏԿԱՊԷՍ. ἱδίως, ἱδικῶς, εἱδικῶς proprie, speciatim. Յատուկ եւ սեպհական օրինակաւ. տիրապէս. մասնաւորապէս, որոշակի.

Յատկաբար ասել. այսինքն տիրապէս խօսելով. (Դիոն. երկն.։)


Յատկանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to be appropriated, separated, distinguished.

NBHL (1)

Որոշիլ որպէս յատուկ եւ սեպհական. սեփականիլ. եւ տիրապէս եղանիլ.


Յատկապէս

See full entry →

adv.

cf. Յատկաբար.

NBHL (1)

Զատուցեալ որոշեն յատկապէս ի սաստիկ գթոցն յամենայն թռչնոց. (Պիտ.։)


Յատկեղ

See full entry →

adj.

own, essential.

NBHL (1)

ἱδιότατος, εἱδικώτατος propriissimus, specialissimus. որ եւ ՅԱՏԿԱԳՈՅՆ. Կարի յատուկ. տիրապէս սեպհական. որպէս մարդոյ՝ բանականն.


Յատկութիւն, ութեան

See full entry →

s.

property, attribute, particular, peculiarity, peculiar character;
— լեզուի, the character or genius of a language.

NBHL (2)

Ի յատկութեանց բաղկացաւ իւրաքանչիւր (բան անհատի)։ Մարդոյն (ըստ տեսակի) յատկութիւն՝ եղիցի նոյն ի վերայ յոլովից (այսինքն ամենայն մարդոյ). (Պորփ.։)

Եւ Ստուգութիւն. տիրապէս կատարումն.


Յար

See full entry →

adj. adv.

adjacent, adjoining, contiguous, next, attached, joined;
equal, conformable;
always, continually, incessantly;
— եւ նման, — եւ յարմար, quite alike, resembling;
— միանգամայն, all at once;
— եւեթ, — եւ հանապազ, successively, often, frequently, very often, many times.

NBHL (1)

Յա՛ր անկար անբանից եւ անմտից, եւ նմանեցար նոցին. (Բրս. արբեց.։)


Յարաբարդութիւն, ութեան

See full entry →

s.

heap, accumulation;
addition.

NBHL (2)

Եօթնանկիւնքն յեռանկեանցն բաղկացեալ՝ կրկնապատիկ վեցանկիւնիս ծնանին, միոյ կարօտացելոյ միակին յարաբարդութեանն. (Մագ. ՟Խ՟Բ։)

Վաթսուն ըստ վեցիցն յարաբարդման ի տասնեկացն աւարտի թիւ. (Նչ. եզեկ.։)


Յարադրեմ, եցի

See full entry →

va.

to appose, to set, to subjoin, to add, to append, to affix.

NBHL (1)

Զսուրբ Լուսաւորիչն մեր Գրիգոր զկնի շարագրեցից, զկնի յարադրելով զորդիս եւ զթոռունս նորա։ Սաստիկ սուգ տրտմութեան զմեօք զեղեալ յարադրէր. (Յհ. կթ.։)


Յարադրութիւն, ութեան

See full entry →

s.

apposition;
addition, annexation;
combination, composition.

NBHL (1)

Ի յարադրութենէ հաւաստի համեմատութեանցս առ իրեարս. (Պիտ.։)


Յարազուարճ

See full entry →

adj.

ever-pleasing;
always green.

NBHL (1)

Յաւէտափթիթ եւ յարազուարճ են տունկք իբրու Աստուածային դրախտին. (Փիլ. լին. ՟Ա. 9։)


Յարածուփ

See full entry →

adj.

always fluctuating, agitated, troubled;
— ի փրփրադէզ կոհակաց, ever beaten by the foaming waves.

NBHL (1)

Շաղապատին ընդ յարածուփ կենցաղս. (Ոսկ. ՟ա. կոր.։)


Յարակայիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to be permanent, stable, to continue, to last, to be perpetual, to endure for ever.

NBHL (1)

Որ ի նախատինս ինձ յարակային՝ հանապազ երգել իմովս տաւղօք։ Ընդ իս յարակայեալ քարինք պարսից։ Եւ ինձ չարագործիս կրկին յարակայի. (Նար. ՟Կ՟Ա. ՟Կ՟Զ. ՟Հ՟Թ։)


Յարահիւսեմ, եցի

See full entry →

va.

to join, to compound, to connect, to affix;
to weave, to interwine.

NBHL (1)

Բնաւորեցան վերստին դառնալով յարահիւսել։ Ի ծածուկ ընդ ինքեան յարահիւսել ջանալով. (Յհ. իմ. ատ. եւ Յհ. իմ. պաւլ.։)


Յարամուր

See full entry →

adj.

very solid, firm;
thick;
dark, obscure;
յարամրի ի ներքո մտանել, to obtrude or introduce oneself by stealth, to insinuate or worm oneself into.

NBHL (2)

ՅԱՐԱՄՈՒՐ ՅԱՐԱՄՐԻ. գրի եւ ԱՐԱՄՈՒՐ. մանաւանդ ԶԱՐԱՄՈՒՐ, զոր տեսցես. Պնդապէս յարեալ, եւ որպէս թէ յարելով ամրացեալ. խտացեալ. բո՛ւռն. սաստիկ, հոծ. խիտ. խռկեալ. մթագին. մութն. միգամած. որպէս եւ Բուռն առնելով անձին, եւ իբր ընդ նեղ ծակ սպրդելով ի մթան, կամ ի մուր ծխոյ. որպէս յն. βίαιος, -ον , γέμων violentus, violentia եւ plenus, onustus եւ ἁχλή tenebrae, caligo եւ այլն. (ստոյգ նշանակութիւնն հայկական բառիս է եւ եւս ստուգելի այլուստ. լծորդ է եւ յն. ) ἡρέμα sensim, paulatim, laute, tacite ). cf. ՈՏՆԽԹԻ.

Առաքեցից զձեզ ընդ ամենայն տիեզերս, որք յար ի յարամրի եւ ի չարի իսկ կայցեն։ Ի հոգոցն պատրանաց ի բազում յարամրի եւ ի միգի կան. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 16. 20։)


Յարանուն

See full entry →

adj.

denominative;
concrete.

NBHL (1)

Տեսակք ածանցացն. յարանուն, բայածական, եւ այլն։ Յարանուն է, որ յա՛ր յանուն ինչ քերթոցեալ է. որպիսի, տիրաճան, խրախճան (ի բառիցս՝ Տէր, խրախունք). (Թր. քեր.։)


Յարաշարժութիւն, ութեան

See full entry →

s.

perpetual motion;
mutation, alteration.

NBHL (1)

Բնութեամբ ունէր մարդն զյարաշարժութիւն՝ առ սկզբնատիպն վերաբերելով. (Անան. ի պետր.։)


Յարաջան

See full entry →

adj.

very diligent, indefatigable.

NBHL (1)

Որ մաշեալ է սրտիւ, եւ յարաջան խոնարհութեամբ. (Վրք. հց. ՟Ձ։)


Յարատեւ

See full entry →

cf. Յարատեւակ.

NBHL (1)

Իբրու նշանակք ինչ անջինջ գրոյ յարատեւականք եղեն առ իս. (Պղատ. տիմ.։)


Յարատեւակ

See full entry →

adj.

persevering, steadfast, permanent, everlasting;
eternal, perpetual, endless.

NBHL (1)

Իբրու նշանակք ինչ անջինջ գրոյ յարատեւականք եղեն առ իս. (Պղատ. տիմ.։)


Յարատեւութիւն, ութեան

See full entry →

s.

perseverance, assiduity;
perpetuity, endless continuity, everlastingness.

NBHL (2)

Հանդերձ բազմապատիկ կենդանեացն յարատեւութեամբ՝ անհատ եւ զբանաւորիս ունի զկենդանութիւն. (Պիտ.։)

Յարատեւողութիւն է հաստատուն եւ մշտնջենաւոր կացումն ի բարին. է թարգմանութիւն կիլիկեցւոց ի լատինէ։


Յարացոյց, ցուցի

See full entry →

s.

example, model;
idea, design;
prototype;
paradigm.

NBHL (3)

Ըստ որոյ ի յարացուցիցն նիւթող սորա գործէր զսա. (Պղատ. տիմ.։)

Թէ պատկերքն զճշմարտութիւն ունէին, ոչ եւս էին յարացոյցք, այլ՝ նախատիպք. (Մաքս. ի դիոն.։)

ՅԱՐԱՑՈՅՑ. Օրինակ նախատիպ. գաղափար. որ եւ ՏԵՍԱԿ, եւ ՏԵՍՈՒԹԻՒՆ կոչի. յն. իտէ՛ա.


Յարգ, ի

See full entry →

s.

price, value;
valuation, estimation;
esteem, consideration, high value or opinion, credit, merit, repute, reputation, fame;
importance, weight;
— դրամոյ, standard, quality.

NBHL (1)

Ոչ ունէր պէտս անտի օգնականութեան, այլ ինքն անձամբ իւրով յա՛րգ էր, եւ ինքեամբ ի գլուխ հանէր զամենայն. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 29։)


Յարգանք, նաց

See full entry →

s.

respect, veneration, deference, reverence, consideration, esteem, regard;
honour;
compliments.

NBHL (2)

ἑγκώμιον, ἕπαινος, τιμή, τίμημα honor, veneratio, aestimatio, laus, laudatio, beneficium եւ այլն. Յարգելն, իլն. յարգութիւն. մեծարանք. պատուասիրութիւն. գովաբանութիւն. ներբող լաւութեան. պատիւ, գովեստ.

Յարգանս խառնեալ ընդ պատուհասն տեսանէ։ Կարծէր յարգանօքն զմիտսն գողանալ։ Չեն ինչ պէտք յարգանացդ, եւ ոչ կայթելոյդ եւ հնչիւնս հանելոյ. այլ զմին եւեթ կամիմ. եթէ առնէիք՝ զոր լսէիքն, այն էին ինձ յարգանք։ Ե՛ւս առաւել յարգանք են, եւ մեծամեծ դրուատիք եւ այլն. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 11. 12. 17։ ՟Գ. 11։)


Յարգաւոր, աց

See full entry →

adj.

esteemed, valued, precious.

NBHL (1)

Առ ի յարգաւոր լինել կամ ընտիր կամ երանելի. (Ճ. ՟Գ.։)


Յարգեմ, եցի

See full entry →

va.

to respect, to pay respect to, to honour, to render honour, to revere, to think very highly of, to value highly;
to esteem, to value, to prize, to make much of, to account, to consider;
to exercise, to employ, to make use of, to turn to account;
— զհանճար, զտաղանդ, to employ or exercise one's talents.

NBHL (3)

τιμάω honoro, decoro μεγαλύνω magnifacio, aestimo, magnifico προάγω eveho ἑγκωμιάζω laudo ἁνακηρύττω praedico, laudibus celebro. Պատուել, պատուասիրել. մեծարել. մեծացուցանել գովութեամբ, դրուատել, քարոզել. ընծայեցուցանել, նախապատիւ առնել. յառաջեցուցանել. վարկանել. յարգ ընծայել.

Ոչ եթէ որ զանձն իւր յարգէ բանիւք, նա է ընտիր, այլ զոր Տէր յարգէ ի ձեռն գործոց. (Եփր. ՟բ. կոր.։)

Ինքն ոչինչ յարգէ զանձն։ Քան զամենեսեան յարգէր (զհարիւրապետին հաւատս)։ Պօղոս զբամբասեալսն յարգէ։ Մեք անձամբ զանձինս մի՛ յարգիցեմք. եւ եթէ այլք եւս կամիցին յարգել, մի՛ առնուցումք յանձն։ Որք պահօք զանձինս յարգել ջանայցեն. (Ոսկ. մտթ. ստէպ։)


Յարգի

See full entry →

cf. Յարգոյ.

NBHL (1)

ուստի եւ հին Սիրաքն մեր ունի.


Յարգուն

See full entry →

cf. Յարգի.

NBHL (2)

προτιμότερος pretiosus, praestantior, -issimus;
probus. Ունակ յարգի եւ արժէից. յարգաւոր. յարգի. մեծագին. պատուական. նախապատիւ. ընտիր. փորձ. ... կամ ըստ յն. բայիւ, προτιμάω (նախապատուել). προκρίνω (նախադատել). antefero, praepono.

Ստացուածքն բոզի պիղծ են եւ անարգ, թէպէտեւ նիւթքն եւ նկարագիրն յարգուն իցէ։ Զմարմնոյն սակաւաժամանակեայ գեղեցկութիւնն յարգուն համարի։ Զառ ի հեշտութիւն բանս յարգուն եւ պատուակըան համարեալ։ Զիւր դատաստանն քան զաստուածայինն յարգունք համարեալ։ Զմի ի շարագրածացն իւրոց հարիւր եւ այլ եւս աւելի քան զատտիկեցի քանքարսն յարգուն համարեցաւ. (Փիլ.։)


Յարդատեսակ

See full entry →

adj.

like straw.

NBHL (2)

Ի կաւոյն եւ յաղիւսոյն աղատիմք, եւ ոչ որքան յարդատեսակ խորհրդով ի յոլովից ըմբռնեալք. (Ածաբ. պասք. ՟Բ։)

Յարդատեսակ ամբարիշտքն հողմով մարտին ի նոցանէ բաժանեսցին. (Լմբ. յայտն.։)


Յարդարիչ, չի, չաց

See full entry →

adj. s.

putting or setting in order, fitting up, preparing;
adorning;
orderer, regulator;
refiner;
— ճրագի, snuffers.

NBHL (2)

Առաքեաց զԱնտիոքոս յարդարիչ իւրոյ պաղատանն հազարապետ. (Խոր. ՟Գ. 5։)

Նա աւանիկ նստի ընդ աջմէ հօր յարդարիչ պատերազմացն. յն. հանդիսադիր. (Ոսկ. եբր. ՟Ժ՟Դ։)


Յարդարուն

See full entry →

cf. Յարդար.

NBHL (1)

ԱՆհատ պարտի պահել զյարդարուն զդպրոցսն ի վանս. (Կանոն.։)


Յարդգող, ի

See full entry →

s.

galaxy, milky way.

NBHL (1)

ՅԱՐԴԳՈՂ կամ ՅԱՐԴԱԳՈՂ. որ եւ ԾԻՐ կամ ՀԵՏՔ ՅԱՐԴԳՈՂԻ. ըստ յն. եւ լտ. Կաթնածիր կամ Ծիր կաթին. γαλαξίας κύκλος lacteus circulus, galaxia, via lactea. իտ. via lattea. Սպիտակափառ մասն երկնից ի պարզ գիշերի՝ ի հարաւոյ ընդ հիւսիս շեղակի. այն է հոծութիւն խիտ առ խիտ մանունց կամ բարձր աստեղաց. զորմէ առասպելեն քերթողք, թէ ի գողանալ Վահագնի կամ Հերակլեայ զյարդ՝ անկեալ իցեն զճանապարհայն մղեղք յարդի. ուստի կոչի եւ Կառք մսրի, կամ Մսուր. սաման օղրըսի, (այսինքն յարդի գող) քեահքեավան, քէհքեշան, (այսինքն յարդ քարշօղ)։


Յարկ, աց

See full entry →

s. fig. adv.

roof;
ceiling;
story;
roof-tree, roof, home, house;
shelter, refuge, cover;
— բնակութեան, abode, dwelling;
ընդ —աւ, under shelter, under cover, in security, secure or sheltered from;
— ի վիմի, tomb, sepulchre;
բառնալ զ—ն, to unroof.

NBHL (2)

δίαιτια habitatio, domicilium στέγη (լծ. դստիկոն, եւ ձեղուն) tectum, tegmen ὅροφος, ὁρόφημα tectum, camera (լծ. շէնք), σκήνωμα scena, tabernaculum, tentorium σκέπη tegumentum, operimentum եւ այլն. Շինուած ի վերայ արկեալ բնակչաց. բնակարան. տուն. տաղաւար. խորան. ապարանք. տաճար. եւ Ծածկոյթ տան, ձեղուն. եւ Իւրաքանչիւր դստիկոն եւ սենեակ տանց մինչեւ ի վերնայարկս. շէնք, տուն, տան ծածք, տանը խաթ.

Մտին ընդ յարկաւ գերանաց իմոց։ Ընդ յարկաւ իմով մտանիցես։ Յարկք ամպարշտի ոչ եւս իցեն։ Անօրէնութիւն ի յարկի քում մի՛ ագցի։ Կաշկանդեալք ընդ յարկօք։ Չափեաց զյարկս կամարին։ Կամարքն եւ յարկքն։ Յարկք տաճարին։ Յարկք արդարոց.եւ այլն։


Յարկանեմ, յարկի

See full entry →

va.

cf. Յարկեմ.

NBHL (1)

Ի սենեակն մտի հրամայեաց յարկանել (զյատակն) տախտակօք. (Փիլ. նխ. ՟բ.։)


Յարկաւոր

See full entry →

adj.

roofed;
storied, with stories.

NBHL (1)

Ունօղ զյարկս, զդստիկոնս, զսենեակս եւ այլն.


Յարձակումն, ման

See full entry →

s.

assault, attack;
aggression, invasion;
առնուլ —կմամբ, to storm, to carry by storm;
յինքն ընդունել զ— ուրուք, to sustain an assault, to resist an attack.

NBHL (1)

ὀορμή, ὄρμημα impetus. Դիմեցումն. սաստիկ խաղացումն. ուժգին բերումն. թափ.


Յարմարաբանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

connexion, coherence.

NBHL (1)

ἀρμολόγησις, ἀρμολογία coaptatio, sermonis conjunctio, compaginatio sententiae . Յարմարումն՝ հիւսուած՝ յերիւրումն՝ բարեդէպ շաղկապումն եւ կազմութիւն բանի. բովանդակութիւն, եւ համեմատութիւն իմաստից ի բանս. բացադրութիւն.


Յարմարագրութիւն, ութեան

See full entry →

s.

syntax;
orthography.

NBHL (1)

Մի՛ յոյժ ստուգաբանել զբանիցն յարմարագրութիւնն, այլ ի պատշաճութիւն իմաստիցն հայել։ Ատամանց գովութիւն՝ կարծրութիւն, եւ յարմարագրութիւն. (Նիւս. երգ.։)