Definitions containing the research օղ : 5283 results

Մշտանուէր

cf. Մշտամատոյց.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ Միշտ նուիրօղ, նուիրագործօղ.


Մշտաշարժ

adj.

perpetually in motion.

· Calfa

NBHL (2)

Հուր մշտաշարժ՝ ինքնաշարժ, շարժօղ այլոց. (Դիոն. երկն.։)

ἁεικινήτος sempiternum motum habens, perpetuo motus vel mobilis. Միշտ շարժուն, կամ շարժեալ։ Զաստուծոյ ասի՝ որպէս անշարժ շարժօղ, կամ ինքնաշարժ, միտք բոլորովին՝ ամենայնիւ ներգործական.


Մշտատատան

adj.

shaking, agitating, moving constantly;
always tempest-tost or tempest-beaten.

· Calfa

NBHL (1)

Ընդ որս եւ զաղաչօղս մշտատատան ի նաւահանգիստն խաղաղութեան պրծեալ ապրեցո՛. (Նար. ՟Ձ՟Ե։)


Մշտատիւ

s.

eternal day.

· Calfa

NBHL (1)

Ունօղ զմիշտ տիւ անգիշեր. մշտալոյս. աներեկ.


Մշտիկ, տկի, տկաւ

s.

holy water-sprinkler, asperges-brush;
— զոպայի, bundle of hyssop.

· Calfa

NBHL (1)

Առնուցուք մշտիկ զոպայի թաթաւեալ յարեան, եւ սրսկեսջիք։ Ցօղեա՛ յիս մշտկաւ։ Շուրջ եդեալ զմշտկաւ զոպայի.եւ այլն։


Մշտնջենակարգ

adj.

fixed, permanently established, perpetual, inalterable.

· Calfa

NBHL (1)

Ունօղ զկարգ մշտնջենաւոր. յաւէժաբար կարգեալ. միշտ պահելի որպէս սահման անյեղլի.


Մոգ, աց, ուց

s.

magician, astrologer;
diviner, enchanter, wizard, sorcerer;
fire-worshipper, follower of Zoroaster;
wise man of the East.

· Calfa

NBHL (1)

μάγος magus, praestigiator, incantator. յն. լտ. մա՛ղօս, մակուս. պ. մուզ. յոք. մու՛զան. ար. մէճիւս, մէճիւսի, միւնէճճիմ. վր. մոգու, մոգվի. Մարգարէ հեթանոսաց. սուտ գուշակ. հմայօղ. քաղդեայ. գէտ. աստեղագէտ. օրէնսգէտ ըստ դենից. քուրմ. կրակապաշտ. եւ Դիւթ. կախարդ.


Մոլախինդ, խնդի

s.

hemlock.

· Calfa

NBHL (1)

ՄՈԼԱԽԻՆԴ կամ ՄՈԼԵԽԻՆԴ. κώνειον cicuta եւ ἁκόνιτον aconitum. որ եւ ԽՆԴԱՄՈԼԻ. (իբր մոլեգնիչ խնդալով. ռմկ. խենդեցնօղ) Խոտ թունաւոր. որպէս եւ մահդեղն կազմեալ ի հիւթոյ նորա. նոյն է եւ Կոնիոն՝ յունական ձայնիւ.


Մոլեգնոտ, աց

adj.

cf. Մոլեգին.

· Calfa

NBHL (1)

Մոլեգնոտս զնոսա համարիմք։ Որպէս ի վերայ մոլեգնոտացն եւ ափշեցելոցն։ Ո՞ւմ հաւանել արժան է, պօղոսի՞, թէ մոլեգնոտացն՝ որ արհամարհեն զգիրս սուրբս. (Կանոն.։ Նիւս. բն.։ Խոսր.։)


Մոլենախանձ

adj.

cruelly jealous, eaten up by envy;
fanatic.

· Calfa

NBHL (2)

Մոլեալ նախանձու. ունօղ զնախանձ մոլեգին.

Մոլենախանձ զրաբանօղք. (Յհ. կթ.։)


Մոխրատեսակ

adj.

like ashes, ashy.

· Calfa

NBHL (1)

αἱθαλώδης in favillas conversus, faliginosus. Ունօղ զտեսիլ եւ զնմանութիւն մոխրոյ, եւ մոխրագոյն. սեւերես.


Մոռանամ, ացայ

va. vn.

to forget, to be forgetful or unmindful of, to neglect;
— զասելին, to be at a stand, to stop short, not to know what to say, to be put to a stand or to an ou-plus;
մի՛ մո ռանար զիս, don't forget me;
to be forgotten, to fall into oblivion.

· Calfa

NBHL (1)

եւ հ. ՄՈՌԱՆԱՄ լինի կր. նաեւ ՄՈՌԱՆԻՄ. (որպէս թէ մեռանիլ իրաց ի յուշն) λανθάνω, λήθομαι, ἑπιλανθάνω, -ομαι obliviscor, oblitus sum, latet me. Հանել յուշոյ. չյիշել. անյիշատակ թողուլ եւ մնալ. զանխուլ լինել. (լտ. մէ՛մօռ է յիշօղ, եւ իմմէ՛մօռ, մոռացօղ) մոռնալ.


Մոռացկոտ, աց

adj.

forgetful, unmindful, liable to forget;
cf. Մատն.

· Calfa

NBHL (1)

Ստէպ մոռացօղ. դիւրամոռաց. մոռացական. չյիշօղ. անհոգ. անմտադիր.


Մոռացութիւն, ութեան

s.

cf. Մոռացումն.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ եղեւ նա լսօղ մոռացութեան, այլ առնելի գործոյն. (Յկ. ՟Ա. 25։)


Մորթ, ոց

s.

skin, hide, pelt;
leather;
remains, relics, coil;
— մարդոյ, derma, skin.

· Calfa

NBHL (1)

δέρμα, δορά, βύρσα pellis, corium, cutis. Մաշկ թանձր. կաշի՝ պատօղ մարմնոյ կենդանեաց, լերկ կամ թաւ. մորթի, կաշի .... (իսկ սանս. մո՛ւռթի, է մարմին)


Մորթաղ, ից

s.

dressed skin, tanned hide;
leather-bag;
leather table-cover.

· Calfa

NBHL (1)

Ըստ ձայնին երեւի Մորթ աղեալ կամ աղաղեալ՝ գործեալ ի խաղախորդաց. յորմէ կազմի եւ սեղան ուղեւորի, եւ պարկ. կամ անօղ պէսպէս.


Մորթաներկ, աց

s.

skin-dyer.

· Calfa

NBHL (1)

Ներկօղ մորթոյ, կամ մորթի. կաշի ներկօղ.


Մութն, մթան

s. adj. adv.

obscurity, darkness, night;
dark, obscure, gloomy;
— անհնարին, frightful or thick darkness, impenetrable gloom;
— ընդ —, ի մթան, ի մթի, in darkness, in the dark, in the gloom.

· Calfa

NBHL (1)

Ի մութն տուն ղօղէ. (Լմբ. պտրգ.։)


Մուծիչ

adj. s.

introducing;
introducer.

· Calfa

NBHL (1)

Որ մուծանէ. մուծանօղ. խոթօղ.


Մունջ, մնջոյ

adj.

dumb, mute;
cf. Համր;
— առնել, to strike dumb;
— լինել, to be mute, to become dumb or speechless.

· Calfa

NBHL (1)

Խուլ եւ համր եւ մունջ դեւ։ Խուլ եւ մունջ գոլով ի դիւէն. (Բրսղ. մրկ.։ (Արմատն է Ունչ. որպէս թէ ընդ ունչս եւեթ մրմռացօղ. ուստի եւ Մնչել. եւ Մնջիկ։))


Մուրական, ի, աց

adj. s.

begging, mendicant, poor;
cf. Մուրականութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

Մուրօղ. մուրիկ. մուրացիկ. եւ Մուրողութիւն.


Մուրացիկ, ցկաց

s. adj.

beggar, mendicant, supplicator;
begged, borrowed;
— շրջել, to go begging, to mump;
cf. Մուրանամ.

· Calfa

NBHL (1)

ՄՈՒՐԱՑԻԿ որ եւ ՄՈՒՐԻԿ, ՄՈՒՐԱԿԱՆ. Մուրօղ. դրանկ աղքատ. մուրացկան.


Մուրհակագիր, գրաց

s.

chirographer;
memorial-writer, memorialist.

· Calfa

NBHL (1)

Գրօղ զմուրհակ. նամակագիր. գրօղ զմուրհակ ամբաստանութեան.


Մուրող, աց

adj. s. mendicant.

· Calfa

NBHL (4)

Որդիք նորա մուրօղք եղիցին. (Սղ. ՟Ժ՟Ը. 10։)

Դեղօք, եւ ոչ վիրօք կարօտ է մուրօղն, ողորմութեան, եւ ոչ սրոյ. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 10։)

Զգեցեալ հանդերձ մուրողի՝ եկն ի գեօղն իւր. (Վրք. հց. ձ։)

(ի Մուրալոյ. որպէս եւ ի Մուրանալոյ՝ Մուրացօղ) Մուրացիկ. մուրիկ. ἑπαίτος, προσαίτης, ἑπαιτέων mendicus, mendicans.


Մռնչական, ի, աց

adj.

roaring;
cf. Մռմռող.

· Calfa

NBHL (1)

Մռնչօղ, եւ մռնչողական.


Մանրիկ, նրկան, կունք, կանց

adj.

minute, little, very small, tiny.

· Calfa

NBHL (1)

Ցօղ իջմամբ հովիտ շուշանաց, հիւսիսի մանրիկ անձրեւաց. (Շ. տաղ.։)


Մաշար, աց

s.

teeth of a saw.

· Calfa

NBHL (1)

Մաշօղ բերան կամ ատամն սղոցի.


Մասնաւոր, աց

adj.

particular, special;
private.

· Calfa

NBHL (1)

Մասնաւոր քահանայիցն հրամայեալ է։ Օրինացն մասնաւորաց։ Զծնօղս՝ որք ծնանին զմասնաւորսն. իբր իւրաքանչիւր մի ըստ միոջէ. (Փիլ. քհ.։)


Մասնաւորապէս

adv.

particularly, specially, in particular.

· Calfa

NBHL (1)

Որոց՝ թէ կամեցեալ էին, կարօղ էին մասնաւորապէս վնասել. (Փարպ.։)


Մասնաւորեմ, եցի

va.

to communicate, to impart;
to distribute, to divide, to share;
to contribute, to give.

· Calfa

NBHL (1)

Ապրուստ կերակրոյ փշրանաց հացի ի բազմազեղդ քո սեղանոյ մասնաւորեսցես։ Ըստ ճարակօղն քաղցկեղի առ բնաւ անդամս մասնաւորեալ զախտին տարածումն. (Նար. ՟Լ՟Է. եւ ՟Ժ՟Ը։)


Մատակարար, աց

s.

administrator, manager;
steward, provider, victualler;
dispenser, distributor;
— վանից, cellarer.

· Calfa

NBHL (1)

σιτοποιός, ἁρχισιτοποιός pistor, princeps pistorum. Վերակացու եւ պաշտօնեայ կերակրոց. պետ խոհակերոցին. եւ լայնաբար կամ նմանութեամբ՝ Տնտես. կոնոմոս. հազարապետ տան. եւ որպիսի՛ եւ է պաշտօնեայ. (որպէս թէ մատակարարն իցէ մշակօղ, մշակարար. տե՛ս Մշակել) διάκονος, ὐπηρέτης minister, administrator οἱκονόμος procurator domus, dispensator


Մատաղածին

adj. s.

new-born;
woman recently confined.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ որպէս κύσουσα parturiens. Ծնօղ նորոյ զաւակի. երկնիչ.


Մատանի, նւոյ, նեաց

s.

ring;
signet-ring, seal, stamp;
cf. Մատնոց;
ոսկի, ադամանդեայ —, gold-ring;
diamond-ring;
— պատկերեալ, cameo-ring;
հարսանեկան —, wedding-ring;
— կրել, to wear a ring;
կնքել —նեաւ, to seal with a ring.

· Calfa

NBHL (1)

δακτύλιος annulus σφραγίς sigillum, signaculum. Ի մատն դնելի օղ ոսկի կամ ոսկեզօծ, յոր ագուցեալ է եւ քար պատուական, կամ դրոշմ կնքոյ. վասն որոյ նշանակէ եւ Կնիք. մատնի


Մատենագիր, գրաց

s. adj.

writer, author, bibliographer;
book, writing;
cf. Մատենագրական;
ընտիր —, classic author;
յոռի —, sorry writer, scrawler, scribbler;
—ք, men of letters, the literati.

· Calfa

NBHL (1)

συγγραφεύς conscriptor, auctor, historicus. Գրօղ մատենի (ըստ ամենայն առման). շարագիր կամ շարագրօղ դրեանց. պատմագիր. եւ Դպիր. գրիչ.


Մատնիչ, չի, չաց

s.

traitor;
felon, scoundrel.

· Calfa

NBHL (2)

Որ օրինացն եւ աշխարհին եւ գնդին մատնիչ եւ դահիճ եղեալ էր։ Մատնիչ կոչէին զնա յայն սակս։ Զյուդա սկարիովտացի, որ եղեւ իսկ մատնիչ։ Տուեալ էր նշան մատնչին։ Որոյ դուք այժմ մատնիչք եւ սպանօղք եղերուք։ մատնիչք, յանդգունք.եւ այլն։

προδότης profitor, traditor. Որ մատնէ կամ մատնեաց. մատնօղ կամ տուօղ զոք ի ձեռս ոսոխաց. չարախօս. բանսարկու. առաւել սեպհականեալ մակդիր է յուդայի իսկարիովտացւոյ. ձեռք տուօղ


Մատնցոյց

adv.

cf. Մատնացոյց;
— նախատանօք, villainously, contumeliously, ignominiously.

· Calfa

NBHL (1)

Նոյն ընդ Մատնացոյց, որպէս մատամբ ցուցանօղ կամ ցուցեալ.


Մատուցական, ի, աց

adj.

presentable.

· Calfa

NBHL (1)

Մատուցեալ. մատչօղ. մերձեալ.


Մատուցանելի, լիք, լեաց

adj.

offering, presenting;
cf. Մատուցական.

· Calfa

NBHL (1)

ՄԱՏՈՒՑԱՆԵԼԻՔ. προσφέρων, προσάγων . իբր Մատուցանօղ, կամ մատուցօղ.


Մատուցող

s.

offerer;
sacrificer.

· Calfa

NBHL (1)

Զմատուցօղսս, եւ վասն որոց մատուցանի։ Եւ զմատուցողքս պահեա՛ սրբութեամբ, եւ այլն. (Պտրգ.։ Ժմ.։)


Մարգարէ, ից

s.

prophet, seer;
սուտ —, false -;
կին —, prophetess;
փոքր —ք, the Lesser prophets.

· Calfa

NBHL (1)

προφήτης (նախասաց). propheta, vates (Ի ձայնէս Մոգ. որ ըստ այլոց՝ մա՛ղօս, մա՛կուս, մուղ, մէճիւս. եւն) Գուշակ հանդերձելոց՝ ճշմարիտ կամ սուտ. մանաւանդ ճշմարիտ պատգամախօս ի դիմաց աստուծոյ. աստուածարեալ նախաձայնօղ. տեսանօղ.


Մարգարէազրաւ

adj.

prophet-slaying, destroying the prophets.

· Calfa

NBHL (1)

Զրաւիչ կամ սպանօղ մարգարէից.


Մարգարէակիր

adj.

prophetic;
— ոգւով, by a — spirit.

· Calfa

NBHL (1)

Կրօղ յինքեան զմարգարէն, եւ ունօղ զմարգարէութեան ձիրս.


Մարգարէածին

adj.

begetting a prophet;
born of a prophetess.

· Calfa

NBHL (2)

Ծնօղ կամ մայր մարգարէի. (եղիսաբէթ, աննա, եւ այլն)

Իբր զեփրեմեան լերին հոգիընկալ հզօր դիտապետն, մարգարէածին տեսանօղ. (Նար. խչ.։)


Մարգարէահրաշ

adj.

prophetic.

· Calfa

NBHL (1)

Սոսկալի տեսլեանն ի վերուստ յայտնեալ (իմա՛ յայտնելոյ՝) մարգարէահրաշ հոգւով տեսանօղ եղեր. (Շար.։)


Մարգարէասպան

adj.

murdering prophets.

· Calfa

NBHL (1)

προφητοκτόνος, προφητοφόντης prophetae, vel prophetarum interfector. Սպանօղ մարգարէի, կամ ից. մարգարէազրաւ. մարգարէակոտոր.


Մարգարտագոյն

adj.

pearl-coloured.

· Calfa

NBHL (1)

Ունօղ զգոյն մարգարտի. կամ պայծառ քան զմարգարիտս գեղեցիկս.


Մարգարտածին

adj.

bearing or producing pearls.

· Calfa

NBHL (1)

ՄԱՐԳԱՐՏԱԾԻՆ կամ ՄԱՐԳԸՐՏԱԾԻՆ. Ծնօղ կամ բերօղ մարգարտի. Խաղաղութեան միայն դու ծոգ՝ մարգըրտածին եւ կոյս գոլով. (Մաշտ.։)


Մարգարտերանգ

adj.

pearl-coloured.

· Calfa

NBHL (2)

ՄԱՐԳԱՐՏԵՐԱՆԳ ՄԱՐԳԱՐՏԵՐԱՆԿ. Ունօղ զերանգ կամ զգոյն եւ զնմանութիւն մարգարտի. մարգարտագոյն.

Ցօղեն արտօսրաթոր վտակս մարգարտերանկն կաթուածոց. (Անան. եկեղ։)


Մարդագլուխ

adj.

man-headed.

· Calfa

NBHL (1)

Ունօղ զգլուխ մարդոյ. որպէս մեկնաբար գրի ի յն.


Մարդադաւ, աց

s.

assassin, murderer, man-slayer.

· Calfa

NBHL (1)

ἁνθρωπόλεθρος homicida. Որ դաւէ զմարդիկ. մարդագող. աւազակ. սպանօղ.