Definitions containing the research քո : 5989 Results

Վաճառ, աց, ուց

See full entry →

s.

business, trade, commerce, dealings, merchandise, goods, wares, commodities;
market, sale, purchase;
market-place, hall, mart, fair;
—ք, provisions;
cf. Մեծաքանակ;
փոքրաքանակ —, retail trade;
ի — արկանել, to sell, to put up or offer for sale;
— լինել, to be sold, to be on sale;
cf. Հատանիմ.

NBHL (2)

Գոյ վաճառ յերկրին եգիպտացւոց։ Վաճառեսցէ ոք վաճառ ընկերի իւրում։ Յամենայն ի վաճառս մեր շահեսցուք։ Ելցէ վաճառ տանց։ Վաստակ մեր շահեսցուք։ Ելցէ վաճառ տանց։ Վաստակ եղեն ի վաճառս քո։ Քակեա՛ զխարդախութիւն բռնութեան վաճառեաց քոց։ Եւ եղիցի վարձ վաճառի նորա տեառն նուիրեալ։ Տարա՛յք զվաճառ ցորենոյդ ձերոյ։ Բազմացուցեր զվաճառս քո։ Վաճառք քո բազմացեալք։ Յաճախեցին ի կղզեաց զվաճառս քո։ Ի բազմութեան վաճառաց քոց։ Յաղխամաղխէ վաճառաց քոց։ Ի կտակս վաճառաց իւրեանց։ Գնացին ոմն յագարակ իւր, եւ ոմն ի վաճառ իւր.եւ այլն։

Զարծաթ եւ զոսկի ... ետուն ի վաճառս քո։ Ձիովք եւ հեծելովք եւ ջորւովք լցին զվաճառս քո. (եւ այլն. Եզեկ. ՟Ի՟Է. 12=22։)


Վաճառական, ի, աց

See full entry →

s.

merchant, trader;
tradesman, shopkeeper, dealer;
մեծաքանակ կամ փոքրաքանակ —, wholesale merchant, retail-dealer;
cf. Նաւ.

NBHL (1)

Արծաթոյ ընտրոյ վաճառականաց։ Առն վաճառականի, որխնդրիցէ մարգարիտս գեղեցիկս։ Անցանէին արք մադիանացիք վաճառականք։ Կարքեդովնացիք վաճառական քո։ Որդիքն իսրայէլի վաճառականք քո։ Վաճառականք քո խառնեն ջուր ընդ գինի։ Երթա՛յք ի վաճառականս (ձիթոյ), եւ գնեսջիք ձեզ.եւ այլն։


Վաճառապետ, աց

See full entry →

s.

provost of the guilds.

NBHL (1)

Աստերիոս վաճառապետ ասաց. ի բախտ քո երդուեալ տէ՛ր իմ բդեշխ. (Ճ. ՟Բ.։)


Վայել

See full entry →

s. v. imp.

cf. Վայելք;
վայել է, վայել են, վայելէ, վայելեն, to befit, to become, to be beseeming or seemly, to be proper;
ոչ — են, it is not fit, it is unbecoming.

NBHL (1)

Ուղղոց վայելէ օրհնութիւն (այսինքն օրհնելն զաստուած)։ Քեզ վայել է օրհնութիւն (այսինքն օրհնիլն) աստուած ի սիովն։ Տան քում վայել է սրբութիւն։ Քեզ իսկ վայել է։ Ոչ վայելէ անզգամի փափկութիւն.եւ այլն։


Վայելեմ, եցի

See full entry →

va. vn.

to enjoy, to taste of, to possess, to have the enjoyment of;
to relish, to taste with pleasure;
to become, to fit, to sit well on;
to be proper, suitable, meet, to beseem;
— յարգասիս քրտանց, to enjoy the fruit of one's labours;
հանդերձս այս վայելէ քեզ, this coat fits you well.

NBHL (1)

Ուղղոց վայելէ օրհնութիւն (այսինքն օրհնելն զաստուած)։ Քեզ վայել է օրհնութիւն (այսինքն օրհնիլն) աստուած ի սիովն։ Տան քում վայել է սրբութիւն։ Քեզ իսկ վայել է։ Ոչ վայելէ անզգամի փափկութիւն.եւ այլն։


Վայելեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to cause to enjoy;
to cause to participate;
to dress well.

NBHL (1)

Հանգոյն սողոմոնեան տաճարին՝ հոգէխառն ամպով փառաց քոց իբրեւ միգով զսա զարդարեալ վայելեցո՛. (Կաղանկտ.։)


Վայելուչ

See full entry →

adj. adv.

convenient, suitable, proper, congruous, pertinent, decent, becoming, fit;
well made or shaped, comely, elegant, prepossessing, genteel, pretty, graceful;
enjoyable, enjoying;
—ս, elegantly.

NBHL (1)

Սաւուղ եւ Յովնաթան սիրելիք եւ գեղեցիկք եւ վայելուչք։ Վայելուչ են երգք Իսրայէլի։ Կին քո որպէս զայգի վայելուչ։ Զի՞ բարի կամ զի՞ վայելուչ, զի բնակին եղբարք ի միասին. (՟Բ. Թագ. ՟Ա. 23։ ՟Ի՟Գ. 1։ Սղ. ՟Ճ՟Ի՟Է. 3։ ՟Ճ՟Լ՟Բ. 1։)


Վայելչութիւն, ութեան

See full entry →

s.

suitableness, proportion, propriety, decency, conveniency;
decorum, dignity, nobleness;
comeliness, elegance, grace, beauty, splendour;
enjoyment, use;
delight, pleasure, advantage;
— երեսաց, comeliness, loveliness, attractiveness.

NBHL (2)

Սիրեցի զվայելչութիւն տան քոյ։ Տէր թագաւորեաց, վայելչութիւն զգեցաւ։ Ընկալցին զարքայութեան վայելչութիւն. Ցրուեսցին վայելչութիւնք նորա։ Կորեաւ վայելչութիւն երեսաց նորա.եւ այլն։

Ի քաղցրութենէ վայելչութեան աջոյ քո։ Տեսանել ինձ զվայելչութիւն տեառն. (Սղ. ՟Ժ՟Ե. 11։ ՟Ի՟Զ. 4։)


Վայր, աց, ից

See full entry →

s.

place, spot, space, extent, part, ground;
field, plain, camp, country;
անհուն —ք, immense, vast spaces;
յայսմ —ի, here, in this place;
now;
յայնմ —ի, there, in that same or very place;
then;
մինչեւ ցայս —, thus far, to this place;
until now;
յոր —, in which place, wherever;
— մի, առ — մի, a short time, a moment, an instant, a little;
ընդ —, in vain, vainly;
ի —, below, under, beneath;
cf. Զէն;
cf. Վեր;
յայլում —ի, somewhere else, in another place;
ի վերուստ մինչեւ ի —, from top to bottom;
from head to foot;
գազանք —ի, wild beasts;
մեղր ի —է, wild honey;
ի —ի բնակել, to live in the open air, in camp;
—ս հատանել, to go along way;
զ—օք գալ, to go around, round about, to go here and there;
զ—օք ածել զաչս, to look round about;
ի մի — գալ, to assemble, to resort to one place;
ընդ — հարկանել, to abandon, to forsake, to cast off, to desert;
ի — հարկանել, արկանել, to disparage, to sneer at, to defame, to slander;
ի — շարժել, to beat down, to overthrow;
զաչս ի — արկեալ, looking down, with one's eyes cast or bent down;
ցո՞ր — նեղութեանց հասի ես, to what trouble have I brought myself!
ընդ վայր, in vain, uselessly;
ցայդ վայր, so far, as far as that, to that place, there;
ցոր վայր, where, whither;
ցո՞ր վայր, how far ?.

NBHL (4)

ՎԱՅՐ. ἁγρός ager, -rus, regio. Տեղի արտաքոյ բնակութեան. դաշտ. անդաստան՝ ուր լինի վար եւ հունձ. եւ Երկիր անգործ ի բացի. անապատ։

Ոչ թողցէ զքեզ, եւ ոչ ընդ վայր հարկանիցէ։ Եւ ոչ ընդ վայր հարկանէ զսուրբս իւր։ Մի՛ ընդ վայր հարկաներ զիս։ Ընդ վայր հարեր զօծեալ քո.եւ այլն։

Ոչ ընդ վայր հարկանես զանձինս ծառայից քոց. (Մամիկ.։)

Մի՛ ի վայր անկանիք (այսինքն մի՛ լինիք երկրաքարշ)։ Զպարիսպն երիքովն ի վայր շարժեալ. (Սարգ. եւ այլն։)


Վայրագաւիթ, աւթի

See full entry →

s.

court-yard, vestibule, lobby.

NBHL (1)

Ելանէր ջուր ի ներքոյ վայրագաւթաց տաճարին ընդ արեւելս. (Եզեկ. ՟Խ՟Է. 1։)


Վայրապար

See full entry →

adv. adj.

in vain, uselessly, vainly, to no purpose;
vain, useless, futile, insignificant, common.

NBHL (1)

Ոչ անդէպ եւ վայրապար. յն. արտաքոյ նպատակի. (Փիլ. իմաստն.։)


Վայրացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to depress, to lower, to humble, to abase.

NBHL (1)

Հողեղէն մարմնոյս բնութիւն ի մաքուր մտաց օտարագոյն է, եւ վայրացուցանէ (կամ ի վայրացուցանէ) զնա ծառայեցուցանելով. (Փիլ. լին. ՟Դ. 10։)


Վայրենանամ

See full entry →

vn.

to become savage, to grow inhuman, brutal, ferocious, cruel.

NBHL (2)

Անտիոքոս արքայ առաւել վայրենացեալ խորհրդովք գայր. (՟Բ. Մակ. ՟Ժ՟Գ. 9։)

Վայրենացաւ երբեմն նաբուքոդոնոսոր. (Ոսկ. ես.։)


Վայրիկ մի

See full entry →

adv.

a moment, a little time, an instant;
եւ ոչ —, not a single instant, not one moment.

NBHL (2)

Վայրիկ մի անսա՛։ Ե՛րթ, վայրիկ մի արտաքոյ կա՛ց. (Կոչ. ՟Զ։)

Վայրիկ մի եւս՝ եւ շահեալ էր իմ զքո կործանումն. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)


Վայրուստ, ի —

See full entry →

adv.

from below;
— ի վեր, upwards.

NBHL (1)

Ի ՎԱՅՐՈՒՍՏ. κάτωθεν ex inferiori loco, ab ima parte. Ի ստորուստ. ի ներքուստ. վարէն. աշաղտան.


Վան

See full entry →

s.

repulse;
cf. Վանք.

NBHL (1)

Զարթեաւ աղեղն քո. զի աղեղնաւորեալ աստուծոյ ի վան գալարի պրկման ձեռին իւրոյ ջարդեաց զամուրս բելիարայ. (Ոսկ. ամբակ.։)


Վանեայ

See full entry →

adj.

crystal.

NBHL (2)

Կանգնեցից զաշտարակս քո յասպիս, եւ զդրունս քո յականց վանեայց. (Ես. ՟Ծ՟Դ. 12։)

Զդրունս քո յականս վանեայս. ակիւղաս ասէ, յականս ծակոտկէնս (իբրու թափանցիկս)։ Զդրունս քո ի տախտակս վանեայս. (Ոսկ. ես.։)


Վանեմ, եցի

See full entry →

va.

to drive out, to expel, to thrust or push back or aside, to chase, to drive away, to pursue;
to repel, to beat off or back, to attack, to defeat, to rout, to conquer.

NBHL (1)

Եհար Դաւիթ զայլազգիսն, եւ վանեաց զնոսա, եւ առ զգէթ եւ զգեօղս նորա։ Եթէ վանեսցի ժողովուրդ քո Իսրայէլ առաջի թշնամեաց։ Վանեաց տէր զբենիամին առաջի որդւոցն Իսրայէլի։ Վանելով վանին առաջի մեր։ Անուամբ տեառն վանեցի զնոսա։ Վանեցին զթշնամիս։ Յարիցէ վանիլ զերկիր.եւ այլն։


Վանումն, ման

See full entry →

s.

expulsion;
repulsion.

NBHL (1)

Վանելն. հերքումն.


Վանք, նաց, նից, նուց

See full entry →

s.

convent, monastery, cloister, friary;
lodging, dwelling, home, habitation, abode;
house, mansion;
hotel;
inn, hostelry;
cabin, hut;
— կուսանաց, nunnery, convent;
վանս ունել, to stay, to lodge, to take up one's lodgings, to dwell, to stop;
փակել ի վանս, to cloister, to shut up in a convent.

NBHL (1)

Տուն արքունի՝ որ միանգամ եւ երկիցս վանք թագաւորի լինիցին, արքունի կոչի. (Սեբեր. է։)


Վաշխ, ի, ից, ոյ, ու, ուց

See full entry →

s. adv.

usury, illegal interest;
—իւ, ի —ու, with usury, upon usury.

NBHL (1)

Վաշխ եւ տոկոսիս։ Մի՛ տացես եղբօր քում արծաթ վաշխիւ։ Վաշխ եւ նենգութիւն։ Ի վաշխից եւ ի չարեաց։ Ի տոկոսեաց եւ ի վաշխից։ Ժողովել վաշխս ի վերայ վաշխից.եւ այլն։


Վաշտ, ից, ուց

See full entry →

s.

battalion.

NBHL (1)

Գնդի գնդի, դրօշու դրօշու, վաշտուց վաշտուց։ Հասանէր վաշտն գնէլոյ ի բանակն արքունի։ Կին նորա ի նորին վաշտուն էր ընդ առն իւրում. (Բուզ. ՟Գ. 7։ ՟Դ. 15։)


Վաչէ, ից

See full entry →

s.

carriage-hood;
covered waggon.

NBHL (1)

Կազմել սայլս վաչիւք դիպակօք։ Ելին որ ընդ վաչիւք թաքուցեալ էին. (Ղեւոնդ. ՟Ժ՟Ա.)


Վառեմ, եցի

See full entry →

va. fig.

to light up, to set fire to, to fire;
to fire, to inflame, to enliven, to inspirit, to vivify, to cheer, to raise the spirits of, to urge on, to excite, to rouse;
to arm, to equip, to fit out;
to put on, to attire, to dress, to bedeck;
վառեալ բորբոքել, to inflame, to heat, to electrify, to fill with enthusiasm, to enrapture, to fire;
— զդրօշս, to hoist the colours.

NBHL (1)

Սովն բռնադատեալ յորովայն՝ վառէ զաջ գողոյն կարկառուլ ի քո տուն. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 9։)


Վառեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va. fig.

to kindle, to light;
to arm or equip.

NBHL (2)

Ահա մայր քո. զայս ասէր՝ վառեցուցանելով զսէրն նոցա. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 39. յորմէ եւ Բրսղ. մրկ.։)

Վառեցոյց լիւսիմաքոս արս իբրեւ երիս հազարս. (՟Բ. Մակ. ՟Դ. 40։)


Վառումն, ման

See full entry →

s.

kindling, lighting;
burning, inflammation.

NBHL (1)

Լուցումն. բորբոքումն. արծարծումն. տոչորումն.


Վաստակեմ, եցի

See full entry →

va. vn.

to work, to labour at, to do;
to gain, to acquire, to earn;
— զերկիր, to till, to dig, to cultivate. cf. Վաստակիմ.

NBHL (1)

Ապախտ արարեր զվաստակն քո՝ զոր ինձ վաստակեցեր. (Ագաթ.։)


Վատաբախտութիւն, ութեան

See full entry →

s.

unhappiness, misfortune, ill or bad luck;
misery, calamity.

NBHL (2)

κακοδαιμονεία infelicitas κακοπραγία, δυσπραγία sors dura, res adversae. Չարաբախտութիւն. թշուառութիւն. հիքութիւն. արկածք. խեղճութիւն, դժբախտութիւն, փորձանք.

Անտանելի աղետիւք յամենայն կողմանց զվատաբախտութեանցն կրեն հեքութիւնս։ Ամենաչար վատաբախտութիւն. (Պիտ.։)


Վատամտութիւն, ութեան

See full entry →

s.

inconsideration, thoughtlessness;
malicious intention;
evil disposition.

NBHL (1)

Չարամտութիւն. անմտութիւն. անմտածութիւն. անխելքութիւն.


Վատնիչ

See full entry →

s.

cf. Վատնող.

NBHL (1)

Վատնիչ արքունի գանձուց. (Նար. ՟Ի՟Զ։)


Վատուժ

See full entry →

adj.

weak, debilitated;
thin, emaciated, spare, meagre, slender.

NBHL (1)

Չորքոտանի վատուժ. (Ախտարք.։)


Վարազաթեւք, ոց

See full entry →

s.

beam-feathers.

NBHL (1)

Զմինն (ի ձագուց՝ արծիւն) մերժեալ ընկենու վարազաթեւոքն։ Եւ թէ ոք զվարազաթեւսն նորա յապաւիցէ ի բաց, անպիտան զնա առ թռիչսն առնիցէ։ Տէր աղքատացուցանէ զհզօր վարազաթեւսդ քո. (Վեցօր. ՟Ը։ Սարգ. յկ. է։ Եփր. թագ.։)


Վարանեմ, եցի

See full entry →

va.

to entwine in, to wind around, to involve, to tangle, to knot;
to lay snares, to wait in ambush;
cf. Վարանեցուցանեմ.

NBHL (1)

Խեղգիւք շրթանց իւրոց վարանեաց զնա։ Այր զընկեր կամ վարանեալ սպանանէ։ Զօրացան ի վերայ քո արք խաղաղութեան քո, վարանեցին զքեզ։ Որ էին լեալ ժողովրդեանն յորոգայթ գայթագղութեան, վարանել զնոսա ի ճանապարհս իւրենաց։ Զի զբարին ի չար դարձուանելով վարանէ։ Վրէժխնդրութիւն իբրեւ առիւծ վարանեսցէ զնա. (Առակ. ՟Ե. 21։ Իմ. ՟Ժ՟Դ. 24։ Աբդ. 7։ ՟Ա. Մակ. ՟Ե. 4։ Սիր. ՟Ժ՟Ա. 33։ ՟Ի՟Ե. 31։)


Վարանեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to throw into uncertainty, to render perplexed, to embarrass, to puzzle.

NBHL (1)

Խեղգիւք շրթանց իւրոց վարանեաց զնա։ Այր զընկեր կամ վարանեալ սպանանէ։ Զօրացան ի վերայ քո արք խաղաղութեան քո, վարանեցին զքեզ։ Որ էին լեալ ժողովրդեանն յորոգայթ գայթագղութեան, վարանել զնոսա ի ճանապարհս իւրենաց։ Զի զբարին ի չար դարձուանելով վարանէ։ Վրէժխնդրութիւն իբրեւ առիւծ վարանեսցէ զնա. (Առակ. ՟Ե. 21։ Իմ. ՟Ժ՟Դ. 24։ Աբդ. 7։ ՟Ա. Մակ. ՟Ե. 4։ Սիր. ՟Ժ՟Ա. 33։ ՟Ի՟Ե. 31։)


Վարապան, աց

See full entry →

s.

nose-band;
snaffle;
muzzle.

NBHL (1)

Ասկից վարապան ի ցռուկս քո, եւ դանդանաւանդ ի կզակս քո. (Ես. ՟Լ՟Է. 29. (որ ի Մծբ. ՟Ե. տպ. գրի վարանապան, եւ ի ձ. վարապանակ)։)


Վարատեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Վարատեցուցանեմ.

NBHL (3)

Վարատեմ եւ ցրուեմ ես տեսէ զզօրսդ։ Մի՛ վարատեսցէ թշնամին ուխտին մերոյ զոչխարս առաքելական եկեղեցւոյ քում սրբոյ։ Որք նորաձան ուսմամբ իբրեւ պատառող ժանեօք վարատեն (զհօտն քրիստոսի) ի միոյ սուրբ եւ ուղղափառ գաւթէ եկեղեցւոյ։ Որ օցտէ ի ճշմարտութենէ, այսինքն վարատէ. (Եփր. թագ.։ Ագաթ.։ Վրք. ածաբ.։ Լծ. ածաբ.։)

Բա՛րձ ի մէնջ զխաւարն ափշութեան, որ ընկղմէն զմիտս զգաստութեան մերոյ, եւ վարատէն ի քո խնամոցդ. (Եփր. աղ.։)

ես ինձէն իմովք կանմօք վարատեալ ի կամաց քոց՝ մատնեայ աւազակաց. (Սկեւռ. աղ.։)


Վարատումն, ման

See full entry →

s.

scattering, dispersion;
defeat, rout, destruction.

NBHL (1)

Տէ՛ր տեսանես զվարատումն երամոց աղաւնեաց քոց յորսորդաց չարաց։ Ողբամք դառնապէս զան ի միմեանց վարատմանն պատճառս. (Սարկ. աղ. եւ Սարկ. հանգ.։)


Վարաւանդ

See full entry →

s.

horse-harness, horse-trappings.

NBHL (1)

Բազում նժոյգս զարքունական ձիոց՝ արքունի օճառովք՝ ոսկի վարաւանդ ապրդմովն տայր նմա. (Բուզ. ՟Դ. 12։)


Վարդագոյն

See full entry →

adj.

rose-coloured, rosy, roseate.

NBHL (1)

Վարդագոյն վառեալ ծաղիկ։ Վարդագոյն արեամբ քո պսակեցեր զեկեղեցի. (Շար.։)


Վարդապետեմ, եցի

See full entry →

va.

to indoctrinate, to lecture, to dogmatize;
to teach, to instruct in, to catechise.

NBHL (1)

Գնա՛, եւ լռութիւն ստացի՛ր ի խցին քում, եւ խուզն քո վարդապետէ քեզ զամենայն. (Վրք. հց. ձ։ (Այսոքիկ առաւել ըստ հյ. ոճոյ. իսկ որ զկնի՝ առաւել ըստ յն. ոճոյ).)


Վարդենի, նւոյ, նեաց

See full entry →

s.

rose-bush, rose-tree;
վայրի —, dog-rose, hip-rose;
—ք, rosery, ground planted with rose-bushes.

NBHL (2)

Իբրեւ զտունկ վարդենոյ (կամ իբրեւ վարդենի նորատունկ) յերիքով։ Ծաղկեցէ՛ք որպէս զվարդենի բուսեալ ի գնացս ջուրց. (Սիր. ՟Ի՟Դ. 19։ ՟Լ՟Թ. 17։)

Մնացի ես ի ներքոյ վարդենեաց, որ ոչ էր ծաղկեալ։ Մու՛տ ի բուրաստանդ, եւ յարմատոյ շոճի թփոյն առ վարդենեօքդ առցես հոտ. (Պտմ. վր.։)


Վարեմ, եցի

See full entry →

va.

to labour, to cultivate, to plough, to till;
to sow;
to lead, to conduct, to guide;
to lead away, to drive, to cause to go;
to chase away, to drive out, to expel, to dispossess;
to draw or carry along, to drag along;
to direct, to guide, to govern, to rule, to manage;
to use, to employ, to make use of, to handle, to wield;
to thrust in, to drive into, to fix in;
cf. Վարիմ;
— ամենազօր իշխանութիւն, to wield absolute authority;
գերի or ի գերութիւն —, to catch, to make captive, prisoner, to reduce to slavery;
— զկեանս, կենցաղ, to live;
դատ —, to act against, to pursue to justice;
to be concerned in a law-suit;
— ի խաղաղութիւն, to make peace, to pacify, to appease, to accommodate;
— զճանապարհ, to travel;
to go, to walk, to march;
— զնաւ, to navigate, to steer a ship;
յառաջ —, to drive forward;
to urge or push on.

NBHL (3)

Վարեցին արտս, եւ տնկեցին այգիս։ Ոյք վարէին արտասուօք, ցնծութեամբ հնձեսցեն։ Վարէր (զերկիր) երկոտասան եղամբք։ Հարկիք եզանցն վարէին։ Զայգի քո մի՛ վարեսցես այլեւայլ. մի վարեսցես զայգի քո այլեւայլ (անասնովք)։ Մի՛ վարեսցես զեզն եւ զէշ ի միասին (յն. յեզն եւ յէշ. այսինքն լծելով զնոսա ի միասին)։ Իբրեւ վարէր այր իսրայէլի, ելանէր մադիամ։ Աղարտ վարել (յն. ցանել աղս).եւ այլն։

Ետես զնոսա հողմակոծեալս ի վարել։ Գնասցեն նաւք քո վարեալք։ Վարեալ իբրեւ ասպարէզս քսան եւ հինգ կամ երեսուն։ Նաւք ի սաստիկ հողմոց վարին։ Մէգք վարեալք ի մրրկէ։ Վարէր ի դիւէն յանապատ.եւ այլն։

Վարեսցուք համբերութեամբն յոբայ։ Տէրունականաւն վարեցի՛ր (կամ վարիջի՛ր) խրատով։ Հասարակաբար երկոքումբք տեսանեմք վարեցեալ զաստուած, երկայնութեամբն եւ վրէժխնդրութեամբն. (Իսիւք.։ Շ. ընդհանր.։ Յհ. իմ. պաւլ.։ Գրով ինչ ոչ վարէին. Եւս. քր. ՟Ա։)


Վարկ, ից, աց

See full entry →

s.

opinion, advice;
esteem, consideration, reputation, high value;
account, sum;
judgment, sentence;
tribute, tax;
տեարք —ի, arbiters of strife, judges;
զարդարակ հատուցէք —, pronounce a sentence worthy of.

NBHL (1)

բայիւ. τίμησις, κρίσις aestimatio, judicium ψῆφος calculus, sententia. բայիւ καταρίθμω enumero. (լծ. հյ. Փառք, Յարգ. եւ թ. ֆարգ. եւ վէրկի ). Համարումն. կարծիք. որոշումն. զննութիւն. համար. հաշիւ. չափ որոշեալ. փոխարէն նովին չափով. սահման. սակ. դատակնիք. վճիռ. քուեայ, որպէս խիճ եւ վիրգ այլաբանեալ.


Վարձահատութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Վարձատրութիւն.

NBHL (1)

Վարձահատու եմ, բայց եւ նահատակակից վկայութեան քում լինիմ. (Պրոկղ. ի ստեփ. (ա՛յլ ձ. վարձատու)։)


Վարձատրեմ, եցի

See full entry →

va.

to remunerate, to recompense, to reward, to requite.

NBHL (1)

Վարձատրեա՛ բոլորեցունց զանանց եւ զերանելի բարութիւնս։ Մեծամեծս ընդ փոքուդ վարձատրեցից ձեզ ո՛վ սիրելիք իմ. (Պտրգ.։ Սիսիան.։)


Վարձաւոր, աց

See full entry →

adj. s.

hired, paid, mercenary;
renter, tenant, lessee;
journey-man, day-labourer.

NBHL (1)

Գնաց տուբի խնդրել վարձաւոր (կամ վարձուոր)։ Զազգատո՞հմ իմ խնդրես, թէ վարձաւոր (կամ, եթէ վարձուոր), որ երթայցէ ընդ որդւոյդ քում. (Տոբ. ՟Ե. 5. 16։)


Վարձաւորեմ, եցի

See full entry →

va.

to take at a fixed price;
to hire, to keep in pay.

NBHL (1)

Վարձել. ի վարձու ունել. վարձքով բռնել.


Վարձեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Վարձիմ.

NBHL (2)

ՎԱՐՁԵՄ ՎԱՐՁԻՄ. μισθόω, μισθόομαι mercede conduco եւ φερνίζω doto, dotem constituo. Ի վարձու ունել կամ առնուլ. եւ Վարձանօք առնուլ զկին. ըստըկով կամ վարձքով բռնել.

Տէ՛ր, քանքարն քո տասն քանքար վարձեցաւ։ Այն՝ որ զհինգ քանքարն վարձեցաւ. (Եփր. աւետար.։)


Վարձկան, աց

See full entry →

adj. s.

saleable, venal;
hireling, paid or hired man, servant, mercenary, day-labourer, workman;
farmer;
mistress, courtesan, harlot.

NBHL (1)

Պանդուխտն եւ վարձկանն։ Մի՛ ագցին վարձք վարձկանին առ քեզ։ Իբրեւ զառօրեայ վարձք վարձկանի կեանք նորա։ Քանի՞ վարձկանք են ի տան հօր իմոյ հացալիցք։ Արա՛ զիս իբրեւ զմի ի վարձկանաց քոց։ Վարձկան է, եւ չէ փոյթ նմա վասն ոչխարացն.եւ այլն։


Ցիռ, ցռոյ, ցռու

See full entry →

s.

onager, wild ass;
— խանչէ, the — brays.

NBHL (1)

Վասն ցռուց. յորժամ ծնանի մատակ մտրուկ, գայ հայրն եւ ծամէ զկարեւորս նորա. (Եպիփ. բարոյ.) (կամ ըստ այլոց, կորուսանէ զարու քուռակս, զի է նախանձոտ)։