Definitions containing the research զօր : 3226 results

Համեղացուցանեմ, ուցի

va.

to render savoury, to sweeten, to season.

· Calfa

NBHL (1)

Աշխատութիւնն համեղացուցանէ զօր ըստ օրէ ճաշակումն կերակրոցն։ Առոգեալ համեղացոյց զծով մտաց մերոց երկնաւոր խորհրդովքն. (Լմբ. առակ. եւ Լմբ. սղ.։)


Համեմեմ, եցի

va.

to season, to flavour;
to scent, to aromatize, to spice, to powder;
— աղիւ, to sprinkle with salt, to salt.

· Calfa

NBHL (1)

Համեմել աղիւ կամ զօրութեամբ աղի։ Աղն զկերակուրս կամ զանհամութիւն կերակրոց համեմէ. (եւ այլն. Նար. ՟Կ՟Գ. ՟Ղ՟Զ։ Իգն.։ Շ. մտթ. եւ այլն։)


Համէութիւն, ութեան

s.

cf. Համաբնութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

Համէութիւն են տարերք։ Օծ զօրութեամբ զհամէութիւն մարմնոյն քրիստոսի՝ մարմին քրիստոսի. (Լմբ. ատ. եւ Լմբ. պտրգ.։)


Համոզակեր, աց

adj.

persuading;
persuasive;
— լինել, to persuade, to convince;
cf. Թափիչ.

· Calfa


Համր, մերց

adj.

dumb;
speechless, mute, tongue-tied;
— ի ծնէ, born dumb, dumb from one's birth;
— բնութիւնք, babies;
— լինել, or համրանամ, համրիմ, cf. Համրանամ, cf. Համրիմ.

· Calfa

NBHL (1)

Համր բնութիւնքն երգեցին զօրհնութիւնս ովսաննայիւ,. այսինքն տղայք դեռ անբարբառք. (Եփր. ծղկզրդ.։)


Հայակոյտ

adj.

composed of Armenians.

· Calfa

NBHL (1)

Նախարարք հայակոյտ զօրացն. (Ագաթ.։)


Հայաստանեայք, եայց

s.

the Armenians.

· Calfa

NBHL (1)

Հայաստանեայց զօրօք. (Խոր. ՟Գ. 10։)


Հայացի

adj.

Armenian.

· Calfa

NBHL (1)

Ասպատակ սփռեալ հայացիք՝ զամենայն զօրսն պարսից կոտորեալ. (Բուզ. ՟Դ. 31։)


Հայեցի

adj.

Armenian.

· Calfa

NBHL (1)

Ազատ ոմն հայեցի զօրաց վասլին որդի տաճատայ իշխանին տարոնոյ։ Խատապ եւ վասիլակ իշխանք հայեցիք (զօրավարք յունաց՝ իբր հայհոռոմք). (Ուռհ.։)


Հայեցող

s.

contemplator.

· Calfa

NBHL (1)

Օձն պղնձի ոչ ունէր զհայեցողսն իւր զօրութեամբն բժշկել. (Լմբ. իմ.։)


Հայեցողութիւն, ութեան

s.

contemplation;
speculation;
theorem.

· Calfa

NBHL (1)

Հայեցողութեամբ հոգւոյն իմաստից զզօրութիւն բանից քննել. (Շ. ՟ա. յհ. ՟Ժ։)


Հայիմ, եցայ, եա՛ց, եա՛

vn.

to look, to give a look, to cast the eyes on, to see;
to look upon, to gaze on, to consider attentively, to look in the face, to observe, to contemplate, to speculate, to weigh well;
to take care;
to concern, to regard;
to have in view, to aspire to, to aim at;
to face, to front, to look on, to overlook;
գեղեցիկ հայելով, handsome, elegant, beautiful, charming;
— ի վեր, to look up;
— ընդ պատուհանն, to peep or look in at the window or through the window;
— գաղտագողի, to look stealthily at;
պշուցեալ — յոք անյագ, to gaze with greedy or devouring eyes at, to stare at;
— յայրատս or յայրատութեամբ, to look at impudently, lustfully, lewdly;
— յոք սիրով, գորովալից աչօք, to look at lovingly or tenderly, to look sweet upon, to cast sheep's eyes on, to ogle;
— խանդաղատանօք, to gaze on dotingly, with fondness, with glistening eyes;
ընդ ակամբ — յոք, to look scornfully at or with contempt;
— մտօք, to contemplate, to muse on;
ոչինչ հայեցեալ ի, in spite of, despite;
մինչդեռ նա այսր անդր հայէր, as he looked about or around.

· Calfa

NBHL (1)

Հայեցաւ ի նա։ Ամենեքեան հայէին ի նա։ Աչք ամենեցուն ի նա հայէին։ Բնաւ հայէի իսկ ի քեզ։ Հայեցաւ նա ի բարձանց ի սրբութենէ իւրմէ։ Մարդ հայի յերեսս, եւ աստուած ի սիրտս։ Հայեսցո՛ւք ի զօրագլուխն հաւատոց։ Հայեա՛ց յաղքատութիւն իմ, կամ յօգնել ինձ։ Հայեցեալ յերեսս ձեր։ Ոչ հայեցան յիս մերձաւորք իմ։ Ոչ հայեսցի յիս ակն տեսողի։ Հայեցան առ նա ի խոնարհ։ Հայեցար յերկիր։ Հայել ընդ պատուհանն, ընդ վանդակապատն, ընդ նա, ընդ իս, ընդ երեսս սոդոմացւոց. այր ընդ ընկեր իւր, եւ այլն։


Հայկաբար

adv.

like Haig, valorously, courageously.

· Calfa

NBHL (1)

Իբրեւ զհայկ՝ ահաւոր զօրութեամբ, ուժով. հսկայաբար. դիւցազնաբար.


Հայկասիրտ

adj.

Haig-hearted, courageous, dauntless, intrepid, valiant, bold, manly.

· Calfa

NBHL (1)

Ունօղ զսիրտ եւ զքաջութիւն հանգոյն հայկայ. հզօր. արի.


Հայս, ից

s.

paste;
dough;
— հարականել, to knead.

· Calfa

NBHL (1)

Ա՛ռ ժողովուրդն զհայսն իւրեանց, մինչչեւ խմորեալ էր։ Եփեցին զհայսն նկանս բաղարջս։ Առ հայս, եւ թրեաց, եւ արար բլիթս։ Կանայք նոցա հայս հարկանեն՝ առնել կարկանդակս զօրութեանց երկնից. (Ել. ՟Ժ՟Բ. 34։ ՟Բ. Թագ. ՟Ժ՟Գ. 8։ Երեմ. ՟Ե. 18։)


Հայր, հօր, հարց

s.

father;
papa, pa;
dad;
father, chief;
founder;
author, inventor;
— մեր, the Lord's prayer;
— երկնաւոր, գթութեան, heavenly Father, God of mercy;
հարք եկեղեցւոյ, the fathers of the church;
հարք միանձունք, old anchorites;
հարք մեր, our fathers, forefathers, ancestors;
— աշխարհի, Adam;
յարգոյ —, Reverend Father;
բարեյիշատակ —ն իսահակ, Father Isaac of blessed memory;
— սուրբ, holy father;
— խոստովանութեան, confessor;
հոգեւոր —, spiritual father;
— հայրենեաց, ժողովրդեան, աղքատաց, father of his country, of the people, of the poor;
քերթողաց —, father of Armenian literature, Moses of Khoren;
— պատմագրաց, father of history, Herodotus;
— եւ մայր, father and mother, parents;
որդի ի հօրէ, from father to son;
— իբրեւ զ—, like a fatherly, paternal;
ազնիւ, բարեգութ —, good, tender father;
— սիրտ, գութ, սէր հօր, the heart, tenderness, love of a father, paternal, fatherly affection;
սիրել, պատուել զ—, զօրավիգն լինել հօրին, to love, honour and succour one's father;
յաւելուլ առ հարս, to go the way of all flesh, to go to kingdom come, to die;
ննջեաց ընդ հարս իւր, he slept with his fathers;
— որդւովք բերկրեալ, a father happy in his children;
— մարդպետ, kislar-agasi, master of eunuchs.

· Calfa


Հայրութիւն, ութեան

s.

paternity.

· Calfa

NBHL (1)

Ամենայն հայրութիւն եւ որդիութիւն (յաստուծոյ) պարգեւի մեզ. եւ երկնայնոց զօրութեանց հոգեւորապէս այսպիսւոյս հայրութեան եւ որդիութեան կատարեցելոյ. (Դիոն. ածայ.։)


Հանանիմ

vn.

to be driven or cast away.

· Calfa

NBHL (1)

Իմանալի բնութիւնն (մտաց), ոչ առաւելեցելոյ մարմնոյն, արտաքս մղեալ հանանի։ Ոչ ամենայն իրօք ի բաց կորզեալ հանանի սորա ըստ զգայութանն զօրութիւն. (Նիւս. կազմ.։)


Հանապազորդեայ

adj.

cf. Հանապազորդ.

· Calfa

NBHL (1)

ՀԱՆԱՊԱԶՈՐԴԵԱՅ ՀԱՆԱՊԱԶՈՐԴԵԱՆ. որ եւ ՀԱՆԱՊԱԶՈՐԴ. ὐπερούσιος, καθημερινός quotidianus, assiduus. Որ ինչ լինի անդադար օր ըստ օրէ. հանապազօրեայ. յաւէժական. ամմէն օրւան, շարունակ.


Հանապազորդեան

adj.

cf. Հանապազորդ.

· Calfa

NBHL (1)

ՀԱՆԱՊԱԶՈՐԴԵԱՅ ՀԱՆԱՊԱԶՈՐԴԵԱՆ. որ եւ ՀԱՆԱՊԱԶՈՐԴ. ὐπερούσιος, καθημερινός quotidianus, assiduus. Որ ինչ լինի անդադար օր ըստ օրէ. հանապազօրեայ. յաւէժական. ամմէն օրւան, շարունակ.


Հանապազորդեմ, եցի

vn.

to continue, to persevere, to last, to endure;
to frequent;
ոչ —, to discontinue, to interrupt, to cease;
— յաղօթս, to continue instant in prayer.

· Calfa

NBHL (1)

Հանապազորդել առ նա ոչ զօրէին. (Իգն.։)


Հանգիստ, գստեան

s. fig. adj. adv.

repose;
refreshment, relaxation, recreation;
ease, tranquillity;
convenience, wellbeing, leisure;
pause, rest, intermission, truce, cessation;
station, abode;
tomb;
repose, sleep, death;
quiet, tranquil, peaceful;
—գստեամբ, conveniently, comfortably;
at one's ease or leisure, leisurely;
—գստեան ժամ, compline;
—գստեան շարական եւ աւետարան, hymns and gospel in burial service;
—գստեան պաշտօն, requiem;
— առնուլ, to take rest, to be at rest, to repose;
— տալ, to rest, to repose;
թողուլ ի —գստեան, to leave or let alone;
— առնել բանի, to end a discourse.

· Calfa


Հանգունակատիպ

adj.

like, similar, conformable, equal, uniform.

· Calfa

NBHL (1)

Ցուպ ի ձեռս առեալ (սուրբ նիկողայոս) զզօրութիւն փրկչին՝ հանգունակատիպ սքանչելի հրաշիւք. (Տաղ.։)


Հանդարտ, ից

adj. adv.

peaceable, quiet, calm, tranquil, mild;
moderate, staid, sedate, grave, sober;
—, —ս, gently, softly, mildly, tranquilly, slowly;
— լինել, կալ, to remain quiet or tranquil;
— լինել, to have patience, to be patient.

· Calfa

NBHL (1)

Ի սիւք հանդարտ զօրինակեալն մարիամ. (Շար. հանգէտ յն. ձայնիցս։)


Հանդարտեմ, եցի

va. vn.

to tranquillize, to appease, to calm;
to render tranquil, to soften;
to be appeased, calmed, tranquillized;
to abate, to be settled, to diminish, to assuage;
to hold one's peace, to keep silence;
to support, to endure, to suffer, to resist, to be able;
— զկիրս, զամբոխեալ միտս ուրուք, to calm the passions, to relieve anxiety.

· Calfa


Հանդերձ, ից

s.

coat, clothes, garb, attire, wearing apparel;
old clothes;
preparation, show, pomp, magnificence;
— շքեղ, լայն, magnificent, flowing robe;
— առանց խորշխորշանի, garment without folds;
— արքայական, royal robe;
հեծելազն —ք or —անք, riding habit;
— բաղանեաց, bathing gown;
—ք նորք, a suit of new clothes;
— հարսանեաց, wedding garb;
— սգոյ, mourning;
արկանել զիւրեւ — այրութեան, to wear widow's weeds;
ի բաց հանել զ— այրութեան, to put of widow's weeds.

· Calfa

NBHL (2)

Մեծաւ չուով, անչափ հանդերձիւ։ Զկահ եւ զհանդերձս։ Զհանդերձս պատրաստութեան զօրաց բազմաց։ Ի հանդերձ մեքենայից նետիցն։ Արրձակեաց մեծաւ հանդերձաւ (իբր հանդերձանաւ)։ Առատապէս հանդերձս առնել ի պէտս ճանապարհին։ Որ ինչ պիտի յուրախութեան հանդերձ. (Ա. Մակ. Թ. 37։ ԺԵ. 32։ Բ. Մակ. ԺԲ. 27։ ԺԴ. 12։ Գ. Մակ. Ե. 12։ Ի. 21։)

Եղբարբքն հանդերձ։ Անհամար զօրօք հանդերձ։ Եդովմայեցւովքն հանդերձ։ Աշակերտօքն հանդերձ. եւ այլն։


Հանդերձ

prep.

with, along with, together with;
եղբարբքն —, with his brothers;
— այնու, withal, besides, moreover;
— այսու ամիենայնիւ, all the same, in spite of all that;
after all, however;
— ամենայն թերութեամբքն, in spite of all his faults or defects;
— սոքիմբք, with all that;
at the same time;
այլովքն —, et cetera, etc., and so of the rest, so on, so forth.

· Calfa

NBHL (2)

Մեծաւ չուով, անչափ հանդերձիւ։ Զկահ եւ զհանդերձս։ Զհանդերձս պատրաստութեան զօրաց բազմաց։ Ի հանդերձ մեքենայից նետիցն։ Արրձակեաց մեծաւ հանդերձաւ (իբր հանդերձանաւ)։ Առատապէս հանդերձս առնել ի պէտս ճանապարհին։ Որ ինչ պիտի յուրախութեան հանդերձ. (Ա. Մակ. Թ. 37։ ԺԵ. 32։ Բ. Մակ. ԺԲ. 27։ ԺԴ. 12։ Գ. Մակ. Ե. 12։ Ի. 21։)

Եղբարբքն հանդերձ։ Անհամար զօրօք հանդերձ։ Եդովմայեցւովքն հանդերձ։ Աշակերտօքն հանդերձ. եւ այլն։


Հանդէպ

prep. adv. adj.

before, in face, in presence of, in front, opposite;
against;
ի —, ի —դիպէ, ի —դիպոյ or —պոջ, before, in front;
convenient, fit, proper.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ ունիմ զօրութիւն այսքան շնորհացս հանդէպ օրհնութիւն դնել. (Լմբ. սղ.։)


Հանդիպումն, ման

s.

encounter;
coincidence;
—ումն միմեանց, interview, meeting.

· Calfa

NBHL (1)

Գայ ի հանդիպումն հզօրին։ Փութա՛ ի հանդիպումն իմ. (Արծր.։)


Հանդիսադիր, դրի, դրաց

s.

agonotheta, gymnasiarch, agonistarch;
president or chief of a ceremony, assembly, combat, show;
*expositor, exhibiter.

· Calfa

NBHL (1)

Հանդիսադիրք մարտիցն փախստեայք լինէին. իբր զօրագլուխք։


Հանդիսապետ, աց

cf. Հանդիսադիր.

· Calfa

NBHL (1)

Որոց հանդիսապետ եւ զօրագլուխ քրիստոս է. (Մաշտ.։)


Հանդիսացուցանեմ, ուցի

va.

to solemnize, celebrate with pomp or display;
to signalize;
to count, to enumerate;
թատերախաղ —, to play, to act, to perform;
անպարտելի —, to render invincible.

· Calfa

NBHL (2)

Որ զօր ի մարտ հանդիսացուցանէ։ Զբնական սորա արդարութիւնս հանդիսացոյց առաջի աստուծոյ. (Լմբ. սղ.։)

Ի հանդիսացուցանել եւ համար առնել զօրացն արքունի։ Ի սկիզբն կենցաղոյս հանդիսացոյց յինքեան զդաւիթ ճշմարտեալ. (ՃՃ.։)


Հանդուրժեմ, եցի

vn.

to suffer, to support, to sustain;
to last, to endure, to resist;
to be able.

· Calfa

NBHL (1)

ὐπομένω, φέρω sustineo, fero. (իբր Համ ժուժել, կամ Անդորր ժուժալ) Ժոյժ ունել. համբերել. տանել. տոկալ. որպէս եւ Ուժել. ատակել. բաւել. տեւել. զօրել. կամ մանաւանդ Հանդարտել. բաւական լինել. դիմանալ, կարենալ՝ կրնալ քաշել.


Հանեմ, նի

va. arith.

to draw or pull out, to take away, to abstract, to remove, to displace;
to dislodge;
to rise, to lift up, to carry up;
to divulge, to let out, to publish;
to offer, to present;
to subtract, to take away;
— զքառակուսի արմատ թուոյ, to extract the square root of a number;
— իրաւունս, to do justice to;
— առնուն չար, to defame, to decry, to slander, to belie;
— յաչաց, to cause to lose the favour or affection of;
— յաչաց ժողովըրդեան, to render unpopular;
ի վեր —, to inform of, to discover, to disclose, to reveal, to unveil, to unmask;
— ընդ աշխարհ, to publish, to divulge every where;
ի բանս —, to delude, to beguile, to seduce, to betray, to deceive;
յինքն —, to appropriate to oneself, to take possession of, to assume wrongfully;
— ինչ յոք, to ascribe, to attribute, to impute;
— յոք զպատճառս ամենայն չարեաց, to accuse of every evil;
— յոք զիմն, to apply to;
ի բաց —, to exclude;
to scatter;
to send back or away, to dismiss, to discharge;
— բռնի or բռնաբար, to extort, to wrest, to seize by force, to take by violence;
— յարմատոց, to root up, to extirpate;
*— զթեփ, to scale;
to pearl or decorticate seed;
— զվրէժ քինուն or — զփոխարէն չարեացն, to avenge oneself, to be revenged;
to turn the tables upon;
— օգուտ, to turn to account, to profit by, to derive benefit from, to avail oneself of, to improve;
— հետեւանս, to desume a consequence;
— զոք ի ձեռս ուրուք, to give, to deliver up;
— զօրս, to levy soldiers, troops;
— աւուրս, զգիշերն, to pass the days, the night;
— աւուրս բազումս, to remain a long time;
— ի ժառանգութէնէ, to dispossess;
— յայլ լեզու, to translate into;
— ողջակէզ, to sacrifice;
— լեզու, to put out one's tongue;
to loll out one's tongue;
վիճակ —, to draw, to cast lots;
— զկարասիս, to unfurnish, to strip;
— զկինն, to repudiate;
— կանանց զյօնսն, to paint one's eyebrows;
— զջուր, to draw water, to draw up, to fetch up;
— ի նաւէ, to disembark;
to land, to set on shore;
— ճանապարհի, դրան, to lead to, to run into, to abut or end in;
— առ ոք, to present, to introduce;
— զսուրն ի պատենից, to unsheathe;
— ընդ սուր, to put to the edge of the sword;
— զհոգին, to give up the ghost, to expire, to die;
— զօրհնութիւն, to bless, to praise;
հա՛ն զիս աստի, take me out of this.

· Calfa


Խրոխտումն, ման

s.

gasconade, bravado, empty boast, rodomontade;
defiance, insolence, haughtiness;
չզիջանել ի խրոխտմանէն, to lose nothing of his arrogance.

· Calfa

NBHL (1)

Խրոխտումն սքանչելի կատարեալ կամօք զօրութեամբ աստուծոյ տեսանէին. (Եւս. պտմ. ՟Ը. 9։)


Խօսիմ, եցայ, եա՛ց, եա՛

vn.

to speak, to talk, to discourse, to converse;
to confer, to treat, to negotiate;
to betroth, to affiance;
— լեզուս, or ի լեզուս, to speak many languages;
— — եզակի, to thee-thou;
— ուղիղ, to speak out, distinctly — ի սրտի, to think, to meditate, to ruminate;
— սպառնալեօք, to speak threateningly or sharply;
— զքաղաքականութենէ, to talk politics;
տալ — զանձնէ, to be talked of;
to get a bad name;
— զումեքէ ի մահ, to compass a person's death;
— չարութիւն, to speak ill of, to slander;
— հաւու, to crow;
նա խօսեսցի առ ի քէն, he shall be thy spokesman;
— ումեք զկին, to betroth, to promise or to give in marriage;
— իւր զկին, to espouse, to marry;
կոյս խօսեցեալ առն, a vergin espoused to a man;
խօսեցայց ինձ զքեզ, I will marry you;
cf. Ընդ վայր.

· Calfa


Խօսնական, ի, աց

adj. s.

speaking;
mediator.

· Calfa

NBHL (1)

Այլ ոմն ձիս խօսնական՝ կարծրերախ։ Ամենակալդ ձեռօք զխօսնականացս շարժողական գործի ըմբռնեալ՝ ազդեա՛ զօրութիւն ձայնի. (Նար. ՟Ի՟Բ. ՟Լ՟Ե։)


Ծ (dza)

s.

the fourteenth letter of the alphabet, the ninth of the consonants;
fifty, fiftieth.

· Calfa

NBHL (1)

Տառ բաղաձայն, անուանեալ Ծայ, մի ի կիսաձայնից, եւ կրկնակ, զի զօրութեամբ փակէ յինքն զոյժ տառիցս, տղ, դղ, տճ. միջակ ընդ զ, եւ ընդ ձ. զի մեղմ է քան զձ, եւ ուժգին քան զհնչիւն զայի։ Ոչ գտանի յայլ լեզուս, բաց ի վրղացւոյն՝ յորում յաճախեալ է յոյճ, եւ ի լեհացւոյն։


Ծախեմ, եցի

va.

to spend, to expend;
to eat, to use, to consume, to waste, to reduce to nothing, to exhaust;
to absorb;
to devour;
to corrode;
*to sell;
— զժամանակն, to waste, to throw away one's time;
— զինչս, to dissipate one's fortune;
զվաստակս —, to lose one's labor, to have one's labor for one's pains;
ի զուր զբանսն —, to speak to no purpose, to talk to the winds;
հրոյ —, ի հուր —, to consume by fire;
— առաւել քան զսովորականն, to exceed the ordinary expenditure.

· Calfa

NBHL (1)

Խօսին ընդ նմա՝ երկայն բանս ծախելով վասն նորա։ Բովանդակ զօրն անդ ծախեն. (Ոսկ. ՟Ա. 78. եւ 57։)


Ծախումն, ման

s.

wast, consumption;
corrosion.

· Calfa

NBHL (1)

Ի նիւթականաց գոյից ծախումն։ Ի ծախումն զօրութեան եւ կամաց միաւորեցելոցն. (Շ. թղթ.։)


Ծածկաբար

adv.

in secret, by stealth, secretly, stealthily.

· Calfa

NBHL (1)

Միաբանիլ, կամ զօր գումարել, կամ ի վերայ հասանել ծածկաբար. (Ոսկիփոր.։)


Ծածկատես, աց

adj.

that sees secrets.

· Calfa

NBHL (1)

Ցրուեա՛ ծածկատես։ Հզօր ծածկատես։ Ծածկատեսիդ զսոյն պաղատել. (Նար.։)


Ծածկոյթ, կութի

s.

hiding, concealment, secret;
cover, covering;
dress;
եր զխաւար ի —իւր, he made darkness his secret place;
— թաղման, shroud;
— անկողմոյ, counterpane;
— կահուց, cover;
— կառաց, hammer-cloth;
— ձիոց, horse-cloth;
housing;
— նաւուց, awning.

· Calfa

NBHL (1)

Զգլխոյն եւ խօտիցն զօրութիւն ոչ ապականել օտարոտի ծածկութիցն զգեցմամբ։ (Պղատ.)


Ծածկոց, աց

s.

veil, muffler;
roof, cover, refuge, shelter.

· Calfa

NBHL (1)

Բարեկամ հաւատարիմ՝ ծածկոց զօրաւոր եւ ամրացեալ թագաւորութիւն. (Ոսկ. ՟ա. թես.։)


Ծածուկ

adj. adv. s.

hidden, secret, occult;
stealthy, clandestine, underhand, furtive;
—, ի —, in secret, privately, secretly, by stealth, clandestinely;
—ք, hiding-place;
the secrets;
the private parts;
—ք սրտի, bottom, the inmost recess of the heart;
— հրամանք վերին Տեսչութեան, the inscrutable ways of Divine Providence.

· Calfa

NBHL (1)

Ընթերցաւ զօրաւարն զծածուկս ազատանոյն. (Արծր. ՟Գ. 2։)


Ծանուցանեմ, ուցի

va.

to warm, to notify, to make known, to signify, to relate, to communicate, to reveal;
to declare, to denounce;
to divulge, to publish;
to manifest, to intimate, to mark, to denote;
կանխաւ —, to forewarn;
ելէք առ մեզ եւ ծանուսցուք ձեզ բանս, come & you shall prove the temper of our steel.

· Calfa

NBHL (1)

Ծանուսցուք ձեզ բանս։ Ծանուցէ՛ք ժողովրդոց զգործս նորա։ Ծանուցից նոցա զզօրութիւն իմ։ Ծանուցայ զաւակի տանդ յակոբու։ Որովք ծանուցայց քեզ անդ։ Այժմիկ ծաներուք զաստուած, մանաւանդ թէ ծանուցայք իսկ յաստուծոյ.եւ այլն։


Ծանր, նու, նունք, նունց

adj. gr. adv.

heavy, weighty;
massive, voluminous, great;
difficult, bard, onerous, laborious;
disagreeable, troublesome, importunate;
grievous, serious, preponderating;
sluggish, tardy, dull;
hard (of hearing);
strong, rank;
grave;
— քուն, deep sleep;
— կերակուր, indigestible food;
— շունչ, bad breath;
— հարուած, violent blow;
— կին, woman with child;
ծանունս սխալել, to be greatly mistaken;
ծանունս լսել, to give no ear, to pretend not to hear;
— թուիլ, to take ill, to be displeased, angry, enraged;
մի ինչ — թուեսցի քեզ, do not take it ill, do not be displeased;
— է քեզ բանգ այդ, the thing is above your ability;
— է ինձ, that is a heavy sacrifice for me;
թողէք զ— օրինացն, yon have omitted the weightier matters of the law;
heavily;
grievously;
deeply;
vigorously;
seriously;
painfully.

· Calfa

NBHL (1)

Ոմանք ի շանց ոչ կարացեալ զօրութեամբ մարմնոց կռուել՝ մեծամեծս եւ ծանունս հաջեն. (Պտմ. աղեքս.։)


Ծանրամտութիւն, ութեան

s.

stupidity;
peevishness, obstinacy;
cowardice.

· Calfa

NBHL (1)

Որք յաղագս ծերութեան, եւ կամ ծանրամտութեան ըստ բնութեան ուսանել ոչ զօրէին. (Փարպ.։)


Ծարաւ, ոյ, ով

s. fig. adj.

thirst, dryness, drought, thirstiness;
thirst, panting for;
thirsty, dry;
մեծ, սաստիկ —, great, over-powering thirst;
շիջուցանել, բժշկել, զովացուցանել զ—, toquench, to cool, to slake thirst;
պապակիլ, տոչորիլ ի —ոյ, to be quite choked or parched with thirst;
մեռանիմ ի —ոյ, I am dying with thirst.

· Calfa

NBHL (1)

Քաղցեալ ի վերայ սեղանոյն, եւ ծարաւ ի մէջ ջրոյն. (ուր զօրութեամբ կրկնի տառն ի)։ արաւ է (կամ ծարաւէ) անձն իմ առ քեզ աստուած. (Լմբ. ժող. եւ Լմբ. սղ.։ Իսկ Մծբ. ՟Ժ.)


Ծարաւիմ, եցայ

vn.

to be or feel thirsty, to be athirst;
— արեամբ, to be greedy of blood.

· Calfa

NBHL (1)

Ծարաւեցան զօրք նորա ի ջրոյ. յն. ծարաւով նեղեցան. (Եւս. պտմ. ՟Ե. 5։)