Definitions containing the research աստուած : 3773 results

Աղտեղացուցանեմ, ուցի

va.

to soil, to dirty, to stain, to besmear with filth or grease, to befoul, to bedaub, to sully, to tarnish, to grease.

· Calfa

NBHL (1)

Քակելով զճշմարտութիւնն, եւ աղտեղացուցանելով զաստուածաբանութիւնն. (Բրս. ծն.։)


Աղտեղութիւն, ութեան

s.

greasiness, dirtiness, foulness, stain, impurity;
turpitude, excess;
sweepings;
excrement;
տուն աղտեղութեան, privy, necessary;
անօթ աղտեղութեան, chamber-pot or utensil.

· Calfa


Աղքատսիրութիւն, ութեան

s.

cf. Աղքատասիրութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

Առաւել եւս պատուական է աստուածութեանն աղքատսիրութիւնն յամենայն բարեգործութիւնս. (Փարպ.։)


Աղօթարար

adj. s. that prays to God;
that addresses God in prayer.

· Calfa

NBHL (1)

Եհաս առ նուաստս աղօթարար սուրբ թագաւորութեանդ։ Խոնարհ եւ աղօթարար։ Աղօթարար եւ աստուածազարդ քահանայիցդ. (Շ. թղթ.։ Ոսկիփոր.։)


Աղօթեմ, եցի

vn.

to pray, to address one's self to God in prayer;
to supplicate;
to intercede.

· Calfa


Աղօթք, թից, թիւք

s. pl. prayer, orison, supplication;
աղօթս առնել, յաղօթս կանխել, յաղօթս կալ, cf. Աղօթեմ.

· Calfa


Աճեմ, եցի

vn.

to grow, to increase, to be augmented, to grow tall or stout;
to make progress;
to vegetate, to sprout, to come up;
to be multiplied;
to be heightened, to grow upon or out of;
to grow dear.

· Calfa

NBHL (2)

Ոչ վասն ցանկութեան առաւել քան թէ ըստ աստուածային ձայնին զաճեցէ՛քն կատարելով. (Պիտ.։)

Մեծն աստուածասէր պաշտօն ի հաճոյակատարն բարութիւն ... աճել բազմացաւ. (Բուզ. ՟Գ. 3։)


Աճեցուցանեմ, ուցի

va.

to increase, to make to grow, to augment, to enlarge, to heighten, to make stout, to multiply;
to exaggerate;
to make dear, to raise the price of.

· Calfa


Ամբառնամ, բարձի

va.

to raise, to raise up, to take up, to heighten, to lift up.

· Calfa

NBHL (1)

Զայսոսիկ յաստուածունակն իւր քառադրութիւն ամբարձեալ բերէ։ Արքայօրէն ճոխութեամբ յինքեան ամբարձեալ. (Նար. խչ.։)


Ամբառնամ, բարձայ

vn.

to rise, to get up, to go up, to ascend.

· Calfa

NBHL (1)

Զայսոսիկ յաստուածունակն իւր քառադրութիւն ամբարձեալ բերէ։ Արքայօրէն ճոխութեամբ յինքեան ամբարձեալ. (Նար. խչ.։)


Ամբարհաւաճեմ, եցի

vn.

to grow proud, to grow arrogant, to be presumptuous.

· Calfa

NBHL (1)

Այնչափ ամբարհաւաճեցին, մինչեւ խորհեցան հակառակել ընդ երկնային աստուածոցն. (Նոննոս.։)


Ամբարշտութիւն, ութեան

s.

impiety, irreligion, ungodliness, iniquity, unrighteousness, profaneness, wickedness, flagitiousness.

· Calfa

NBHL (1)

ԱՄԲԱՐՇՏՈՒԹԻՒՆ կամ ԱՄՊԱՐՇՏՈՒԹԻՒՆ. Չարութիւն ամբարշտաց. անօրէնութիւն. աստուածընդդէմ մոլորութիւն բանից եւ գործոց. ἁσέβια, δυσσέβημα. impietas. տինսիզլիք. միւնաֆըգլըգ. իլհատ. քեաֆիրլիք.


Ամբարտաւանական, ի, աց

adj.

haughty, proud.

· Calfa


Ամբիծ, բծից, բծաց

adj.

unsoiled, clean, neat;
immaculate, spotless, pure, innocent, honest, just.

· Calfa

NBHL (1)

Ամբիծ այցելութեամբ ուշ եդեալ աստուածային գրոց. (Յհ. կթ.։)


Ամբոխեմ, եցի

va.

to crowd;
to embroil, to put in confusion, to disturb;
to stir up or excite to sedition.

· Calfa

NBHL (1)

Ցուցեալ զաստուածագործ զօրութիւնն ի խառնակելն յամբոխելն. (Ագաթ.։)


Ամենաբարի

adj.

all-bountiful, super-excellent, most excellent, best.

· Calfa

NBHL (3)

Որպէս ծայրագոյն բարի, մի միայն բարի քան զամենայն ինչ. (սեպհականեալ Աստուծոյ եւ աստուածայնոց) βέλτιστος. optimus. էն եյիսի, էլա. էվլա. մէվլա.

Ոչ յաստուածուստ ամենաբարի գանձուցդ չարիս. (Նար.։)

Ամենաբարի էին միտք, ամենաբարի բարբառք։ Ո՛վ ամենաբարւոյ եւ աստուածավայելուչ կարգի։ Զկարգն իբրեւ զամենաբարի եւ զգովելի ընդունի։ Սքանչելեացն եւ ամենաբարեաց ընծայիցն. (Փիլ.։)


Ամենաբարւոք

adj. adv. very good, best, very excellent;
very well, excellently, exceedingly well.

· Calfa

NBHL (1)

Քա՛ջ եւ ամենաբարւոք ասացեալ է։ Ամենաբարւոք՝ փոքր եւ ոչ փոքր զքաղաքս զայս տէրունեան հրամանքն հաստատեն։ Ամենաբարւոք եւ աստուածավայելո՛ւչ՝ ի հրոյն ձայնն ասի ի դուրս գալ. (Փիլ.։)


Ամենաբաւական, ի, աց

adj.

all-sufficient, omnipotent.

· Calfa


Ամենագէտ

adj.

omniscient, most wise, all-wise.

· Calfa


Ամենագթած

adj.

most merciful, most compassionate, most kind, most tender.

· Calfa


Ամենադից մեհեան

s.

pantheon.

· Calfa

NBHL (1)

ԱՄԵՆԱԴԻՒՑ կամ ԱՄԵՆԱԴԻՑ ՄԵՀԵԱՆ. Մեհեան երեւելի ի Հռովմ միով բացագլուխ գմբեթաւ կառուցեալ ի Մարկոսէ Ագրիպպայ ի պատիւ ամենայն չաստուածոց. որ այժմ է տաճար սուրբ Աստուածածնի՝ թագուհւոյ ամենայն սրբոց.


Ամենազօր

adj.

omnipotent, all-sufficient;
most powerful, very strong.

· Calfa


Ամենազօրութիւն, ութեան

s.

omnipotence.

· Calfa

NBHL (1)

Ամենազօրութեան աստուածայնոյն կենդանութեան. (Դիոն. ածայ.։)


Ամենաթագաւոր

s.

king of the universe, the Creator.

· Calfa


Ամենախնամ

adj.

that takes care of all his creatures, all-provident.

· Calfa


Ամենակալ, ի, աւ

adj.

preserving or governing all things, omnipotent, all-powerful.

· Calfa

NBHL (1)

Ասի ամենակալ՝ աստուածպետութիւնն, որպէս զամենայն կալլով, եւ անխառնաբար կարգաւորացելոցն տիրելով, եւ որպէս ամենեցունց փափագելի եւ տռփելի գոլով. (Դիոն. ածայ. ՟Ժ։)


Ամենակատար

adj.

all perfect;
very perfect.

· Calfa


Ամենահաճոյ

adj.

most agreeable, very pleasant.

· Calfa


Ամենահայր, հօր

s.

father of all men, the Creator.

· Calfa


Ամենահրաշ

adj.

most miraculous, very prodigious, wonderful, amazing, astonishing.

· Calfa

NBHL (1)

Ո՛վ ամենահրաշափառ զօրութիւն աստուածընկալ նշանիս. (Նանայ.։)


Ամենայն, ի, իւ, ից

adj. s. all, total, whole;
each, every;
all, every thing;
— ոք, every one;
who ever, whosoever, whatever, whatsoever;
— ինչ, every thing, whatever;
ամենայնիւ, յամենայնի, altogether, entirely, quite;
— ուստեք, from all sides, from all parts;
— ուրեք, ընդ — տեղիս, every where, in all places;
զգիշերն —, all the night;
զ— աւուրս, every day;
յառաջ քան զ—, before all;
յետ —ի after all;
պատրաստ լինել —ի, to be ready for every thing;
ի վեր քան զ—, above all or every thing.

· Calfa


Ամենայորդոր

adj.

very prompt, very willing, very eager, very ready, very much inclined, very well disposed, very diligent.

· Calfa

NBHL (1)

Ամենայորդոր փութով փառաւորել, կամ երկրպագել, կամ գալ զհետ աստուածային սիրոյ քո. (Պտրգ.։ եւ Աթ. համբ.։ եւ Եփր. աղ.։)


Ամենառատ

adj.

very abundant, most plentiful;
very generous, most liberal.

· Calfa


Ամենասուրբ

adj.

holiest, very sacred, very holy;
— Կոյս, the very holy Virgin.

· Calfa

NBHL (3)

Ամենեւին սուրբ. որպէս աղբիւր ամենայն սրբութեան, սուրբն սրբոց. (Աստուծոյ եւ աստուածայնոց սեպհական) πανάγιος, παναγιώτατος, παναγέστατος. sanctissimus, sacrosanctus

Հաճութեամբ ամենասուրբն Հօր՝ Հոգւովն Սրբով։ Ամենասուրբն Յիսուս։ Զամենասուրբն աստուածաբանութիւն. (Դիոն.։)

Զամենասուրբ սեղանն ուղղէին։ Յամենասուրբ գանձն աստուածային նուիրաց. (Եղիշ. ՟Գ. եւ Յես.։)


Ամենատեսուչ

adj.

all-watchful, that superintends all things.

· Calfa


Ամենափափաքելի, լւոյ, լեաց

adj.

very much to be wished, most desirable.

· Calfa


Ամէնունակ

adj.

cf. Ամենունակ.

· Calfa

NBHL (1)

ԱՄԷՆՈՒՆԱԿ կամ ԱՄԵՆՈՒՆԱԿ. παγκρατής. omnicapax Որ զամենայն ինչ ունի յինքեան, որպէս Աստուած եւ աստուածայինք. եւ պարունակօղ կամ պարփակօղ զբազում ինչ. ամէնընկալ. ամենալից.


Ամէն, ամենի, ից

adj.

cf. Ամենայն;

· Calfa

NBHL (2)

Ամենից գոյից, կամ հաստուածոց, եղանակաց, բռնութեանց։ Ամենից հոգւոց։ Ամենից կուսից. (Նար.։)

Դրոշմ աստուածային նկարեալ ի դէմս ամենի. (Զքր. կթ.։)


Ամիս, մսոյ, ամսեան, մնոց

s.

month;
ամիս յամսոյ, ամսոյ ամսոյ, every —;
առաջին օր ամսոյ, the first day of the month;
ի սկիզբն ամսեան, the beginning of the month;
ի վերջ ամսոյ, the end of the month;
ի մէջ կոյս ամսեան, towards the middle of the month.

· Calfa


Ամլանամ, ացայ

vn.

to be or become barren.

· Calfa

NBHL (1)

Ամլացան յաստուածային բարեգործութենէն. (Ճ. ՟Թ.։)


Ամուսնաւոր, ի, աց

adj.

married.

· Calfa

NBHL (1)

Ամուսնաւորաց եւ մահկանացուաց ազգ է տոհմ աստուածոց նոցա. (Եզնիկ.։)


Անբովանդակելի, լւոյ

adj.

cf. Անբովանդակ.

· Calfa


Անբովանդակութիւն, ութեան

s.

infinity, immensity.

· Calfa


Անգեղ

s.

handle;
cf. Անգեղազէշ.

· Calfa

NBHL (1)

Վատթար է նիւթ իւր աստուածոց (կաւն), եւ անգեղ. (Լմբ. իմ.։)


Անգեղաղէշ

adj.

deformed, ugly.

· Calfa

NBHL (1)

Վատթար է նիւթ իւր աստուածոց (կաւն), եւ անգեղ. (Լմբ. իմ.։)


Անգեղեայ

cf. Անգեղազէշ.

· Calfa

NBHL (1)

Վատթար է նիւթ իւր աստուածոց (կաւն), եւ անգեղ. (Լմբ. իմ.։)


Անգէտ

adj.

ignorant, unlearned, stupid, awkward;
յանգէտս, ignorantly, inadvertently;
at all events, at all hazards;
յանգէտս լինել, to connive, to dissemble.

· Calfa

NBHL (1)

Թէ զայս ո՞չ գիտես. զի եթէ անգէտ ես, անաստուած ոմն ես. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Անգթասէր

cf. Անգթական.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ էին անգթասէրք ոմանք, այլ յաւէտ աստուածասէրք։ Նոքա եղեն խիստք եւ անգթասէրք. (Պրպմ. ԼԸ։)


Անգիտակ

adj.

ignorant.

· Calfa


Անգիտանամ, ացայ

vn.

to be ignorant;
to forget one's self.

· Calfa

NBHL (1)

Անգիտանաս առ աստուածային իմաստութիւն. (ՃՃ.։)