Definitions containing the research պարտաւոր : 85 results

Թղթաբեր, աց

s.

letter carrier, postman, courier, post, messenger.

· Calfa

NBHL (1)

Սուրհանդակ անժաման, թղթաբեր պարտաւոր. (Նար. ՟Ծ՟Զ։)


Կարեւորագոյն

adj.

very necessary, important.

· Calfa

NBHL (1)

Քեզ դիւրագոյն, եւ ինձ պարտաւորիս կարեւորագոյն. (Նար. ՟Ձ՟Բ։)


Հակառակատիպ

adj.

contrary, adverse, opposite.

· Calfa

NBHL (1)

Երեւումն ծագման լուսոյ արեգական արդարութեան հակառակատիպ գոլով եւ ընդդիմահար դիցն պաշտամանց։ Ներհակասէրն հակառակատիպ պարտաւորեալ՝ զպարտուցն իւրոց հատոյց զտոյժս. (Անան. եկեղ։)


Կրկնադատ

adj.

twice condemned.

· Calfa

NBHL (1)

կրկին դատելի կամ դատեալ, պարտաւոր յոյժ.


Պատժաւոր

adj.

condemned, punished, chastised;
guilty, culpable, delinquent, villainous;
cf. Պատժական.

· Calfa

NBHL (1)

ՊԱՏԺԱՒՈՐ. ὐπεύθηνος reus, obnoxius. Արժանի պատժոյ. պատժապարտ. պարտաւոր. չարագործ.


Պարսեմ, եցի

va.

cf. Պարսաքարեմ;
to spring up, to burst out, to jump forth.

· Calfa

NBHL (1)

Պարսել զպարտաւորեալս՝ իբր զվնասակար անփրկանաւոր անհամոզելի. (Նար. ՟Է։)


Պարտական, ի, աց

s. adj.

debtor;
indebted;
bond. responsible, obliged;
culpable, guilty;
due, fit, convenient;
— առնել, to cause to run into debt;
to oblige;
— լինել, to remain debtor, to run into debt;
to be obliged or subject;
ինքն եղիցի անձին իւրում —, his blood shall be on his own head.

· Calfa


Պարտականութիւն, ութեան

s.

obligation.

· Calfa

NBHL (1)

Պարտական գոլն. պարտաւորութիւն. յանցաւորութիւն


Պարտակից

s.

fellow-debtor.

· Calfa

NBHL (1)

Կցորդ պարտեաց կամ պարտաւորութեան.


Պարտապան, աց

s.

debtor;
culprit;
— լինել, to owe, to be indebted.

· Calfa


Պարտեմ, եցի

va.

to worst, to overcome, to vanquish, to conquer, to subjugate, to subdue;
— զչարչարանս, to suffer with fortitude, to bear up against pain or torments.

· Calfa

NBHL (1)

καταγιγωνίζομαι, ἠττάω debello, vinco πταίω impingo, offendo τροπάω in fugam verto. կր. fortuna adversa utor եւ այլն. Որպէս թէ պարտաւոր կացուցանել զոսոխն. Մարտիւ ընկճել զթշնամիս. յաղթել. վանել. յաղթահարել. նկուն առնել. նուաճել. կործանել, եւ այլն. (լծ. պ. ֆէրէտ, բէրուզ. որ եւ պերոզ, յաղթող).


Պարտիմ, եցայ

vn.

to be conquered, to have the worst of it;
յապշութիւն —, to be confounded, astounded, astonished, surprised;
պարտեցաւ պատերազմն, a part was subdued.

· Calfa

NBHL (1)

Փուչ եւ տատասկ պարտեցաւ (այսինքն պարտաւորեցաւ) երկիրս ծնանել. (Կոչ. ՟Ծ՟Դ։)


Պարտիմ, տէի

vn.

to owe, to contract debts, to become indebted, to be bound;
to be obliged, beholden to;
ought, must.

· Calfa

NBHL (1)

Փուչ եւ տատասկ պարտեցաւ (այսինքն պարտաւորեցաւ) երկիրս ծնանել. (Կոչ. ՟Ծ՟Դ։)


Վնասաբանեմ, եցի

va.

to accuse, to find fault with, to blame, to lay the fault on.

· Calfa

NBHL (1)

αἱτιῶμαι criminor, accuso, culpo, incuso. Վնասակար ցուցանել. զվնասնյառաջ բերելով՝ ամբաստանել. պարտաւոր առնել.


Վնասապարտութիւն, ութեան

s.

guiltiness, guilt, culpability.

· Calfa

NBHL (1)

Վնասապարտութիւն օձին առ ի պատժականութեան գտանել պարտաւորութիւն. (Արծր. ՟Ա. 1։)


Վտարանդեմ, եցի

va.

to drive away, to expel, to banish, to exile, to expatriate, to cause to wander or stray;
— ի ծառայութիւն, to reduce to slavery to lead into bondage.

· Calfa

NBHL (1)

Մահուն երկիւղիւ հանապազ կէին վտարանդեալք ի ծառայութիւն. (Եբր. ՟Բ. 15. յն. պարտաւորեալք.)


Վրիժապարտութիւն, ութեան

s.

guiltiness, wickedness.

· Calfa

NBHL (1)

Պատժապարտութիւն. յանցաւորութիւն. պարտաւորութիւն.


Սուրհանդակ, աց

s.

courier, express, messenger, estafet;
cf. Երթամ.

· Calfa

NBHL (1)

Սուրհանդակ անժաման, թղթաբեր պարտաւոր. (Նար. ՟Ծ՟Զ։)


Ստերդումն, ման

s. adj.

perjurer;
taking a false oath, perjuring.

· Calfa

NBHL (1)

Այսմ եւս պարտաւոր, զի ստերդմունք էին. (Երզն. մտթ.։)


Սաստկավէր

adj.

severely wounded.

· Calfa

NBHL (1)

Սակս սաստկավէր չարեաց։ Սակս իմոյ սաստկավէր պարտաւորելոյս։ Գանելս սաստ կավէր խոցուածովքս։ Չարալլուկ զոգիս իմ ի մետաղս անըմբռնելիս տանջեն սաստկավէրս. (Բենիկ.։)


Դատապարտ, ից

adj. s.

condemned;
crime;
— առնել, to condemn, cf. Դատապարտեմ;
— լինել, to be condemned.

· Calfa

NBHL (2)

παρέδικος, κατάκριτος, ὐπεύθυνος obnoxius, condemnatus Պարտաւորեալն ի դատի. պատժապարտ. պարտաւոր. վնասապարտ. յանցաւոր.

ԴԱՏԱՊԱՐՏ ԱՌՆԵԼ. Դատապարտել. պարտաւորել. (Հռ. ՟ը. 34։ Նար. ՟ժա։)


Դատապարտեմ, եցի

va.

to condemn, to damn, to censure, to reprobate;
to sentence, to execute.

· Calfa

NBHL (1)

κατακρίνω, καταδικάζω dmno, condemno Դատաստանաւ պարտաւոր առնել. պատժապարտ կամ մահապարտ վճռել. յանցաւոր ցուցանել կամ համարել. պարտաւորել. դատապրտել, վճիռ տալ՝ որ պատիճը գտնայ.


Դատապարտութիւն, ութեան

s.

condemnation, damnation, perdition.

· Calfa

NBHL (1)

κατάκριμα, κατάκρισις damnatio, condemnatio Դատապարտելն, եւ -իլն. պարտաւորութիւն. պատժապարտութիւն. մահապարտութիւն։ ... (Իմ. ՟Ժ՟Բ. 27։ Հռ. ՟Ե. 16. 18։ ՟Բ. Կոր. ՟Գ. 9։ ՟Է. 3։)


Դատինք

cf. Դատաստան.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ կարէին ասէ գիրն խաղաղութեամբ խօսել ընդ նմա, իբրեւ զպարտաւոր ոք ի դատինս. (Վրդն. ծն.։)


Դէմ, դիմի

cf. Դէմք;
— դնել, to propose, to purpose, to design;
զ— ունել, to oppose, to resist, to face, to endure, to thwart, to cross;
ի դիմի հարկանել, to encounter, to assail, to attack;
to strike, to oppose;
prep. adv. — ընդդէմ, opposite;
directly, diametrically;
prep. adv. — յանդիման, before, opposite, in presence;
publicly, openly, in face;
— ի —, — առ —, face to face, man to man;
ի դիմի, before, opposite to.

· Calfa

NBHL (1)

Ի դիմաց ժողովրդեանն, կամ պարտաւորաց։ Ի մերոց կամ յումեմն դիմաց. (Նար.։)


Խոհական, ի, աց

adj. s.

thoughtful, prudent, wise, judicious, sensible, intelligent, cautious, provident, circumspect, discreet;
—ն, intellect, intelligence, reason, judgment.

· Calfa

NBHL (1)

Այն իմացուածք են, եւ խոհական հանճարքն, որ աստուած եւ ի կայսրն գիտացին պարտաւոր առնել զորդին աստուծոյ. (Յհ. կթ.։)


Փաստաւոր

adj.

guilty, culpable, unworthy.

· Calfa

NBHL (1)

Պարտաւոր, որպէս Փաստիւք պարտաւորեալ. արժանի ըստ իրաւանց.


Ցած, ի, ոյ, ից

adj. fig.

low, lower;
humble, lowly, modest, moderate, mild, docile, good;
low, vile, abject, ignoble, base, mean, grovelling, worthless;
— հայելով, looking down, modestly.

· Calfa

NBHL (1)

Աչք զգաստանան՝ ցա՛ծ հայելով, եւ տեսանելով զաստուածութիւնն ի պարտաւոր մարմինն. (Եղիշ. խաչել.։)


Տոկոսիք, սեաց

s. fig. adv.

birth;
illegal profit, usury, exorbitant interest;
—սեօք, with usury.

· Calfa

NBHL (1)

Նմանութեամբ, Պարտիք. պարտաւորութիւն. վրէժ ի փոխարէնսն՝ առաւելութեամբ.


Քեզէն

adv. pron. cf. Քեզոյն.

· Calfa

NBHL (1)

Քեզէն զքեզ պարտաւորեցեր, եւ ես թողում զպատիժսն։ Դու քեզէն զպատիժսն յանձն առեր, եւ ես թողում զպատուհասն. (Ոսկ. ապաշխ. ՟Բ։)


Քեզոյն

adv. pron.

of or by thyself;
thou alone.

· Calfa

NBHL (1)

Քեզէն զքեզ պարտաւորեցեր, եւ ես թողում զպատիժսն։ Դու քեզէն զպատիժսն յանձն առեր, եւ ես թողում զպատուհասն. (Ոսկ. ապաշխ. ՟Բ։)


Անպարտութիւն, ութեան

NBHL (1)

Զանպարտութիւն իւր մատնեաց փոխանակ պարտաւորաց. (Մծբ. ՟Բ։)


Բէկ

s.

prince, bey.

· Calfa

Etymologies (1) · Adjarian

= Թրք. [arabic word] beg, օսմ. bey, կիրգիղ. biy, ալթայ. piy, «իշխան». սրանց զանազան աս-տիճանների և պարտաւորութիւնների և իրա-ւունքների մասին տե՛ս Будaговъ 1, էջ 263-5։


Յապանաս

cf. Յայպանաս.

· Calfa

Etymologies (1) · Adjarian

«արհամարհանք, թշնամու-թիւն» (սխալմամբ գրուած նաև յայպանաս, յապանա). երեք անգամ գործածում է Մծբ. «Սէր հեռի է յապանաս ասելոյ» (էջ 338). «Յապանաս բարբառով» (էջ 234)։ «Սոքա են... պարտաւորիչք արդարոց և որդիք յայ-պանասի» (էջ 371)։


Փունդ

cf. Կաղապար.

· Calfa

Etymologies (1) · Adjarian

«մի տեսակ աման կամ չափ». մէկ անգամ ունի Եփր. թգ. էջ 365. «Արարին զե-րաստանսն ոսկի և զմկունսն ոսկի և առա-քեցին հանդերձ տապանակաւն ի սայլակին ... եկին իջուցին զտապանակն Ղևտացիքն և զփունդսն ոսկեղէն մկանցն և տարան եդին առ մեծ վիմին»։ Համապատասխան տեղը Ս. Գրքում կարդում ենք. «Եւ Ղևտացիքն հանին զտապանակն Տեառն և զքուրձն ար-գոբ ընդ նմին և զանօթսն ոսկիս որ ի նմա և եդին ի վերայ վիմին մեծի» (Ա. թագ. զ. 15)։ Համեմատութիւնը դժբախտաբար ևա-տարեալ չէ փունդ բառի իմաստը ստուգելու համար։ Բառ. երեմ. էջ 325=Հին բռ. դնում է փունդս և մեկնում է «աման ինչ»։ Այսպէս է ընդունում ևաև ՆՀԲ։ Նորայր, Բառ-ֆրանս. 300բ յատկացրած է ֆր. cornue բառին, որ է «անօթ ինչ խեցեղէն կամ ա-պակեղէն ի պէտս տարրագիտաս»։ Բառս մէկ անգամ էլ գտնում եմ գործածուած Մծբ. 219. «Յեսու պարտաւորեաց զԱքար, զի գո-ղեաց և թագոյց զարծաթն ի փնդէ անտի, զոր ունէր. և Յիսուս փրկիչ մեր ետ զքան-քարս առ շահս». ասորի բնագիրը (հրտր. Graffin, էջ 504) ունի. «Յեսու Բարնուն պարտաւորեաց զագահն Աքար, զի գողացաւ և թագոյց, և Յիսուս փրկիչ մեր դատապար-տռեաո ոագահն Յուդաս, զի գողացաւ և թա-ռոյց զարծաթն յարկղէն», ըստ համեմատու-թեան Վիեննայի միաբան Պ. էսապալեանի (անձնական)։ Այս համեմատութիւններից երևում է, որ փունդ նշանակում է «արկղ»։