Definitions containing the research մակ : 3470 Results

Դեդեւեմ, եցի

va.

to vacillate, to stagger, to totter.

NBHL (1)

Իբրու զանհաստատ եւ զաննեցուկ նաւամակոյկն շարժեալ դեդեւացուցանեն։ Ամենայն ախտ հոգւոց չար են, որք շարժեն եւ դեդեւացուցանեն զնա. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Դերանիկ

s.

first-born granted through a vow.

NBHL (1)

Յատուկ անուն կամ մականուն, կարծեալ Տէրունիք. եթէ չիցէ համառօտեալն բառիս Անդրանիկ.


Դերանունութիւն, ութեան

s.

antonomasia.

NBHL (1)

Ընդ անուամբ (անկանի), իբր թէ դերանունութիւն, եւ մակբայ. (Անյաղթ պերիարմ.։)


Դէտակն ունիմ

sv.

to regard, to look attentively;
to be on the watch, to lie in wait;
— ի վեր ունել, ամբառնալ, to look with attention, to raise the eyes.


Դժգոհ, աց

adj.

discontented, dissatisfied.

NBHL (1)

ԴԺԳՈՀ ԼԻՆԵԼ. ἁχάριστος εἵμι ingratus sum Անգոհ եւ ապաշնորհ կամ անշնորհակալու լինել. տրտնջել. դժկամակ լինել. տժգոհ ըլլալ. ճշգոհալ.


Դժգոհութիւն, ութեան

s.

complaint, discontent.

NBHL (1)

Տրտունջ. դժկամակութիւն. ապաշնորհութիւն. տժգոհանք, ճշգոհութիւն.


Դժխեմութիւն, ութեան

s.

obstinacy, stubbornness, insolence.

NBHL (1)

Համակ ընդ ձեզ նենգաւ է գնացեալ, երկմտութեամբ եւ դժխեմութեամբ. (Բուզ. ՟Ե. 35։)


Դժմիտ

adj.

malignant.

NBHL (1)

Ապաշնորհենին (մակբայ). (դժմի՛տ, ձառադէ՛մ. Թր. քեր. հյ.։)


Դժնէութիւն, ութեան

s.

atrocity, asperity;
— հայեցուածոյ, hurtful aspect.

NBHL (1)

ԴԺՆԷՈՒԹԻՒՆ որ եւ ԴԺՆՈՒԹԻՒՆ. Դժնդակութիւն. ժանտութիւն. վնասակարութիւն. եւ Դժկամակութիւն. վիշտ.


Դժնիկ, նկաց

s.

buck-thorn.

NBHL (1)

Ոչ է պարտ դժնի գոլ պատերազմական մարդկան՝ աստուածոցս այս, այլ պատուել. (Պղատ. օրին. ՟Ը։)


Դժոխակամութիւն, ութեան

s.

vexation, obstinacy.

NBHL (1)

Դժկամակութիւն կամ չկամութիւն անսալոյ. ստահակութիւն.


Գինեզէն

adj.

tipsy, intoxicated.


Գիշերախառն

adv.

by night, nightly.


Գիշերայն

adv.

by night, nightly, in the night time.


Գիշերապահ, աց

adj. s.

nocturnal guard;
—ք cf. Գիշերապահութիւն.


Գիտեմ, տացի

va.

to know, to perceive;
to learn, to understand;
to feel, to recognize;
to be able;
to consider, to observe, to note;
to believe;
to know, to have a carnal connection with;
ոչ —, to be ignorant of, not to know;
— զայր or զկին, to lie with a man or woman;
ոչ գիտէ զամօթ, he has no shame;
քաջ, ճարտար գիտեմ զայն, I know it throughly;
չգիտեմ, I do not know, I am ignorant of it;
գիտասջիր, know ! չ— զի՛նչ առնել, to be at a loss what to do.

NBHL (1)

εἱδέω, εἵδω, οἷδα scio, (novi), ἑπίδομαι, γνώσκω cognosco, conscius, peritus sum (գտանի եւ Գիտա՛, տացի, տացօղ) ռմկ. գիտնալ։ cf. ԳԻՏԵՆԱՄ. (լծ. եբր. իատա՛. յն. իտէ՛օ, ի՛տօ. յորմէ լտ. վի՛տէօ, տեսանեմ) Ճանաչել որպէս եւ էն. մտօք տեսանել իբր աչօք եւ ստուգութեամբ. հասու, տեղեակ լինել. ըմբռնել. մակացու կամ ակահ լինել.


Գիտութիւն, ութեան

s.

science, knowledge;
doctrine, understanding, wisdom, study, art;
— լիցի, know, you are informed, you must know;
գիտութեամբ, knowingly.

NBHL (1)

γνῶσις, ἑπιστήμη scientia, cognitio, notitia, peritia Գիտելն. ճանաչողութիւն ստոյգ. հասողութիւն փորձիւ կամ պատճառաւ. հմտութիւն. տեղեկութիւն. ուսումն. իմաստութիւն. մակացութիւն.


Գիրկ, գրկաց

s.

the two arms extended, open arms;
bosom, breast;
fathom;
—ս արկանել, — ընդ —ս խառն լինել, to embrace, to hug one another;
ընդ —ս մտանել, ընդ աղեղն լինել, to draw the bow well;
այն ինչ լինէր զոգիսն ի —ս իւր թափել, whilst he drew his bow tight;
— ընդ — խառնել or խառն լինել, — ընդ խառն or գրկընդխառն or գրկախառն լինել, to wrestle, to struggle with one;
— ընդ խառն կռիւ or մարտ, wrestling.


Գիրութիւն, ութեան

s.

plumpness, corpulence.

NBHL (1)

Համակեալս ի գիրութեան։ Սոնքացեալս գիրութեամբ. (Խոր. ՟Գ. 59։ Փարպ.։)


Գիւղ, ից

s.

village;
country;
գնալ՝ բնակել ի —, to go or live in the country.


Գլխապատ

s.

turban, head-hand.

NBHL (1)

Ներքանոց, եւ վերմակ, եւ գլխապատ. (Մագ. քեր. եւ Երզն. քեր.։)


Գլխաւոր, աց

s. adj.

prince, master, superior, deacon;
capital, principal, fundamental, essential, first.


Գլխովին, ի գլխովին

adv.

himself, personally, in person;
all, totally, entirely.


Գծագիր, գրաց

adj. s.

traced, sketched;
designer;
draught;
drawing;
sketch;
writing, letter.

NBHL (1)

Գծագիր առ ի խնամակալութիւն ոգւոյն շնորհելով. (Բրս. հց.։)


Գծագրեմ, եցի

va.

to trace, to draw, to delineate, to design;
to project, to describe, to paint;
to sketch;
to write, to form.

NBHL (1)

Մեծ ճոխութեամբ ի հայս առաքեաց, եւ առ ստահակ նամակ գծագրեաց. (Գանձ.։)


Գծաւորութիւն, ութեան

s.

cf. Գծագրութիւն.

NBHL (1)

Վարդապետ, բաւական իցէ տալ զիմաստուեթան գծաւորութիւնս ո՛չ նշանապէս, այլ՝ ամենայն մակացութեամբ աստուածայնով. (Սարկ. քհ.։)


Գձձեմ, եցի

va.

to abject, to humble.


Գձձիմ, եցայ

vn.

to be debased, to become abject or contemptible.


Գնամ, ացի

vn.

to go, to walk, to repair;
to abandon;
to behave one's self, to conduct one's self;
to flow, to flow away;
to be in circulation;
to act, to prevail;
to run, to overflow;
— զկնի, զհետ —, to follow, — ճանապարհ, զճանապարհաւ, ընդ ճանապարհ, զկողմամբք, to walk;
— ի վերայ ջրոց, to swim;
— ի չորս, to go on hands and feet, to grope;
որ գնայ ի ձեռս or ի վերայ ձեռաց, that walks on its hands, or who walks on his hands;
յապականութիւն անցեալ —, to be corrupted;
ի բաց —, to go away;
to depart;
— յաշխարհէ, to die;
ոչ ինչ գնան առ նոսա բանք սպառնալեացն, the threats make no impression on them;
ընդդէմ —, to resist;
— արուեստի, to be in use, vogue or fashion;
գործք գնացեալք, things that are past;
ի գնացելում աւուր, yesterday, the other day;
գնացեալ, deceased.


Գնդակ, աց

s.

globule, globe, bowl, spherical or round body;
pincushion;
apple;
— խաղու or խաղալիկ, ball, bowl;
ball (at tennis);
— մեղուաց, swarm of bees;
— հրացանից, ball;
bullet, large ball;
— ձեռնածուաց, juggler's cork-ball;
— որթոյ, bud, button.

NBHL (1)

Ի մականական խաղուն զգնդակն հանել. (Խոր. ՟Գ. 55։)


Գոհանամ, ացայ

vn.

to thank, to return thanks.

NBHL (1)

Փոխանակ պատմական բացառական խնդրով, (որ է անսովոր. իբր ռմկ)


Գողուղի

s.

by road.


Գոյեղուտ

adj.

substantial.

NBHL (1)

Զի՞նչ զանազանութիւն է գոյացութեան եւ գոյեղտին, պատահման եւ մակագոյեղտին. (Անյաղթ պորփ.։)


Գոյնագոյն

adv.

in divers colours.


Գոյութիւն, ութեան

s.

existence, being, nature, essence, substance, reality;
goods.

NBHL (1)

Ոչ էութիւն հակառակ նմա, եւ ոչ գոյութիւն ընդդիմակաց. (Եզնիկ.։)


Գոչիւն

s.

clamour, great cry, crash, noise, voice, exclamation;
hue and cry, uproar;
bellowing, roar.


Գոռամ, ացայ, ացի

vn.

to make a great noise, to be violently angry;
to assault, to attack;
to insult.


Դժուարահաճ

adj.

discontented, disgusted, weary;
disgusting, unpleasant, disagreeable, tiresome.

NBHL (2)

ԴԺՈՒԱՐԱՀԱՃ ԴԺՈՒԱՐԱՀԱՃԵԼԻ. ԴԺՈՒԱՐԱՀԱՃՈՅ. δυσάρεστος, δύσερις vix placens եւ cui placere difficulter queas Դժուարաւ հաճելի. անհաճոյ. դժկամակելի. եւ Դժկամակ.

դժուարահաճ կամ դժուարահաճոյ լինել. Դժկամակիլ.


Դժուարահայեաց

adj.

nasty, disgusting, unpleasant.

NBHL (1)

Ի նոցա տունս դժուարահայեաց ժիժմակն սողեալ մտանէր. (Լաստ. ՟Ի՟Ա։)


Դժուարահաւան

adj.

incredulous, obstinate, stubborn.

NBHL (1)

Եւ իբր Դժուարաւ հաւանելի. դժկամակելի.


Դժուարամատոյց

adj.

inaccessible, steep, cragged.


Դժուարանամ, ացայ

vn.

to be difficult, to have trouble;
to be angry, perplexed.

NBHL (1)

δυσκολαίνω, δυσχεραίνω, βαρύνομαι indigne fero, morosus sum, gravor Դժուարին եւ ծանր համարել. դժուարիլ. դժկամակիլ. նեղասրտիլ. վշտանալ. դժար սեպել, եւ դժարը գալ, նեղանալ.


Դժուարաշարժ

adj.

slow, tardy;
cold;
heavy


Դժուարավաստակ

adj.

difficult to cultivate, rough, hard, uncultivated;
painful.

NBHL (1)

Երկիր գեղջն ի բազմակոխութենէ անտի դժուարավաստակ իցէ. (Բրսղ. մրկ.։)


Դժուարաւ

adv.

with difficulty, hardly, painfully.

NBHL (1)

(ի գործիականէ բառիս Դժուար) δυσκόλως, δυσχερῶς difficulter, aegre, morose, moleste, vix Դժուարութեամբ. ո՛չ դիւրաւ. բազում աշխատութեամբ. հազիւ. դուն ուրեք. եւ իբր Դժկամակութեամբ. բռնի. դժար.


Դժուարընկալ

adj.

that has trouble in conceiving or understanding;
difficult to understand, ohscure.

NBHL (1)

δυσπαράδεκτος, δυσκάθεκτος molestus Որ դժուարաւ ընկալեալ կամ ընդունելի լինի, եւ պահի. անհաճոյ. դժկամակելի. ծանրատաղտուկ.


Դժուարիմ, եցայ

vn.

to be angry, enraged, vexed, offended;
to have trouble or difficulty.

NBHL (1)

δυσχεραίνομαι, χαλεπαίνω, δυσαρεστέω , σφαδάζω, ἅχθομαι moleste vel aegre fero, indignor, gravor եւ այլն. որ եւ ԴԺՈՒԱՐԱՆԱԼ. Դժկամակիլ. զայրանալ. նեղիլ. ծանր համարել. չախորժել. ընդդիմութիւն կրել.


Դժուարին

adj.

difficult, hard, impracticable, painful, laborious, fatiguing, grievous, unpleasant, vexatious, thorny, delicate, imposing;
heavy, weighty, onerous, rough, rugged.

NBHL (2)

ԴԺՈՒԱՐԻՆ որ եւ ԴԺՈՒԱՐ. δύσκολος, δυσχερής, χαλεπός եւ այլն. difficilis, operosus, molestus, gravis, durus, saevus Աշխատալի. տարժանելի. ծանր. խիստ. նեղիչ. սաստիկ. անհնարին. դժկամակելի. դժար, ծանտր.

Դժուարիմ եմ բնութեամբ առ ամենայն անկատար. (Բրս. գոհ.) իմա՛, դժկամակ եմ, դժուարիմ։


Դժուարութիւն, ութեան

s.

difficulty, trouble, fatigue, distress, perplexity, intrigue, inconvenience, contrariety;
difficult point, knot, hinderance, obstacle;
asperity, rigidity;
բայց ոչ առանց դժուարութեան, but not without fatigue;
բառնալ զ—, to smoothe difficulties;
— կրել, to meet with difficulties;
—ս հանել, to make difficulties;
յաղթել դժուարութեանց, to overcome difficulties.

NBHL (1)

Եւ Դժկամակութիւն. չկամութիւն.


Դժպհի

adj.

refractory, discordant, contrary, opponent, disagreeable, vexatious.

NBHL (1)

δύσχρηστος, ἅχρηστος incommodus, inutilis Դժկամակելի. անհաճոյ. ծանր եւ խիստ.