Definitions containing the research ինքն : 5288 results

Յազեմ, եցի

va.

to immolate, to offer up, to sacrifice to idols.

· Calfa

NBHL (1)

Բնաւ զի՞նչ իսկ յազէր, զի անասունք չեւ եւս էին արարեալ։ Իբր ոչ եթէ յՈրմզդի կամ ի յազելն էր զօրութիւնն, այլ ի գաւազանսն. եւ ոչ գաւազանքն բաւական էին արժանի առնել յազելոյ զանարժանն։ Մոգքն նախ յազեն, եւ ապա սպանանեն զանասունսն, զի յանզգայ ելանիցեն շունչքն ի մարմնոյ անտի. եւ զայն ոչ գիտեն, թէ երկուս մահս սպանանեն, մի յազելովն, եւ միւս եւս փողոտելովն. Եզնիկ.։ (ըստ այսմ թուի յազել լծ. թ. եիւզմէք, ոլորել զպարանոցն, կամ մորթել այսինքն հանել զմորթն. կամ վնասել իւիք. եւ այլն։)


Յախուռն

adj. adv.

audacious, venturesome, overhasty, inconsiderate, imprudent;
precipitately, headlong, furiously, impetuously, rashly, at a venture, or random, audaciously, insolently;
indiscreetly, without discretion or consideration;
— քաջութիւն, impetuous courage;
— խիզախել, to venture headlong, to expose oneself to great peril.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ յախուռն ի բանսն (այսինքն ի բառսն) ոք եւեթ հայիցի, յոյժ եւ անհնարին դժուարին են առ իմանալ։ Մանաւանդ զիւր վիշտ յառաջագոյն կամի գիտել՝ զի մի՛ յախուռն անկանիցի ի վիշտս. (Ոսկ. ես.։)


Յականեմ, եցի

va.

to look at, to gaze upon, to look intently at;
to survey, to watch.

· Calfa

NBHL (1)

զօրութիւն (այսինքն զզօրութիւն) բարձրութեան երկնից ինքն յականէ. (Սիր. ՟Ժ՟Է. 31։)


Յակովբեան

adj.

of Jacob or James.

· Calfa

NBHL (1)

Ամենայն զաւակն յակովբեան (յն. Յակովբայ, այսինքն իսրայէլի) փառաւոր արասցեն զնա. (Սղ. ՟Ի՟Ա. 24։)


Յահուր

cf. Յախուռն.

· Calfa

NBHL (1)

ՅԱՀՌՆԱԲԱՐ ՅԱՀՈՒՐ. Այսինքն Յախռնաբար. յախո՛ւռն. յախուր. յանդգնաբար. անահ. անվեհեր. եւ Անխորհրդաբար.


Յաղթահարեմ, եցի

va.

to conquer, to vanquish, to overcome, to subdue, to subjugate;
to oppress, to vex, to torment;
— բանիւ, to convince, to confound, to abash.

· Calfa

NBHL (1)

Կորնթոսի ժողովն յաղթահարեալ էր զսէրն. այսինքն առ ոտն կոխեալ. (Նախ. ՟ա. կոր.։)


Յաղթատուր

adj.

giving the victory.

· Calfa

NBHL (1)

Որ (այսինքն պարիսպն) այսպէս յաղթատուր ստացողացն խոստովանեցաւ լինել. (Պիտ.։)


Յաղթեմ, եցի

va.

to vanquish, to overcome, to conquer, to subdue, to subjugate;
to surpass, to excel, to prevail over;
— պատերազմի, to conquer, to triumph;
— ցաւոցն, to overcome or master one's grief or sorrow;
— ամենայն դժուարութեանց կամ ներհակաց, to overcome all sorts of difficulties, to surmount every obstacle;
— անձին, կամ կրից անձին, to conquer oneself, to get the victory over self;
to overcome or subdue one's passions;
— ի դատաստանի, to gain one's cause.

· Calfa

NBHL (3)

Յաղթեաց բազում ամբոխի։ Յաղթեցաք ամենայն քաղաքացն նորա։ Ես յաղթեցի աշխարհի։ Մի՛ յաղթեսցէ քեզ ցանկութիւն գեղոյ։ Որդւոց քոց եւ ոչ թունաւոր վիշապացն յաղթեցին ժանիք։ Մի՛ յաղթիր ի չարէ, այլ յաղթեա՛ բարեաւն չարին։ Յաղթեաց նմա Իսրայէլ։ Յաղթեցին աւարի նորա (այսինքն տիրեցին, առին)։ Յաղթէ բարկութեան.եւ այլն։

Ոչ յաղթեմք վասն անչափ բազմութեանն. այսինքն չեմք ձեռնհաս ի գիր անցուցանել զամենեսին. (՟Գ. Մակ. ՟Գ. 14։)

Իբրեւ այս խորհուրդք յաղթեցան. այսինքն յաղթ եւ զօրաւոր ցուցան. կամ յաղթեցին առաջիկայ իրաց. յն. զօրացեալ ի վերայ խորհրդոյն. (՟Գ. Մակ. ՟Ա. 4։)


Յաղթութիւն, ութեան

s.

triumph, victory, success, advantage;
cf. Յաղթանդամութիւն;
կատարեալ —, decisive victory;
ունել, տանել, ստանալ զ—, to get the victory, to carry the day, to be victorious, to prevail over, to get the better or the mastery of;
լի բովանդակ ունել or տանել զ—, to obtain a complete victory;
մեծապանծ —ս ի գլուխ տանել, to gain great advantages over;
կանգնել —ս ի վերայ, to triumph, to be triumphant.

· Calfa

NBHL (1)

Յաղթելն ինքեան անձին իւրոյ՝ յամենայն յաղթութեանցն նախկին է եւ արիագոյն (այսինքն լաւագոյն). (Պղատ. օրին. ՟Ա։)


Յաճախագոյն

cf. Յաճախագոյնս.

· Calfa

NBHL (1)

Առաւել յաճախագոյն հինքն զայսոսիկ ասեն յիշատակօք. (Խոր. ՟Ա. 5։)


Յաճախապատում

adj. s.

narrating many things;
dogmatical;
Stromata.

· Calfa

NBHL (1)

որ եւ ՅԱՃԱԽԱԲԱՆ. Ուր իցեն յաճախ պատմութիւնք՝ այսինքն ճառք եւ մեկնութիւնք վարդապետականք, որպիսի է մատեան Լուսաւորչին.


Յաճախապէս

adv.

cf. Յաճախ.

· Calfa

NBHL (1)

Յաճախապէս ուղղագոյն յարմատոյն եղեգնաձեւ ի վեր ընթանալով ցօղուն շուշանին. այսինքն իբր ի բազումս, սովորաբար. (Նիւս. երգ.։)


Յաճախատես լինիմ

sv.

to appear in public frequently.

· Calfa

NBHL (1)

Նեքտանիբէ ոչ կամեցեալ յաճախատես լինել տեսարանին՝ այլափոխէ զինքն. (Պտմ. աղեքս.։)


Յաճախութիւն, ութեան

s.

frequency, abundance, great quantity or number, heap, redundance, affluence;
frequenting, haunting.

· Calfa

NBHL (2)

Երկուս գառինս առ օր ի վերայ սեղանոյն յաճախութեամբ. այսինքն անընդհատ. (Ել. ՟Ի՟Թ. 38։)

Առնել յաճախութեամբ քան զոր խնդրեմքն եւ իմանամք. այսինքն աւելի քան. (Եփես. ՟Գ. 20։)


Յամառութիւն, ութեան

s.

obstinacy, stubbornness, restiveness, self-will, prejudice, perverseness, fanaticism;
stiffness, harshness, tenaciousness, obduracy;
յամառութեաբ, obstinately, wilfully, stubbornly, obdurately.

· Calfa

NBHL (1)

Որք զբռնաւորաց զամառութիւն (այսինքն զյամառութիւն) խափանեցին. (Գանձ.։)


Յամբայր

adv.

totally, entirely, quite;
rashly, imprudently.

· Calfa

NBHL (1)

Մի՛ անյոյս լինիցիս, զի ոչ յամբայր կոտորէ պատուհասն. (յն. ինքնակատար, կամ արձակաբար) (Ոսկ. մ. ՟Ա. 11։)


Յամբոյր

adv.

out of the way, unseasonably, beside the question.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ վայրապար եւ յանբոյր (այսինքն) ո՛չ անդէպ եւ հեռի ի բանէն. (Լծ. փիլ.։)


Յամրալեզու

cf. Ծանրալեզու.

· Calfa

NBHL (1)

Մովսէս՝ աղօտաձայն ասելով զինքն, եւ յամրալեզու. (Բրս. թղթ.։)


Յայնկոյս

prep. adv. over, on, on the other side, beyond, on that side;
անցանել —, to cross over, to pass by, to go beyond;
անցանել — այրարատայ, to pass Ararat;
անցանել — եփրատայ, to cross the Euphrates;
cf. Կոյս.

· Calfa

NBHL (1)

Երթալ յայնկոյս։ Յայնկոյս Յորդանանու. յայնկոյս ծովուն. յայնկոյս գետոյն. յայնկոյս աշտարակին. եւ այլն։ Եթէ այս յայնկոյս արծաթսիրութեան է, այսինքն ոչ երբէք դադարեալ ի ժողովելոյ, ապա այն յայնկոյս անընչութեան է. (Կլիմաք.։)


Յայտ, ից

adj. adv. s.

evident, clear, manifest, plain, palpable, obvious;
evidently, obviously, plainly, clearly, manifestly;
cf. Յայտնութիւն;
— է, — իսկ է, it is evident, clear;
— իմն է, naturally, of course, certainly;
այս — է զի, it is certain that;
ապա — ուրեմն է, it is therefore clear that;
— or ի — գալ, to appear, to be manifested, made known, evident, to be discovered or disclosed;
— ածել, առնել, to declare, to make manifest, to display, to put or set forth, to show, to prove;
to signify, to name;
— առնել զընդունելութիւն, to acknowledge the receipt of.

· Calfa

NBHL (1)

շղ. ՅԱՅՏ Է ԹԷ. ՅԱՅՏ ԻՍԿ Է. իբր շղ. δηλονότι, δῆλον (ἑστι ) ὄτι patet quod, nimirum, quippe, omnino, profecto. Իբրեւ զի. այն է. այսինքն. ապաքէն. անշուշտ. ուրեմն.


Յայտնի, նւոյ, նեաց

adj. adv.

evident, clear, manifest, notorious, recognisable, obvious, explicit, apparent, palpable, visible;
cf. Յայտնապէս;
— է, it is clear, it is evident, that is of course;
— լինել, to be manifest, to appear;
— առնել, to manifest.

· Calfa

NBHL (4)

Դուք ինքնին իսկ վկայէք վասն յայտնեաց մերոց, եւ Աստուած վասն գաղտնեաց մերոց. (Եփր. ՟ա. թես.։)

Իշխանք եւ գործակալք եւ գլխաւորք, եւ որք միանգամ յայտնիք էին ի կողմանն (այսինքն երեւելի անձինք)։ Կապումն գլխաւորաց, եւ բանտք յայտնեաց. (Խոր. ՟Գ. 58. 68։)

Ել ի տօնն՝ ո՛չ յայտնի, այլ իբրեւ ի ծածուկ։ Եւ յայտնի իսկ (այսինքն հաւաստեաւ՝ ըստ խոստովան լինելոյ ամենեցուն) մեծ է խորհուրդն աստուածպաշտութեան. (Յհ. ՟Է. 10։ ՟Ա. Տիմ. -գ. 16։)

φανερός, ἑμφανής, δῆλος , προδήλος, σαφής, γνωστός, εὕγνωστος եւ այլն. manifestus, patens, perspicuus, notus եւ այլն. Յայտ եղեալն. ծանուցեալ. ծանօթ. ի վեր երեւեալ. երեւելի. նշանաւոր. բացերեւ. ակներեւ. պայծառ. պարզ. հաւաստի. համարձակ. (լծ. թ. այտընլը. այսինքն լուսաւոր) այան, պէյան, պէլլի, աշիքեար.


Յայտնութիւն, ութեան

s.

evidence, manifestation, enunciation;
disclosing, unveiling;
apparition;
revelation, Apocalypse;
Epiphany, Twelfth-day, Twelfth-night;
coming, appearing of our Lord;
divine oracle;
ծածկուկ —ք, the Apocrypha.

· Calfa

NBHL (3)

Նորաձեւել յանուանսն յաղագս յայտնութեանն. ((այսինքն պարզաբանութեան). Ածաբ. յայտն.։)

Յայտնութիւն բանից քոց։ Յայտնութիւն ճշմարտութեան։ Յայտնութիւն հոգւոյն։ Որ ինչ յերկնից յայտնութիւնք եղեն։ Ի յայտնութիւն դարձուցանել (այսինքն յայտնի առնել), եւ այլն.

Տեսանես զյայտնութիւն յառաջախօս մարգարէիցն. ((այսինքն յստակութիւն, բացերեւութիւն) Կոչ. ՟Ժ՟Գ։)


Յանգ, աց

cf. Յանկ.

· Calfa

NBHL (4)

Եւ մեք բանիւս ի ներքոյ յան գի հարցն մնասցուք. այսինքն սահմանի. (Լմբ. սղ.։)

Պղատոն ասելով յաղագս յանգիցն եւ վիճութեան անձանց. այսինքն կայանից հոգւոց. (Նոննոս.։) cf. ՑԱՆԳ, կամ cf. ՑԱՆԿ. իբր մինչեւ ի կատարած. ի սպառ։

Յանկ ելանել թագաւորաց. այսինքն դադարել. (Եւս. քր. ՟Ա։)

Եթէ ինքն իմանալին կամեսցի, նորունն յանգ (պատշաճեալն) անկցի մտացն, եկեսցէ ի ճառելին. (Շիր. (կամ թերեւս գրելի, յանգակցի մտացն)։)


Յանգագոյն

adj.

in a proper manner, seasonably, becomingly, befittingly.

· Calfa

NBHL (1)

Տայ խորհել օտարոտիս իմն եւ այլանդակ, որպէս բարիոքն զառ ինքն յանգագոյնս (կամ անգագոյնսն). (Սարկ. պատկ.։)


Յանգական, ի, աց

adj.

rhymed;
accomplished, finished, ended.

· Calfa

NBHL (1)

Յանկական փաղառութիւնք. այսինքն վերջին վանկք. (Անյաղթ ստորոգ. (որ առ Սանահն. գրի Յանգակի)։)


Յանգեմ, եցի

vn. va.

to be ended, finished, bounded;
to drive at, to tend to, to come to, to be reduced, to dwindle, to result;
to discharge, to flow or to fall into, to empty itself. cf. Յանգեցուցանեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Ուր Կաւկաս յարեւմտեանն յանգի ծով։ Ոչ անկատար վարժմամբ յանգեալ արուեստից՝ ինքնացաք. (Խոր. ՟Ա. 7։ ՟Գ. 62։)


Յանգումն, ման

s.

end, termination, close, conclusion;
cadence;
repose, rest;
meeting, rencounter;
— ածել, բերել, առնել, to put an end to, to finish, to terminate;
գալ ի —, գալ — կատարելութեան, to be perfected, to arrive at perfection.

· Calfa

NBHL (4)

Յանգումն ածել, կամ բերել. այսինքն յանգ հանել, կատարել. (Յհ. իմ. ատ.։ Մագ. ՟Ե։)

Յանգումն առ նել. այսինքն վերջ տալ. (Ուռպ.։)

Յանգումն առնուլ. կամ գալ ի յանգումն. այսինքն առնուլ զկատարումն, կամ զեզր կատարելութեան. (Փիլ. այլաբ.։ Դիոն.։)

Կատարումն զսա (այսինքն զփոխումն ի կենաց) կոչելով նմա, եւ սրբազան յանգումն։ Աստուածատեսակ յանկումն։ Երանականի յանկմանն։ Պարգեւէ նոցա հատուցումն ըստ յանգման. այն է հանգիստ ննջեցելոց. (Դիոն. եկեղ. ՟Դ։)


Յանդգնութիւն, ութեան

s.

audacity, boldness, rashness, temerity, hardihood;
impudence, sauciness, insolence, arrogance, presumption;
licence, too great liberty;
frolic, youthful pranks;
յանդգնութեամբ, cf. Յանդգնաբար.

· Calfa

NBHL (1)

Յանդգնութեամբ հասեալ էք ի վերայ իմ։ Այր ամպարիշտ յանդգնութեամբ հարկանի ի դիմի։ Յանդգնութիւն նորա խորտակեցաւ։ Առիւծացաւ, որսայր յանդգնութեամբ իւրով։ Արկեր փառս լանջաց նորա (ձիոյ) զյանդգնութիւն։ Դու ինքնին գիտես զյանդգնութիւն ժողովրդեանդ։ Զյանդգնութիւն իւր պահեաց ի հակառակութիւն։ Բարկացաւ տէր Ոզայ, եւ եհար զնա անդ Աստուած վասն յանդգնութեանն.եւ այլն։


Յանդիման

prep. adv. before, in the presence of, in the face or sight of, hard by, against, opposite, over against, in the view of, in the face, publicly, in public;
դէմ —, face to face;
front to front;
— իմ, before me, in my presence;
— եկեղեցւոյ, in face of the church;
— ամենայն աշխարհի, in the face of the whole world;
— ամենեցուն, publicly, before all people;
ասել —, to say to one's face;
— առնել, կացուցանել, ածել, to present, to offer, to introduce, to represent, to exhibit, to set before the eyes to show, to remonstrate;
— առնել, to reprove, to reproach, to blame;
— լինել, կալ, to present oneself, to appear, to make one's appearance before, to show oneself;
— մատչել, կալ, to appear before.

· Calfa

NBHL (1)

Յանդիման կացոյց զինքն կենդանի. (Գծ. ՟Ա. 3։)


Յանդիմանակաց, աց

adj. s.

present, assisting, in the presence of;
assistant.

· Calfa

NBHL (1)

Հրաժեշտ է քեզ յամուսնութենէ, զի կենդանի իցես յանդիմանակցաց Աստուծոյ. ընթերցի՛ր, յանդիմանակաց. եւ կամ յանդիմանակացաց Աստուծոյ, այսինքն հրեշտակաց։


Յանդիմանութիւն, ութեան

s. fig.

reprehension, reprimand, admonition, correction, reproach;
invective, scolding, chiding;
representation, exposition;
proof, demonstration, manifestation, statement;
ջուր յանդիմանութեան, bitter water;
the waters of bitterness.

· Calfa

NBHL (1)

Պահեսցի ի քաջի արանցն յանդիմանութիւն. այսինքն յանդիման լինել ատենի եւ քննութեան կայսեր. (Գծ. ՟Ի՟Ե. 21։)


Յանդուգն, դգունք

adj. adv.

rash, foolhardy, audacious, adventurous, hardy, resolute, determined;
rashly, inconsiderately, audaciously, arrogantly, presumptuously, insolently, haughtily, petulantly;
hardily, resolutely, determinedly.

· Calfa

NBHL (1)

Ի յանդուգն վաստակ ոչ հաճի Աստուած. (այսինքն անխոհեմ եւ անչափ) (Վրք. հց. ՟Զ։)


Յանզգայիմ, եցայ

vn.

cf. Անզգայիմ;
to be or become apathetic;
to be out of one's senses.

· Calfa

NBHL (1)

Յանզգայեալ կան ախտի (յն. անզգայաբար)։ Յանզգայեալ հարաւ այնուհետեւ ի սէրն Քրիստոսի (այսինքն վառեալ ամենայն ոգւով). (Ոսկ. մ. ՟Ա. 6։)


Յանկարծ

adj. adv. interj.

sudden, unexpected, unforeseen;
unawares, unexpectedly, suddenly, on a sudden, abruptly, all at once;
please God! would to God! may it please God;
— եթէ, if by chance.

· Calfa

NBHL (1)

Վասն յանկարծ դաւոյն (այսինքն դաւելոյն՝) ի պարսպէ անտի մերժէին. (՟Բ. Մակ. ՟Ե. 5։)


Յանկարծադէպ

adj. adv.

happening unexpectedly, unforeseen, unexpected, unhoped or unlooked for;
extraordinary, fortuitous, casual, accidental;
unawares, suddenly;
by chance, fortuitously.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ յանկարծադէպ ինչ փրկեցան ի գերութենէն, այլ աստուածային հրամանաւն՝ որով գերեցան. այսինքն ո՛չ դիպուածով. (Գէ. ես.։)


Յանձանձեմ, եցի

va.

to take care of, to pay attention to, to be careful of;
to provide for, to protect, to treat with much care;
to manage, to administer;
to expedite.

· Calfa

NBHL (1)

ἑπισκέπτομαι inspicio, visito, curo, procuro ἁντιλαμβάνομαι , παραλαμβάνω suscipio եւ այլն. Յանձն առնուլ զխնամս այլոյ անձին. խնամարկել սիրով. հոգալ. դարմանել. այց առնել. յինքն ձգել. ժողովել. հանգուցանել. պէտ ընել.


Յանձանձիչ, չի, չաց

s.

careful person, provider, protector, manager, director.

· Calfa

NBHL (1)

παραληψόμενος, ἁντιληψόμενος , ἑπισκεψέμενος, ἑπισκέπτης acceptor, susceptor, curator, procurator, visitans ἁναψυχή refrigeratio, recreatio. Որ յանձանձէ. խնամակալ. դարմանիչ. այցելու. հոգաբարձու. վերակացու. ոստիկան. ընդունելի՝ այսինքն ընդունօղ. վասն այսորիկ յասելն (Երեմ. ՟Խ՟Թ. 1.)


Յանձնապաստան, աց, ից

adj.

presumptuous, arrogant, presuming, self-conceited, confident, consequential.

· Calfa

NBHL (1)

Տրտմեցարո՛ւք յանձնապաստանքդ։ Որ նստէիր յանձնապաստան։ Իբրեւ զառիւծ յանձնապաստան է։ Անզգամն յանձնապաստան խառնակի ընդ անօրինին։ Յանձնապաստան իցէք ի բանս ստութեան (այսինքն ապաւինեալ).եւ այլն։


Յանձնեմ, եցի

va.

to recommend;
to deliver, to commend, to put or give into the hands of, to deposit;
to resign, to leave;
to intrust, to confide, to trust, to rely on;
to impose, to charge, to order.

· Calfa

NBHL (1)

Որ զմեծն յանձնեցար շահավաճառութիւն. որ եւ ասի՝ հաւատացար (ըստ յն. ոճոյ), այսինքն յաւանդ առեր կամ ընկալար. (Սարկ. քհ.։)


Յանցանեմ, ցեայ, ցուցեալ

vn.

to commit a fault, error or crime;
to transgress, to trespass, to sin;
to fall in error, to fail, to do amiss, to stumble, to go astray;
to abuse, to offend, to give offence, to wrong, to injure;
cf. Թեթեւ.

· Calfa

NBHL (1)

Իսկ եղբայրն յանցեաւ ղամանսն. այսինքն շփոթեաց եւ սխալեաց. (Վրք. հց. ՟Ե։)


Յանցեմ, եցի

vn.

cf. Յանցանեմ.

· Calfa

NBHL (2)

Այսպիսի իմն ի վերայ ոգւոցն ընդ միտ ածեալ՝ ի վայելչականէն ոչ յանցիցէ. այսինքն ոչ վրիպեսցէ. (Նիւս. կազմ. ՟Լ՟Բ։)

Յուլիանոս յանցող. այսինքն ուրացօղ. (Տէր Իսրայէլ. յնվր. ՟Ա. Տէր Իսրայէլ. փետր. ՟Թ.։)


Յետ

prep. adv.

after, since, afterwards;
— զատկի, after Easter;
— տրայիանոսի, after Trajan;
— երկուց ամաց, after two years;
— գալոյ քո, after or since your arrival;
— մեկնելոյ քո, since you set out;
— բազում ժամանակաց, a long time since;
— սակաւուց, a short time since, shortly after;
— այսորիկ, — այնորիկ, after that, since that time, then, since, afterwards, after;
— որոյ, after that;
back;
— յառաջ, before and behind;
ի — ընկենուլ, to lay aside;
— դարձուցանել, to bring back;
— դառնալ, to return, to come back;
— կալ, to recede from, to desist;
— հայիլ, to look back;
— ընթադրել, to retort, to repulse, to repel.

· Calfa

NBHL (1)

ՅԵՏ. մ. իբր ռամկական ոճով. այսինքն Յետս. եւ Յետոյ. դէպ ի էտեւ, ե՛տ, ետքը


Յետին, տնոց

adj.

last, furthest, ulterior, posterior;
lowest, meanest;
extreme, utmost, greatest, utter, uttermost;
—ք, posterity;
— օր, the day of judgment, doomsday;
— չքաւորութիւն, utter misery, extreme poverty;
— կարօտութիւն, extreme need;
— կողմն, cf. Յետակողմն.

· Calfa

NBHL (1)

Լուացեալն ոչ է կարօտ այլ իմիք, բայց միայն ծայրիցն՝ այսինքն յետնոցն իւրոց լուացման. (Դիոն. եկեղ.։)


Յետոյ

prep. adv.

back, backward;
behind;
after, then, since, afterwards, subsequently, posterior to, after that;
— կողմանէ, backward;
behind, from behind;
— հուսկ, — յետուստ or ուրեմն, at last, finally, at length, in fine, in conclusion;
— եւ առաջոյ, behind and before;
— ապա, after;
— ձերմէ, behind or after you;
— գտանիլ, to be deprived of.

· Calfa

NBHL (1)

Ապա յետոյ յետուստ երեւեցաւ այն ինքն, որպէս եւ էրն ինքն ի սկզբանէ. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 2։)


Յետուստ

prep. adv. s. fig.

from behind;
after, at last;
back, the buttocks;
nakedness;
— ուրեմն, lastly;
— կողմանէ, behind, from behind.

· Calfa

NBHL (3)

Յետուստ կողմանէ ընկեցին խարիսխս չորս. այսինքն ի խելաց նաւին. (Գծ. ՟Ի՟Ե. 29։)

Յետուստ ի վախճան ժամանակի ինքն զինքն երեւեցոյց. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 9։)

ՅԵՏՈՒՍՏ. նխ.մ. ἑκ τῶν ὁπίσω, ὅπισθεν posterius, pone, a tergo. Յետոյ, այսինքն ի յետին կողմանէ. ի թիկանց. էտեւէն, կռնըկէն.


Յետս

adv. adj.

behind, backward;
walking backwards;
— — չոգան, they fell back;
— ընդդէմ, backward;
in an opposite sense, in the contrary directions, against the grain, in a wrong sense or way, contrariwise;
contrary, against, opposite, inverse;
ձախողակի — ընդէմքն պատահեաց նմա, every thing went wrong with him;
fortune was against him;
— or — ընդդէմ դառնալ, to turn back, to retrace one's steps, to return, to go or come back;
կապել զձեռս —, to tie the hands behind one;
cf. Ձեռն;
— կալ, կասել, to cease, to stop;
to abandon, to leave;
— կացուցանել, to hinder, to deter, to divert from;
— հարկանել, to reject, to refuse, to confute, to disprove;
— ընկենուլ, to reject, to contemn, to despise;
— տանել, to abandon, to leave;
— ունել, to hinder, to impede, to divert from;
ձեռս —, with the hands tied behind.

· Calfa

NBHL (1)

Զամենայն անարժանս յառաջ մատուցանէր, եւ զարժանաւորս յետս տանէր։ Զաշխարհն Աղձնեաց ըստ նմին օրինակի յետս կալաւ (այսինքն կասեցոյց). (Եղիշ. ՟Բ. ՟Դ։)


Յետսերեւակի

adv.

backwards, receding.

· Calfa

NBHL (1)

Գնացին յետսերեւակի, եւ ծածկեցին զմերկութիւն հօրն։ Միտք յետսերեւակի գնայ, այսինքն է յետոյ տեսանէ. զամենայն ինչ ամենայն ուստեք ստոյգ տեսանելով. (Փիլ. լին. ՟Բ. 72։)


Յերկարիմ, եցայ

vn.

to be prolonged, to last, to continue, to remain permanently.

· Calfa

NBHL (1)

Մի՛ յերկարեր վասն իմ (այսինքն երկայնմտեր). (Երեմ. ՟Ժ՟Ե. 15։)


Յերկարութիւն, ութեան

s.

length;
prolongation, prorogation.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ ինքն ինչ կամի յապաղել զտուրսն, այլ զի յերկարութեամբն զստէպ հանապազորդութիւն (յաղօթս) հնարիցի. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 10։)


Յերկուանամ, ացայ

vn.

to doubt, to have doubts, to mistrust, to hesitate, to waver, to be in suspense;
to suspect.

· Calfa

NBHL (1)

Կարի յոյժ յերկուացեալ եմ ի նմանէ (այսինքն խիթամ). (Ճ. ՟Գ.։)