Definitions containing the research աստուած : 3773 results

Անյեղապէս

adv.

cf. Անյեղաբար.

· Calfa

NBHL (1)

Անյեղապէս ծնեալ աստուած յաստուծոյ. (Պրոկղ. ներբ. ղկ.։)


Անյիշատակ

adj.

forgotten;
immemorial.

· Calfa

NBHL (1)

Զիւր կարգեալ աստուածսն անյիշատակ առնել եւ ջնջել. (Ագաթ.։)


Անյիշելի, լւոյ, լեաց

adj.

immemorable.

· Calfa


Անյօդ

adj.

inarticulate;
not joined, simple.

· Calfa

NBHL (1)

Անյօդ եւ անմարմին էութիւն աստուածութեան. (Գր. հր.։)


Աննախանձ

adj. adv.

not envious;
liberal, generous;
without envy;
generously, abundantly.

· Calfa

NBHL (1)

Ուսուցանել աննախանձապէս. (Բրս. առ աստուածաբ.։)


Աննենգ

adj. adv.

artless, guileless, sincere, upright, ingenuous;
artlessly, ingenuously.

· Calfa

NBHL (1)

Առաջի հանապազ արկանել զշմարտութեանն աստուածային եւ աննենգ կերակուրս. (Սարկ. հանգ.։)


Աննիազ

adj.

not indigent;
opulent

· Calfa

NBHL (1)

Առատ եւ աննիազ հոսումն բաշխելով նոցա։ Զաղբիւրեղէնն եւ զաննիազն պատճառ. Զհրոյ զօրութիւնս՝ անշէջս առնէ, եւ զջրոյ հոսանս՝ աննիազս. (Դիոն. երկն. եւե աստուածայ։)


Աննիւթ, ից

adj.

immaterial.

· Calfa

NBHL (1)

Աննիւթք, որպէս աստուած, հրեշտակք, միտք, հոգի. (Սահմ. ՟Ժ՟Զ։)


Աննիւթական, ի, աց

cf. Աննիւթ.

· Calfa

NBHL (1)

Մի՛ յաղագս նիւթականին հոգալոյ՝ յաստուածային առաքինութեանց աննիւթական հոգոց խափանեսցի։ Աննիւթական տանջանօք. (Շ. ընդհ. եւ Շ. ամենայն չար.։)


Աննիւթութիւն, ութեան

s.

immateriality.

· Calfa


Աննուիրական, ի, աց

adj.

that cannot be offered, not sacred, profane.

· Calfa

NBHL (1)

Զխոզն ասէ՝ աստուածայնոց զոհիցն աննուիրական. (Սարկ. չուս.)


Անշարժութիւն, ութեան

s.

immobility, immovableness, stability, firmness.

· Calfa

NBHL (1)

Ո՛չ ամենայն ներգործութիւն՝ շարժութիւն է. այլ է ինչ, որ ի ձեռն անշարժութեան ներգործութեամբ, ըստ որում նախ ներգործէն աստուած. քանզի որ նախ շարժէն՝ անշարժ է. (Նիւս. բն.։)


Անշնորհակալ, ի, աց

adj.

ungrateful, unthankful.

· Calfa

NBHL (1)

Զպարգեւս աստուածոցն անշնորհակալի համարիս. (Ճ. ՟Ա.։)


Անշնչանամ, ացայ

vn.

to expire, to die;
to commit suicide by suffocation.

· Calfa

NBHL (1)

Տէրն մեր անշնչացաւ ի խաչին ըստ մարմնոյ. իսկ ըստ աստուածութեանն կենդանի եւ արթուն՝ զդժոխս աւերեաց. (Նիւս. երգ.։)


Անշնչութիւն, ութեան

s.

expiration, death;
asphyxia.

· Calfa

NBHL (1)

Որ եւ անմահն՝ անշնչութեամբ զաստուածային հոգին արձակեաց. (Նար. խչ.։)


Անշուշտ

adj. adv.

incontestable, sure, certain, assured, infallible;
assuredly, incontestably, certainly.

· Calfa

NBHL (1)

Անսուտն եւ անշուշտն աստուած երդուաւ. (Կիւրղ. թագ.։)


Անշուք

adj.

inglorious, unhonoured, ignoble, vile;
ill-favoured, deformed;
— վարել կենցաղ, to live retired.

· Calfa

NBHL (1)

Յանշուք երեսացն, ըստ մարդկութեանն ասեմ (ի չարչարանս), եւ ոչ ըստ աստուածութեանն. (Ոսկ. ես.։)


Անշփոթ, ից

adj. adv. without confusion;
unperplexed, not embarrassed;
tranquil.

· Calfa


Անշփոթութիւն, ութեան

s.

imperturbability, calm.

· Calfa

NBHL (1)

Ցուցանելով զաստուածայնոցն ներգործութեանցն կարգաւորութիւն եւ անշփոթութիւն. (Դիոն. եկեղ. ՟Է։)


Անշքութիւն, ութեան

s.

awkwardness, deformity, ugliness.

· Calfa

NBHL (1)

Զի՞նչ աւելի անշքութիւն քան զայն կայցէ. յորժամ աստուած մարդ երեւեսցի, եւ տէրն ի ծառայի կերպարանս. (Ոսկ. ես.։)


Անոլորտ

adj.

unbounded, unlimited, infinite.

· Calfa

NBHL (2)

Զանոլորտ աստուածային բնութեանն ցուցանելով զխորս. (Նանայ.։)

Զանոլորտ բնութիւնն ոլորտացոյց։ Անսահման եւ անոլորտ է բնութիւն աստուածութեանն յերկինս ի վեր, եւ յերկիր ի խոնարհ. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Ա. եւ ՟Ը։)


Անորակ

adj.

without quality or accident.

· Calfa

NBHL (3)

Անորակ եւ անարարուած է աստուած։ Աննիւթ են շնորհքն աստուծոյ, եւ անորակք։ Խնդրել զանորակն եւ զանտեսակն. (Փիլ. այլաբ. եւ Փիլ. նխ. ՟բ.։)

Անորակ է աստուած, զի ոչ գոյն երեւի, եւ ոչ ձեւ. (Շ. բարձր.։)

Անորակ (այսինքն անայլայլակ) ներմարդութեամբն միաւորեալ զբնութիւն աստուածութեանն. (Թէոդոր. խչ.։)


Անորիշ

adj.

inseparable, indivisible.

· Calfa

NBHL (1)

Բանն աստուած միացեալ ի մարմնի անորիշ եւ անփոլի. (Տօնակ.։)


Անուանակիր

adj.

that bears the name of another.

· Calfa

NBHL (1)

Թագաւոր տիրապէս աստուած է, եւ անուանակիր միայն մարդիկ, ոչ ճշմարիտք. (Մխ. դտ.։)


Անուանարկ, աց

adj.

infamous, notorious;
shameful, scandalous, disgraceful, vile;
— առնել, to disgrace, to bring to shame, to dishonour.

· Calfa

NBHL (1)

Զհերեսիովտացն զորդիս ասեմ զանուանարկսն եւ զանաստուածս. (Կոչ. ՟Զ։)


Անուանափոխութիւն, ութեան

s.

metonymy, change of name.

· Calfa

NBHL (2)

Զի՞նչ ի զգացեալս յաստուածայինսն անուանափոխութիւնք. (Դիոն. ածայ.։)

Նշանակէ աստուածաբանութիւն, այսինքն ի զգացեալս յաստուածայինսն անուանափոխութիւն. (Ցանկ դիոն.։)


Անուանեմ, եցի

va.

to name, to call, to denominate, to term.

· Calfa

NBHL (2)

Զանուանելով սուտ աստուածոց. (Ագաթ.։)

Արդ է այսուհետեւ աստուած՝ անուանելով հայր բազմաց. (Կոչ. ՟Է։)


Անուն, նուան, ուանք, անց

s. gr.

name;
renown, glory, reputation, honour, title;
— բայի, nominative;
noun, substantive;
— շքոյ, title.

· Calfa

NBHL (1)

Կոչեաց աստուած յանուանէ զբեսելիէլ։ Առէ՛ք զհամար ըստ թուոց, յանուանէ ըստ գլխոցն նոցա։ Զամենեսեան զնոսա յանուանէ կոչէ։ Զիւր ոչխարսն յանուանէ կոչէ։ Ողջո՛յն տաջիք սիրելեաց մերոց իւրաքանչիւր յանուանէ. եւ այլն։


Անուշակ, աց

adj.

sweet, agreeable to the taste, savoury, delicate;
benign, gracious.

· Calfa

NBHL (1)

Անուշակ, անմահ, ողորմած աստուած. յն. հզօր եւ այլն. (՟Գ. Մակ. ՟Զ. 10։)


Անուշահամ

adj.

sweet, savoury.

· Calfa

NBHL (1)

Զարմանալ ի վերայ բանից նորա, որ այնպէս անուշահամք էին՝ աստուածային աղիւն համեմեալք. (Վրք. ոսկ.։)


Անուսումն, սմանց

adj.

cf. Անուս.

· Calfa


Անուստեք

cf. Անուրեք.

· Calfa


Անուր, անրոց

s.

iron collar (of a pillory);
collar;
ring.

· Calfa


Անչար

adj.

not vicious, harmless, void of malice.

· Calfa

NBHL (1)

Զպարզամիտսն եւ զանչարսն յաւէտ շնրոհօք լնու աստուած։ Բնութեամբ հանդարտք են, հեզք, եւ անչարք։ Յորժամ միտք մարդոյ աննենգ եւ անչար լինիցի. (Ոսկ. գծ. եւ Ոսկ. յհ. ՟Ա. 27։ ՟Բ. 6։)


Անչարչար

adj.

impassible.

· Calfa

NBHL (1)

Անչարչար ըստ բնութեան աստուածութեանն է բան. (Լմբ. հանգ.։)


Անչարչարելի, լւոյ, լեաց

cf. Անչարչար.

· Calfa

NBHL (1)

Հաւատա՛ յորդին աստուծոյ անչարչարելի աստուածութեամբն. (Ածաբ. մկրտ.։)


Անչարչարութիւն, ութեան

s.

impassibility.

· Calfa

NBHL (1)

Ապա ուրեմն՝ թէեւ ասի մարմնով չարչարիլ, պահի եւ այսպէս անչարչարութիւն նորա, ըստ որում իմանի աստուած. (Պրպմ. ՟Լ՟Թ։)


Անչափ, ից

adj. adv.

immense, infinite;
extreme, excessive, enormous, immoderate, superfluous, superabundant;
intemperate, disordinate;
dreadful, violent, grievous;
յանչափս, cf. Յանչափս.

· Calfa

NBHL (2)

Որ վասն մեր ի չափաւորութիւն եկիր անչափդ աստուած. (Ժմ.։)

ἅμετρος, ἁμέτρητος, ἁπέραντος. immensus, infinitus, immodicus, μεθ’ ὐπερβολής, tantus, excellens. Ոյր չիք չափ. որ ոչն չափի. անքանակ. անսահման. անբաւ. կա գերազանց քան զչափ եւ զսահման. եւ Անցեալ ըստ չափ. մեծ եւ առատ. կամ Բազում եւ սաստիկ յոյժ յոյժ։ Զաստուծոյ եւ զաստուածայնոց միայն ասի տիրապէս, իսկ զայլ իրաց պիտակաբար. չափ չունեցօղ, եւ չափէ դուրս, չափազանց. էօլչիւսիւզ, հատսըզ.


Անպակաս

adj. adv.

faultless, perfect, accomplished, complete;
unfailing;
indefectible, inexhaustible;
perfectly;
without fail;
incessantly.

· Calfa

NBHL (1)

Անպակաս բերանով զաստուած ի վեր օրհնէին. (՟Գ. Մակ. ՟Զ. 24։)


Անպայման

adj. adv.

unlimited, immense;
without condition.

· Calfa

NBHL (1)

Անպայման սքանչելիք աստուածութեան։ Անպայման ուրախութեամբ. (Ագաթ.։)


Անպատասխանի

adj.

without answer;
— առնել, to confound.

· Calfa

NBHL (1)

Եղեալ անպատասխանի յաստուածային հարցմանն. (Փարպ.։)


Անպատճառ

adj. adv.

without cause, — principle, causeless;
without reason or motive;
absolutely, peremptorily.

· Calfa

NBHL (1)

Անպատճառ է չարեաց աստուած. (Բրս. չար.։)


Անպատմելի, լւոյ, լեաց

cf. Անպատում.

· Calfa

NBHL (1)

Անպատմելի աստուածութիւն, կամ լոյս, կամ յեղանակ ծննդեան, երանութիւն, պատիւ. պարգեւասիրութիւն, կարողութիւն. թշուառութիւն. (Աթ. ՟Դ։ Շար.։ Կիւրղ. գանձ.։ Նար.։) (Պիտ.։)


Անպատուեմ, եցի

va.

to dishonour.

· Calfa

NBHL (2)

Աստ զժամանակն միայն անպատուեմք, ուր մանաւանդ պատուելի՛ է զի դէպ ժամանակն։ Մի՛ որ յայսոսիկ է զարդն՝ անպատուեսցուք։ Ընդ բեթղեհեմի դասեցայց, ընդ մսրոյն անպատուեցայց։ Զաստուած անպատուես. (Առ որս. ՟Ա. ՟Ը։)

Զոր առ աստուածսն ունին, անարգեն շատք, եւ անպատուեն. (Եզնիկ.։)


Անպարագիծ

cf. Անպարոյր.

· Calfa

NBHL (2)

Անպարագիծն աստուած բանիւ ձեւացեալ. (Անյաղթ բարձր.։)

Բաւանդակեցաւ ի մարմնի անպարագիծն աստուած. (Շ. բարձր.։)


Անպարագրութիւն, ութեան

s.

immensity.

· Calfa

NBHL (1)

Զտուեալն ի տեառնէ զիւրն անպարագրութեան ամենասուրբ եւ աստուածային պատկեր բարեպաշտին աբգարու. (Սարկ. պատկ.։)


Անպարիմանալի

adj.

incomprehensible.

· Calfa

NBHL (1)

Ի քեզ հաճեցաւ բնակել անպարիմանալին աստուած։ Անպարիմանալին խորք. (Թէոդոր. կուս. եւ Թէոդոր. խչ.։)


Անպարոյր

adj.

uncircumscribed;
unbounded, immense;
incomprehensible.

· Calfa


Անպարունակ

cf. Անպարոյր.

· Calfa

NBHL (2)

Անպարունակ մեծութիւն, կամ բացարձակութիւն։ Ի քեզ անպարունակն աստուած մարդացեալ. (Նար.։)

Անպարունակելի աստուածութիւն. (Նար. յովէդ.։)


Անպարունակելի

cf. Անպարունակ.

· Calfa

NBHL (2)

Անպարունակ մեծութիւն, կամ բացարձակութիւն։ Ի քեզ անպարունակն աստուած մարդացեալ. (Նար.։)

Անպարունակելի աստուածութիւն. (Նար. յովէդ.։)