Definitions containing the research ոմն : 608 results

Պատահումն, ման

s. adv.

meeting;
cf. Պատահ;
destiny;
պատահմամբ, ըստ պատահման, accidentally, fortuitously, casually, incidentally, by chance;
պատահմունք ի դէպ ելանէին նմա, chance, good fortune aided him;
անցեալ էր —, it was no longer time.

· Calfa

NBHL (1)

Ոմն ըստ ինքեան, եւ ոմն ըստ պատահման. (Արիստ. պերիարմ.։)


Պատառ, աց

s.

bit, slice;
mouthful;
piece, shred, strip;
պատառ պատառ, in pieces, in rags;
piecemeal;
— մի հացի, a bit or piece of bread;
բրդել —ս —ս, to cut in pieces or in bits;
ի մի — կլանել, to devour, to take in one mouthful;
— — կոտորել, to be lacerated, torn or cut to pieces, butchered;
— — երկիր անկանիլ, to fall off bit by bit, to decay gradually.

· Calfa


Պատիր

adj. s.

deceiving, captious, false, deceitful, fallacious, delusive, sophistical, feigned, dissembled, concealed, artificial, illusory, vain;
seducing, untrue, lying;
—ք, deception, deceit, fraud, cheat, illusion, delusion, vanity, sophistry, feint, error, falsehood, lie;
cunning, craft, wile;
ի —ս արկանել, to deceive, to gull, to dupe, to lead into error.

· Calfa

NBHL (1)

Ոմն եւ հնարք իւր ... ոմն՝ եւ պատիրք իւր։ Խաւարասիրացն պատիրք մի՜ ընդ իս վերերեւեսցին։ Հեռացո՜ զհետս վրիպելիս, զպատիրս ձաղելիս։ Հանել ի հոգւոյս զպատիրս դիւաց. (Նար.։)


Պատկերահան, աց

s.

portrait-painter.

· Calfa

NBHL (1)

Հրամայեաց ածել առաջի նորա պատկերահան զոմն. (Ճ. ՟Ա.։)


Պատուակցութիւն, ութեան

s.

parity of rank;
participation in the same honour or glory.

· Calfa

NBHL (1)

Հռոմն առաջին՝ այսպէս պատուէ զժողովն չորրորդ (զոյգ ընդ երիցն առաջնոց). սապէս պատուակցութեամբ ընդունի եւ մեց աթոռն աղեքսանդրի, եւ այլն. (Փոտ. առ աշոտ.։)


Պատուասէր

adj.

eager for honours, greedy of glory, ambitious, desirous of praise or distinction;
vain-glorious, vain;
generous, bounteous, obliging, officious.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ այն էին պատուասէր անկողինք դոմնայի եւ ինդոսի. (Ճ. ՟Ա.։)


Պատուասիրութիւն, ութեան

s.

immoderate desire of honour or glory, ambition, vain-glory, point of honour;
generosity, liberality;
obligingness.

· Calfa

NBHL (1)

Առաքէ ի խիդիր ինձ զոմն ... բազմահարկի պատուասիրութեամբ։ Մեծարեալ ի նոցունց բազում պատուասիրութեամբ։ Յհ. (կթ.։ Կիր. պտմ.։)


Պատուհասիչ, չի, չաց

s.

punisher, avenger.

· Calfa

NBHL (1)

Յաղագս պատուհասչաց։ Պատուհասիչ ոմն։ Զպատուհասիչս ոմանս։ պարտ է ամենայն պատուհասչաց՝ սքանչելիս ըստ ամենայն առաքինութենե գոլ. (Պղատ. օրին. ՟Ծ՟Դ։)


Պարածածկեմ, եցի

va.

to cover on all sides, to envelope, to surround, to wrap up, to bury.

· Calfa

NBHL (1)

Մերկքն՝ վահանօք, եւ զգեստուք երկաթեօք պարածածկեցեալք։ Անարի ոմն սկայ վառեալ եւ թաղիւ կճեայ բոլորով ամենեւիմբ պարածածկեալ. (Խոր. ՟Ա. 23։ ՟Գ. 9։)


Կամք, մաց

s.

will, determination, intention, design;
wish, desire;
humour, fantasy, whim, caprice;
ի կամաց, կամօք եւ ախորժիւք, voluntarily, willingly;
կամօք, on purpose, designedly;
ըստ կամի, ըստ կամս, at will, ad libitum, arbitrarily, at pleasure;
at discretion;
յոչ կամաց, unwillingly, in spite of oneself, against one's will, reluctantly, grudgingly;
յօժար —, readiness, inclination, willingness;
յեղյեղուկ —, caprice, fickleness;
ինքնիշխան, բացարձակ —, absolute will, arbitrariness, despotism;
անձնիշխան —, free-will;
անձնահաճ —, humour, whim, caprice, fancy;
ըստ կամս անձին գնալ, to indulge one's fancy or caprice;
փոխել զկամս, to change one's mind;
անձնատուր լինել ի կամս ուրուք, to submit to the guideness of;
to comply with all the whims of;
ի կամս ուրուք դնել զիմն, to depend on another's will;
եթէ Տէառն — իցեն, if God wills, God willing;
Տէռն — լիցին, God's will be done;
եթէ — իցեն քո, if you wish or like;
ըստ հաճոյից կամց քոց, at your will or pleasure;
as well as you could wish;
— էին ինձ, I wished to, I wanted to;
— են ինձ ասել, I would say, I mean;
— եղեն նմա, it pleased him to, he liked to;
— էին նորա, he desired or wished;
հակառակ կամաց նորա, against his will;
որ ինչ ի կամս մեր, as much as we can.

· Calfa

NBHL (1)

Ոմն զհոգւոյ կամս ասէ կատարել, եւ ոմն զմարմնոյ. (Խոսր.։)


Կայլակ, աց

s.

drop, globule.

· Calfa


Կանափ, ի

s.

hemp;
tow.

· Calfa

NBHL (1)

Մուրացի ոմն զկանափ մետաքս կարծեալ. (Մագ. ՟Ժ՟Զ։)


Կանխասացութիւն, ութեան

s.

prediction.

· Calfa

NBHL (1)

Կանխասացութեան առ սոմնաս հանդերձապետ. (Նախ. ես.։)


Կառաչեմ, եցի

vn.

to cry, to shout, to utter cries, to bawl;
to roar;
to low, to bellow;
to croak.

· Calfa

NBHL (1)

Ոմն աղաղակէ, ոմն կառաչէ յերկինս առ աստուած. (Լմբ. սղ.։)


Կարաս, ոյ

s.

large jar for wine, cask, barrel;
tun;
cf. Ծակ.

· Calfa

NBHL (1)

Յաղագս բնակելոյն դիոգինեայ ի կարաս։ Սոկրատես ոմն եմուտ ի բեկոր ինչ կարասոյ, եւ թաքեաւ ի պտղոմեայ։ Պիտանացու է ինձ կաթիլ բախտի՝ քան խելք կարասով։ Ըստ իմ դատողութեան մի վարկանիմ զխառանախօսութեան եւ զկարասին պատմութիւն. (Նոննոս.։)


Ջրգողեալ

adj.

cf. Ջրգող.

· Calfa

NBHL (1)

Այր ոմն էր անդ ջրգողեալ. (Ղկ. ՟Ժ՟Դ. 2։)


Սա, սորա, սմա, սովաւ, սոքա, սոցա, սոքօք, սայք, սայց

pron.

this, that;
սոյն սա, this one, he himself;
սա է, it is he, that is to say;
սա աւասիկ, however, yet, still.

· Calfa

NBHL (1)

Իւրաքանչիւր սայցն։ Սայց ոչինչ է քանակ։ Ի վերայ սայց ասացելոցն։ Զոմն ճշմարիտ, եւ զոմն սուտ սայց գոլ։ Ասացեալ է յաղագս սայց. (Արիստ. ստորոգ. եւ Արիստ. պերիարմ.։)


Պարիկ, րկաց

s. zool.

siren, mermaid;
fairy;
tom-tit, tit-mouse, mesengia, muskin.

· Calfa

NBHL (1)

Անուանք յուշակապարկաց կամ համբարուաց կամ պարկաց՝ ըստ կարծեաց մտաց մարդկան ասի (ի գիրս), եւ ոչ ըստ բնութեան։ Յորժամ քաղաքք եւ գիւղք աւերեսցին, եւ անդ դեւք բնակիցեն, եւ կեղծ ի կեղծս յայտնեցին, եւ մարդկան ըստ կեղծեաց նոցա անունս եդեալ՝ զոմն յուշկապարիկ. զոմն պարիկ, զոմն համբարու կոչիցեն. (Եզնիկ.։)


Պարկ, աց

s.

sack, bag, purse, budget, wallet, satchel;
— զօրաց, knapsack;
— թղթաբերի, courier's bag.

· Calfa

NBHL (1)

Զչարեաց խորհրդոյ ամանն զմորթն հանեալ մոմնեալ իբրեւ զպարկ՝ ի վերայ դրաց քաղաքին հրամայէր փչել եւ դնել. (Կոչ. ՟Ղ։)


Պարտիզապան

cf. Պարտիզպան.

· Calfa

NBHL (1)

Պատմեաց ոմն ի հարանցն վասն ուրումն պարտիզապանի. (Վրք. հց. ձ։)


Սարկաւագապետ, աց

s.

archdeacon.

· Calfa

NBHL (1)

Այր ոմն սարկաւագապէտ գոլով՝ նանայ անուանել. (Նանայ. յռջբ։)


Սեաւ, սեւոյ

adj. fig. s.

black;
sad, gloomy;
ink;
negro;
black;
— փայտ, cf. Եբենոս.

· Calfa


Սեբենի

cf. Սեբինէ.

· Calfa

NBHL (1)

Գտի այր մի ծեր ոմն, սեբենի կողոբ զգեցեալ։ Ունէր զգեցեալ նա սեւի, որ է հիւսեալ տերեւ արմաւենոյ. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Թ. եւ ՟Ը։)


Սեբին

cf. Սեբինէ.

· Calfa

NBHL (1)

Գտի այր մի ծեր ոմն, սեբենի կողոբ զգեցեալ։ Ունէր զգեցեալ նա սեւի, որ է հիւսեալ տերեւ արմաւենոյ. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Թ. եւ ՟Ը։)


Սեբինէ

s.

palm-leaf vest, garment made of palm-leaves.

· Calfa

NBHL (1)

Գտի այր մի ծեր ոմն, սեբենի կողոբ զգեցեալ։ Ունէր զգեցեալ նա սեւի, որ է հիւսեալ տերեւ արմաւենոյ. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Թ. եւ ՟Ը։)


Սենատոր, աց

s.

senator.

· Calfa


Պիտանի, նւոյ, նեաց

adj.

useful, profitable, advantageous, necessary;
good, excellent.

· Calfa

NBHL (1)

Իբր ոչ թէ ինքն զոմն յորովայնէ անպիտան ստեղծանիցէ, եւ զոմն պիտանի. եւ թէ այնպէս ինչ էր, զի՞ պիտոյ էր զպիտանին գովել, եւ զանպիտանն պարսաւել. (Եզնիկ.։)


Պճեղն, ճղան, ճղունք

s.

instep, ankle, ankle-bone;
foot;
cf. Խստոր.

· Calfa

NBHL (1)

Մի ոմն յազգէս մերմէ, որոյ թափեալ են ոտք նորա, եւ անկեալ պճղունք նորա. (Տոբ. ՟Բ. 3։)


Պոման

cf. Պայման.

· Calfa

NBHL (1)

Գրէ զթուղթ պոմնի։ Պռօթեսմիա ( ի լս. պոման) ... լինի պոման ի մէջն. տայ եղբօր իւրում զպոմանն՝ որ գրեալ է։ Գրէ թուղթ պոմնի։ Որ ոչ հնազանդի պոմնին, եւ այլն. (Մխ. դտ.։)


Պոռնկախառնիչ

s.

pander, pimp;
procuress, go-between, bawd.

· Calfa

NBHL (1)

Կոչեաց իշխանն զկին մի (կամ զոմն մի) պոռնկնխառնիչ, որ է կաւատ։ Եմուտ պոռնկնխառնիչն ի տուն, եւ տեսանէ զերիտասարդն մեռեալ. (Հ=Յ. եւ Տէր Իսրայէլ. յուլ. ՟Թ.։)


Պոռնկանամ, ացայ

vn.

cf. Պոռնկիմ.

· Calfa

NBHL (1)

Ի կորնթոս՝ զոմն պոռնկացեալ պօղոս ուղղէր. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 37. տպ. պոռնկեցեալ։)


Պուետէս, տի, տեայք, տեայց, տէից

cf. Պուետիկոս.

· Calfa

NBHL (1)

Զայս՝ պուետիկոս ոմն բարեշնորհ՝ արգահատէր ընդ սողոմոնի. (Նար. ՟Խ՟Զ։)


Պուետիկոս, ի, աց

s.

poet;
philosopher.

· Calfa

NBHL (1)

Զայս՝ պուետիկոս ոմն բարեշնորհ՝ արգահատէր ընդ սողոմոնի. (Նար. ՟Խ՟Զ։)


Պրծեմ, եցի

va.

to save, to deliver, to rescue.

· Calfa

NBHL (1)

Անդ պրթեալ ոմն ապրեցուցանէր մանուկ մի փոքրիկ՝ տրդատ անուն։ Երկուս մանկունս յորդւոցն պարթեւին պրծեալ ապրեցուցանէ ոնմ ի ձեռն դայեկաց։ (Ագաթ.։)


Ջահազգեաց, եցից

adj.

bearing or carrying light, luminous, splendid.

· Calfa

NBHL (1)

Գնայի ընդ ոմն ջահազգեաց՝ ընդ ճանապարհ, ընդ որ ոչ էին ընթացեալ։ Տես զիս դարձեալ ընդ նա, որ ջահազգեստն էր. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)


Ջահազգեստ, ից

cf. Ջահազգեաց.

· Calfa

NBHL (1)

Գնայի ընդ ոմն ջահազգեաց՝ ընդ ճանապարհ, ընդ որ ոչ էին ընթացեալ։ Տես զիս դարձեալ ընդ նա, որ ջահազգեստն էր. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)


Ջամբեմ, եցի

va.

to nourish, to give to eat or to suck, to feed, to suckle, to foster, to rear.

· Calfa

NBHL (1)

Հացիւդ երկնայնով ջամբեցեր, աստուածային արեամբդ արբուցեր։ Առ ոմն կակուղ պատառաւ մատուցեալ ջամբի։ Մեղր զքաղցր եւ զախորժակ վարդապետութիւնս կոչէ, որ ջամբին ի մարդիկ. (Նար. ՟Է. ՟Ղ՟Գ. եւ Նար. երգ.։)


Ջանահնար լինիմ

sv.

to endeavour, to strive, to strive hard, to make every efforts, strenuous attempts, to try all means, to exhaust oneself with exertion.

· Calfa

NBHL (1)

Ջանահնար լինել նորա առ ափշինն։ Ջանահնար լինէի բառնալ ի միջոյ նոցա զչար սերմանացանի որոմն. (Յհ. կթ.։ 4)


Ջերմանամ, ացայ

vn.

cf. Ջերանիմ.

· Calfa

NBHL (1)

Ոմն ջերմանայ հանդերձ տապով. ոմն ջերմանայ միայն. ասեմիք ի վերայ ջերմացելոյ, եթէ ո՛րչափ վշտացաւ. (Բրս. հց.։)


Ջուր, ջրոյ, ով՝ ջուրբ, ջրոց՝ ջուրց

s. adj.

water;
juice;
liquid, watery;
օրհնեալ —, holy water;
չած ջրոյ, water-god;
անոյշ, ըմպելի, պաղ or ղով, գաղջ, տաք, եռացեալ, հանքային, ծծմբային, աղային —, good or portable, drinkable, cold or fresh, tepid, hot, boiling, thermal, sulphurous, saline water;
— մսոյ, broth, cf. Արգանակ;
գաւաթ մի, դոյլ մի —, a glass, a bucket or pail of water;
դոյլ մի լի —, a pailful of water;
ըստ — եւ ըստ ցամաք, by sea & land;
տեղատութիւն եւ մակընթացութիւն ջուրց, tide, flux reflux, & reflux, ebb & flow;
երթալ զջրոյ, to go to fetch water;
— հանել, to draw water;
— ըմպել, to drink water;
— հեղուլ, թափել, առնել —, to make water, to piss, to urine;
— տալ, to water, to sprinkle;
to water, to give to drink to;
եռացուցանել զ—, to warm, to boil water;
— արկանել ձեռաց ուրուք, to pour water on a person's hands;
լաւ է — հորի քան զգինի յոռի, pure water is better than bad wine;
cf. Թակարդ, cf. Ըմպեմ.

· Calfa


Ստուգաբանեմ, եցի

vn. va. to tell the truth;
to verify, to explain;
to trace the etymology or derivation of a word.

· Calfa

NBHL (1)

Բժիշկ ոմն բնախօսէր՝ ստուգաբանելով զանուն բանջարին կոչելոյ սպանախ (որպէս թէ) սպա՛ն նախ, զի սպանանել արժան է նախ, եւ ապա զնա տալ կերակուր (հիւանդի). (Մխ. առակ. ՟Ժ՟Բ։)


Սրբասնեալ

adj.

cf. Սրբասուն.

· Calfa

NBHL (1)

Սրբասնելոցն անարատութեան։ Նախատեսութիւնս սրբասնելոց։ Սրբասնեալ ձեռաց։ Սրբասնեալ ոմն պատանի։ Ի սրբասնեալ միջոց քո ստեանց. (Նար. ՟Լ՟Դ. ՟Հ՟Ե. Նար. խչ. Նար. կուս.։)


Սրտացաւ

adj.

heart-sick;
compassionate, sorry, afflicted.

· Calfa

NBHL (1)

Էր ոմն ծեր սրտացաւ ի սենեակսն. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Ա։)


Սփիւրիդ

cf. Սփրիդ.

· Calfa


Սքանչելակերպ

adj.

astonishing, surprising;
of an admirable form or aspect.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ միւս ոմն ե՛ւս սքանչելակերպ՝ թէ տեսի զտէր ի վերայ աթոռոյ։ Եզեկիէլ յորժամ սքանչելակերպ զյարութիւնագործ տեսիլն պատմէ. (Ագաթ.։)


Սքողաստիկոս, աց

adj. s. scholastic.

· Calfa

NBHL (1)

Սքողաստիկոս ոմն։ Եւ երթեալ սքողոստիկոսն եւ այլն. (Ճ. Բ։ Վրք հց. ձ։)


Վիրգ

s.

club, staff;
pebble, stone.

· Calfa

NBHL (1)

Ոմն վէմս, ոմն վիրգս. յն. ոմանք վէմս, ոմանք փայտից թանձրութիւնս. լտ. հաստ բիրս, եւ այլն. (՟Բ. Մակ. ՟Դ. 41։)


Տագնապիմ, եցայ

vn.

to be grieved, distressed, disturbed, embarrassed, to be torn with anguish, to be in great pain;
to have an urgent and pressing necessity, to be in despair;
to be hurried, in haste;
տագնապէր ջերմամբ մեծաւ, he had been seized with a violent fever.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ զոմն փութամ չար առնել ի մերձաւորացն, տագնապիմ զչար ինչ ընկանուլ ի սմանէ. (Պղատ. սոկր.։)


Տակառապետ, աց

s.

chief cup-bearer, butler.

· Calfa

NBHL (1)

Զգնել ոմն տակառապետ արքային հայոց, որ էր յազգէն գնունեաց։ Տակառապետին՝ դաւով խրատ տուեալ հիւրկանու. (Խոր. ՟Բ. 18։)


Տաղանդաւոր, աց

adj.

talented, of talent.

· Calfa

NBHL (1)

Իսկ եթէ ոմն շատ, եւ ոմն սակաւ, այս ըստ վաստակոցն է, որպէս տաղանդաւոր ծառայքն յայտ առնեն. (Ոսկ. եփես.։)