Definitions containing the research լ : 10000 Results

Բարեկամեմ, եցի

va.

cf. Բարեկամանամ.

NBHL (4)

ԲԱՐԵԿԱՄԵԼ ԲԱՐԵԿԱՄԻԼ. Բարեկամ առնել, լինել.

Զնոսա բարեկամեալ ... առ ինքն մատուցաներ. (Ագաթ.։)

Բարեկամեցաւ ընդ նմա, եւ ցածոյց զցասումնն։ Անտիոքոս բարեկամեալ ընդ Պտղոմէի՝ դաշինս հաշտութեան կռէր. (Եւս. քր. ՟Բ։)

Վասն այնորիկ իսկ արար զբարեկամութիւն Աստուած, ոչ ի չարութիւն բարեկամացն եւ ի բարեկամեցելոցն, այլ ի բարութիւն եւ ի շահ. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 23։)


Բարեկամութիւն, ութեան

s.

friendship, familiarity, attachment;
սերտ —, intimacy;
անկեղծ —, cordiality.

NBHL (7)

φιλία amicitia Փոխադարձ սիրելութիւն երկուց կամ բազմաց. բարեկամն լինել. սերտ ընտանութիւն. եւ Դաշնաւորութիւն.

Պահել զհաւատ բարեկամութեան առ մեզ։ Նորոգել զբարեկամութիւն։ Որ ծածկէ զյանցանս, խնդրէ զբարեկամութիւն. իսկ որ ատեայ զծածկելն, քակէ զբարեկամս եւ զընտանիս։ Որով՝ որք վարեցանն, առ Աստուած առաքեցին զբարեկամութիւն։ Եւ ի բարեկամութեան նորա՝ վայելչութիւն բարեաց. եւ այլն։

Զայսպիսի շահ օգտի՝ որ ի բարեկամութենէն լինի, տեսանելով. (Խոր. ՟Ա. 27։)

Ընդելական բարեկամութեամբ ի զբօսանս որսոց, ի խաղս. (Փարպ.։)

Զթշնամութիւն քո լաւ համարիմ քան զբարեկամութիւն. (Ճ. ՟Բ.։)

Որոյ ի կամակորութենէ ախորժելի եղեւ՝ բանսարկուին գալ ի բարեկամութիւն. (Յհ. իմ.։)

Ամենայն ազգ մեղաց՝ վասն յոյժ անձին իւրոյ բարեկամութեանն լինիցին. զի կուրացեալ իցէ առ սիրեցեալն սիրողն. (Պղատ. օրին. ՟Է։)


Բարեկամուհի, հւոյ, հեաց

s.

friend.

NBHL (1)

Յաղագս խրախճանութեանցն՝ զբարեկամս եւ զբարեկամուհիս ոչ յոլովագոյնս հնգից՝ երկաքանչիւրոցն ի միասին կոչիլ. (Պղատ. օրին. ՟Զ։)


Բարեկարգ

adj.

well regulated, corrected, reformed, policed.

NBHL (2)

εὕτακτος bene ordinatus, dispositus Ուր իցէ բարի կարգ. բարւոք կարգեալ. կարգաւուրեալ.

Բարեկարգ ունելով զգիրս մարմնոյ. (Լաստ. ՟Բ։)


Բարեկարգեմ, եցի

va.

to order properly, to dispose, to put in order;
to amend, to reform.

NBHL (3)

Բարւոք կարգաւորել, գեղեցիկ տնտեսել. ուղղել.

Քաղաքական օրինօք բարեկարգել։ Յանապատս նոքօք բարեկարգին. (Մխ. դտ.։)

ասի եւ Կարգելն Աստուծոյ զիմն, որ է միշտ բարի. որպէս եւ գործելն Աստուծոյ՝ ասի Բարեգործել.


Բարեկարգութիւն, ութեան

s.

good order, organization;
reform, reformation;
discipline;
policy.

NBHL (6)

εὑταξία ordo, ordinatio, modestia Բարւոք կարգաւորութիւն. բարեձեւութիւն. կարգ բարի եւ գովելի. գեղեցիկ կարգ. աղէկ կարգ կանոն.

Հետեւեալ լինի ողջախոհութեան՝ բարեկարգութիւն, պարկեշտութիւն. (Արիստ. առաք.։)

Յետ այսպիսեաց արութեանց եւ բարեկարգութեանց մեռանի ի մծբին։ Որպէս զի ի բարեկարգութիւն հաստատեալ մեզ ծառայեսջիք մտերմութեամբ. (Խոր. ՟Բ. 7։ ՟Գ. 5։)

Հետեւօղ հարցն առաքինութեան գտեալ հանդիսանայր միշտ ի բոլոր բարեկարգութիւնս. (Յհ. կթ.։)

Չիք ինչ հոգեւոր գործառնութիւն կամ բարեկարգութիւն, թէ առանց գրոց լինիցի։ Եթէ ի բարեկարգութենէն սխալեսցին (քահանայք), զբոլոր ժողովուրդն կորուսանեն. (Խոսր.։)

Ամենայն գիրք սուրբք բարեկարգութիւն ունին ընդ ստուգութեանն խառնեալ։ Իմա՛ փոքր ինչ զաշտիճանացս (սաղմոսաց) բարեկարգութիւն. (Լմբ. սղ.։)


Բարեկեաց

cf. Բարեկեցիկ.

NBHL (6)

εὕζωος bene vivens Որ բարւոք կեայ ըստ աշխարհի. եւ այն ինչ՝ որով լինի հանգստեամբ կեալ ի կենցաղումս. աղէկ ապրօղ կամ ապրելու.

Բարեկեաց շատակեաց կենօքս յերկրի՝ զձեզ վայելուչս ցուցանիցէք. (Ագաթ.։)

Մանաւանդ՝ τρυφών, τρυφήλος delicatus, deliciis deditus, εὑημέρων, εὑθηνούμενος, εὑπαθών bene agens եւ այլն. փափկակեաց. հեշտակեաց. հեշտասուն. զեղխեալ բարօրութեամբ.

Զմտաւ ած եւ զՂազարոս, իմա՛ զմեծատունն եւ զբարեկեացն ... Ղազարոս ի գոգն Աբրահամու՝ բարեկեաց, յղփացեալ եւ փափկացեալ. (Ոսկ. ղկ.։)

Զբակեկեցին զտրտմութիւնն նախ ասասցուք։ Զբարեկեցացն ակնարէ աստ։ Մի՛ բարեկեցացն երանի տացուք, այլ՝ վշտահանացն. զի սոքա յերկինս փութան, եւ նոքա ի գեհեն. (Ոսկ. մտթ. եւ Ոսկ. ՟ա. թես.։)

Սարդանապաղղոս՝ թագաւոր թուլամորթ եւ բարեկեաց. (Սամ. երէց.։)


Բարեկենդան, ի

s.

carnival, holy day time;
բուն —, the day before lent, shrovetuesday, shrovetide.

NBHL (3)

ռմկ. բարկենտանք. ուստի եւ պ. պէրգէտան. τὸ βακχεύματα bacchanalia իտ. carnevale ուստ թ. էթ փէսմէլէրի. Օր եւ ժամանակ բարիոք կենդանութեան, կամ բարեկեցութեան եւ ուրախութեան. որ սեպհականեալ է աւուրց յառաջելոց քան զերեւելի քան շաբաթապահս, մանաւանդ քան զմեծ պահս. վասն որոյ կոչի սա՝ ԲՈՒՆ ԲԱՐԵԿԵՆԴԱՆ.

Յաւուր բարեկենդանին։ Զերկու շաբաթսն (կամ զերկու շաբաթին) բարեկենդանին։ Հրամայեաց ի բարեկենդան շաբաթսն (կամ ի բարեկենդանաշաբաթսն) զամէն միս ի զոհից դիւացն վաճառել. (Ասող.։ Արշ.։ Տօնակ.։)

Ի նոյեմբ. ՟Ժ՟Դ. հոռոմն բարեկենդան առնէ քառասնօրեայ պահոց՝ Քրիստոսի ծննդեանն. (Հ. կիլիկ.։ Տե՛ս եւ ի Տօմար. բարեկենդան այլեւայլ պահոց։)


Բարեկենդանութիւն, ութեան

s.

happiness, felicity, prosperity, rejoicing.

NBHL (5)

εὑζωή bona et beata vita որ եւ εὑημερία, εὑθυμία կամ εὑθηνία, εὑφροσύνη laetitia, εὑωχία deliciae եւ այլն. Բարիոք կենդանութիւն. քաջողջութիւն. եւ Բարեկեցութիւն. բարօրութիւն. յաջողութիւն. զուարթութիւն. ուրախութիւն.

Միոյ տան եւ քաղաքի բարեկենդանութիւն՝ ամենայնի առատութեամբ տեսեալք, զնախախնամութիւնն ասեմք (գոլ անդ). (յաղթութեամբ պսակեալ՝ ի բարեկենդաննութեան կատարէր զաւուրս. Խոր. ՟Գ. 32։)

Զյաւիտենական եւ զանասելի բարեկենդանութիւնն ընդ ապականացուիս այսմիկ փոխանակեն. (Իգն.։)

Աննիազ բարեկենդանութեան հասումն բաշխեալ ... Եւ ինքն ամենայն բարութեանց պատճառն Աստուած արբենալ ասի՝ վասն գերալրին եւ գերագոյն քան զմիտս բարեկենդանութեանն. (Դիոն. թղթ.։)

Զերկու շաբաթսն՝ բարեկենդանութիւն նոցա ընդարձակեաց. (այսինքն թոյլ ետ բարեկենդան առնել)։ Ի մէջ երկուց բարեկենդանութեանց եւ պահոց. (Կամրջ.։)


Բարեկերպ

adj.

that has a good figure, handsome, graceful, genteel, pretty, well-made.

NBHL (1)

Չարն՝ ի ներքոյ դառն ապաժոյժ ղեղւոյն. Իսկ ի վերոյ բարեկերպ գունեալ. (Անյաղթ հց. իմ.։)


Բարեկերպութիւն, ութեան

s.

fine figure, good shape, grace, gentility.

NBHL (1)

Նայեցեալ ի կրօնս զգեստուս բարեկերպութեան ... երջանիկ կարդան եղկելոյս. (Նար. ՟Ձ՟Գ։)


Բարեկեցիկ

adj.

happy, prosperous, in good circumstances, rich.

NBHL (4)

Ամենեւին բարեկեցիկն եւ յաջողեալն. (Յոբ. ՟Ի՟Ա. 2։)

Դարձցի Յակոբ, եւ դադարեսցէ, եւ բարեկեցիկ լիցի. (Երեմ. լ. 10։)

Ի սոդոմ փափկանային, բարեկեցիկ լինէին. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 20։)

Բարեկեցիկ եւ խրախճան կեանք։ Բարեկեցիկ փարթամութիւն անձանց. (Փիլ.։ Պիտ.։)


Բարեկեցութիւն, ութեան

s.

happiness, felicity, ease, contentment, comfort.

NBHL (2)

Բարեկեաց կամ բարեկեցիկ կեանք. բարեկենդանութիւն, բարօրութիւն. եւ Յղփութիւն. τρυφή, εὑημερία, εὑωχία deliciae եւ այլն.

Բախիցուք ի բարեկեցութենէ, եւ դարման տարցուք անձանց չափուքն։ Մի ի բազմացն բարեկեցութիւնս հայել, այլ ի սակաւուցն վաստակս։ Ընդ բարեկեցութեանն մեծամեծ տանջանք կան։ Բարեկեցութիւնն զամենայն անդամսն առհասարակ ապականէ. (Ոսկ. մտթ.։)


Բարեկիրթ

adj.

well instructed, civil.

NBHL (2)

Այն ինչ՝ յոր իցէ ոք քաջ կրթեալ.

Զայսպէս նուրբ, եւ ոչ բարեկիրթ խնդրոյս՝ ոչ է պարտ օրինադրական վճիռ հատանել. (Պրպմ. ՟Ի՟Է։)


Բարեկրօն, ի, ից

adj.

of good morals, pious, virtuous, honest, religious.

NBHL (2)

Բարւոք կրօնաւորեալ, այսինքն քաղաքավարեալ. բարեպաշտ. առաքինի. որպէս լտ. եւ յն. εὑσεβής religiosus

Եկեղեցականացն բարեկրօն լինել. (Խոսր.։)


Բարեկրօնութիւն, ութեան

s.

good morals, honesty, probity, piety, religion, goodness.

NBHL (1)

Եւ լինի աղագաւ յառաւել զգուշութենէ կարծեաց՝ թերութիւն բարեկրօնութեան. (Գր. տղ. թղթ.։)


Բարեհաճիմ, եցայ

vn.

to vouchsafe, to accept, to receive favourably, to please.

NBHL (5)

εὑδοκέω complaceo mihi de ... adquiesco, probo Հաճ եւ հաւան գտանիլ. լաւ համարել բարեսէր կամօք. կամել.

Օրհնեալ է անուն սուրբ փառաց նորա, որ այսպէս բարեհաճեցաւ։ Գոհանամ զքէն Քրիստոս Աստուած իմ, զի այսպէս բարեհաճեալ յիս՝ զօրացուցաներ զիս։ Բարեհաճեցաւ ի քեզ հայր բարերար. (ՃՃ.։)

Բարեհաճեցի՛ր, եւ ընկալ տէր ի հաճոյս քո զվերակացու եւ զտեսուչ հոգւոց մերոց. (Եփր. քրզ.։)

Մերթ որպէս Բարեհաճոյանալ.

Զայս եւ տէրն աւանդեաց՝ զբարեհաճիլն ամենայն մարդկան. (Համամ առակ.։)


Բարեհաճոյանամ, ացայ

vn.

to be very agreeable or very amiable.

NBHL (4)

ԲԱՐԵՀԱՃՈՅ ԼԻՆԻՄ ԲԱՐԵՀԱՃՈՅԱՆԱՄ. εὑαρεστέω placeo, complaceo Ամենայնիւ հաճոյ լինել, ընդունելի, եւ սիրելի.

Որոց բարեհաճոյն լինել դէպ եղեւ, ապաքէն ամենայն իրօք բարեբաստիկ. (Փիլ. իմաստն.։)

Երբեմն՝ որպէս Բարեհաճիլ. (որ է եւ ոճ լտ)

Այսքան սիրեաց զվայրանկեալ բնութիւնս, եւ այսքան բարեհաճոյացաւ ընդ մեզ. (Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Ժ՟Բ։)


Բարեհաճութիւն, ութեան

s.

approbation, consent, benevolence, favour, friendship.

NBHL (2)

Յոյժ հաճելի կամ հաճոյ լինելն յաչս Աստուծոյ եւ մարդկան. εὑαρέστηις gratiae conciliatio, gratia

Բարեհաճութեամբ զարգանալ. (Ճշ.։) (Առ յետինս վարի՝ որպէս Հաճութիւն կամաց. εὑδοκία placitum, benevolentia )


Բարեհամ, աց

adj.

tasteful, savoury.

NBHL (2)

Հոսանք ջուրց բարեհամաց ի լեռնէն իջանելով. (Խոր. ՟Ա. 15։)

Որպէս աղբիւր յստակ եւ ցուրտ եւ բարեհամ հեշտալի է ի տօթ ժամու. (Ոսկ. գծ.։)


Բարեհամբաւ

adj.

of good renown, of great reputation, famous, renowned, celebrated.

NBHL (3)

εὕφημος bonae famae, fausti nominis, καλώς ἁκούων bene audiens Որ ունի զբարի անուն կամ զհամբաւ. բարեհռչակ. գովեալ. օրհնեալ. աղէկ անուն ունէցօղ, անուանի.

Բարեհամբաւ գովութեամբ։ Լաւ զբարեհամբաւ գովութիւն համարեալք։ Էին զօրութիւն յամենայն բերանոց բարեհամբաւ գովեալ լիցի. (Փիլ.։)

(Պա՛րտ է) բարեհամբաւ լինել եւ գովիչ ի վերայ այսպիսի օգտակար իրաց. (Փիլ. բագն.) յն. εὑφημητέον


Բարեհամբաւեմ, եցի

va.

to celebrate, to publish with praise.

NBHL (8)

Մեղապարտ մաքսաւորն բարեհամբաւեալ. (Նար. ՟Ի՟Բ։)

εὑφημέω, εὑφημίζω celebro, laudo Բարեհռչակել, ներբողել, գովել. եւ Օրհնել.

Բարեհամբաւելով ընդ ամենայն տիեզերս. (Պիտ.։)

Բարեհամբաւեալ ես մաքրութեան շաւիղ։ Հոգեշարժ քնարիւք զքեզ բարեհամբաւեմք. (Նար. կուս.։)

Որք գրովն իւրեանց բարեհամբաւեն զմեր ճշմարտութիւնս. (Լմբ. առ լեւոն.։)

Զնորին հնազանդութիւնն բարեհամբաւէ. (Կլիմաք.։)

Թէ գոհութեամբ բարեհամբաւես զնոյն։ Այլք կուռս բարեհամբաւեցին. (Լմբ. սղ. եւ Լմբ. ժղ.։)

Կին գեղեցիկ՝ փոյթ եւ ժրագլուխ՝ բարեհամբաւի եկեղեցի սուրբ. (Համամ առակ.։)


Բարեհամբաւութիւն, ութեան

s.

good name, renown, reputation, fame, praise.

NBHL (5)

εὑφημία bona fama, laus, laudatio Ունելն զհամբաւ բարի. բարեհռչակ լինելն, կամ առնելն. համբաւ բարի. գովութիւն. ներբող. աղէկ անուն ունենալը, եւ գովէստ.

Սորա եւ հռչակաւորն բարեհամբաւութիւն յայտ ի յոլովից աստուածաբանիցն է։ Բարեհամբաւութեամբ հռչակեցաւ. (Պիտ. ստէպ։)

Կամէր տեսանել զնա վասն բարեհամբաւութեանն՝ որ ելանէր զնմանէ. (Վրք. հց. ՟Բ։)

Մախացեալ ընդ պատուական արանցն բարեհամբաւութիւն. (Ճ. ՟Ա.։)

Զուարճացեալք ի տեղւոյն բարեհամբաւութիւնն. (Խոր. պտմ. հռիփս.։)


Բարեհամբոյր

adj.

agreeable, amiable, graceful, polite, civil, gentle, tractable, humane, kind, courteous, complaisant, beneficent.

NBHL (2)

Բարեշնորհ եւ հաճոյական, իբր արժանի համբուրելոյ եւ ողջագուելոյ. քաղցր եւ ամոք, եւ ամոքիչ.

Զարմացեալ ընդ գեղեցկութիւն բարեհամբոյր հասակին. (Յհ. կթ.։)


Բարեհանճար

adj.

very sensible, -wise, — learned.

NBHL (2)

Որ ինչ լինի մեծաւ հանճարով, կամ ճարտարութեամբ.

Առաքելոց ձեռինն աջոյ բարեհանճար հիմնարկութիւն. (Նար. ՟Հ՟Է։)


Բարեհատոյց

adj.

rewarder, that recompenses well, that does good.

NBHL (1)

Անծանօթաբար առ բարեհատոյցսն եղեւ վայելեալ. (Պիտ.։)


Բարեհաւան

adj.

obedient, submissive.

NBHL (5)

Բարւոք սկսեալ. բարեյաջող. բարեբար.

Եղիցի քեզ ապրել՝ ի նուէս նաւի՝ յոր երթասն լիցես (ի փոր կիտին). (Փիլ. յովն.։)

εὑπειθής qui facile obsequitur Դիւրահաւան, անսացօղ. հլու. դիւրալուր.

Զայս՝ ոչ վասն յանդգնելոց ասէ, այլ բարեհաւանիցն. (Ոսկ. գծ.։)

Բարեհաւանն հօրն՝ միշտ զնորա կամացն զհաւանութիւնն փութայր կրել. (Կլիմաք.։)


Բարեհռչակ

cf. Բարեհամբաւ.

NBHL (2)

Բարւոք հռչակօղ, եւ հռչակեալ.

Աճեցուցեալ զտարփանս նոցա խանդաղատանօք բարեհռչակ բարբառոյն. (Լմբ. պտրգ.։)


Բարեհռչակեմ, եցի

va.

cf. Բարեհամբաւեմ.

NBHL (2)

Զշնորհ նորին առ ամենեսին բարեհռչակեմ։ Զբարեհռչակեալ անունդ հզօր՝ գովելի. եւ այլն. (Նար. ստէպ։)

Զմերս բարեհռչակեն բարեկարգութիւն։ Որով բարեհռչակիմ. (Լմբ. առ լեւոն.։)


Բարեհռչակութիւն, ութեան

s.

cf. Բարեհամբաւութիւն.

NBHL (3)

Զօրինադրին քաղցրութիւնն վայելուչ բարեհռչակութեամբքն ունել. (Մեկն. ղեւտ.։)

Սովորականաւ թագաւորացն զբարեհռչակութիւնն գոչել կամեցեալք ... զԿոստանդիանոս ամենեքեան միաբան օգոստոս կարդային. (Սոկր.։)

Ոչ միայն անուանցն չափով զբարեհռչակութիւնն ունի, այլ եւ է արդարեւ այսպէս ըստ բնութեան. (Կիւրղ. գանձ.։)


Բարեհրաւէր

adj.

that invites, exhorts to good things.

NBHL (1)

Կանոնս բարեհրաւէրս եւ կենդանատուրս՝ գրեալս հոգւովն Աստուծոյ. (Նար. ՟Ծ՟Ա։)


Բարեձեւ

adj.

of a good shape, well made, genteel;
graceful.

NBHL (5)

εὑσχήμων decorus, honestus Վայելուչ ձեւով. բարետեսիլ. պարկեշտ. համեստ.

Այլ ոմն կին, որ ունէր հանդերձս բարեձեւս. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Դ։)

Այր բարկացօղ՝ ո՛չ է բարեձեւ. (Կլիմաք.։)

Կացին մնացին օրինադրեալ պահսն՝ ամենայն բարեձեւ կարգօք։ Բարեձեւ կարգօք վարեն զաշխարհ. (Յճխ. ՟Թ. ՟Ժ՟Բ։)

Մի եւ նոյն բարեձեւս բաբելոնի հնոցն՝ եւ բաբելացի անօրինացն բոցանայր. (Փարպ.։)


Բարեձեւութիւն, ութեան

s.

fine figure, gracefulness, decorum.

NBHL (11)

εὑσχημοσύνη decor, elegantia, modestia Վայելչութիւն. գեղեցկութիւն. բարելաւութիւն.

Ի վերայ բարեձեւութեան դիմացն ծաղկեալ շնորհք առաքինութեանն։ Տեսանելով զահաւոր կերպարանին նորա բարեձեւութիւն. (Պիտ.։ Նար. ՟Ղ՟Գ։)

Յառողջութեան բարեձեւութենէ զհիւանդութեան տրտմութիւն նկատեաց. (Կլիմաք.։)

Պատէր զամենայն մեռեալս բարեձեւութեամբ. (ռմկ. շէնքով շնորհքով) (Վրք. հց. ՟Ի։)

Իրաւանց եւ արդարութեան հնազանդել յաղագս բարեձեւութեան։ Կործանել զհակառակամարտսն բարեձեւութեան կարգաց եւ կրօնի. (Յճխ. ՟Բ. ՟Ժ՟Գ։)

Ի բարեձեւութենէ բանիցն զարտուղի անկեալ՝ չար անուանի. (Սարգ. յկ. ՟Ը։)

Քահանայն կալով ի մէջ ժողովրդոցն՝ բարեձեւութեամբն ճանաչի, եթէ քահանայ է. (Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Ժ՟Ա։)

Միաբանութեամբ պարսպեալ էք, եւ ամենայն բարեձեւութեամբ փարթամացեալ. (Մագ. ՟Ա։)

Բարեձեւութեամբ շրջել առ արտաքինսն։ Բարեձեւութեամբ վարուց արուեստաւորեալ։ Ամենայն ի ձեզ բարեձեւութեամբ եւ ըստ կարգի լինիցի. (Նիւս. երգ.։ եւ Բրս. հց.։)

Կամ Բարի ձեւանալն. կեղծաւորութիւն.

Եւ ոչ մի իւրիք բարեձեւութեամբ խաբէութիւն զամրութիւն միաբանութեան եղբայրութեանն քակել. (Յճխ. ՟Ի՟Գ։)


Բարեձիր

cf. Առատաձիր.

NBHL (1)

Խրախ լեալ ընդ բարեձիր պարգեւս նորա, եւ ընկալեալ մեծաւ շնորհակալութեամբ. (Յհ. կթ.։)


Բարեմասն

adj.

well matched, lucky, fortunate.

NBHL (2)

Առաջնորդ կարգաց եւ ուղղութեանց, եւ բոլոր բարեմասն լրութեան. (Յհ. կթ.։)

Մեծութիւն եւ փառք, եւ որք նման ինչ սոցին են, ի բարեմասին բազումք դնեն։ Բնութամբ բարեմասին հասեալ են, եւ կրթութեամբ զբնութիւնն զարդարեցին. (Փիլ.։)


Բարեմասնութիւն, ութեան

s.

good fortune, happiness, participation of good;
goodness, perfection.

NBHL (5)

Վիճակ բարւոյ մասին. հաղորդ, կամ ժառանգ լինել բարեաց. բարեբաստութիւն. երջանկութիւն. շնորհք. փառք.

Ի մանկութենէ մերմէ ցանկացեալ եմք բարեմասնութեան սրբոց քոց. (Եղիշ. ՟Ը։)

Զի զյաղթանակ բարեմասնութեանն՝ որ առ քեզ եղեն, անարգել լեզուով խօսեսցի. (Նար. ՟Խ՟Զ։)

(Հրեշտակք) ընդ մերում կրիցս կարեկցելով՝ բարեմասնութեանն մեր սպասեն։ Հերքեալս ի բարեմասնութեանց։ Բարեմասնութեան Աստուծոյ հաճելեացն։ Ի յուշ բերեալ զոր ի քեզ անճառելի բարեմասնութիւնք, եւ այլն. (Նար. ստէպ։)

Ձի զարդարեալ խիտ եւ հրաշալի բարշին բարեմասնութեամբ. (Պիտ.։)


Բարեմարդութիւն, ութեան

s.

flattery, adulation, complaisance.

NBHL (2)

Մարդահաճութիւն. մարդելուզթիւն. կեղծաւորութիւն. ըստ յն. προσωπεῖον vultus fictus, larva այն է պատրուակ. դիմակ.

Եւ այլք զբարեմարդութիւնն ի բաց ձգլով՝ գլխովին (այսինքն մերկագլուխ) վարին ի չարիս. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 14։)


Բարեմիտ, մտաց

adj.

sincere, ingenuous, frank, naive;
innocent, good, well disposed.

NBHL (7)

Եւ ո՛չ ազատիլն յայնպիսի ախտէ՝ բարեմիտս արար զնոսա. (Իգն.։)

Բարեմիտ ունկնդիր (հնազանդ) մեռեալս յարուցանէ. (Կլիմաք.։)

Կայծ մի փոքրիկ յանդունդս անկեալ՝ վաղվաղակի շիջանի. սոյնպէս եւ տրտմութիւն ի սիրտս բարեմտաց. (Ոսկ. ՟բ. կոր.։)

Զծառայս՝ ոչ յորժամ կապեալս ունիցիս, բարեմիտս կարծիցես զնոսա. (Մաշկ.։)

Բարեմիտ իցէ բնութեամբ, եւ սիրելւոյ ումեք կամ ընտանւոյ տուրս տացէ արտաքոյ վաստակոց եւ երախտեաց։ Երբեմն բարեմիտ գոլով տամք, եւ երբեմն յեղափոխեալ յայնց բարուց՝ զղջանամք զտալն. (Սարգ. յկ. ՟Դ։)

Բարեմիտ խորհրդոց է՝ ոչ հեռանալն, եւ այլն. (Բրս. յուդիտ.։)

Բայց դու մի՛ ակն ունիցիս ողջանդամ բարեմիտ ապրել. (՟Բ. Մակ. ՟Է. 19.) իմա՛ անվնաս, իբր անմեղ։


Բարեմոյն

adj.

peaceable, flexible, good-natured, good-humoured.

NBHL (2)

Սիրտ ուրախ՝ բարեմոյն առնէ. ( կամ սիրտ բերկրեալ՝ բարեմոյն առնէ) առն հոդածի՝ ցամաքեն ոսկերք. (Առակ. ՟Ժ՟Է. 22. յն. առնէ բարւոք ունել։)

Բարեմոյն կայ, այսինքն ի բարի մտածութիւն, եւ առանց հոգոց եւ ամբոխման, զօրըստօրէն բաւական համարելով։ (Ուր Լմբ. մեկնէ այսպէս.)


Բարեմոռաց

adj.

unthankful, ungrateful.

NBHL (1)

Սիրտ բերկրեալ բարեմոռաց ոչ առնէ զանձն իմաստնոյ. (Համամ առակ.։)


Բարեմտաբար

adv.

ingenuously, frankly, naively.

NBHL (4)

Ծառայք հաւատարիմք զհաւատացեալն (բան) բարեմտաբար կատարելագործեն. (Մաքս. եկեղ.։)

Զդուզնաքեայս բան առ ի մէնջ ընկալցիս բարեմտաբար. (Ոսկ. լս.։)

Իսկ յասելն ի գործսն (բռնաւորին) խորամանկէր. յն. բարեմտեալ. իմա՛ կուսակից կամ անձնատուր լեալ։

Ես՝ որք բարեմտաբար առ իսն լինին, զշնորհս հոգւոյն սրբոյն բաշխեմ։ (Եփր. աւետար.)


Բարեմտութիւն, ութեան

s.

sincerity, innocence, goodness, indulgence.

NBHL (10)

εὑγνωμοσύνη, εὕνοια bona mens, aequitas animi, benevolentia, εὑθυμία hilaritas Ունելն զբարի միտս եւ զսիրտ. ողջամտութիւն. անկեղծութիւն. միամտութիւն. պարզամտութիւն. անչարութիւն. բարէհոգիութիւն, բարեսրտութիւն, անխարդախութիւն.

Հաւանի (Աստուած), յորժամ բազմութիւն հանդերձ բարեմտութեամբ աղաչիցէ զնա։ Որք բարեմտութեամբ զսխալանս իւրեանց ասիցեն, ընդունի. (Ոսկ. անոմ.։)

Այսու ամենայնիւ բարեմտութեամբ յուղարկեալք յաշխարհէ. (Եղիշ. ՟Ա։)

Ասէ, ոչ գիտէք, որո՛յ հոգւոյ էք. որպէս ամենայն ուրէք, եւ աստ ի բարեմտութիւն կրթէ զնոսա։ Բարեմտութեամբ հաւաստի պատմիչ լինին. (Իգն.։)

Զտիտոս՝ զոր առաքեացն, հանդերձ բազում բարեմտութեամբ ընկալան. (Ոսկ. ՟բ. կոր.։)

Զհօրն բարեմտութիւնն, եւ զանյիշաչարն լինել. (Իգն.։)

Արժան է եւ ընդ մայրն յաղագս բարեմտութեանն խնամոյն զարմանալ. (Փիլ. լին.։)

Հնազանդութիւն եւ գովութիւն ի բարեմտութիւն շարժեն զիշխանն. (Վրդն. ել.։)

Արդ հաւանեալ եմ մեծ բարի մարդոյ բարեմտութիւն եւ առողջութիւն լինել. (Ածաբ. ժղ.։)

Եւ Միամիտ հնազանդութիւն. հլութիւն, կամ զգաստութիւն.


Բարեյաջող

adj.

favourable, prosperous;
լինել, to prosper.


Բարեյարմար

adj.

well adjusted, well agreed;
symmetrical.

NBHL (3)

εὑάρμοστος aptus, commodus Բարւոք յարմարեալ. քաջայարմար, վայելուչ.

Առ ի լինել յարմարումն քնարի՝ պարտ է զամենայն աղիսն բարեյարմարս գոլ. (Սահմ. ՟Գ։)

Յորում բարեյարմար մեծն Աղեքսանդրիա է շինեայ քաղաք. (Խոր. ՟Գ. 62.) որ լինի եւ մ. իբր εὑαρμόστως apte


Բարեյոյս

adj.

of good or of great hope.

NBHL (4)

εὕελπις qui est bonae spei, bona spe fretus Քաջայոյս. որ ունի զբարի ակնկալութիւն. վստահ. եւ Լի յուսով բարեաւ.

Բարեյոյս կամօք սխրացեալ համարձակի հարցանել։ Բարեյոյս ի վերստին դառնալն յաշխարհն հայրենի։ Բարեյո՛յս կաց առ հանդերձեալ կեանսն. (Լմբ. ստիպ.։)

Հաստատուն, բարեյոյս եւ համարձակ։ Բարեյոյս եւ համարձակ կալ յանյաղթելի զօրութիւն փրկողին. (Սկեւռ. ես.։)

Մնալ նմա արտաքոյ բարեյոյս կենացն։ Բարեյոյս եւ ուրախարար աւետիք. (Շ. յկ. ՟Ժ։ Լծ. կոչ.։)


Բարեյուսութիւն, ութեան

adj.

good hope.

NBHL (2)

εὑελπιστία bona spes Յոյս բարի եւ հաստատուն. ակնկալութիւն մեծ.

Բարեյուսութեամբ առաջիկայ պարգեւին սպասելով. (Լմբ. պտրգ.։)


Բարեյօժար

adj.

well inclined, very willing, benevolent.

NBHL (1)

Բարւոք կամ քաջ յօժարեալ. յօժարամիտ առ բարին. բարեսէր.


Բարենախանձ

adj.

zealous.

NBHL (2)

Բարենախանձ լինելով ի նախանձ հոգեւոր. (Յհ. կթ.։)

Բայց զի մի՛ երեւեցայց ումեք բարենախանձ, որ ոք կամի երթալ՝ չարգելում. (Փարպ.։)


Բարենշան, ից

adj.

of good sign;
signalized, remarkable, famous.

NBHL (6)

εὕσημος bene significans, insignis, clarus, εὑήμερος prosper, felix Ունօղ զնշան բարի. բարւոյ նշանակ. բարեգուշակ. բախտաւոր. նշանաւոր. բարեհռչակ. աջողակ. վայելուչ. պայծառ.

Իբրեւ գրովք ոմամբք բարենշանիւք յօդացեալք. (Նիւս. երգ.։)

Հայելով ի մանկանցն բարենշան յառաջադիմութիւն. (Արծր.։)

Հզօր եւ բարենշան լինելոց է. (Եզնիկ.։)

Ցանկալի այրն այն եւ բարենշան. (Ճ. ՟Ա.։)

Օր բարենշան՝ զուարթութեամբ պատրաստեալ. (՟Բ. Մակ. ՟Ժ. 28։)


Բարեշէն

adj.

well settled, rich, happy, prosperous.

NBHL (5)

Բարւոք շինեալ. շէ՛ն. եւ Բարելից. անքոյթ. երջանիկ.

Բարեշէ՛նք են ամենեքին, որ գործեն զանօրէնութիւն. (Մաղաք. ՟Գ. 15. յն. վերաշինեալ։)

Բարեշէն երջանիկ պերճացեալ փափկացեալ. (Ոսկ. ես.։)

Կամ Լի շինութեամբ եւ բնակութեամբ, եւ ամենայն վայելչութեամբ.

Զբարեշէն երկիրն՝ անմարդի արարեալ. (Լաստ. ՟Բ։)