Definitions containing the research գ : 10000 Results

Դաւանակից, կցի, կցաց

See full entry →

adj.

that holds the same faith.

NBHL (2)

Դաւանակից եղեալ յայս՝ մարգարէութեանն. (Նիւս. կազմ.։)

Լե՛ր դաւանակից ինձ ուղիղ այսու բառբառով, զոր ուսաք ի տեառնէ. (Սարկ. հանգ.։)


Դաւանահամբոյր

See full entry →

cf. Դաւանակից.

NBHL (1)

Համակրօն դաւանահամբոյր գործակցօք. (Նար. առաք.։)


Դաւանարան

See full entry →

cf. Վկայարան.

NBHL (1)

Զլուսաւորչին սուրբ դաւանարան։ Ի շինուած յարկի քումդ հանգստի՝ դաւանարանի այսր բարի հովուի. (Նար. խչ. եւ Նար. մծբ.։)


Դաւանեմ, եցի

See full entry →

vn.

to confess, to avow, to profess, to protest.

NBHL (2)

Դատաւորաց գիրք նմին դաւանեն. (Եւս. քր. ՟Ա։)

Աստուծոյ դաւանեցայք, եւ մկրտեցայք յաւազանն կենդանի. (Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Թ։)


Դաւանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

confession or declaration of faith.

NBHL (3)

ὀμολογία confessio, professio Խոստովանութիւն հաւատոյ. եւ Հաստատելն բանիւ բերանոյ՝ զոր ունի ի սրտի. իգրար. Տե՛ս (՟Ա. Տիմ. ՟Զ. 12. 13։ Երեմ. ՟Խ՟Դ. 25։)

Քրիստոսաւանդ, կամ խոստովանողական դաւանութիւն։ Դաւանութեան բարեաց ուսուցիչք։ Ըստ բանի աստուածազգացիկ քում դաւանութեան։ Զհերձուածողականն խիստ դաւանութիւն. (եւ այլն. Նար.։)

Փոխարէն տրիտուր դաւանութեանն պետրոսի զորդի ի բնութենէ հօր. (Սարգ. ՟բ. պետ. ՟Ա։)


Դաւանումն, ման

See full entry →

s.

cf. Դաւանութիւն.

NBHL (1)

Ստոյգ դաւանմամբ։ Դաւանման ճշմարտականի։ Ուղղահամբոյր դաւանմամբ։ Ստայօդն թիւր դաւանման. (Նար.։)


Դաւանք

See full entry →

s.

cf. Դաւ.

NBHL (3)

ԴԱՒԱՆՔ, նաց. գ. Իբր Դաւ. դաւումն. դաւաճանութիւն. վնաս. խաբէութիւն, զրկանք.

Զիւրաքանչիւր դաւանաց տուգանս. (Պիտ.։)

Դաւանս յինքեան սրեալ, եւ նենգապատիր խաբէութիւն ի սիրտ իւր նիւթեալ. (Յհ. կթ.։)


Դաւեմ, եցի

See full entry →

va.

to defraud, to cheat, to contrive.

NBHL (3)

Դաւ գործել. դաւաճանել. նենգել. վնասել կամ սպանանել չարարուեստ հնարիւք. խաբել.

Դաւող ամպարհաւաճութիւն, կամ ցանկութիւն, կամ կարծիք. (Փիլ. ՟ժ. բան. եւ Փիլ. բագն.։)

Ըստ բազմապատիր նենգութեան բարոյից դաւօղ աղուեսուց խորամանկեալ. (Նար. ՟Կ՟Թ։)


Դաւողութիւն, ութեան

See full entry →

s.

fraud, deception, cheat.

NBHL (2)

Դաւաճանութիւն. դաւանք. նենգութիւն.

Ստահամբաւ դաւողութեամբ զամենեսեան ի մի վայր գումարէին. (Յհ. կթ.։)


Դափեմ, եցի

See full entry →

vn.

to strike or sound the tabour.

NBHL (1)

Քանի՞ փողք գոչիցեն, եւ քանի՞ թմբուկք դափիցեն։ Փողք եւ քնարք հնչէին, եւ թմբուկքն դափէին. (Արծր. ՟Գ. 1. եւ 2։)


Դափիւն

See full entry →

s.

the sound of a tabour;
uproar, noise, rumour.

NBHL (2)

Թատերք եւ հանդէսք նուագաց, կոփիւնք եւ դափիւնք. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 1։)

Թնդիւն դափման. (Մագ. ՟Հ՟Ա։)


Դափումն, ման

See full entry →

s.

cf. Դափիւն.

NBHL (2)

Թատերք եւ հանդէսք նուագաց, կոփիւնք եւ դափիւնք. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 1։)

Թնդիւն դափման. (Մագ. ՟Հ՟Ա։)


Դափր՞՞՞հատանեմ

See full entry →

sv.

to tap, to stamp with the foot, to scrape the ground.

NBHL (3)

ԴԱՓՐ ՀԱՏԱՆԵԼ. որ եւ ԴԱԲՐ, ՏԱԲՐ, ՏԱՓՐ. ἁνορίσσω effodio Ոտիւք հարկանել եւ փորել ձիոյ զգետինն.

Դաբր հատեալ վրնջէր. (Մագ. ՟Լ՟Է։)

Եղնգամբ ձեռացն զերկիր դաբր հարկանէին. (Լաստ. ՟Ժ՟Ա։)


Դդըչումն, ման

See full entry →

s.

cf. Դդըչիւն.

NBHL (2)

Ընդ որ անցանէ ահագին դըդընչմամբ գետն որոտան. (Ուռպ.։)

Հեշտալի եւ գողտրիկ աչացն դդչումն ժպտելոյ. (Փիլ. սամփս.։)


Դըդընչումն, ման

See full entry →

s.

cf. Դդըչիւն.

NBHL (2)

Ընդ որ անցանէ ահագին դըդընչմամբ գետն որոտան. (Ուռպ.։)

Հեշտալի եւ գողտրիկ աչացն դդչումն ժպտելոյ. (Փիլ. սամփս.։)


Դդմենի, նւոյ, նեաց

See full entry →

s.

pumpkin, gourd.

NBHL (1)

κολοκύνθη cucurbita Բոյս դդմոյ. եւ այլ տունկ համասեռ. գապագ։ (Յոնան. ՟Դ. 6=10։ Նար. կ.։)


Դեդեւեմ, եցի

See full entry →

va.

to vacillate, to stagger, to totter.

NBHL (1)

Իբրու զանհաստատ եւ զաննեցուկ նաւամակոյկն շարժեալ դեդեւացուցանեն։ Ամենայն ախտ հոգւոց չար են, որք շարժեն եւ դեդեւացուցանեն զնա. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Դեդեւիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to vacillate, to totter, to waver, to shake, to fluctuate.

NBHL (4)

Իբր Դեհդեհ (ասդիս անդին) շարժիլ. աստանդիլ. շարժլիլ. տարուբերիլ. տատանիլ. իրօք կամ մտօք. դանդաչել. երերալ. գլորտըկիլ.

Դեդեւի, եւ անկանի։ Այսր եւ անդր դեդեւելով։ Վեր ի վայր դեդեւեալ։ Ոգւոցն շարժել եւ դեդեւել. (Փիլ.։)

Սնափառն ի սաղմոսել կանգնի, եւ անձամբ դեդեւի. (Կլիմաք.։)

Զօրէն արբելոց այսր անդր դեդեւին. (Սարգ. յկ. ՟Դ։)


Դեդեւումն, ման

See full entry →

s.

vacillation, unsteadiness, uncertainty, irresolution.

NBHL (1)

Յորժամ ոչ է ըստ աստուծոյ եւ վասն աստուծոյ գործն, միշտ ի դեդեւումն է գործօղն. (Լմբ. առակ.։)


Դեհկանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

government of a province;
office or dignity of the governor of a province;
cf. Կողմնակալութիւն.

NBHL (1)

Սկիզբն գործակալութեան, աշխարհատարած դեհկանութեան. (Բուզ. ՟Դ. 2։) (իսկ պ. եւ ար. տիհգան, տիխհան, է գիւղապետ, եւ շինական)։


Դեղահունդ

See full entry →

s.

seed;
dried fruit fortable.


Դեղանկար

See full entry →

adj.

painted in colours.

NBHL (2)

Դեղով ներկոց նկարեալ. երանգօք յօրինեալ. ներկով քաշուած.

Զդեղանկար ծաղկայօրինուորակ պատկերացն կենդանագիր տեսակի գեղոցն. (Նար. խչ.։)


Դեղառեալ

See full entry →

adj.

poisoned.

NBHL (2)

Կամէր երկոցունց կողմանցն՝ դեղատուին եւ դեղառելոցն զփրկութիւն գործել. (Աբր. մամիկ.։)

Զերկոցունցն ասէ, զդեղատուացն եւ զդեղառելոցն. (Սարգ. ՟բ. պ. ՟Գ։)


Դեղատու, աց

See full entry →

s.

that gives medicaments;
poisoner;
sorcerer, bewitcher.

NBHL (1)

Դեղատուին եւ դեղառելոցն։ Զդեղատուացն եւ զդեղառելոցն. (Աբր. մամիկ.։ եւ Սարգ.։)


Դեղատուութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Դեղատութիւն.

NBHL (4)

ԴԵՂԱՏՈՒՈՒԹԻՒՆ գրի եւ ԴԵՂԱՏՈՒԹԻՒՆ. φαρμακία medicandi actio, medicamentum Տալն զդեղ. բժշկականն (արուեստ).

Ոչ կարօտանաս սպեղանեաց, ոչ սրագործութեան, ըստ երկրաւորս դեղատուութեան, առ որս միշտ է վրիպութիւն. (Նար. ՟Խ՟Գ։)

Եւ որպէս Մահադեղ տալն, եւ Կախարդելն. դեղագիտութիւն. φαρμακεία veneficium

Երկակի գոլով այսպիսի չարաչար դեղատուութեանս (կամ դեղատութեանս) ... Այս ինչ օրէն յաղագս այսպիսի դեղատուութեանս. (Պղատ. օրին. ՟Ժ՟Ա։)


Դեղարար

See full entry →

cf. Դեղագործ.


Դեղդիր

See full entry →

cf. Դեղադիր.


Դեղեմ, եցի

See full entry →

va.

to poison;
to infect with poison;
to physic;
to dye.

NBHL (6)

Դեղել զհիւանդոտս։ Դեղելն դադարեցուցանէ՞, եթէ խեղդէ։ Զջիլն հատանեն սրով՝ դեղել զայն կարծելով։ Դառնագոյն դեղեալ ի բժշկաց. (եւ այլն. Մագ. ՟Ի՟Ը. եւ ՟Ի՟Ե։)

Մտամոլորն չարութիւն զանզգամացն դեղելով զբնական բարսն. (Փիլ. նխ. ՟ա.։)

Կին՝ որ զարգանդ իւր դեղէ. (Մխ. դտ.։)

Ի պօղոսէ սամոստացւոյ դեղեալ. (Մագ. ՟Ա։)

ԴԵՂԵԼ. καταχρόω coloro Գունել. ներկանել գունովք դեղոց.

Կենդանագրացն ոչ կատարած ունել իրողութիւն՝ թուի առ ամենայն կենդանիս, դեղելոյն, եւ ոչ դեղելոյն. այսինքն ներկով կամ աններկ նկարելոյն. (Պղատ. օրին. ՟Զ։)


Դեղիչ

See full entry →

adj.

empoisoner;
sorcerer.

NBHL (1)

Մոգս եւ դեղիչս առաքեաց սպանանել զիս. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Է։)


Դեղձան

See full entry →

adj.

yellowish, light.

NBHL (2)

Դեղնագոյն պայծառ, խարտեաշ, շիկակարմիր. ոսկեգոյն.

Դեղձան գոյն, կամ մազ, մորուք, անձն. (Ախտարք.։)


Դեղձանամազ

See full entry →

adj.

fair-haired.

NBHL (1)

Որոյ մազն կամ հերն է դեղձան գունով.


Դեղձուկ

See full entry →

s.

small peach.

NBHL (1)

Կարող էաք ասել զխնձորիկն իգական, եւ զտանձիկն իգական. եւ զդեղձուկն չէզոք. (եթէ մասնիկն ակ՝ լինէր ի մեզ արական). (Մագ. քեր. եւ Երզն. քեր.։)


Դեղնափայլ

See full entry →

adj.

yellow, rather red.

NBHL (1)

Փայլեալ դեղին գունով.


Դեղնիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to become yellow;
to become fair;
to grow red;
to become pale.

NBHL (1)

որ եւ Դեղնանալ. Դեղնագունիլ. շիկնիլ. փոխիլ երեսաց ի գոյն դեղին տխուր եւ տժգոյն.


Դեղնութիւն, ութեան

See full entry →

s.

yellow colour;
jaundice;
paleness.

NBHL (3)

Որակութիւն դեղին գունոյ. եւ Դեղնիլն.

Դեղնութեան եւ կարմրութեան ոչինչ է ներհական. (Անյաղթ ստորոգ.։)

Բազում դեղնութիւն եւ գունատութիւն հեղու զերեսօքն. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 9։)


Դեղոտ, ից

See full entry →

adj.

venemous, poisoned.

NBHL (1)

Մի՛ ոք զանձն իւր դեղոտիւք այնոքիւք պղծեալ գայցէ. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 1։)


Դենակորոյս

See full entry →

cf. Դենագարձ.


Դեռ, — եւս

See full entry →

adv.

still, yet, to this hour;
newly, recently.

NBHL (5)

Դեռ վասն ծննդեանն են բանք ասել ձեզ։ Բայց մեզ դեռ կայ պատմել ձեզ. (Ագաթ.։)

Կամ Նորոգ. արդ իսկ. դեռադեռ.

Այն ինչ դեռ տէգ մուրուացն բուսանէր։ Ահա դեռ թուլացեալ մեղկի. (Փարպ.։)

Մարմնոյդ հասակդ առոյգ եւ գործասէր, մինչչեւ է ի դեռ ծերութեան հասեալ. (Լմբ. ժղ. ՟Ժ՟Բ. 1.) իմա՛ ի տարիս կամ ի տիս, ի ժամանակ։

Զայգունն դեռ եւս ուտիցէ. (Ծն. ՟Խ՟Թ. 27։)


Դեռաբոյս

See full entry →

cf. Դեռաբողբոջ.

NBHL (1)

Դեռաբուսիւք բարունակօք։ Մանկանց դեռաբուսից։ Դեռաբուսիցն տեղի պատրաստէ. (Լմբ. պտրգ.։)


Դեռաբուսիկ

See full entry →

cf. Դեռաբողբոջ.

NBHL (1)

Մատաղագոյն. մատղաշիկ.


Դեռադեռ

See full entry →

adj. adv.

recent, new;
recently, newly.

NBHL (3)

ἅρτι modo, nuper, jam jam Այն ինչ դեռ. արդ իսկ. նորոգ.

Այն ինչ դեռադեռ ոգւոյն ի բաց մեկնեալ ի մարմնոյն. (Նիւս. կազմ.։)

Եգիտ ապա հնարս. եւ մի՛տ դիր դեռադեռ եւս չարապէս. յն. որպէս խիստս (կամ չարս). (Բրս. ՟խ. մկ.։)


Դեռախօս

See full entry →

adj.

that has recently begun to speak.

NBHL (2)

Այն ինչ նորոգ սկսեալ ի խօսել.

Դեռախօս լեզուոյն գովութեամբ. (Խոսր.։)


Դեռահասակ

See full entry →

adj.

young, junior.

NBHL (1)

Անուտելի կարծրութեամբ դեռահասակացն գոլով. (Սկեւռ. լմբ.։)


Դեռահաւատ, ից

See full entry →

adj.

neophyte, newly converted to christianity.

NBHL (2)

Զի մի՛ ի պաշտօն դեռահաւատ բարբարոսացս առցի ազգաց. (Խոր. ՟Բ. 8։)

Պաշտօն դեռահաւատ առցես յազգաց. (Ոսկ. լս.։)


Դեռընտիր

See full entry →

s.

conscript, recruit.

NBHL (1)

τυρόν tyro, novellus Նորընտիր. համբակ ի զինուորութեան. նորեկ. նորակարգ. նորակերտ. եւ յն. բառիւ, տիւռիոն, տիւռոն։ (Նիւս. թէոդոր.։)


Դեսպանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

embassy, message;
legation;
nunciature.

NBHL (2)

Պատգամաւորութիւն. հրեշտակութիւն.

Երթիցէ առ թագաւորն վաղէս դեսպանութեամբ. (Ուռհ.։)


Դերանիկ

See full entry →

s.

first-born granted through a vow.

NBHL (1)

Գրիգոր՝ անուանեալն դերանիկ, որ թարգմանի, ուխտիւք խնդրեալ ի տեառնէ. (Արծր. ՟Ե. 3։)


Դերանուն, նուանց

See full entry →

s.

pronoun.

NBHL (2)

Դերանունդ՝ դերանուն, կամ տիրանուն կամ փոխանուն. (Մագ. քեր. եւ Երզն. քեր.։)

Դերանուամբն վարեցաւ (ինքն, կամ նա ասելով), նազաբանելով ըստ պիթագորականացն. (Վրդն. ծն.։)


Դերանունութիւն, ութեան

See full entry →

s.

antonomasia.

NBHL (1)

Ոչինչ են պէտք դերանունութեամբ զայնոսիկ, յաղագս որոց բանս ընթանայր, նշանակել (այսինքն զթոնդրակեցի աղանդաւորս՝ պաւլիկեանս կոչել). զի համագործութիւն իրի յանդիմանակաց եղեալ՝ ոչ կարօտանայ անուանակոչութեան. (Յհ. իմ. պաւլ.)


Դերաքրիստոս, ի

See full entry →

s.

antichrist.

NBHL (2)

Զօրավիգն գտեալ զկարապետս դերաքրիստոսին. (Յհ. իմ. պաւլ.։)

Վասն նեղութեան՝ որ ի դերաքրիստոսէն. (Իգն.։)