Your research : 1 Results for արտաքուստ

Արտաքուստ exact entry

See full entry →

adv.

out, outwardly, externally;
սուգն — միայն է, mourning is merely outward shown.

NBHL (11)

Արտաքուստ ժառանգեաց զիս սուր, որպէս եւ մահ ի ներքուստ։ Պատերազմ սորոյ արտաքուստ, եւ սով եւ մահ ի ներքուստ։ Ոչինչ արտաքուստ ի մարդ մտեալ.եւ այլն։

Եթէ մարտիցէ ոք արտաքուստ կամ ի ներքուստ. (Պղատ. օրին. ՟Է։)

Ցուցանի արտաքուստ բարիոք։ Մարմնովս արտաքուստ պճնիմ. (Նար. ՟Խ՟Ե. ՟Հ՟Ա։)

անդ բացօթեայ ադանէր արտաքուստ զտիւ եւ զգիշեր. (ՃՃ.։)

Արտաքուստ կողմանէ տանն։ Դէմ յանդիման կամարին արտաքուստ կողմանէ. (՟Գ. Թագ. ՟Զ. 6։ Եզեկ ՟Խ՟Ա. 25։)

Աշտարակքն արտաքուստ կուսէ են շուրջ զքաղաքաւն. (Լմբ. սղ.։)

Զարտաքուստան եւ զի ներքուստն պէտս։ Զարտաքուստ օգնականութեանցն պէտս. (Պիտ.։)

Ելցուք յարտաքուստ գաւառսդ. (Ճ. ՟Ա.։)

Յարտաքուստ օտարոտի պատմուճանս. (Պիտ.։)

Առին արտաքուստ արտաքս, եւ տարան սպանին. (՟Ա. Մակ. ՟Է. 4։)

Մի՛ խնդրեր դու զզօրութիւն բանից՝ որ կաղադոյն իցեն ճառք արտաքուստ արտաքս. (Եփր. համաբ.։)


Definitions containing the research արտաքուստ : 64 Results

Արկած

See full entry →

adj.

endorsed, cloathed.

NBHL (1)

Եւ Եկամուտ ինչ արտաքուստ. Վրայ եկած՝ դրսէն մտած վնասակար բան մր.


Արկած, ից

See full entry →

s.

misfortune, disaster, calamity, mischance, mishap, danger, peril, risk, hazard, chance, adversity, storm, tempest, evil.

NBHL (1)

Եւ Եկամուտ ինչ արտաքուստ. Վրայ եկած՝ դրսէն մտած վնասակար բան մր.


Արտաքոյ

See full entry →

prep. adv.

out, abroad;
outwardly, outward, externally;
— քաղաքին, out of town;
— ժամու, beyond the hour.

NBHL (1)

ԱՐՏԱՔՈՅ ԿՈՒՍԷ. Յաերտաքին կողմանէ. արտաքուստ. ի վերին երեսս.


Արբեցութիւն, ութեան

See full entry →

s.

drunkenness, intoxication, inebriation;
— ախտից, intoxication of the passions;
— հրճուանաց, transport of joy;
զմայլել արբեցութեամբ, to enjoy drunkenness.

NBHL (1)

Խաչի համբերեալ, եւ զայլսն արբեցութիւնս (թշնամանաց) որ ի հրէիցն՝ կրեալ։ Եւ զարտաքուստ արբեցութիւնս, զորս ի հրէիցն անզգամութենէ բերեալս ի վերայ նորա. (Պրպմ. ՟Ի՟Զ. ՟Լ՟Թ։)


Բացատրեմ, եցի

See full entry →

va.

to explain, to set forth, to declare, to specify, to express;
to comment;
to remove, to scatter.

NBHL (1)

Բացատրեալ ի նմանէ զարտաքուստ մտեալ զվատթարութիւնն։ Չէ՛ բաւական ցուցանել զճշմարտութիւնն, այլ կարեւոր է եւ զստութիւնն ի նմանէ բացատրել։ Իմաստունն հանապազ յընտրութիւն է՝ զբարին եւ զչարն բացատրել ի միմեանց. (Լմբ. պտրգ. եւ Լմբ. առակ. եւ Լմբ. սղ.։)


Բնաւորիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to custom or habituate one's self.

NBHL (1)

Բնաւորեալ եմ ոչ ի մարդկան հայել փառս։ Զոր (զշունչն) բնաւորեալն եմք արտաքուստ ոռոգանել. (Փիլ.։)


Բազմազօր

See full entry →

adj. s.

very strong, very powerful;
numerous army.


Լակիշ

See full entry →

cf. Ղակիշ.

NBHL (1)

Լակիչ ածեալ նստէին արտաքուստ։ Ածէին զգերի ի լակիչն իւրեանց. (Բուզ. ՟Դ. 55։)


Առու, իւ, ից, ոց, ովք

See full entry →

s.

trench, channel;
brook, small stream of water;
հեղուլ՝ հոսել —ս արտասուաց, to shed tears profusely.

NBHL (1)

Թէ արտաքուստ հոսին մեծութիւնքն իբր զառու. (Վրդն. սղ.։)


Ընդհատութիւն, ութեան

See full entry →

s.

interruption, intermittence, intermission, discontinuance, relaxation, cessation.

NBHL (1)

Զոր բնաւորեալն եմք արտաքուստ ոռոգանել շնչոյ ընդհատութիւն։ Զիւրեանց բանին (ընթացս) լնուն երդմամբք, իբրու թէ ոչ լաւ է ընդհատումն բայից. (Փիլ. բագն. եւ Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Ընդհատումն, ման

See full entry →

s.

cf. Ընդհատութիւն.

NBHL (1)

Զոր բնաւորեալն եմք արտաքուստ ոռոգանել շնչոյ ընդհատութիւն։ Զիւրեանց բանին (ընթացս) լնուն երդմամբք, իբրու թէ ոչ լաւ է ընդհատումն բայից. (Փիլ. բագն. եւ Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Ընդհարկանեմ, հարի

See full entry →

va.

to knock, to clash, to strike, to heat;
— զերկաթ, to strike fire.

NBHL (1)

Ճաշակելեացն՝ ճաշակելն, շօշափելեացն՝ ընդհարկանելն։ Հանդարտեալ են ամենայն զգայութիւնք եւ դադարեալ, մինչեւ եկեալ ընդհարցի՝ որ շարժէն արտաքուստ. (Փիլ.։)


Ընդհարկանիմ, հարայ

See full entry →

vn.

to fight, to smite, to knock, to strike, to thump at;
— ընդ միմեանս, to knock against each other;
to encounter each other;
— գլխոյն ընդ որմն, to knock one's head against a wall;
— ընդ ճանապարհ, to be on the way to ...;
— ի խղճէ մտաց, to have remorse.

NBHL (1)

Ճաշակելեացն՝ ճաշակելն, շօշափելեացն՝ ընդհարկանելն։ Հանդարտեալ են ամենայն զգայութիւնք եւ դադարեալ, մինչեւ եկեալ ընդհարցի՝ որ շարժէն արտաքուստ. (Փիլ.։)


Ընդձեռեմ, եցի

See full entry →

va.

to give, to put into ones hands, to grant;
to take away, to appropriate to one's self.

NBHL (1)

Զպատարագիսն բերեալս արտաքուստ մի՛ իշխեսցեն ընդձեռել. (Կանոն.։)


Թանչ, ի

See full entry →

s.

diarrhoea, looseness;
dysentery;
piles, hemorrhoids;
colic;
fistula

NBHL (1)

Թանչ, ի փորին ցաւ. (կամ թանչի, փորին ցաւ). եւ կեղ կամ կեղտ արտաքուստ։


Երեւութանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to appear, to present itself, to be represented.

NBHL (1)

Այլովք (երազովք) տրասէրն, եւ այլովք երեւութանայ անյագն։ Յարտաքուստ ոմանք երեւութացան (ասել եւ այլն) Նիւս. (կազմ. ՟Ժ՟Ե. ՟Ժ՟Ը։)


Գործաւորութիւն, ութեան

See full entry →

s.

work;
labour.

NBHL (1)

Կրկնակ է ի գործւոջն (զգայարանաց) գործաւորութիւն. է՛ որ առ գործաւորութիւն շնչոյն, եւ է՛ որ առ ընդունելութիւն յարտաքուստն իմանալեաց։ Կայ մնայ ի գործաւորութեան, յորում կարգեցաւ ի բնութենէն։ Գործաւորութիւն իմն կենդանական։ Զգայական գործաւորութեամբ. եւ այլն. (Նիւս. կազմ.։)


Ել

See full entry →

cf. Ելք;
—ի աղագ means, expedient;
—ի աղագս գտանել, to devise, to find means, to remedy;
ոչ էր նոցա ոչ եւ ոչ մուտ, they could not neither get out nor in;
ոչ գիտեմ զ— եւ զմուտ իմ, I do not know how to act.

NBHL (1)

Ոչ էր նոցա՝ ոչ ել, եւ ոչ մուտ։ Եւ ոչ ել ումեք գոյր ի ներքուստ արտաքս, եւ ոչ մուտ արտաքուստ ի ներքս. (՟Ա. Մակ. ՟Ժ՟Գ. 49։ ՟Ժ՟Ե. 25։)


Ել, ոյ, ով

See full entry →

cf. Եմ.

NBHL (1)

Ոչ էր նոցա՝ ոչ ել, եւ ոչ մուտ։ Եւ ոչ ել ումեք գոյր ի ներքուստ արտաքս, եւ ոչ մուտ արտաքուստ ի ներքս. (՟Ա. Մակ. ՟Ժ՟Գ. 49։ ՟Ժ՟Ե. 25։)


Եկ

See full entry →

s.

act of coming, arrival.

NBHL (1)

(ի թանձրացեալն).) προσήλυτος advena, proselytus ἅποικος, γειῶρος peregrinus Եկեալ ոք արտաքուստ. օտարական յաւելեալ ի բնակս երկրին կամ ի ժողովուրդ աստուծոյ. եւս եւ Եկամուտ. պանդուխտ. գաղթական. դրսեցի՝ երկրցի եղած, կամ դարձած.


Եկ, աց

See full entry →

s. adj.

alien, foreigner;
external;
—ք, income;
ի վերայ —ք, accident, misfortune.

NBHL (1)

(ի թանձրացեալն).) προσήλυτος advena, proselytus ἅποικος, γειῶρος peregrinus Եկեալ ոք արտաքուստ. օտարական յաւելեալ ի բնակս երկրին կամ ի ժողովուրդ աստուծոյ. եւս եւ Եկամուտ. պանդուխտ. գաղթական. դրսեցի՝ երկրցի եղած, կամ դարձած.


Ե՜կ

See full entry →

int.

come on!come now!

NBHL (1)

(ի թանձրացեալն).) προσήλυτος advena, proselytus ἅποικος, γειῶρος peregrinus Եկեալ ոք արտաքուստ. օտարական յաւելեալ ի բնակս երկրին կամ ի ժողովուրդ աստուծոյ. եւս եւ Եկամուտ. պանդուխտ. գաղթական. դրսեցի՝ երկրցի եղած, կամ դարձած.


Եկամուտ, մտից, աց

See full entry →

s. adj.

revenue, income, settled income, annuity, interest, rent;
proselyte, neophyte;
foreign, extrinsic, exotic, false;
—ք արքունի, finances;
— տարեկան, revenue, annual income;
ստանալ զեկամուտն, to receive one's income.

NBHL (1)

προσήλυτος, ἑπήλυτος advena Եկ ոք արտաքուստ մտեալ ի թիւ բնակաց. օտարական, կամ նորահաւատ. նորեկ. սպրդեալ ոք.


Գոյացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to create, to give existence;
to produce.

NBHL (1)

Ծնաւ յինքենէ զորդի, եւ ոչ արտաքուստ ( ի չգոյէ) գոյացոյց. (Կիւրղ. գանձ.։)


Ազդեմ, եցի

See full entry →

va.

to inform, to advertise, to announce;
to influence, to inspire, to dictate;
to work upon, move or affect;
to suggest, to insinuate.

NBHL (1)

Կամ բախել, շարժել արտաքուստ.


Անմերձենալի, լւոյ, լեաց

See full entry →

adj.

not to be accosted, inaccessible;
untouched.

NBHL (1)

Անմերձենալիս զինքեանս յարտաքուստ յարտաքուստ օտարոտի պատմուճանս արասցեն. (Պիտ.։)


Անսանձ

See full entry →

adj.

without bridle, without reins;
unbridled, unrestrained;
unruly, ungovernable.


Անանձն

See full entry →

adj.

inanimate, lifeless;
impersonal.

NBHL (1)

Մարմին եթէ արտաքուստ շարժի, անանձն է. իսկ եթէ ի ներքուստ, անձնաւոր. (Նիւս. բն.։)


Անզաւակեմ, եցի

See full entry →

va.

to deprive of childring, to kill children.


Կպրեմ, եցի

See full entry →

va.

to tar, to caulk.

NBHL (1)

Ներքուստ եւ արտաքուստ զտպարանն կպրել. (Փիլ. լին. ՟Բ. 4։ Վստկ.։)


Կեղծաւոր, աց

See full entry →

adj. s.

double-faced, double-dealing, dissembling;
hypocrite, dissembler.

NBHL (1)

Որ ունի եւ վարէ կեղծիս լաւութեան արտաքուստ՝ հակառակ ներքին չար խորհրդոց եւ բարուց իւրոց. խաբեբայ. սուտակասպաս, խարդախ. նենգաւոր. եւ Ո՛չ պարզ, այլ իբր բազմակողի՝ խաբեական. պատիր. սուտ.


Կեղծաւորեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Կեղծաւորանամ.


Կերպ, ից

See full entry →

s. adj.

form, figure, shape, cut, fashion, make;
aspect, look, appearance, air, deportment;
կերպս ի կերպս, in many shapes or forms;
in many ways, diverse;
կերպս ի կերպս լինել, to assume a borrowed shape or appearance, to be disguised, dissembled or concealed;
ի կերպս կերպս առնել, to transform into various shapes.

NBHL (1)

Գոյացական տեսակ. բնութիւն. որ եւ ԿԵՐՊԱԿԱՆ ասի, եւ ԻՍԿՈՒԹԻՒՆ. որպէս եւ Դիտակ՝ կամ կերպարան երեւելի արտաքուստ. էոզ, զաթ, թապիաթ, եւ ճէմալ, սուրէթ.


Պարուրեմ, եցի

See full entry →

va.

surround;
to envelop, to cover, to conceal, to enclose, to shut up;
— or ի բաց —, to strike out, to eliminate, to take away, to retrench, to trim round.

NBHL (1)

Զիա՞րդ ովկիանոս արտաքուստ զերկիր զօրէն պարսպի շուրջ առեալ փակեաց ... եւ պարունակելով եզերք ծովուն զհիւղէն. (Փիլ. յովն.։)


Պճնեմ, եցի

See full entry →

va.

to embellish, to bedeck, to adorn, to beautify, to set off, to trim studiously, to bedizen, to trick out.

NBHL (1)

καλλωπίζω, ἑπισκοπέω decoro, exorno, faciem elegantem et venustam reddo. Պաճուճել. զարդարել՝ մանաւանդ արտաքուստ. գեղերեսել. ճիճի պիճի սազել.


Համարձակիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to grow bold, to have the boldness to, to take the liberty of, to allow oneself, to have the courage, to be daring, to dare, to venture;
կարի իմն —, to presume, to take liberties.


Սովորական, ի, աց

See full entry →

adj.

usual, common, ordinary, customary, habitual, familiar.

NBHL (1)

Յարեաւ ինձ պատերազմ, սովորական սերելեաց իմոց ջերմութիւն ի ներքուստ, եւ անսովորական ատելեաց ցրտութիւն արտաքուստ. (Արշ.։)


Ուստեք

See full entry →

adv.

from some place;
— —, from several places, in all directions;
ամենայն —, on all sides;
from all quarters;
այլ —, այլուստ —, from another side, elsewhere, in or from another part;
բազում —, յոլով —, from many places;
often, in many ways;
ոչ —, ոչ — այլ —, from no other place, from no other part;
երկիւղ եւ ոչ —, no fear;
ոչ — է իշխանութիւն, եթէ ոչ յաստուծոյ, there is no power but from God;
ոչ գոյր — նմա պատերազմ, no war was undertaken in his time.

NBHL (1)

Ոչինչ երեւէր օգնականութիւն ուստեք։ Ոչինչ այնուհետեւ կասկած շփոթից ուստեք ունէր։ Ոչ արտաքուստ ուստեք. (Եղիշ. ՟Գ։ Խոր. ՟Ա. 13. եւ 1։)


Յարելութիւն, ութեան

See full entry →

s.

adherence, conjunction, connexion.

NBHL (1)

Բնաւորական է Աստուծոյ՝ փառաց եւ պատուոյ գերապայծառութիւն, եւ ոչ արտաքուստ յարելութեամբ. (Սարկ. հանգ.։)


Մուտ, մտի, մուտք, մտից

See full entry →

s. ast. adv.

entrance, entry, coming or going in, introduction, access, approach, admission;
gate, street-door, portal;
porch, atrium, vestibule;
income, revenue, rent;
carnal knowledge;
cf. Կանացի;
—ք արեւու, sun-set, setting, going down;
the setting sun, the west;
—ք արեւային, heliacal sun-set;
—ք աստեղ, immersion;
յելից մինչեւ ց-ս արեւու, from sun-rise to sun-set;
— եւ ել or ել եւ —, income and expenses;
— եւ ել նաւաց, arrival and departure of ships;
—ք եւ ելք, entering and leaving;
comers and goers;
— ամսոյ, first day of the month;
ի մտից արեւու, towards or near evening;
ի —ս լինել or դառնալ արեւու, to disappear, to set;
— առնել, to make one's entry, to enter to go in;
— or —ս գտանել, to be admitted, to have access, to be received;
— եւ ել առնել, to come in and go out;
իմանալ զ—եւ զել ուրուք, to know all a person's goings out and comings in, all his designs and actions;
ժամս որոշել ել եւ մտից, to fix the times of audience;
համարձակ — շնորհել առ ինքն, to give free access to him;
ոչ գիտեմ զել եւ զ— իմ, I do not know how to act;
խաղաղութի՞ւն իցէ —դ քո, is peace with you? do you bring peace?.

NBHL (1)

Անձին շարժութիւն է շրջագայութեամբ յինքն մուտ արտաքուստ կուսէ. (Դիոն. ածայ.։)


Մարգարէանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to prophecy;
to predict, to foretell;
to play the prophet, to counterfeit.

NBHL (1)

Կամ արտաքուստ աստուածարեալ երեւիլ. կոկոզանալ. յայլոյ խելս. փրփրիլ եւ անկանիլ. տե՛ս (՟Ա. Թագ. ՟Ժ՟Թ. 10=24։)


Մարդաչափ

See full entry →

adj.

of man's height or size.

NBHL (1)

Գերեզման տեառն մերոյ էր տուն բոլոր՝ հատեալ ներքոյ վիմի. բարձր մարդաչափ մի, այնչափ՝ մինչ զի մարդ (արտաքուստ) վերացուցանէ զձեռն, ապա հասանէ ի վերին կողմ. (Բրսղ. մրկ.։)


Ձեռնարկութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Ձեռնարկումն.

NBHL (1)

Ընկա՛լ յիսուս զպաղատանացս ձեռնարկութիւն քեզ ի հաճութիւն։ Փակեալ արտաքուստ ի ձեռնարկութեանց մերոց իմաստից։ Զի զձեռնարկութիւն իմ ընդդիմութեան կամաց քոց լքցես. եւ այլն. (Նար.։)


Մանկակոտոր

See full entry →

adj.

child-murdering.


Ներքուստ, ի ներքուստ

See full entry →

adv.

internally, inwardly;
below, beneath;
inside, within, inwardly;
from beneath, from below.

NBHL (1)

Առ ի զարտաքուստն եւ զ՝ի ներքուստն լցուցանելով զպէտս կարօտութեանցն. (Պիտ.։)


Ներքս, ի ներքս

See full entry →

adv.

in, into, inside;
մտանել ի —, to go in, to enter;
ընկալաւ զնա ի —, he took him in, he received him;
եդաք ի — ի սենեակն, we placed it in the room.

NBHL (1)

Ի ՆԵՐՔՍ ԱԾԱԿԱՆ, ՆԵՐՔՍԱԾՈՂԱԿԱՆ, ՆԵՐՔՍԱԾԵԱԼ. Իբր Ի ներքս ածեալ՝ մուծեալ արտաքուստ. յետամտական. օտար.


Ոռոգանեմ

See full entry →

va.

cf. Ոռոգեմ.

NBHL (1)

Զշնչելեացս փողն բնաւորեալ եմք արտաքուստ ոռոգանել (այսինքն զովացուցանել շնչառութեամբ). (Փիլ. բագն.։)


Ոռոգեմ, եցի

See full entry →

va.

to water, to bathe, to bedew, to wet.

NBHL (1)

Զշնչելեացս փողն բնաւորեալ եմք արտաքուստ ոռոգանել (այսինքն զովացուցանել շնչառութեամբ). (Փիլ. բագն.։)


Յայտնեմ, եցի

See full entry →

va.

to reveal, to disclose, to discover, to unveil, to unmask, to publish a secret, to make public;
to manifest, to declare, to explain, to expound, to set forth, to state, to expose;
to signify, to notify;
to utter, to express;
— զմիտս, զկարծիս իւր, to manifest one's designs, intentions, thoughts or opinions, to declare oneself, to speak out;
— զանձն, to manifest oneself, to make oneself known.

NBHL (1)

φανερόω, ἑμφανίζω, δηλόω, ἁνακαλύπτω , ἁποκαλύπτω եւ այլն. manifesto, patefacio, declaro, revelo, evelo, retego եւ այլն. կր. φαίνω, φαίνομαι, ἑπιφαίνω luceo, appareo. Յայտնի կամ յայտ առնել. յանդիման երեւեցուցանել. արտաքուստ եւս ցուցանել. բանալ. ծանուցանել. յայտնաբանել. կր. յայտնի լինել. երեւել.


Ոզնի, նւոյ

See full entry →

s.

hedge-hog;
— մեծ, porcupine;
— ծովու, echinus marinus, sea-urchin, sea-egg;
ձագ ոզնւոյ, hedge-pig.

NBHL (1)

ἑχῖνος herinaceus, erinaceus. Կենդանի փոքրիկ՝ արտաքուստ լի փշովք, եւ ինքն փափկամիս. յն. էխինօս. Տե՛ս (Ես. ՟Ժ՟Գ. 22։ ՟Ժ՟Դ. 23։ ՟Լ՟Դ. 11. 15։ Սոփոն. ՟Բ. 14։)