Your research : 1 Results for խնամակալ

Խնամակալ, աց exact entry

See full entry →

adj. s.

tutelar, tutelary;
guardian;
trustee, administrator;
regent;
prefect;
curator, custodian.

NBHL (6)

Տեսե՞ր զսիրելութիւն հօրն խնամակալի. (Ոսկ. ՟ա. կոր.։)

Մուրթքէի առն հ՟էի խնամակալի ի տան իմում։ Զիա՞րդ եկեղեցւոյ աստուծոյ խնամակալ լինիցի. (Եսթ. ՟Զ. 10։ ՟Ա. Տիմ. ՟Գ. 5։)

Արարածոց խնամակալ լինէր. (Եզնիկ.։)

Ցուցանէ զինքն խնամակալ ուրոյն, քանզի ես սրբեցի ասէ. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 30։)

Երկիր խնամակալ մեզ. (Ագաթ.։)

Խնամակալ աջոյն։ Ի խնամակալ սիրոյն. (Յճխ. ՟Ժ՟Ա. եւ ՟Զ. ՟Ժ։)


Entries' title containing խնամակալ : 4 Results

Խնամակալեմ, եցի

See full entry →

vn.

cf. Խնամարկեմ.

NBHL (2)

Խնամ ունել. խնամակալ լինել.

Եւ ոչ խրամատել փութացայ, այլ խնամակալել. (Մագ. ՟Լ՟Ա։)


Խնամակալու

See full entry →

cf. Խնամակալ.

NBHL (3)

Հայր գթած է, եւ խնամակալու. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Գ։)

Ամենայն ուրեք խնամակալու եւ պաշտպան էր նմա. (Իգն.։)

Հոգւոց նոցա փրկութեան խնամակալու լինել աղօթիւք. (Լմբ. պտրգ.։)


Խնամակալութիւն, ութեան

See full entry →

s.

care, attention, solicitude;
tutelage;
regency;
protection, guardianship;
Divine Providence.

NBHL (10)

Երախտիք եւ խնամակալութիւն. (Ագաթ.։)

Ի քումմէ խնամակալութենէ զետեղեալ թագաւորութիւնս. (Խոր. ՟Ա. 8։)

Ընդ խնամակալութեամբ ինքնակալ թագաւորացդ. (Յհ. կթ.։)

Բազում խնամակալութիւն ցուցանէ բանս այս։ Խնամակալութեամբ թնղել. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 14. 39։)

Քաղցրութեամբ տայր պատասխանի, եւ ամենայնիւ զխնամակալութիւնն իւր ցուցանէր առ թշնամիսն. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 14։)

Արարչի առ արարածս բազում է խնամակալութիւն. (Ի գիրս խոսր.։)

Թէ ոչ գոյ աստուած, եւ ոչ խնամակալութիւն, ր վարիցէ զանմենայն։ Խնամակալութիւն, զոր ոչ ի նմանէ ասեն։ Բայց զիյայլմէ զպատճառսն կարգէ, եւ յայլմէ զխնամակալութիւնն, պարսաւանաց արժանի է. (Եզնիկ.։)

Աննուազ բարիդ, եւ անփոփոխ խնամակալութիւնդ։ Բարերարութիւն երկրպագելի, խնամկալութիւն պաշտելի. (Նար. ՟Հ. ՟Ղ։)

Պարտ եւ արժանէ խնամակալութեամբ ի թագաւորի հայել բանս. (Ածաբ. ժղ.։)

Այն՝ որ վասն նորա ասացեալէր, բազում խնամակալութեամբ առ ի քննել պիտոյ էր, բազում խնամակալութեամբ նմա ընդդէմ առաջի մատեան. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. ՟Բ. 6։)


Անխնամակալու

See full entry →

adj.

that does not protect;
unprotected, forlorn.

NBHL (2)

Ոյր չիք խնամակալու. անայցելու. անօգնական. հոգացօղ մը չունեցօղ.

Անհովիւ, եւ անխնամակալու. (Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Զ։)


Definitions containing the research խնամակալ : 64 Results

Խնամարկութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Խնամակալութիւն.


Արուեստակից, կցի, կցաց

See full entry →

s.

companion, associate in the same art.

NBHL (1)

Զի կարասցեն զարուեստակիցսն ի տագնապէն ապրեցուցանել։ Եթէ արուեստագէտք առ արուեստակիցսն այնչափ խնամակալութիւն ցոցանեն։ Ժողովէին մաքսաւորքն առ արուեստակիցն. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 15։ ՟Բ. 5։)


Ամենակալութիւն, ութեան

See full entry →

s.

omnipotency.

NBHL (1)

Զամենակալութիւն նորա եւ զառ ամենեսեան զխնամակալութիւն. (Խոսր.։)


Արարիչ, չի, չաց

See full entry →

s.

creator;
author.

NBHL (1)

Արարչի առ արարածս բազում է խնամակալութիւն. (Խոսր.։)


Բարեխօս, աց, ից

See full entry →

adj. s.

intercessor, mediator;
— լինել, cf. Բարեխօսեմ.

NBHL (2)

Ընդ անարատ սրբութեանդ՝ եւ խնամակալ բարեխօս. (Նար. ձ։)

Զօրք լուսեղինաց՝ բարեխօս լերուք ընդ մեղաւորացս եւ այլն։ Սոքա բարեխօսք հանդերձեալք, այլ եւ խնամակալք. (Շար.։ Նար. ՟Ձ՟Ա։)


Բազմամեղ, աց

See full entry →

adj.

burdened with many sins, great sinner.

NBHL (1)

Որպէս տէր ոք խնամակալ, որ ի բանտէ զբազմամեղս հանել կամիցի. (Ոսկ. ես.։)


Անփոյթութիւն, ութեան

See full entry →

s.

negligence, carelessness.

NBHL (1)

Կարեւորքն յանփոյթութեան են, եւ չպիտոյքն ի բազում խնամակալութեան։ Ցուցանէր զընչից անփոյթութիւն։ Անտի եկեսցուք յընչիցն անփոյթութիւն. (Ոսկ. մ. ՟Գ. 6։ եւ Ոսկ. եբր. ՟Ի՟Դ։)


Աշխարհաշէն

See full entry →

adj.

that causes a country to nourish;
blooming, in bloom.

NBHL (2)

Շինութիւն գործօղ աշխարհի. խնամակալ հայրենի երկրի. աշխարքը՝ երկիրը շէն պահօղ.

Ըստ աշխարհաշէն խնամակալութեան. (Արծր. ՟Ա. 11։)


Աշխարհատես

See full entry →

adj.

that has seen much of the world;
known by all, notorious, public, manifest;
— ցուցանել, to publish, to make known.

NBHL (1)

Աշխարհատես խնամակալութիւն. (Բուզ. ՟Դ. 2։)


Խնամած

See full entry →

adj.

careful;
cf. Խնամակալ.


Խնամածու, աց

See full entry →

cf. Խնամած.

NBHL (1)

ἑπιμελητής, κηδεμών, ἑπίτροπος procurans, curator, procurator. Որ խնամ ածէ. խնամակալ. խնամատար. հոգաբարձու. պէտ ընօղ, հոգացօղ.


Խնամածութիւն, ութեան

See full entry →

s.

care, cure, ins pection, guardianship.

NBHL (1)

ἑπιμέλεια, κηδεμονία cura, cautio, curatio, diligentia. Խնամ ածելն. խնամակալութիւն. հոգողութիւն. հոգ. խնամ. գութ. հովանաւորութիւն. զգուշութիւն. կարեկցութիւն.


Խնամապետ, ի

See full entry →

s.

regent.

NBHL (1)

Գլուխ խնամակալուած կամ հոգաբարձուած տէրութեան. իշխան իշխանաց.


Խնամատար

See full entry →

cf. Խնամակալ.


Խնամատարութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Խնամակալութիւն.


Խնամարար

See full entry →

cf. Խնամակալ.


Խնամարկու

See full entry →

cf. Խնամակալ.


Խնդրակ, աց

See full entry →

s.

seeker-after, inquirer;
guardian, trustee;
emissary;
—ս արձակել զկնի ուրուք, to run after, to hunt for or seek after some one.


Զետեղիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to place one's self, to install or settle or establish one's self;
to find a situation, to obtain or find a place.

NBHL (1)

Եւ այժմ ի քումմէ խնամակալութենէ զետեղեալ՝ թագաւորութիւնս. այսինքն հանգուցեալ հանդարտեալ. (Խոր. ՟Ա. 8։)


Գաւառապետ, ի, աց

See full entry →

s.

governor of a province, prefect;
agent, manager;
— միմանձանց, provincial.

NBHL (1)

ԳԱՒԱՌԱՊԵՏ (որբոց). ἑπίτροπος Adjutor Հոգաբարձու կամ խնամակալ որբոց. վասի.


Դաստիարակեմ, եցի

See full entry →

vn.

to bring up, to educate, to instruct, to train up, to discipline.

NBHL (1)

Բազմապատիկ խնամակալութեամբ դաստիարակէ բնութեանս մերոյ. (Իգն.։)


Գծագիր, գրաց

See full entry →

adj. s.

traced, sketched;
designer;
draught;
drawing;
sketch;
writing, letter.

NBHL (1)

Գծագիր առ ի խնամակալութիւն ոգւոյն շնորհելով. (Բրս. հց.։)


Գերութիւն, ութեան

See full entry →

s.

captivity, slavery, servitude, yoke;
tie;
transmigration;
ի — վարեմ, վարիմ, ի գերութեան վարեմ, cf. Գերեմ, cf. Գերիմ.


Ազնուապաշտօն

See full entry →

adj.

pious, religious devout.

NBHL (1)

Արդար կոչեցաւ՝ վասն որ առ Աստուած ազնուապաշտօն լինելոյ, եւ առ ազգակիցսն խնամակալ. (Եւս. քր. ՟Բ։)


Անյուսալի, լւոյ, լեաց

See full entry →

adj.

desperate, despaired of;
unhopeful.

NBHL (1)

Անյուսալի խնամակալութիւն. (Իգն.։)


Անհաղորդ, ից

See full entry →

adj.

that does not participate;
incommunicable;
that does not receive the communion.


Անհամեմատութիւն, ութեան

See full entry →

s.

disproportion;
inequality.

NBHL (1)

Տեսեալ զանհամեմատութիւն խնամակալութեան սրբոյն Նիկողայոսի. (Ճ. ՟Գ.։)


Այցելութիւն, ութեան

See full entry →

s.

visit;
visitation;
search;
inspection;
examine.

NBHL (1)

Այցելութիւն՝ խնամակալութիւն կոչի. (Խոսր.։)


Անհովիւ

See full entry →

adj.

without shepherd, unattended.

NBHL (1)

Անհովիւս եւ անխնամակալուս. (Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Զ։)


Անձնապահապետ

See full entry →

s.

the commander or captain of the guard.

NBHL (1)

Եւ որպէս խնամակալ անձին իւրում եւեթ. ինքնատէր. ինքնագլուխ.


Ծերատածութիւն, ութեան

See full entry →

s.

tending the aged.

NBHL (1)

Զբարւոք ծերատածութիւնսն անդրէն փոխանորոգեալ ծնողացն։ Զծերատածութեանցն խնամս։ Ծերատածութեանցն խնամակալութիւն. եւ այլն. (Պիտ.։)


Կեցուցիչ, չի, չաց

See full entry →

adj. s.

giving life;
saviour, deliverer.

NBHL (1)

Ի խնամակալութենէ կամաց կեցուցչիդ։ Կենդանի եւ կեցուցիչ կամաց։ Զաջդ կեցուցիչ. Ի մասանցդ քո կեցուցչաց. (Նար.։)


Հոգաբարձութիւն, ութեան

See full entry →

s.

guardianship, trusteeship;
charge, custody, inspection, superintendence;
administration, direction;
watchful care, solicitude.

NBHL (1)

ἑπιμέλεια, κηδεμονία cura, diligentia ἑπιτροή procuratio. Հոգ յանձին բերելն. խնամակալութիւն. վերակացութիւն. տնտեսութիւն. եւ Փոյթ. խնամ. զգուշութիւն. ճիգն. արթնութիւն. հոգացողութիւն.


Հոգածու, աց

See full entry →

adj.

full of care, solicitous.

NBHL (1)

Զանձն իւր հոգածու եւ խնամակալ երեւեցուցանէր նմա. (Բուզ. ՟Ե. 38։)


Հոգող

See full entry →

cf. Հոգած.

NBHL (1)

Այսինքն Հոգացօղ. խնամակալ.


Պերիպատետիկեան, եանք, եանց

See full entry →

cf. Պերիպատիկեան.

NBHL (1)

Պիւթագորեանքն եւ պերիսպատիկեանքն՝ միութիւն եւ խնամակալութիւն ասեն։ Եւ ոչ որպէս պերիպատիկեանքն ասեն եւ այլն. (Եզնիկ.։)


Պերիպատիկեան, եանք, եանց

See full entry →

adj. s.

peripatetic.

NBHL (1)

Պիւթագորեանքն եւ պերիսպատիկեանքն՝ միութիւն եւ խնամակալութիւն ասեն։ Եւ ոչ որպէս պերիպատիկեանքն ասեն եւ այլն. (Եզնիկ.։)


Պիտոյ

See full entry →

adj.

necessary;
suitable;
— է, cf. Պիտիմ;
it is becoming, proper, suitable;
զի՞ եւս — են մեզ վկայք, what need have we of witnesses ?

NBHL (1)

Այն որ վասն նորա ասացեալ էր՝ բազում խնամակալութեամբ առ ի քննել պիտոյ էր. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 40։)


Հայիմ, եցայ, եա՛ց, եա՛

See full entry →

vn.

to look, to give a look, to cast the eyes on, to see;
to look upon, to gaze on, to consider attentively, to look in the face, to observe, to contemplate, to speculate, to weigh well;
to take care;
to concern, to regard;
to have in view, to aspire to, to aim at;
to face, to front, to look on, to overlook;
գեղեցիկ հայելով, handsome, elegant, beautiful, charming;
— ի վեր, to look up;
— ընդ պատուհանն, to peep or look in at the window or through the window;
— գաղտագողի, to look stealthily at;
պշուցեալ — յոք անյագ, to gaze with greedy or devouring eyes at, to stare at;
— յայրատս or յայրատութեամբ, to look at impudently, lustfully, lewdly;
— յոք սիրով, գորովալից աչօք, to look at lovingly or tenderly, to look sweet upon, to cast sheep's eyes on, to ogle;
— խանդաղատանօք, to gaze on dotingly, with fondness, with glistening eyes;
ընդ ակամբ — յոք, to look scornfully at or with contempt;
— մտօք, to contemplate, to muse on;
ոչինչ հայեցեալ ի, in spite of, despite;
մինչդեռ նա այսր անդր հայէր, as he looked about or around.

NBHL (1)

Ի խորհուրդս ամբարշտաց հայեցար։ Հայեա՛ց տէր յիրաւունս իմ։ Եղիցին ականջք քո հայել յաղօթս ծառայից քո։ Հայեցար յերկիր, արբեցուցեր զնա։ Հայեցարո՛ւք ի հրամանս օրինացն։ Ոչ հայեցան յօրէնս քո։ Հայեա՛ց յանձն քո, կամ հայեցարո՛ւք յանձինս ձեր, գուցէ եւ այլն։ Պա՛րտ եւ արժան է խնամակալութեամբ ի թագաւորի հայել բանս. (Ածաբ. ժղ.։)


Սպասեակ, եկաց

See full entry →

s.

cf. Սպասաւոր;
guardian;
assistant, helper, sick woman's nurse.

NBHL (1)

(յն. պէսպէս) որ եւ ՍՊԱՍԻԿ. Սպասարար. խնամակալ. հոգատար. առընթերակաց. պաշտօնեայ. դայեակ. հիւանդապահ.


Չպիտոյ

See full entry →

adj. s.

useless;
—ք, useless things, futilities, trifles.

NBHL (1)

Կարեւորքն յանփոյթութեան են, եւ չպիտոյքն ի բազում խնամակալութեան. (Ոսկ. մ. ՟Գ. 6։)


Պռոտոֆրօնդէս

See full entry →

s.

Doctor, Master.

NBHL (1)

Բառ յն. ի յետին դարս. πρωτοφροντίστης . որպէս թէ Առաջին խոհական խնամակալ, եւ վարժապետ, վարդապէտ, ուսումնասէր. իմաստասէր, եւ ճգնաւոր։ Զայս անուն սեպհականեաց անձին ստեփանոս ուռպելեան. Որպէս տեսանել ի գրուածս նորա. Գտանի գրեալ եւ այսպէս.


Պտղաբեր, աց

See full entry →

adj.

bearing or producing fruit, fructiferous;
productive, fruitful, fructuous, fertile;
offering;
— ծառ, fruit-tree.

NBHL (1)

Ամենաղտն ծառոց պտղաբերաց ստացուածս եւ խնամակալութիւնս. (Ածաբ. ժղ.։)


Յորդոր

See full entry →

adj. mus. s.

exhorted, encouraged;
prompt, ardent, diligent, eager, desirous;
copious, abundant;
andante;
exhortation;
— սրտիւ, կամաւորութեամբ, heartily, willingly, gladly;
— փութով, diligently, eagerly, promptly, readily;
— լինել, to exhort, to incite, to induce;
— երգել, to sing andante;
առ ի — վաստակոց, to inspire with the taste for labour, to incite to work.

NBHL (1)

Ազգասէրք, այլեւ յորդորք ամենեւին ի քաղաքաց խնամակալութիւն։ Փափագելի ցանկութեամբ յորդորս առ ինքեանս գործեսցեն զմարդիկ։ Յորդորք ի հանդիսի պատուիրանապահութեանն լինել. (Պիտ.։)


Յօրինուածութիւն, ութեան

See full entry →

s.

good order;
discipline;
care.

NBHL (1)

εὑταξία . Բարեկարգութիւն. եւ Տնտեսութիւն. հոգողութիւն. խնամակալութիւն.


Նախահոգակ

See full entry →

adj.

provident;
— խնամք, foresight;
— զգուշութիւն, precaution.

NBHL (1)

προμηθής, προνοητής, προνοητικός providus, provisor, procurans եւ այլն. Կանխաւ հոգացօղ՝ խնամակալու. նախախնամօղ. յառաջատես. փութաջան եւ զգուշաւոր վասն ապագայից.


Յառաջադէմ

See full entry →

adj. adv. s.

advancing, progressing;
improving, making proficiency;
forward;
coryphaeus;
proficient;
— է, he is advancing in his studies;
երթալ — եւ մեծանալ, to improve;
to increase in prosperity;
իրք առնն — յաջողէին, that man prospered greatly.

NBHL (1)

Գինի կոչէ տէրն զբանական ուրախութիւնն. զորոց յառաջադէմ միտք ոչ փոքր ինչ ունին զխնամակալութիւնն. (Բրս. յուդիտ.։)


Մատակարարեմ, եցի

See full entry →

va.

to administer, to manage;
to distribute, to dispense;
to victual, to provide, to stock, to store, to furnish;
— զսուրբ խորհուրդս, to administer the sacraments.

NBHL (1)

Հոգւոյն խնամակալութեամբ ամենայն ինչ մատակարարեալ լինէր. (Իգն.։)


Մատակարարութիւն, ութեան

See full entry →

s.

administration, management;
economy;
stewardship;
dispensation, distribution.

NBHL (1)

χορηγία largitio, subministratio οἱκονομία, διοίκησις dispensatio, oeconomia διακονία ministerium. Տնտեսութիւն. տնօրէնութիւն. բաշխումն. նախախնամութիւն. խնամակալութիւն. պաշտօն.


Նենգաւորեմ, եցի

See full entry →

vn.

cf. Նենգեմ.

NBHL (1)

Զի մի՛ կարծեսցի նենգաւորել, այլ խնամակալ երեւել. (Կիւրղ. ծն.։)