Definitions containing the research նորոգ : 305 results

Կիսագործ

adj.

half done, imperfect.

· Calfa

NBHL (1)

Զամենայն կամելով նորոգել՝ զամենայն էառ, զի մի՛ կիսագործ իցէ տնօրէնութիւնն. (Ոսկիփոր.։)


Մաղկատիմ, եցայ

va.

to bite, to sting, to prick, to nettle, to pique;
to transpierce, to run through.

· Calfa

NBHL (1)

Գթացեալ ողորմի հարելոցն եւ մաղկատելոցն յօձից սատակմանէ։ Օձ էր՝ որ սպանանէր, եւ որ սպանանէրն՝ նոյն եւ մաղկատէր. եւ ի ձեռն միւս օձին տեսլեան՝ մաղկատեալքն ընդունէին զառողջութիւն։ Մաղկատեալք յառաջին հին թիւնից վիշապին։ Արարիչ ամենեցուն, եւ բոլորեցունց նորոգիչ, եւ ունի զմարմին մաղկատելի, այլ ոչ մաղկատող. եւ մաղկատի ի մարմին, այլ ոչ յոգի. (Եղիշ. խաչել.։)


Մայրաքաղաք, աց

s.

metropolis, capital;
— վանք, cf. Մայրավանք.

· Calfa

NBHL (1)

Սակս նորոգման մայրաքաղաք եկեղեցւոյն. (Յհ. կթ.։)


Մանկանամ, ացայ

vn.

to become as a child;
to become strong and vigorous again, to grow young.

· Calfa

NBHL (2)

Ոչ նորոգի, զի ոչ հնանայ. ոչ մանկանայ, զի ոչ ծերանայ. (Եղիշ. ՟Է։)

Արծուին լուանայ, նորոգի ի հնութենէ, եւ մանկանայ. (Ճ. ՟Ժ.։)


Մանկացուցանեմ, ուցի

va.

to make young again, to re-invigorate, to restore to strength and health.

· Calfa

NBHL (1)

Տալ մանկանալ. առուգացուցանել. նորոգել.


Հրամանատրեմ, եցի

va.

cf. Հրաման տամ;
to deliver an oracle.

· Calfa

NBHL (1)

Հրամանատրեցեր զնոյն յիշատակ նորոգել. (Սկեւռ. աղ.։)


Հրաշակերտութիւն, ութեան

s.

wonderful construction, grand and imposing monument, marvelous work, surprising fact.

· Calfa

NBHL (1)

Աստուածօրէն հրաշակերտութեամբ նորոգ հաստատեա՛։ Կացուցի ցուցի հաստատելով ի հրաշակերտութիւն միագոյ իրի. (Նար. ՟Ժ՟Թ. եւ Նար. յիշ.։)


Հրաշապէս

adv.

cf. Սքանչելապէս.

· Calfa

NBHL (1)

Պսակէ ի նորոգութիւն յարութեանն հրաշապէս. (Լմբ. համբ.։)


Հրաշափառ

adj.

most majestic, — glorious, — august.

· Calfa

NBHL (1)

Հրաշափառ նորոգմանցն կարգ լինի կատարեալ։ Զքաղաքական միաբանութիւն՝ զհրաշափառն ասեմ իր, զի մի ի բազմաց եւ յաննմանից բացակատարի. (Արիստ. աշխ.։)


Հրեշտականամ, ացայ

vn.

to become an angel, to live angelically, to lead an angelic life.

· Calfa

NBHL (1)

Ինքն էջ ի ջուրս, զի ամենեքին ի ջուրցն հոգւովն նորոգեալ հրեշտակասցին. (Ագաթ.։)


Հնանամ, ացայ

vn.

to grow old;
to wear out, to waste;
— լուսնի, to wane;
— ախտից, to grow inveterate, to get rooted, to take root, to become chronic, inveterate, rooted;
— սովորութեան, to become obsolete, disused;
— ուրեք, to make a lengthened sojourn, to pass many years in a place;
հնացեալ մոլորութիւն, inveterate or rooted error;
հնացեալ աւուրբք or ծերութեամբ, հնացեալ եւ մաշեալ ալեւոր, wasted, worn out with old age, aged, very old, in years, decrepit;
հնացեալ աւուրբք չարութեան, aged in guilt.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ նորոգի, եւ ոչ հնանայ. (Յճխ. ՟Ա։)


Հնութիւն, ութեան

s.

oldness;
age, old age, decay;
antiquity;
relic of antiquity;
old rubbish;
—ք անւոյ, the antiquities, the ancient monuments of Ani;
— ծերութեան or ալեաց, extreme old age, hoary old age;
decrepitude;
— օձից, the slough or cast off skin of serpents.

· Calfa


Հոգեւորապէս

adv.

cf. Հոգեպէս.

· Calfa

NBHL (1)

Հոգեւորապէս նորոգեսցուք. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)


Հողանամ, ացայ

va.

to be reduced to earth, to return to dust.

· Calfa

NBHL (2)

Հողանայ պատկեր բարերար ստեղծողիդ։ Հողացեալ մարմինք մարդկան նորոգին. (Շար.։)

Ի ձեռն անիծիցն հողացաւ։ Ոսկերք հողացեալք նորոգեսցին. (Արծր. ՟Ա. 1։ Ճ. ՟Բ.։)


Մտածեմ, եցի

va.

to think, to reflect, to meditate, to ponder, to consider, to muse, to weigh.

· Calfa

NBHL (1)

Միշտ նորոգ մտածեալ զձեզ ի ձերումդ սուրբ խորանի. (Նար. յիշ. ՟Բ։)


Յիշեմ, եցի

va.

to bear in mind, to call to mind, to remember, to recollect;
to record;
յիշեա զիս, remember me;
don't forget me;
յիշե՞ս, do you remember ?
չյիշեմ զանունն, I don't remember his name, I have forgotten his name.

· Calfa

NBHL (1)

μνάομαι, μιμνήσκομαι, μνηονεύω, ἁναμιμνήσκομαι memini, recordor, commemoro, memor sum. Յուշ բերել. յիշատակել. զանցեալսն ածել զմտաւ. նորոգել զեղեալսն ի մտի.


Յորջորջեմ, եցի

va.

to call, to name, to denominate, to qualify as, to give a name to, to entitle;
to surname.

· Calfa

NBHL (1)

Դիս ըստ սովորութեան իւրեանց փոխանակ Աստուծոյ յորջորջեցին։ Որ սեբաստոսն յորջորջեցաւ։ Հերովդէս զԱնտրիպատրիդա (քաղաք նորոգեալ) ի պատիւ Անտիպատրայ հօրն իւրոյ յորջորջեաց. (Եւս. քր.։)


Նախասկիզբն

s.

first author, first principle, beginning, origin, source;
chief, escort, guide.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ նորոգ ինչ, եւ կամ նախասկիզբն (կամ նախ սկիզբն) յայս գալ բռնադատիմք. (Պիտ.։)


Յառաջաստեղծ

cf. Նախաստեղծ.

· Calfa


Յառնեմ, յարեայ, արի, յարուցեալ

vn.

to rise, to arise, to get up, to rise or stand up, to rise again;
to awake, to be roused, to wake out of sleep;
to resuscitate, to come to life again, to live again;
— ի մեռելոց, to rise from the dead;
— ի վերայ, — ընդդէմ, —ոսոխ հակառակ ուրուք, to rise against, to rebel or stand up against, to revolt, to mutiny;
անդրէն —, to rise anew, to get up again;
յարեաւ միւս եւս խնդիր, another question arose;
արի՛, arise !
;
օ՛ն արիք, get up !
արիք ընդառաջ նրան, go to meet him;
յարեաւ յաթոռոյն, he rose from his seat, he got up from his chair.

· Calfa


Յարակայիմ, եցայ

vn.

to be permanent, stable, to continue, to last, to be perpetual, to endure for ever.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ յարակային ի չարութիւն։ Ապականեալքն վասն այնորիկ նորոգին, որպէս զի (ի) մշտնջենաւորութիւն յարակայեսցին. (Լմբ. առակ. եւ Լմբ. պտրգ.։)


Յարուցանեմ, ուցի

va.

to raise, to raise up, to cause to appear;
to erect, to set upright;
to awake, to wake up, to arouse;
to revive, to resuscitate, to bring to life again;
to stir up, to excite, to suscitate, to cause to revolt, to agitate, to move, to provoke;
to raise, to build, to elevate, to erect, to set up, to construct;
— զաւակ, to give sons or posterity;
զօր —, to raise troops, to make levies of soldiers;
— հողմ ի ծովու, to cause a wind to blow on the sea;
— վրէժխնդրութիւն, to take revenge or vengeance;
— բանս, to circulate false reports;
— զամբաստանութիւն, to accuse, to charge;
cf. Թշնամի.

· Calfa

NBHL (1)

ἁνίστημι, ἑφίστημι, ἑξανίστημι , ἑγείρω, ἑξεγείρω suscito, surgere facio, erigo, excito, expergefacio, vitam reddo. Տալ յառնել. իբր Կանգնել. զարթուցանել. վերացուցանել. կառուցանել. նորոգել. գրգռել.


Յարուցիչ, չի, չաց

adj.

resuscitating, reviving, re-animating.

· Calfa

NBHL (1)

Ես ոչ միայն յարուցիչ եմ, այլեւ յարութիւն։ Ինքն իսկ է յարութիւն եւ կեանք, եւ յարուցիչ եւ նորոգիչ ամենայն մարմնոյ։ Կամէին տեսանել զյարուցիչն, եւ զյարուցեալն. (Մամբր.։ Ագաթ.։ Նանայ.։)


Յեղանակութիւն, ութեան

s.

change, variation;
modulation.

· Calfa


Մեծածախ

adj.

at a great expense, costly, expensive, sumptuous, magnificent, splendid, rich.

· Calfa

NBHL (1)

Ի նորոգապէս շինեալն մեծածախ զարդուք։ Մեծածախ աշխատութեամբ յարդարեալ. (Ճ. ՟Ը.։ Ասող. ՟Գ. 7։)


Մեծանձնութիւն, ութեան

s.

magnanimity, greatness of mind, generosity;
great stature, tallness.

· Calfa

NBHL (1)

Ժառանգ մեծազգի, որ զնախնեացն զմեծանձնութիւն ոչ նորոգէ. (Սիր. ՟Ի. 28. (որ չիք ի յն։))


Մեղանչական, ի, աց

adj.

subject to sin, peccant, sinful;
peccable;
hurtful, detrimental, mischievous, pernicious, noxious.

· Calfa

NBHL (1)

Այլ զի միշտ մեղանչականեմք, միշտ պատարագելով ի սեղան խաչին՝ միշտ նորոգէ զբնութիւն մեր. (Խոսր. պտրգ.։)


Մեղկիմ, եցայ

vn.

cf. Մեղկանամ.

· Calfa

NBHL (1)

Զուարճացուցանէին նորոգելով զամենայն մյեալ միտս լսողացն. (Փարպ.։)


Մեռանիմ, ռայ

vn.

to die, to expire, to breathe one's last, to give up the ghost, to depart this life, to pay the last debt to nature;
to mortify one's body;
մահու —, to be punished with death, to suffer capital punishment;
— ի մարտ պատերազմի, to die on the breach, to be slain in action;
— ի վերայ ազգին, ի սէր հայրենեաց, to die for one's country;
— քաջութեամբ, պատուով, to die on the field of honor;
մերձ է ի —, he is at the last gasp, he is expiring, dying;
որպէս կեայ ոք այնպէս եո մեռանի, people generally die as they live.

· Calfa

NBHL (1)

Այն՝ որ կարողն եղեւ պապանձեցուցանել զխօսուն բնութիւնն, եւ զարգանդ մեռեալ կարող էր նորոգել. (Եփր. համաբ.։)


Մուծանեմ, ծի

va.

to introduce, to give entrance, to cause to enter, to thrust or poke in, to insert;
to conduct, to guide, to lead;
to admit, to receive;
to think, to excogitate, to invent;
to adduce, to allege.

· Calfa


Մաշական, ի, աց

adj.

consumable, corruptible;
—կան լուսին, waning moon.

· Calfa

NBHL (1)

Գուշակէ մաշականն (լուսին) զյաւիտենականէդ, անցականն զանանցէդ, հնականն զնորոգչէդ իւրմէ. (Ագաթ.։)


Մատաղանամ, ացայ

vn.

to bloom again;
to renew one's youth, to grow young again.

· Calfa

NBHL (1)

Նորափետուր զարդարեսցին. այս եւ ի մկրտութեանն կատարի, զի մատաղանան եւ նորոգին վերստին. (Գէ. ես.։)


Հիմնադիր, դրաց

s.

founder;
institutor.

· Calfa

NBHL (1)

Որ դնէ զհիմն իրիք, կամ հաստատէ, կամ նորոգէ.


Հիմնարկեմ, եցի

va.

cf. Հիմնադրեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Անդ հիմնարկեալ զհիմն տաճարի։ Զոր հիմնարկեալ նորոգեաց։ Ի հիմնարկել զաստուածակերտ փարախն։ Ձեռնարկէ հիմնարկել զնա. (Խոր. առ սհկ. արծր.։ Փարպ.։ Յհ. կթ.։ Արծր. ՟Ե. 7։)


Համբուրեմ, եցի

va.

to kiss, to embrace;
*to buss;
— զմիմեանս, to kiss or embrace each other;
— ակամայ, to kiss unwillingly;
ստէպ —, to be always kissing;
— ձեռս, զաջ ուրուք, to kiss the hands;
համբուրեաց ընդ նմա, he kissed him.

· Calfa

NBHL (1)

Երկրպագեմք նորոգողիդ, համբուրեմք սիրով զպարգեւս. (Տաղ.։)


Հայիմ, եցայ, եա՛ց, եա՛

vn.

to look, to give a look, to cast the eyes on, to see;
to look upon, to gaze on, to consider attentively, to look in the face, to observe, to contemplate, to speculate, to weigh well;
to take care;
to concern, to regard;
to have in view, to aspire to, to aim at;
to face, to front, to look on, to overlook;
գեղեցիկ հայելով, handsome, elegant, beautiful, charming;
— ի վեր, to look up;
— ընդ պատուհանն, to peep or look in at the window or through the window;
— գաղտագողի, to look stealthily at;
պշուցեալ — յոք անյագ, to gaze with greedy or devouring eyes at, to stare at;
— յայրատս or յայրատութեամբ, to look at impudently, lustfully, lewdly;
— յոք սիրով, գորովալից աչօք, to look at lovingly or tenderly, to look sweet upon, to cast sheep's eyes on, to ogle;
— խանդաղատանօք, to gaze on dotingly, with fondness, with glistening eyes;
ընդ ակամբ — յոք, to look scornfully at or with contempt;
— մտօք, to contemplate, to muse on;
ոչինչ հայեցեալ ի, in spite of, despite;
մինչդեռ նա այսր անդր հայէր, as he looked about or around.

· Calfa

NBHL (1)

Իցէ՞ թէ յաւելից հայել զբազմախորտակելի տապանակ մարմնոյս իմոյ նորոգեալ։ Եթէ չառնուլ նախատինս ի մերձաւորաց օրէնք են, ապա ի տեսողէն հայել զայսոսիկ՝ արեան տաժանմունք. (Նար. ՟Ի՟Ե. եւ Նար. կ.։)


Հանգուցանեմ, ուցի

va.

to repose, to give repose, to leave to rest;
to recruit, to relax, to refresh, to ease, to recreate;
to lay, to set, to put, to place;
to finish, to end;
to bury, to inter;
to translate, to remove to heaven;
to make happy, to beatify, to glorify;
— յերկոց տունջեան, to rest from daily labour, to repose.

· Calfa

NBHL (1)

Զրկէ հոգի հանգուցելոյն ի հանգստենէն։ Վերջնոցս բարեգործութեամբք հանգուցեալքն նորոգեսցին. (Յճխ. ՟Ժ՟Բ. ՟Ժ՟Գ։)


Հանդիսատես, աց

s.

spectator;
լինել, կալ, to be a —, present at, to assist;
—ք, the spectators, the audience;
the lookers on, the by-standers, the public.

· Calfa

NBHL (1)

Յորում աստուած է հանդիսատես։ Յորդորէ թշնամին զհանդիսատեսն առ ի նորոգել զասպարէզն։ Տէր ինքնին կամի լինել հանդիսատես արդարոյն. (Իսիւք.։)


Ծառայ, ից

s.

man-servant, domestic, waiter, boy, valet, footman;
slave;
vassal, dependent, subject;
ազնիւ, հաւատարիմ —, good, faithful servant;
վարձ —ի, wages, hire;
գրատ or նշամազգեստ —ի, livery;
— առնուլ, to hire or engage a servant;
արձակել զ—, to discharge or dismiss a servant;
ի բաց արձակել զամենայն զ—ս, to clear the house;
նորոգել զամենայն զ—ս, to engage new servants.

· Calfa


Ծերատածութիւն, ութեան

s.

tending the aged.

· Calfa

NBHL (1)

Զբարւոք ծերատածութիւնսն անդրէն փոխանորոգեալ ծնողացն։ Զծերատածութեանցն խնամս։ Ծերատածութեանցն խնամակալութիւն. եւ այլն. (Պիտ.։)


Ծեփ, ոց

s. chem.

plaster, stucco;
cement, mortar;
lute.

· Calfa


Լուսատեսակ

adj.

like the light, clear, bright, brilliant;
beautiful.

· Calfa

NBHL (1)

Զհոգին նորոգեն օր ըստ օրէ, եւ լուսատեսակ զարդարեն. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Ժ։)


Լուտամ, ացայ

vn.

to scold, to reproach, to abuse, to imprecate.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ եւս յաւելից լուտալ զերկիր վասն գործոց մարդկան։ Ոչ յաւելիցն լուտալ զերկիր ... քանզի ոչ է պարտ յաւելուլ ի վերոյ եղելոցն նորոգ նզովս. (Փիլ. լին. ՟Բ. 54։)


Խոնարհութիւն, ութեան

s.

humility;
deference, submission, humiliation, abasement;
baseness, lowness, inclination, declination.

· Calfa

NBHL (1)

Առ (կամ ի) խոնարհութեան նորա դատաստան բարձաւ։ Հայեցաւ ի խոնարհութիւն աղախնոյ իւրոյ։ Պարծեսցի եղբայր խոնարհ ի բարձրութիւն իւր, եւ որ մեծատունն իցէ՝ ի խոնարհութիւն իւր։ Որ նորոգեսցէ զմարմին խոնարհութեան մերոյ։ Որչափ ի մեծութիւն հասանիցես, ի խոնարհութեան կա՛լ զանձն քո։ Փրկեա՛ յեղջերէ միեղջերոյ զխոնարհութիւն իմ.եւ այլն։


Թեւապարփակ

adj.

that keeps under the wings;
kept under the wings;
that protects;
protected.

· Calfa

NBHL (1)

Թեւապարփակ պաշտպանողօրէն գթասիրեալ ի ծնունդս նորոգս. (Նար. ՟Լ՟Գ։)


Թէպէտ

conj.

even if, although, though;
whether;
-..., -..., whether ... or ...;
either ..., or ...;
թէպէտեւ իցէ, however, whatever.

· Calfa

NBHL (1)

Թէպէտ եւ ամենեքեան գայթագղեսցին ի քէն, սակայն ես ոչ գայթագղեցայց։ Թէպէտ եւ արտաքին մարդս մեր ապականի, այլ ներքին մարդս մեր նորոգի օրըստօրէ.եւ այլն։


Կարիք, րեաց

s.

passion, mental or bodily affection;
grief, sorrow, affliction, torment, trouble;
pain, illness;
necessity, want, indigence, constraint, extremity;
propinquity, nearness;
— որովայնի, մարմնոյ, excrement;
անհրաժեշտ —, pressing need, urgent necessity, utmost distress;
ելանել արտաքս վասն կարեաց, to go to the privy or to stool;
կարեօք հասանել ի վերայ, to assail, to assault or attack in force, to fall upon in crowds;
կարիս առնել, to pity, to commiserate, to compassionate, to regret, to be sorry for;
ի կարիս իմ, in my troubles, during my adversity.

· Calfa

NBHL (1)

Մարմինք նորոգեալք յարութեամբն՝ ազատացեալ յամենայն կարեաց յառնեն. (Եզնիկ.։)


Կարկատեմ, եցի

va. fig.

to mend, to darn, to patch, to piece;
to unite, to join;
to invent, to imagine, to contrive, to fabricate.

· Calfa

NBHL (1)

Կարկատեաց դարձեալ զտաճարն տեառն. այսինքն է բեդեկ կազմել, նորոգել. (Եփր. մն.։)


Հաղորդականութիւն, ութեան

s.

conductibility.

· Calfa

NBHL (1)

Հաղ քան զհաղ յաւել լինել պատերազմ։ Թագաւորութիւնն հաղ քան զհաղ նորոգէր, եւ իրք ժամանակին հաղ քան զհաղ յառաջադէմ յաջողէին. (Բուզ. ՟Դ. 20։ ՟Ե. 1։)


Կրկին, կնոյ, ով

adj. adv.

double, doubled, iterated;
doubly, two-fold, twice, as much again;
— անգամ, afresh, again, anew;
— եւ —, repeatedly, many times;
— մեծ, twice greater;
— թուով, two;
— գոչել՝ կարդալ, to encore, to demand the repetition.

· Calfa

NBHL (2)

կրկին նորոգութիւն երկրի։ Կրկին տուժիւք։ (Յհ. կթ.։)

διπλόος, διπλοῦς, διπλάσιος , δισσός duplex, duplus, geminus. Երկպատիկ. երկրորդեալ. երկրորդ. երկեակ. զոյգ. որ ինչ դարձ առնէ կամ շրջան առնու. դարձեալ, նորոգեալ. յաւելեալ. յաճախ.