to become desert, to be uninhabited or uninhabitable.
· Calfa
ἑρημόομαι desolor Անապատանալ. ամայի եւ աւերակ կամ անբնակ մնալ. թափուր մնալ. զրկիլ. խարապ՝ վէրան օլմագ.
Ողբան սուրբ մարգարէքն զամայանալն Երուսաղէմի։ Հայրապետական աթոռն ամայացեալ ի բնակողէն։ Ամայացաւ ի բնակչացն երկիրս ամենայն. (Լաստ. ՟Ժ. ՟Ժ՟Ը։)
vase, vessel, pot;
bag, sack, purse, cloak-bag;
ոտից —, shoe.
· Calfa
Նմանութեամբ՝ ընդունարան եւ գործարան բնական, կամ գործի փոխաբերական.
to raise, to raise up, to take up, to heighten, to lift up.
· Calfa
Պարտ է նախ ի բնականէն յուսումնականն ամբառնալ. (Մագ.։)
to rise, to get up, to go up, to ascend.
· Calfa
Պարտ է նախ ի բնականէն յուսումնականն ամբառնալ. (Մագ.։)
marriage, nuptials, wedding;
matrimony, wedlock;
առնուլ յ—, to take in marriage;
եղծանել ըղպսակն ամուսնութեան, to annul or do away a marriage;
գալ յ—, to marry.
· Calfa
Ոչ յամուսնութիւն, այլ ընդ քեզ անդրէն ի տան բնակել։ Ասաց՝ եթէ ի Հոգւոյն է, եւ առանց ամուսնութեան. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 4։)
of a different nature, bastard, spurious.
· Calfa
Որ չէ իւր բունն. անբնական. օտար բնութեամբ. παρὰ φύσιν. բնութենէն դուրս.
ignorant, unlearned, stupid, awkward;
յանգէտս, ignorantly, inadvertently;
at all events, at all hazards;
յանգէտս լինել, to connive, to dissemble.
· Calfa
Յանապատի յանգէտ տեղիս թաքուցեալ բնակէր. (Եւս. պտմ. ՟Զ. 9։)
deep as an abyss, unfathomable.
· Calfa
ԱՆԴՆԴԱԽՈՐՔ. Անդնդային խորք. կամ բնակիչք անդնդոց.
cf. Անդորրացուցանեմ.
· Calfa
Ամենեցուն բնակչաց աշխարհիս անդորրեալ՝ յանհոգս եւ յապահովս լինել. (Արծր. ՟Դ. 11։)
rascally, knavish, roguish, wicked;
foolish, mad.
· Calfa
Ատելի արարէք զիս՝ երեւելի անզգամ ամենայն բնակչաց երկրիս։ Մի՛ ոք համարեսցի զիս անզգամ։ Խրատիչ անզգամաց, վարդապետ տղայոց։ Անզգամաց արմատս ձգեալ։ Զանզգամ սպանանէ բարկութիւն։ Այր անօրէն եւ անզգամ գնայ զճանապարհս թիւրս։ Անզգամն անգոսնէ զխրատ հօր։ Անզգամն ծիծաղելով գործէ զչար։ Յականջս անզգամի ամենեւին մի՛ խօսիր։ Իբրեւ զմի ի կանանց անզգամաց խօսեցար. եւ այլն։
foolishly, stupidly;
imprudently, perversely.
· Calfa
Առնել զկամս բնակեցելոցն ի նոսա դիւացն անզգամաբար. (Մաքս. ի դիոն.։)
insensible, inanimate, dull, stupid;
besotted, infatuated, stupefied.
· Calfa
Անզգայիւքն կղզւովք զզգայուն բնակիչսն զարթուցանէ. (Գէ. ես.։)
insensibly, imperceptibly;
stupidly;
cf. Անզգայաբար.
· Calfa
Անզգայիւքն կղզւովք զզգայուն բնակիչսն զարթուցանէ. (Գէ. ես.։)
adj. s. that does not exist, null, none;
nothing, non-entity.
· Calfa
Յանէսն ունի (այս ինքն յոչինչ գրէ) զբնականն պատիւ. (Պիտ.։)
inadmissible.
· Calfa
Անընդունելի է ի բարւոյն բնակութենէ՝ չարութեամբ իւիք ըմբռնեալ հոգի. (Նիւս. կուս.։)
to curse, to imprecate;
to detaste, to loathe, to abhor, to forswear, to deny upon oath.
· Calfa
Յերկրէ՝ զոր անէծ Տէր Աստուած։ Ոչ եւս յաւելից անիծանել զերկիր։ Ե՛կ եւ անէ՛ծ ինձ զժողովուրդս զայս։ Անիծանելով անիծէ՛ք զբնակիչս նորա (կոտորմամբ)։ Անէծ զօրն իւր։ Անիծից զօրհնութիւնս ձեր։ Անիծեալ լիցի, կամ լիջիք։ Անիծեա՛լ Քանան։ Անիծեա՛ք սրտմտութիւն նորա. եւ այլն։
without successour, — succession;
unchangeable.
· Calfa
Անյաջորդ իշխանութիւն. կամ բնակութիւն, մեծութիւն, կեանք. (Իգն. Նար. ՟Հ՟Ե։ Մխ. դտ.։ Իսկ յասելն,)
shelterless, without roof, houseless.
· Calfa
ἅστεγος. non tectus, sine tecto. Ոյր չգուցէ յարկ բնակութեան. անտուն. բացօթեագ. տուն տեղ չունեցօղ.
immovable, fixed, stable, firm;
not commutable;
real, not personal.
· Calfa
Ի նմա բնակեալք անշարժ։ Անշարժ հաստատեալք ի հաւատս. (Փարպ.։)
immovably, firmly.
· Calfa
Ի նմա բնակեալք անշարժ։ Անշարժ հաստատեալք ի հաւատս. (Փարպ.։)
uninhabited, desert.
· Calfa
ἁοίκητος. inhabitabilis, inhabitatus. Ուր չիք շէնք. աւերակ. անբնակ. ամայի. վերան. խարապ.
Տեղի անշէն. անբնակ վայր. անապատ. վիրանէ, գըռ, չէօլ.
breathless, dead;
inanimate, senseless.
· Calfa
Ի բնական եւ յանշնչական խաղացից. (Եզնիկ.։)
imperturbability, calm.
· Calfa
Որ սիրեսցէ զանշփոթութիւն, սիրել ստասցի զառանձին բնակութիւն. (Վրք. հց. ՟Բ։)
unprepared, unfurnished, unprovided;
յանպատրաստից, without preparation, unawares, unexpectedly;
cf. Յանկարծակի.
· Calfa
Անպատրաստ առ ի բուսուցանել. (Լմբ. սղ.) կամ անպատրաստ (ի պէտս) բնակութեան։
Զի մի՛ բնակարանք անպատրաստք լինիցին. (Նիւս. սքանչ.։)
Անպատրաստ, այսինքն անպատշաճ եւ անգործ ի բնական կրիցն, զոր այժմ ունի պտղատու լինել. (Շ. ՟բ. պետ. խ։)
incomprehensible.
· Calfa
Ի քեզ հաճեցաւ բնակել անպարիմանալին աստուած։ Անպարիմանալին խորք. (Թէոդոր. կուս. եւ Թէոդոր. խչ.։)
without rampart, unwalled.
· Calfa
Յաղագս մահուան ամենայն մարդիկ ի քաղաք անպարիսպ իցեն բնակեալ. (Ոսկիփոր.։)
to separate, to detach, to disjoin, to disunite;
to uncouple.
· Calfa
Անջատ զմեզ ի բնակութենէ մարդկան. (Ագաթ.։)
intermedium, space, interval, interstice;
partition, boundary.
· Calfa
Յօրինեցեր զխորանն անջրպետ քեզ ի բնակութիւն. (Գանձրն.։ (որ հայի եւ ի յաջորդ նշ։))
space, interval;
separation, partition.
· Calfa
Անջրպետութիւնք վերնայարկ բնակութեանցն. (Աթ. ի ստեփ.։)
without seed;
unfruitful, barren.
· Calfa
Իմաստունն՝ անսերմն է եւ անպտուղ ի յատկական սերմանէ, բազմաբեղուն ի սկզբնականէն (յիմաստութենէն աստուծոյ). (Փիլ. լին.։)
without beginning, eternal;
baseless.
· Calfa
Անսկզբան հօր անկզբնակից է եւ որդին. (Լմբ. հանգ.։)
haughty, unsociable, reserved, austere, churlish, uncivil, morose, sullen, surly, harsh, forbidding.
· Calfa
Փորուած քարի անհամբոյր առ ի բնակել սակս քարաժեռ խոժոռութեանն. (Յհ. կթ.։)
negligent, heedless, indifferent, inattentive;
confident, sure;
Անհոգ, Յանհոգս, negligently, carelessly;
confidently;
indifferently;
յ—ս կալ՝ լինել, to be negligent or indifferent.
· Calfa
Ահա էր բանակն յանհոգս։ Նստին բնակութեամբ յանհոգս. (Դտ. ՟Ը. 11։ ՟Ա. Մակ. ՟Թ. 58։)
without soul;
spiritless;
inanimate.
· Calfa
Որպէս ասացն Ապողինար, թէ անհոգի իբր ի բագին՝ բնակեաց Աստուած Բանն ի մարմին. (Շ. խոստ.։)
not made by hands, natural, spiritual.
· Calfa
Եւ որպէս բնական. ի բնէ յօրինեալ.
untameable, savage, wild
· Calfa
Զանձեռնընդել չար գազանիդ։ Զանձեռնընդել վայրագիդ։ Ոչ միշտ վայրաբնակ լինելով՝ ընդ անձեռնընդելսն հաւասարէ։ Եւ յերկրէն անգամ առ ի ընդոստումն երկիւղի անձեռնընդելիցն յառնել. (Պիտ.։)
treeless.
· Calfa
Յանծառ յանպտուղ յանփոխ անապատի բնակելով յովհաննէս. (Բաբիղ. յհ. մկ.։)
cf. Անծեր.
· Calfa
Ի կեանսն յաւիտենից, եւ յանծերանալի համաբնակութիւնսն. (Թէոդոր. կուս.։)
to fall;
to chance, to happen;
to descend, to flow;
to steal away, to slip away, to escape;
to fall to ruin, to decay, to be impaired, to decline, to fail;
to place one's self, to fix one's self, to belong, to have relation to;
to put down, to deposit;
to pass away;
— ընդ, to undergo;
to sink under;
— երեսաց, to be put out of countenance, to be abashed;
— զբանիւք, to hold a long discourse;
— յոք, to associate with (any one), to be intimate with, to confide in;
— ի միտս՝ զմտօք՝ ի սիրտ, to remember, to recall, cf. Յիշեմ;
— ի ճանապարհ՝ իչու՝ յուղի, to voyage, to travel, cf. Ուղեւորեմ;
— ի վերայ, to come upon unawares, to attack, to surprise;
— ի մտաց, to become made, to lose one's reason, cf. Խելագարիմ, cf. Յիմարանամ;
— ի կենաց, to die, to lose one's life;
— ի յուսոյ, to lose hope, to become desperate;
— ի վերայ երեսաց, to fall upon one's face, to prostrate;
— յոտս ուրուք, to throw one's self or fall at the feet of some one;
— ի ձեռս ուրուք, to fall in the bands or power of some one;
— ընդ ումէք՝ ընդ միմեանս՝ այր ընդ այր, to come to blows, to fight, to combat, to quarrel, to dispute;
— յիշխանութենէ, to lose one's authority, to fall from one's power.
· Calfa
Յարձակէին անկանէին ի վերայ նոցա։ Ելանէին անկանէին ի վերայ բնակչացն. (Յուդթ. ՟Ժ՟Ե. 6. 7։)
sure, certain, indubitable;
cf. Անկասկածելի.
· Calfa
Զի տանէն անկասկած եւ անյերկուանալի գաղութ բնակափոխութեանն. (Փիլ. իմաստն.։)
cf. Անկերպարանութիւն.
· Calfa
Ի բաց բառնալով յաշխարհէ զզարդն՝ ընդունել սպասել զայն՝ որ էրն բնական իւր անկերպութիւն։ Գեղեցկութիւնք ի բաց բարձեալ են, տխուր անկերպութեամբ ամենայն ինչ զգածաւ. (Փիլ. նխ. ՟ա.։)
untrodden, desert.
· Calfa
Գերազանց քան զբնակութիւն ի յանկոխելին տեղի ձեռնարկէր։ Իմաստասիրութիւն վերնական եւ անկոխելի. (Նար.։)
inaccessible, unapproachable.
· Calfa
Անսկզբնական զօրութիւնն անմատոյց յումեքէ. (Ագաթ.։)
uninhabited;
uninhabitable, desert, unfrequented, lonely.
· Calfa
ἁοίκητος. inabitabilis, ἁπάνθρωπος, hominum frequentia carens, ἕρημος, desertus, desolatus. Ուր ոչ գոյ մարդ. թափուր ի մարդոյ. անբնակ. ամայի. աւերակ. վիրան. խարապ.