Definitions containing the research տի : 10000 Results

Դիակողոպուտ

See full entry →

cf. Դիակապուտ.

NBHL (2)

Սպանողացն եւ դիակողոպտիցն. (Եւս. պտմ. ՟Ը. 6։)

Յաղագս դիակողոպտից։ Զդիակողոպուտ՝ եթէ ըմբռնեսցի եւ այլն. (Մխ. դտ.։)


Դիակոն

See full entry →

s.

deacon.

NBHL (1)

Բառ յն. տիա՛գօնօն. διάκονος diaconus Պաշտօնեայ. սարկաւագ.


Դիահանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

burial, funeral procession, obsequies.

NBHL (2)

Օրհնութեամբ յուղարկեն զգնացեալն. յուղարկութիւն կոչեն, եւ ոչ դիահանութիւն. (Ոսկ. ՟ա. տիմ. ՟Ժ՟Դ։)

Եթէ որ ի դիահանացն գայցէ, պիղծ է, ո՞րչափ եւս առաւել որ ի պատերազմէն. (Ոսկ. տիտ.։)


Դիահանք, հանաց

See full entry →

s.

cf. Դիահանութիւն.

NBHL (2)

Օրհնութեամբ յուղարկեն զգնացեալն. յուղարկութիւն կոչեն, եւ ոչ դիահանութիւն. (Ոսկ. ՟ա. տիմ. ՟Ժ՟Դ։)

Եթէ որ ի դիահանացն գայցէ, պիղծ է, ո՞րչափ եւս առաւել որ ի պատերազմէն. (Ոսկ. տիտ.։)


Դիեմ, եցի

See full entry →

va.

to suck, to suck milk from the breast.

NBHL (2)

Ընդէ՞ր դիեցի ես զստինս մօր իմոյ. (Յոբ. ՟Գ. 12։ Երգ. ՟Ը. 1։)

Երանելի ես դու ի կանայս զորոյ զստինդ դիեցաւ՝ որ կերակրէ զամենայն. (Եպիփ. ի կոյսն.։)


Դիզադէզ

See full entry →

adj. adv.

much heaped up, in a heap.

NBHL (1)

Որոտմունք ստիպաւ դիզադէզ. (Մծբ. ՟Ժ՟Բ։)


Դիզանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to gather;
to rise;
— հերաց, to bristle up, to stand.

NBHL (1)

Ճենճերն ի տապակէ անտի ելեալ դիզացեալ ծառանայր. (՟Բ. Մակ. ՟Է. 5։)


Դիզեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Դիզանեմ.

NBHL (1)

Բարդեա՛ եւ դիզեա՛ անձինդ մեղապարտի բամբասանս յոքունս. (Նար. ՟Խ՟Ե։)


Դիզում, զի

See full entry →

va.

cf. Դիզեմ.

NBHL (1)

Բարդեա՛ եւ դիզեա՛ անձինդ մեղապարտի բամբասանս յոքունս. (Նար. ՟Խ՟Ե։)


Դիկատոր

See full entry →

s.

dictator.

NBHL (1)

ԴԻԿԱՏՈՐ կամ ԴԵԿԱՏՈՐ. լաւ եւս՝ ԴԻԿՏԱՏՈՐ. Բառ լտ. տիգդա՛դօռ. dictator δικτάτωρ Հրամանատար. իշխանապետ առժամանակեայ, թելադրօղ եւ կարգաւորիչ ժողովրդեան հռովմայեցւոց.


Դիկլիկոն

See full entry →

s.

omentum.

NBHL (2)

ԴԻԿԼԻԿՈՆ լաւ եւս՝ ԴԻԿԼԻԴՈՆ. յն. տի՛գլիտօն. ի ձայնէս. δικλίς, δίκλιδος իբր Երկփակ. երկբացիկ, եւ այլն. ... պէսպէս առմամբ. եւ առանձինն՝ Թաղանթ որ պատէ ի ներքուստ իբրեւ պարկ զախոնդանս.

Զախոնդանսն, եւ որ շուրջ զնովաւ պատի դիկլիկոն. (Պիտ.։)


Դիմաբանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Ընդդիմաբանութիւն.

NBHL (1)

Զմարտս բանիւք առնելով ի ձեռն դիմաբանութեան. (Պղատ. տիմ.։)


Դիմագրաւ, ից

See full entry →

adj. adv.

that exposes himself, that ventures, adventurous, hazardous;
adventurer;
hold, insolent;
boldly;
— լինել, to expose one's self, to venture

NBHL (2)

Որ ընդդէմ ոսոխին նախագրաւ բերի. իբր յառաջամարտիկ. ախոյեան. նահատակ. աձնամատոյց. ձեռներէց. յանդուգն. դիմակաց. հակառակորդ. առաջ նետուօղ.

Տեսանէր զկամս սրտից նոցա դիմագրաւս. (Աթ. ի ստեփ.։)


Դիմակ, աց

See full entry →

s.

facet;
face, visage, presence;
sort, manner, fashion;
mask;
—ս արկանել, to mask, to put a mask on the face;
բառնալ զ—, to unmask;
— —, several, in several ways or manners.

NBHL (2)

Յետ խաղուցն անցանելոյ, յետ կերպարանելոյն յաչս տեսողացն, յետ տաղաւարիս (թատրոնի), ապա քակտին դիմակքն, եւ երեւի ճշմարտութիւն. (Մաշկ.։)

Ծառ կենաց, դիմակ մահառիթ։ Զէն երկիւղածաց՝ դիմակնետից գաղտնեաց. (Շ. տաղ.։)


Դիմամարտ

See full entry →

adj. s.

opponent, contrary, enemy, adversary.

NBHL (1)

Մի՛ իբր զքո դիմամարտ։ Իբր զլեառն դիմամարտ։ Անհարուածելի ի դիմամարտից։ Պահպանութիւն ի դիմամարտից։ Յարձակմունք դիմամարտին. (Նար.։)


Դիմամարտութիւն, ութեան

See full entry →

s.

war, contrast, opposition, resistance, enmity, adversity.

NBHL (1)

Որ առ ցանկութիւնս եւ դիմամարտութիւնս ճահաւորեալ է. (Պղատ. տիմ.։)


Դիմեմ, եցի

See full entry →

vn.

to run, to fall upon one, to run to, to rush, to dart;
to have recourse, to apply.

NBHL (2)

Անց ընդ գետն, եւ դիմեաց ի լեառն։ Դիմեաց ջուրն ի տեղի իւր։ Դիմեսցեն ի հեռաստանէ։ Դիմեցին ի վերայ գորգեայ։ Դիմեցին առ հասարակ ի վերայ նոցա։ Իբրեւ զարծուի դիմեսցէ։ Դիմեաց ջորեակ։ Դիմեաց ամենայն երամակն ի դարէ անտի ի ծով.եւ այլն։

Ի կարգն երկրորդ դիմեցից։ Դիմելով ի յաղն բուժիչ։ Ի խնդիր իմաստից դիմեալ. (Նար.։)


Դիմեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to make run or to rush on.

NBHL (1)

Զուռուցիկ տիկսն (ի վերայ գետոց) ... ընդ պարիսպն դիմեցուցանէին. (Կաղանկտ.։)


Դիպաձգութիւն, ութեան

See full entry →

s.

the art of drawing the bow.

NBHL (1)

Դիպաձգութեամբ նետից կորովի. (Խոր. ՟Ա. 11։)


Դիպաւորութիւն, ութեան

See full entry →

s.

fitness, convenience.

NBHL (1)

Ոչ հեռի ի դիպաւորութենէ. (Առ որս. ՟Ժ՟Ա։ Ոսկ. ՟ա. տիմ.։)


Դիպիմ, եցայ, այ

See full entry →

vn.

to happen, to arrive by chance;
to match, to suit.

NBHL (3)

Դիպեսցիս պարու մարգարէից։ Ոգւոյ բարւոյ դիպեցայ։ Դիպեսցի մեզ պատերազմ։ Գուժկան գուժկանի դիպեսցի։ Կին ատելի եթէ դիպեսցի առն բարւոյ։ Փորձութեամբք՝ որ դիպեցան ինձ ի նենգութեանց հրէից։ Դիպեսցին նմա սնոտիք։ Լոյսն քո քեզ խաւար դիպեցաւ։ Դիպեսցին պերճութիւնքդ ձեր հանգոյն մոխրոյ։ Եւ այն դիպեսցի ինձ ի փրկութիւն.եւ այլն։

Ողորմութեան դիպիմք բազումքս։ Խոնարհեալ դիպէաք առ միմեանս։ Դիպել երեւելի փառաց։ Դժուար ինչ ի թագաւորէն դիպի արանց։ Դիպեալ գիւտի։ Դիպեսցի մեզ թողուլ զաշխարհ. (Փարպ.։)

Նետի ուրուք դիպեալ փորոտեացն. (Խոր. ՟Բ. 33։)


Դիպողութիւն, ութեան

See full entry →

s.

opportunity.

NBHL (1)

Զքաջութիւն սրտի. զդիպողութիւն պատշաճ յամենայն իրս։ Յանվրէպ դիպողութիւն առնն (ի նետաձգութեան) վստահեալ. (Փարպ.։)


Դիպուած, ոց

See full entry →

s.

chance, accession, accident, adventure, event, incident, luck, hazard, lot;
contingency.

NBHL (3)

Մի դիպուած է յամենեսեան ի նոսա։ Որպէս դիպուած (կամ պատահար) է անմտին, եւ ինձ դիպեսցի. (Ժող. ՟Բ. 14. 15։)

Ի դիպուածոց աստի վտանգեալ. (Յհ. իմ. ատ.։)

Զկտեալ դիպուածս այս փայտի զարկման. (Նար. ՟Ղ՟Բ։)


Դիտակ, աց

See full entry →

s.

watch-tower;
scuttle of a mast;
mark at which one aims in shooting;
summit or top of plants, flowers;
observer, guard;
aspect, sight, face;
writing;
telescope;
binocle, double opera-glass;
— տեղիք, box (at a theatre).

NBHL (2)

σκοπός scopus եւ այլն. Երեւելի նպատակ աչաց ի բարձր վայրին՝ դիտեալ կամ դիտելի. որպէս ծառ՝ մանաւանդ պտուղ նորա. եւ լեառն, աշտարակ, դիտանոց. եւ Դէմք. եւ Աչք, կամ կերպարանք. պ. տիյտար, տիյտէ։

Ի դիտակ ոստոցն։ Ծառք ամբարձուղէշք, երկնընթաց դիտակք ընտրութեան։ Արփիական լուսոյն դիտակք։ Ծագմանն դիտակ։ Տեսարան գլխոյն դիտակի։ Ի տիպ դիտակի։ Դիմաց դիտակի սրբութեան սեղանոյ. (Նար.։)


Դիտանոց, աց

See full entry →

s.

observatory;
watch-tower;
height, elevated place.

NBHL (1)

պ. տիտէկէահ. σκοπιά, -ιή specula Տեղի դիտելոյ ի բարձանց. աշտարակ դիտաց. եւ Բարձր վայրք. ... տե՛ս (Թուոց. ՟Ի՟Գ. 14։ ՟Լ՟Գ. 52։ Դտ. ՟Թ. 37։ ՟Ա. Մնաց. ՟Ի. 24։ Ես. ՟Ի՟Ա. 8։ Ովս. ՟Ե. 1։)


Դիտապետ, աց

See full entry →

s.

the chief shepherd, or overseer;
archbishop.

NBHL (2)

Ընդ ամենիմաստ տեսչութիւն ահարկութեան դիտապետիդ երկնից. (Բենիկ.։)

Յարկ դիտապետին բանական հօտին (այսինքն քրիստոսի)։ Դիտապետք երկնաբնակք, վերատեսուչք անմոլարք. այցելուք ուղղադատք (առաքեալք)։ Տէր ստեփաննոս լերինդ մոկաց հզօր դիտապետ։ Իբր զեփրեմեան լերին հոգիընկալ հզօր դիտապետն (սամուէլ մարգարէ). (Նար.։)


Դիտաւորեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Դիտեմ.

NBHL (1)

Դիտաւորելով զնորա մարմնատիպ եկաւորութիւնն. (Մամբր.։)


Դիտեմ, եցի

See full entry →

vn.

to consider, to look, to observe, to remark, to recognise, to see, to stare;
to leer;
to spy, to watch;
to examine, to study;
to speculate, to contemplate;
to consult;
to look, to aim;
to aim at, to tend;
to expect, to mean, to intend.

NBHL (1)

σκοπεύω, κατασκοπεύω, κατασκέπτομαι , κατανοέω, ἁποβλέπω speculor, attendo, intendo, respicio, observo, considero, exploro Որպէս դէտ նկատել. դէտակն ունել. ուշ ունել. նայիլ, զննել աչօք եւ մտօք. տեսանել. ի միտ առնուլ. պ. տիյտէն, տիտէն, տեսանել.


Դիտողութիւն, ութեան

See full entry →

s.

observation;
remark;
speculation;
episcopacy;
— առնել, to observe.

NBHL (1)

Այցելութեանց՝ բարեզգեստից դիտողութեան։ Զընտրեալն այցելութիւն մաքուր դիտողութեան։ Զքահանայապետն մեր դիտողութեան. (Նար.։)


Դիր, դրից

See full entry →

s.

position, situation, posture;
state, place, figure, seat;
system;
theme;
application;
tomb, sepulchre;
— օճառի, bar, stick of soap;
— գրոց;
size of a book;
— եւ տար առնեմ, to scatter, to disperse.

NBHL (2)

Դիր ի դրախտին։ Դիր անուանց։ Անուանցն դրոյ։ Դիր ադոնի։ Դիրք կարգի, համբարոյ, եւ այլն. (Փիլ.։)

Տե՛ս զդիր բանին, թէ զիա՛րդ կամ ուստի սկսանի. (Ոսկ. գծ.։)


Դիցապաշտ, ից

See full entry →

adj. s.

idolatrous, idolator

NBHL (1)

Ի ձէնջ դիցապաշտից ապստամբել կամի. (Ճ. ՟Բ.։)


Դիցապաշտութիւն, ութեան

See full entry →

s.

idolatry.

NBHL (1)

Այնպէս սաստիկ էր դիցապաշտութիւնն (կամ դիւցապաշտութիւնն) ի քաղաքին. (Ոսկ. եփես.։)


Դիւաբախ

See full entry →

cf. Դիւահար.

NBHL (1)

Զհարուածեալսն ի դիւաբախ սաստիցն. (Շար.։)


Դիւաճենճեր

See full entry →

adj.

sacrificed to the devil.

NBHL (1)

Ճենճերեալ ի պատիւ դիւաց կամ դից.


Դիւապաշտ, ից

See full entry →

adj. s.

that worships the devil.

NBHL (1)

Ուստի յանդիմանեալ կշտամբին, թէ եւ նոքա դիւապաշտք են։ Որո՞վք երեսօք զդիւապաշտսն հալածիցեն. (Եզնիկ.։)


Դիւասարսուռ

See full entry →

adj.

agitated by the devil.

NBHL (1)

Դիւասարսուռ ջերմնատագնապ ախտաւորութեանց Աստուծով փարատիչ. (Նար. ՟Ի՟Ը։)


Դիւթ, ից

See full entry →

s.

charmer, enchanter, sorcerer, magician.

NBHL (1)

Զաւակ նորա ոչ կամէր ելանել ի դիւթ երկրէ անտի եգիպտացւոց. (Եփր. ծն.։)


Դիւթական, ի, աց

See full entry →

adj.

magical, enchanted.

NBHL (1)

Ի դիւթական արուեստի խաբէութիւնս անկանէին. (Իմ. ՟Ժ՟Է. 7։)


Դիւթեմ, եցի

See full entry →

va.

to charm, to enchant, to conjure, to fascinate.

NBHL (1)

Հանեալ էր զդեւն յաղախնոյ անտի, որ դիւթէրն շրջէր. (Եփր. ՟գ. կոր.։)


Դիւրաբեկ

See full entry →

adj.

easy to break, brittle, fragile, frail;
refrangible;
tender.

NBHL (1)

Աման խեցեղէն՝ վասն դիւրաբեկն լինելոյ. (Փիլ. ՟ժ. բան.։ եւ Ոսկ. ՟բ. տիմ.։ Երզն. մտթ.։)


Դիւրալոյծ

See full entry →

adj.

dissoluble.

NBHL (1)

Ոչ զդիւրալոյծ տաղաւարահարաց զնաւակատիս. (Հ. կիլիկ.։)


Դիւրալուր

See full entry →

adj.

condescending, compliant;
gentle, easy, commodious.

NBHL (2)

εὑήκοος facile audiens, obsequiosus (իբր ներգ) Դիւրաւ լսօղ. դիւրանսաց. հլու. հեշտ մտիկ ընօղ, անկաճ դնօղ.

ԴԻՒՐԱԼՈՒՐ εὑήκοος qui facile auditur, εὑπαράδεκτος acceptabiis (իբր կր) Դիւրաւ լսելի. ախորժալուր. հաճոյական. ընդունելի լսելեաց. դիւրիմաց. մտիկ դնելու, ուզածը, պարզ, յստակ.


Դիւրահաշտ

See full entry →

adj.

that agrees easily with his enemies.

NBHL (2)

εὑπραμύθητος, εὑμενής benevolus, benignus, facile placabilis Որ դիւրաւ հաշտի. եւ Հեզ. բարեմոյն. դիւրահաւան. դիւրանսաց.

Դիւրահաշտ գոլ՝ զոհիւք եւ ուխտիւք ածանցելով ... Աստուածքն են դիւրահաշտք պատարագօք եւ ուխտիւք. (Պղատ. օրին. ՟Ժ։)


Դիւրահնար

See full entry →

adj.

very easy, or possible.

NBHL (1)

Դիւրահնար է ամենայն ըմբռնեալն (ի յետին տագնապի). (Ածաբ. կիպր.։)


Դիւրահոս

See full entry →

adj.

flowing, that flows easily.

NBHL (1)

Եւ առ այլսն դիւրահոս աստուստ. (Պղատ. տիմ.։)


Դիւրահուպ

See full entry →

adj.

easy of access, affable

NBHL (2)

Դիւրահուպ է, ըստ որում եդեալ ի դրախտին. (Փիլ. այլաբ.։)

Այսոքիւք բառնաբաս կազմէ զնորա հաւատարմութիւնն, ուստի եւ դիւրահուպ եղեւ առ նոսա պօղոս. (Ոսկ. գծ.։)


Եպիսկոպոսութիւն, ութեան

See full entry →

s.

episcopate, dignity of bishop, bishopric.

NBHL (1)

Որ յաստիճան եպիսկոպոսութեանն լինէին արժանի կալոյ. (Ագաթ.։)


Եռ, ից

See full entry →

s. adj.

ebullition, hubbling;
three;
boiling;
third.

NBHL (1)

Եռն՝ երիս ասի, որ է ըստ թուական արհեստից կատարեալ թիւ. (Շ. բարձր.։)


Եռաթիւ

See full entry →

adj.

three, composed of three numbers;
ternary.

NBHL (1)

Յեռաթիւ աւուրց լրման՝ ի տիպ մահու իւր եւ յարութեան. (Սկեւռ. աղ.։ Սկեւռ. կուս։)


Եռալուսեան

See full entry →

adj.

having three lights.

NBHL (1)

Համապատիւն կցորդութեանց ... եռալուսեանն զուգակցութեանց. (Նար. ՟Հ՟Ե։)