Definitions containing the research միաբան : 468 Results

Հանդէս, դիսի, սաց

See full entry →

s. adv.

feast, public rejoicing;
procession, solemnity, religious ceremony;
pomp, show, display, gala, exhibition, parade, state;
scene, spectacle, show;
arena;
proof, argument, demonstration;
declaration, witness, testimony, evidence;
trial, experience, essay;
exercise, practice;
audit, examination, inspection, investigation;
deed, fact, act;
effects;
fight, assault, combat;
care, diligence;
bravery, great deeds;
account;
review (journal);
—դիսիւ, pompously, solemnly;
համաշխարհական —, exhibition;
— թաղման, burial, funeral obsequies;
— զօրաց, review, muster;
— յաղթանակի, triumphal rejoicings;
— թատրոնական, theatre, spectacle, play;
— առաքինութեան, brilliant action;
— լաւութեանց, shining qualities;
ի — մարտից, among combats;
— առնել, to pass in review, to make a diligent investigation, to examine;
to make a show or display of, to show off, to display, to expose to view, to put or set forth;
to turn to account, to improve;
to exercise, to practise;
— առնել զօրաց, ի —դիսի անցուցանել զզօրս, to review, to muster, to pass in review;
— համարոյ առնել, to examine, to register, to make a numbering or enumeration of;
— առնել քաջութեան, to prove, to signalize one's valour, to signalize oneself by prowess, gallantry, bravery;
— առնել զօրութեան, to use or exert one's power;
— առնել պերճութեան, գիտութեան, to make a show of one's science;
— առնել ի մաստութեան իւրոյ, to display one's wisdom;
— առնել հանճարոյ, to heighten, to set off, to enhance, to give zest to one's parts or talent, to show one's wit, to play the sprightly, ingenious or witty;
ի — ածել, to exhibit, to expose to view, to display, to show off;
to represent, to play, to act;
ի — անցանել, to compete, to rival, to vie with;
to appear;
ի — մտանել, to enter the lists;
to be ranked among;
ի — մատուցանել, to put to the trial, to the test, to prove;
զ— առնուլ, to examine, to prove, to know by experience.

NBHL (1)

ՀԱՆԴԷՍ. Տօնախմբութիւն. միաբանական ցնծութիւն.


Հանդիսապէս

See full entry →

adv.

in a procession, with pomp, gloriously.

NBHL (1)

Հրապարակաւ. յայտնի եւ երեւելի օրինակաւ կամ բազմութեամբ ժողովոյ. պարակցութեամբ. միաբան։


Հանդիսաւոր, աց

See full entry →

adj. s.

pompous, solemn;
public;
combatant, athlete, champion.

NBHL (1)

εὕδημος, δημόσιος publicus εὑκλεής celebris եւ այլն. Հրապարակական. համաշխարհական. քաղաքական. դիմոսական. միաբանական. ատենական. հռչակաւոր. երեւելի. տօնախմբական.


Հանդիսաւորիմ

See full entry →

vn.

cf. Հանդիսանամ.

NBHL (1)

Հանդիսանալ. միաբանիլ. հանդէս առնել. եւ Փորձիւ յայտնի առնել.


Հաշտիմ, եցայ

See full entry →

vn. fig.

to be reconciled, to agree, to make peace, to become friends;
մերձ էր արեւն ի —, the sun was about to set.

NBHL (1)

Գալ կամ դառնալ ի հաշտութիւն. միաբանիլ ի խաղաղութիւն. հաշտըւիլ.


Հաշտութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Հաշտումն.

NBHL (1)

cf. ՅԱՇՏ. καταλλαγή, εἱρήνη, ἁγάπησις , φιλία reconciliatio, pax, societas. Հաշտ առնելն եւ լինելն. հաշտելն. դարձ եւ բարեկամութիւն. խաղաղութիւն. հաճութիւն. սէր. միաբանութիւն.


Հասարակ, աց, ուց

See full entry →

adj. adv. gr. rhet.

common, ordinary, usual, trivial, vulgar, low;
common, public;
equal, alike;
half, semi, demi;
in common, together, equally, generally;
appellative;
— անուն, common gender;
— բայ, deponent verb;
—, —օր, noon, noon-tide, midday;
ի — աւուրն, զ— աւուրբ, at noon;
ց— օր, till noon;
— գիշեր, midnight;
— տարի, one year with another;
— տեղիք, the common places, general topics;
—աց կեանք, common life;
թշնամի —աց, the common enemy;
միտք, կարծիք, —աց, common sense;
—աց հաւանութեամբ, with one accord;
օգուտ —աց, the public interests;
իրք —աց, public affairs;
ծախիւք —աց, at the public expense;
—աց վարել կեանս, to live in common;
—աց ունէին զինչս, they had every thing in common.

NBHL (3)

ՀԱՍԱՐԱԿ. որ եւ ՀԱՍԱՐԱԿԱՑ. κοινός communis. Հաղորդ. կցորդ. միաբան. միախորհ. բոլորական. ընդ հանուր. եւ Համանման. միօրինակ. հաւասար. ամմէնը մէկսիրտ, միակերպ.

Չէին ասէ հասարակ եւ միաբան վկայութիւնք։ Չէ հասարակ՝ բնաւ չհպել ի խորհուրդն, եւ հպել եւ յանցանել. (Ոսկ. մտթ. եւ Ոսկ. եփես.։)

ՀԱՍԱՐԱԿ. մ. ὀμοθυμαδόν, ὀμοῦ concorditer, unanimi consensu. Ի միասին. միաբան. միանգամայն. առ հասարակ. մէկ տեղ, մէկ սրտով.


Հասարակաց

See full entry →

adj.

common, public;
cf. Հասարակ.

NBHL (1)

Կամ որպէս ἵσος aequalis, Հաւասար. զոյգ. եւ միաբան.


Հասարակագործեմ

See full entry →

va.

to cooperate.

NBHL (1)

ՀԱՍԱՐԱԿԱԳՈՐԾԵԼ. κοινοπραγέω una operor. Ի միասին կամ միաբան գործել.


Հասարակագործութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cooperation.


Հասարակաւորութիւն, ութեան

See full entry →

s.

equality, parity;
— աւուր, equinox.

NBHL (2)

Հաւասարութիւն. միաբանութիւն. կցորդութիւն.

Հանդերձեալ էր առ հասարակաւորութիւն միաբանութեան եւ խօսից գալ. (Փիլ. լին.։)


Հասարակօրէն

See full entry →

adv.

commonly, ordinarily, generally.


Հարթ, ից

See full entry →

adj. adv.

plain, flat, even, level;
polished, smooth;
uniform, alike, equal;
unitedly;
evenly, plainly;
— հաւասար, on a level with, even with;
— եւ ուղիղ հասակ, fine-shaped, of a fine stature or figure;
— առնել, to level, to smooth;
to facilitate;
եղիցին առապարքն ի — ճանապարհս, the rough places shall be made smooth.

NBHL (1)

Միայն թէ ընդ նմա յուխտ խաղաղութեան միաբան հարթ հաւասար դարձցի. (Յհ. կթ.։)


Հարթութիւն, ութեան

See full entry →

s.

level, levelling, planing, smoothing;
equality.

NBHL (1)

ὀμαλισμός complanatio, aequalitas Հարթ գոլն. տափարակութիւն, եւ Հաւասարութիւն. զուգակշռութիւն. միաբանութիւն. ուղղութիւն. եւ Մեղմութիւն. ցածութիւն. cf. ՀԱՐԹԱՀԱՒԱՍԱՐՈՒԹՒԻՆ.


Հարկեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to necessitate, to constrain, to force, to compel, to oblige;
to impose tributes, to render tributary;
cf. Հարկիմ.

NBHL (1)

Հարկեցուցանէին զնա կամակցել եւ միաբանել անօգուտ խորհրդին. (Ղեւոնդ.։)


Հացակցութիւն, ութեան

See full entry →

s.

commensality, company at table.

NBHL (1)

Ի միաբանութիւն կոչեն եւ ի հացակցութիւն զանմեղ երիտասարդն. (Լմբ. առակ.։)


Հաւանագոյն

See full entry →

adj.

likely, probable;
persuasive.

NBHL (1)

εὑπειθέστερος, προσετικώτερος obsequentior, diligentior. Առաւել հաւան. դիւահաւան. անսացօղ. միաբան. ձայնակից.


Հաւանական, ի, աց

See full entry →

adj.

persuasible, likely, probable, plausible;
— է, չէ —, it is likely;
unlikely.

NBHL (1)

Քահանայական շնորհի հաւանական կամօք արժանի լինել։ Անխզելի պահել զմիաբանութիւն եղբայրութեան հաւանական սուրբ սիրովն. (Յճխ. ՟Դ. ՟Ի՟Գ։)


Հաւասար, աց, ից

See full entry →

adj. s. adv.

equal, like, same, conformable;
straight, plain, even, level;
equal, companion;
pendant, fellow;
—, առ —, equally, alike, likewise, conformably, in the like manner;
— թղթոյն, copy, duplicate;
— գտանիլ, լինել, to equal, to match, to be on a par or level with;
to rank, to be at par;
— հրամանին առնուլ զկատարումն, to be executed according to orders or command;
զանձն — առնէր աստուծոյ, he made himself equal with God;
զօրութիւն եւ դաւ — են առաջն նորա, force or stratagem are the same to him.

NBHL (1)

Ելեալ արտաքս ի հաւասար միաբանութենէս. (Եղիշ. ՟Ը։)


Հաւասարակից, կցի, կցաց

See full entry →

s.

companion, fellow, comrade, mate, partner.

NBHL (1)

Հաւասար. զուգահաւասար. համահաւասար. հաւասարորդ. հասարակորդ. հաղորդակից։ կցորդ. բաժանորդ. միաբան. ձայնակից. Յաստուածայինս ասի,


Պահպանանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to be guarded, kept, protected;
to beware, to take care or heed, to forbear.

NBHL (1)

Ամենայն պարապով պահպանացեալք՝ փախիջիք ի նոցա միաբանութենէն. (Վրք. հց. ձ։)


Պաշար, աց

See full entry →

s.

provision, viaticum, food, victuals;
victualing, providing, provisions, stores, equipment;
the Holy Sacrament.


Ուրախակից

See full entry →

s. adj.

sharer in a person's joy;
congratulating;
— լինել, to rejoice with;
to congratulate, to felicitate, to wish joy to, to compliment;
to feast together, to treat one another.

NBHL (1)

ՈՒՐԱԽԱԿԻՑ ԼԻՆԵԼ. συγχαίρω, συνευφραίνομαι congaudeo. որք ստէպ թարգմանին, ուրախանալ ընդ. Ուրախ լինել միաբան. խնդակից լինել.


Չարադեւ, դիւի

See full entry →

s. adj.

evil genius, devil;
possessed with a devil;
diabolical, wicked.

NBHL (1)

Երթեալ թշուառականն միաբանեցաւ ընդ չարադեւ կանայսն. (Լաստ. ՟Ի՟Գ։)


Չղջիկան, աց

See full entry →

cf. Չիղջ.


Սատար, աց

See full entry →

s.

workman, artisan, operative;
labourer, husbandman;
weaver, help, succour, aid;
helper, assistant, auxiliary;
fellow;
cause, author;
— պատմութեան, additional professor of history;
— լինել, cf. Սատարեմ.


Սատարեմ, եցի

See full entry →

va.

to help, to assist, to aid, to cooperate, to contribute, to serve;
to do, to labour.

NBHL (1)

ἑπικοσμέω auxilior, opitulor. Սատար՝ ձեռնտու՝ գործակից՝ օգնական լինել. նպաստել. միաբան գործել՝ աշխատել.


Սենեկաւոր

See full entry →

s.

recluse, solitary, hermit.

NBHL (1)

Այս դատաստան իրաւանց կացցէ եւ յաղագս սենեկաւորացն. իսկ միաբանակեցացն ամենայնի ինքեանք են ժառանգ. (Մխ. դտ.։)


Պոման

See full entry →

cf. Պայման.


Ջատագովութիւն, ութեան

See full entry →

s.

apology, defence, protection, justification, excuse, pleading.

NBHL (1)

Եթէ չմիաբանցի արդիւնքն բանիցն, ապա ի զուր է ջատագովութիւնս։ Բարի են մեզ ջատագովութիւնքն՝ որոց աստ արարք ողորմութիւն։ Զարմանալի ջատագովութիւն ջատագովութիւն տացէ ի վերայ ճշմարտին ... Զջատագովութիւնդ կեղծաւորելով՝ կարծիս արդարութեան զանձամբ կամիք արկանել. (Սեբեր. ՟Ը։ Ոսկ. ննջ.։ Իսիւք.։)


Ջոկաման

See full entry →

adj. gr.

copulative, conjunctive.

NBHL (1)

Ջոկամանք են, այսինքն շարմանեալ, որ ասի ժողով։ Ջոկամանն իբրեւ զմիաբանութիւն իմն եւ համակամութիւն եւ այլն։ Անջատականք ընդդէմ ջոկամանին. (Երզն. քեր.։)


Յուղարկեմ, եցի

See full entry →

va.

to accompany, to attend on, to escort;
to lead, to conduct, to guide;
to send, to expedite, to despatch, to forward;
to perform the funeral obsequies.

NBHL (1)

Լաւագոյն է քան զյղելն՝ յուղարկելն. հասարակագոյն եւ միաբանութեան բարս ցուցանէ. (Փիլ. լին. ՟Դ. 20։)


Յուսակցիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to hope together, to mutually encourage with hope.


Յօդ, ից

See full entry →

s. gr.

articulation, joint, juncture;
bond, tie, link, connexion;
article.

NBHL (1)

Պահել զմիաբանութիւն հոգւոյն յօդիւ խաղաղութեան. (Եփես. ՟Դ. 3.)


Յօդակապութիւն, ութեան

See full entry →

s.

junction, conjunction, bond, union, connexion.

NBHL (1)

Պահել զնոյն միաբանութիւն յօդակապութեամբ հոգւոյն։ Անդամ ապականեալ ոչ կարէ պահել զյօդակապութիւն գլխոյն. (Սկեւռ. յար.։)


Յօժարափոյթ

See full entry →

adj. adv.

eager, ready to, disposed to;
eagerly;
—ք հակառակութեամբ, contentious, litigious, quarrelsome.

NBHL (1)

Ոխապահք, յօժարափոյթք հակառակութեամբ, նենգալիցք։ Ամենայն նահատակք յօժարափոյթ անցանեն ընդ ձեր փորձ հանդիսից։ Յօժարափոյթ ընթանայ ի շինութիւն միաբանութեան. (Մծբ. ՟Ժ՟Թ։)


Նայ, ից

See full entry →

adj. s. gr.

humid;
semi-vowel, liquid letters.

NBHL (1)

Նաւաստական իրիս արուեստ զնա՛յ տառին (այսինքն զխոնաւ տարերն) ճանապարհորդութիւն քան զյերկիրն գնացս եւ՛ս դիւրագոյնս կազմէ։ Զերկուս անջատեալ ազգ մարդկան՝ միջնակայութեամբ նա՛յ տառիդ ի միաբանութիւն յարմարական սիրոյ ածիցէ. (Պիտ.։)


Յարեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Յարեցուցանեմ.

NBHL (1)

ՅԱՐԵՄ ՅԱՐԻՄ. συνάπτω, -ομαι, ἑρείδω conjungo, copulo, confirmo, fulcio, haereo προστίθημι appono, addo κολλάω, προσκολλάω, -ομαι agglutino, -or, adhaereo եւ այլն. Յար՝ այսինքն առընթեր՝ կից դնել. կցել, իլ. յարմարել. միաբանել. զօդել. յաւելուլ. յանկուցանել. յանկչել. միանալ՝ միաբանիլ. յօդիլ. կռուիլ. կպցընել, յարուիլ, կպչիլ, փակչիլ. (լծ. յն. լտ. երի՛տօ, հէ՛րէօ. թ. եարան, եւ այլն)


Յարմարակից

See full entry →

adj.

symmetrical, proportioned;
analogous.

NBHL (1)

συναρμόθεις coaptatus. Համեմատ. պատկանեալ. պատշաճ. սեպհական. քաջայարմար. միաբան զօդեալ.


Յարմարապէս

See full entry →

adv.

suitably, well, fitly, properly, decently.

NBHL (1)

ἑπιτηδείως, εὑαρμόστως, ἁκολούθως, κατὰ τὸ ἁκολούθον apte, commode, rite, consequenter. Յարմա՛ր. ըստ կարգի. ի դէպ. հետեւաբար. ընտրողութեամբ. օրինօք. միաբան.


Յարմարեմ, եցի

See full entry →

va. mus.

to adapt, to make proper or fit, to qualify, to proportion, to accommodate, to arrange, to adjust;
to tune, to accord, to put in tune.

NBHL (1)

ՅԱՐՄԱՐԵՄ ՅԱՐՄԱՐԻՄ. ἀρμόζω, ἑφαρμόττω, -ομαι apto, adapto πλέκω, συνπλέκω necto, connecto եւ quadro, convenio, congruo. Յարմար առնել, եւ լինել. յարել. յարդարել. յերիւրել. ի դէպ պատշաճել. միաբանել, իլ. յօրինել. կարգաւորել. յօդել. կցկցել. շարայարել. ձեւացուցանել. կեղծել. յարմարցընել.


Յարմարուած

See full entry →

cf. Յարմարումն.

NBHL (1)

Զյարմարութիւն եւ զմիաբանութիւն (ձայնից եւ տարերաց) զանգակքն երեւեցուցանեն։ Որք ըստ երաժշտականութեան յարմարութիւնք են։ Անհնար է ձայնակցութիւն ի յարմարութենէ եւ յանյարմարութենէ լինել երբէք. (Փիլ.։)


Յարմարութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Յարմարումն.

NBHL (1)

Զյարմարութիւն եւ զմիաբանութիւն (ձայնից եւ տարերաց) զանգակքն երեւեցուցանեն։ Որք ըստ երաժշտականութեան յարմարութիւնք են։ Անհնար է ձայնակցութիւն ի յարմարութենէ եւ յանյարմարութենէ լինել երբէք. (Փիլ.։)


Յարմարումն, ման

See full entry →

s. mus.

fitness, suitableness, adaptability, conformity, analogy, congruity, concordance;
proportion, symmetry;
attitude, adaptation, application;
aptitude, disposition, capacity, ability, sufficiency;
accord, harmony, concord.

NBHL (1)

Զյարմարութիւն եւ զմիաբանութիւն (ձայնից եւ տարերաց) զանգակքն երեւեցուցանեն։ Որք ըստ երաժշտականութեան յարմարութիւնք են։ Անհնար է ձայնակցութիւն ի յարմարութենէ եւ յանյարմարութենէ լինել երբէք. (Փիլ.։)


Մխիթարակից լինիմ

See full entry →

vn.

to be consoled or comforted mutually.


Մշտապաշտօն

See full entry →

adj.

instant in prayer, constant in worship, fervent, devout, pious;
assiduous.


Մեծապանծ

See full entry →

adj.

boastful, bragging;
superb, eminent, excellent, glorious;
— յաղթութիւն, signal victory;
— լինել, to praise or vaunt oneself too much, to pretend to, to boast.


Մեկուսութիւն, ութեան

See full entry →

s.

separation;
retirement.

NBHL (1)

Աստուծոյ առ մարդիկ միաբանութիւն, որպէս եւ ընդդէմն՝ մեկուսութիւն։ Միշտ մեկուսութեամբ վեհիցն՝ պատուեալ լինի վատթարն, զնոցայն ժառանգելով զդաս. (Փիլ. լին. եւ Փիլ. նխ. ՟բ.։)


Մեղկ, ից

See full entry →

adj. fig.

soft, loose, slack, flabby;
weak, faint, nerveless, indolent, effeminate, languid, cowardly;
slothful, sluggish.

NBHL (1)

Ի մի միաբանութիւն զմեղկն եւ զտարածն ածէ. (Սեբեր. ՟Գ։)


Մեղու, աց

See full entry →

s.

bee;
ձագ —աց, drone maggot;
գունդ, պարք —աց, swarm of bees;
գործասէր, ճարտար —, diligent, industrious bee;
— բզզէ, the bee buzzes.

NBHL (1)

(լծ. յն. մէ՛լիսսա. μέλισσα apis. Մեղրագործ ճանճն ոսկեգոյն՝ գործասէր եւ միաբանակեաց. ոյր զէնն է խայթոց իւր. թո՛ղ զվայրենի մեղուս ազգի ազգի. եբր. տէպպօրա.