Definitions containing the research լակ : 661 Results

Կալանաւոր, աց

See full entry →

adj. s. s.

detained in prison, prisoner, captive;
police-man.


Կախեմ, եցի

See full entry →

va.

to hang, to suspend;
to hang on, to attach to;
to hang up, to hook, to clasp;
— զբեւեռաց, to hang from a nail.

NBHL (1)

Փափաքանօք գորովոյ զմանկանէն կախեալ էր։ Զառասպելական սռեղծուածոցն կախեալք. (Փիլ.։)


Կրկնոց, աց

See full entry →

s.

mantle, cloak;
hooded cloak;
pilot-coat.

NBHL (1)

ԿՐԿՆՈՑ 2 (ի, ից.) գ. Կրկնութիւն ամուսնութեան սխալական՝ կարծելով վախճանեալ զամուսինն բացական.


Կրկնոց, ից

See full entry →

s.

bigamy contracted in ignorance.

NBHL (1)

ԿՐԿՆՈՑ 2 (ի, ից.) գ. Կրկնութիւն ամուսնութեան սխալական՝ կարծելով վախճանեալ զամուսինն բացական.


Կրօն, Կրօնք, նից

See full entry →

s.

religion, faith;
religious order, monastic life;
law, right, custom, usage;
manners conduct, life;
sect;
— աստուածպաշտութեան, the true faith.

NBHL (1)

Թողին զկրօն առաքելական եկեղեցեացն. (Բուզ. ՟Զ. 2։)


Կրօնաւորութիւն, ութեան

See full entry →

s.

monastic life;
religion, piety;
թողուլ զ—, to throw off the cowl.

NBHL (1)

Առաքելական կամ հրեշտակական կրօնաւորութեամբ քաղաքաւարեալ. (Ճ. ՟Ժ.։ Մանդ. ՟Ժ՟Ը։)


Ղօղանջումն, ման

See full entry →

s.

cf. Ղօղանջութիւն.

NBHL (1)

Զբանիցն ղօղանջումն, զկաքաւս ոտիցն։ Թողցուք զղօղանջուն առասպելական բանից. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 14. 20։)


Ղօղանջիւն

See full entry →

s.

cf. Ղօղանջութիւն.

NBHL (1)

Զբանիցն ղօղանջումն, զկաքաւս ոտիցն։ Թողցուք զղօղանջուն առասպելական բանից. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 14. 20։)


Ճակաճանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

lecherousness, lasciviousness;
whoredom;
fornication.

NBHL (1)

Յայս միտեալ վարեցաւ ճակաճանութիւն։ Անխուզ վաւաշոտութիւնք շռայլական ճակաճանութեանց. (Պիտ.։)


Ճայթեմ, եցի

See full entry →

vn.

to shiver, to splinter, to split;
to crackle, to crack, to crash;
to burst, to blow up, to chap.

NBHL (1)

Որպէս մեք ի ճայթել որոտման, եւ շողալ փայլակման զգլուխս ի վայր արկանեմք. (Գէ. ես.։)


Հաւաքական, ի, աց

See full entry →

adj.

collective.

NBHL (1)

Հաւաքականաց յիրողութեանց։ Ըստ հաւաքականին միայն, եւ կամ ըստ բոլորին։ Ստոյիկեանքն ասէին մասն գոլ հաւաքականն՝ իմաստասիրութեան, իսկ արիստոտէլականքն գործի. իսկ պղատոնականքն ե՛ւ գործի ե՛ւ մասն։ Հաւաքականն նիւթ ունի զձայնս, իսկ կատարումն զապացոյցն. (Անյաղթ վերլծ. արիստ.։)


Հեթանոս, աց

See full entry →

s.

heathen, pagan, paynim, gentile;
infidel, idolater, barbarian;
nation, people;
—ք, the heathen.

NBHL (1)

Բառ յն. է՛թնօս, էթնիգօ՛ս (լծ. հյ. Ազն, յայլմէ ազնէ) ἕθνος , ἑθνικός gens, populus, ethnicus, gentilus, paganus ἁλλόφυλος alienigena. Որ ոչն էր երբեմն յազգէ հրէից, կամ այժմ չէ յազգէ քրիստոնէից. օտարազգի, այլազգի. եւ Այլակրօն. անհաւատ. բարբարոս. եւ Ազգք եւ ժողովուրդք երկրի. եբր. կօկ


Կողահոս

See full entry →

adj.

flowing or issuing from one side.

NBHL (1)

Հոսեալ ի կողէն քրիստոսի. կողակայլակ.


Մերունակ

See full entry →

adj.

our;
cf. Մերակերպ.

NBHL (1)

Յորժամ մարմնովըն մերունակ՝ ծագէ յերկնից որպէս փայլակ. (Շ. այբուբ.։)


Միագոյն, գունից

See full entry →

adj.

monochromatic;
of the same colour, uniform.

NBHL (1)

ՄԻԱԳՈՅՆ. որպէս Միագոյ. համագոյ. կամ անայլայլակ՝ նոյն եւ նման.


Միահաւան

See full entry →

adj. adv.

unanimous, of the same opinion;
unanimously.

NBHL (1)

Միահաւանս բարբառելով առաքելական բանիցն. (Իսիւք.։)


Միայնաւորական, ի, աց

See full entry →

adj.

only, indivisible;
monastic.

NBHL (1)

Ամենայնիւ պսակեսցի (գր. լուս) առաքելականաւ, հայրապետականաւ եւ միայնաւորականաւ. (Կիր. պտմ.։)


Միութիւն, ութեան

See full entry →

s.

one, unit;
unity, union, reunion;
concord, accord.

NBHL (1)

Երկուց միութեան անայլայլականի կապ պատկանակիր. (Նար. կուս.։)


Պարկեշտացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to render wise or modest, continent or abstinent, to give an air of decency.

NBHL (1)

Աստուած գոլով բնութեմբ, եւ զմարդոյս պարկեշտացուցանէ բնութիւն, հաղորդ ցուցեալ զնա սրբազանից եւ աստուածայնոցն պատուոց։ Պարծանօք առաքելականօք զսուրբս ձեր գլուխդ պարկեշտացուցանէ. (Պրպմ.։)


Պարսպեմ, եցի

See full entry →

va. fig.

to encircle with a wall, to wall;
to construct or elevate a rampart, to fortify;
to separate by a wall;
to protect, to shelter;
— or ի բաց —, to separate, to divide, to send away, to remove, cf. Որոշեմ, cf. Հեռի առնեմ, cf. Մեկուսացուցանեմ.

NBHL (1)

Խորհէին լակեդմոնացիք պարսպել սպարտէ։ Պարսպելի է. (Պիտ.։)


Պղծեմ, եցի

See full entry →

va.

to soil, to contaminate, to stain, to spot;
to profane, to pollute, to abuse;
to abhor, to detest, to execrate;
— զկոյս, to violate, to dishonour.

NBHL (1)

ՊՂԾԵԼ. μολύνω inquino, polluo. մալակոնել. Շաղաքել. թաթաւել. աղտեղել.


Համբերական, ի, աց

See full entry →

cf. Համբերատար.

NBHL (1)

Ուր կայցէ համբերութիւն. ժուժկալական. տոկուն, եւ համբերօղ. համբերելով.


Համեմատութիւն, ութեան

See full entry →

s. math. adv.

comparison, confront;
proportion;
analogy, relation, conformity, correspondence, harmony, eurythmy, symmetry;
ratio, proportion;
— գրոց, collation;
բառնալ զ—ն, to disproportion;
համեմատութեամբ, proportionably, in proportion, proportionally, symmetrically;
comparatively, in or by comparison, relatively, in reference.

NBHL (1)

Տեսանե՞ս զհամեմատութիւն մարգարէական եւ առաքելական եւ աւետարանական պատգամացն. (Խոսր.։)


Համեստանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to become modest or wise, to put on a modest look.

NBHL (1)

Առաքելական խրատուքն համեստանալ. (Սարգ. ՟ա. պետր. ՟Ե։)


Հայեցի

See full entry →

adj.

Armenian.

NBHL (1)

Ազատ ոմն հայեցի զօրաց վասլին որդի տաճատայ իշխանին տարոնոյ։ Խատապ եւ վասիլակ իշխանք հայեցիք (զօրավարք յունաց՝ իբր հայհոռոմք). (Ուռհ.։)


Հանապազահոս

See full entry →

adj.

running or flowing continually.

NBHL (1)

Բխմունք հանապազահոսք, մշտակայլակք, եւ յարընթացք. (Նար. առաք.։)


Հանդերձ, ից

See full entry →

s.

coat, clothes, garb, attire, wearing apparel;
old clothes;
preparation, show, pomp, magnificence;
— շքեղ, լայն, magnificent, flowing robe;
— առանց խորշխորշանի, garment without folds;
— արքայական, royal robe;
հեծելազն —ք or —անք, riding habit;
— բաղանեաց, bathing gown;
—ք նորք, a suit of new clothes;
— հարսանեաց, wedding garb;
— սգոյ, mourning;
արկանել զիւրեւ — այրութեան, to wear widow's weeds;
ի բաց հանել զ— այրութեան, to put of widow's weeds.

NBHL (1)

Հանդերձ առանձինն մտից եւ ռոճկաց։ Հանդերձ ամենայն ստացուածոց վնասուց։ Հանդերձ տասնեակ թուոյ առաքելական գնդին. (Խոր. Բ. 21։ Պիտ.։ Սարգ.։)


Հանդերձ

See full entry →

prep.

with, along with, together with;
եղբարբքն —, with his brothers;
— այնու, withal, besides, moreover;
— այսու ամիենայնիւ, all the same, in spite of all that;
after all, however;
— ամենայն թերութեամբքն, in spite of all his faults or defects;
— սոքիմբք, with all that;
at the same time;
այլովքն —, et cetera, etc., and so of the rest, so on, so forth.

NBHL (1)

Հանդերձ առանձինն մտից եւ ռոճկաց։ Հանդերձ ամենայն ստացուածոց վնասուց։ Հանդերձ տասնեակ թուոյ առաքելական գնդին. (Խոր. Բ. 21։ Պիտ.։ Սարգ.։)


Հանդուրժեմ, եցի

See full entry →

vn.

to suffer, to support, to sustain;
to last, to endure, to resist;
to be able.

NBHL (1)

Չկարէ հանդուրժել, իբր ի փայլականէ ի բաց փախչի. (Սարգ. յկ. ՟Թ։)


Հացարար, աց

See full entry →

s.

baker, bread-maker.

NBHL (1)

πέσσων pistor ἁρτοποιός panificus. Արարօղ կամ գործօղ հացի. որ եւ ասի ՀԱՑԱԳՈՐԾ, ՀԱՑԵՓԵԱՑ. եւ որ գործէ ղպլակինդիս եւ այլն. հաց շինօղ՝ եփօղ.


Հաւահալած

See full entry →

s.

scare-crow.

NBHL (1)

ՀԱՒԱՀԱԼԱԾ որ գրի եւ ՀԱՒԱԼԱԾ. Այն ինչ՝ որ հալածէ զհաւս. որպէս խրտուիլակ, գործի հողմաշարժ, կամ թռչուն վանդակաւ պահեալ առընթեր մրգապահաց՝ ի խրտուցանել զօդաթռիչ թռչունս.


Սովոր, ից

See full entry →

adj.

accustomed, used to, inured, trained;
customary, usual, habitual, wont;
familiar;
— լինել, to be accustomed or used to;
որպէս — էր, as he was wont to, as he was in the habit of.

NBHL (1)

ՍՈՎՈՐ. Սովորական ինչ. ընդելական. հասարակ. յաճախեալ.


Սովորական, ի, աց

See full entry →

adj.

usual, common, ordinary, customary, habitual, familiar.

NBHL (1)

Սովորականաւ ընդելականաւն հաւատասցեն երկիրպագանել խաչին փայտի։ Յաղթեսցէ սովորական ցանկութեանցն. (Ագաթ.։ Յճխ. ՟Է։)


Սռնչանք

See full entry →

cf. Շռնչան;
cf. Սռինչք.

NBHL (1)

Զի՞նչ ձեւ զմայլական պարառաբար կաքաւողացն խնջիւնս եւ սռնջանս, եւ ոտիւք թափառումն։ Եւ այլ ուրեմն խնձորս սռնչանս անդամաբեկ խաղուցն հայելի գեղմն։ Իբրեւ զտղայ խաղալիկ ի խնձորս սռընչանս վազիւք տատանէի զնա բազում բանիւք. (Մագ. ՟Ծ՟Դ. ՟Կ՟Թ. եւ Մագ. յիշ. ոտ. մանուչ։)


Ստաբանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Ստախօսութիւն.

NBHL (2)

Լռութեամբ (լեզուիդ՝) ձեռն քո ստաբանութիւն քարոզէ՝ շուրջ փայլակեալ ի մատանեաց ականց. (Բրս. ընչեղ.։)

Որ այսքան առասպելական ստաբանութեանցս գտաւ գլուխ։ Անդր եւս քան զքերթողացն զանցանէ ստաբանութիւն։ Զի թէ գոյր հնար յաղագս ստաբանութեանցն զյաղթութեանն առնուլ մրցանակ. (Պիտ.։)


Ստեղծաբանեմ, եցի

See full entry →

va.

to invent, to find out, to forge.

NBHL (1)

Ի հմտութենէ քերթողութիւնքն ստեղծաբանին ըստ զանազան իրաց առասպելական պատմութեանց. (Երզն. քեր.։)


Ստերիւր

See full entry →

adj.

strayed, erred, roving, astray.

NBHL (1)

ՍՏԵՐԻՒՐ կամ ԸՍՏԵՐԻՒՐ. ա. Թիւր. ելեալ ըստ երիւր կամ ըստ յերիւր՝ այսինքն արտաքոյ արահետ ճանապարհի կամ կարգի, խոտորեալ. սխալական.


Պաճուճապատանք, նաց

See full entry →

s.

doll, puppet, baby.

NBHL (1)

κενοτάφιον, -ια cenotaphium, simulacrum vanum. ըստ եբր. թերափ, թերափիմ. Պաճոյճ պատանօք պատեալն՝ հանգոյն մեռելոյ կամ արձանի եւ խրտուիլակի.


Պայծառակերպութիւն, ութեան

See full entry →

s.

Transfiguration.

NBHL (1)

Պայծառակերպիլն. պայծառութիւն կերպարանաց. մանաւանդ Այլակերպութիւնն Քրիստոսի ի Թաբոր. καταμόρφωσις transfiguratio.


Պայղակումն, ման

See full entry →

s.

dazzling, hallucination.

NBHL (1)

Շլացութիւն որպէս յերեսաց փայլակման. բլշակնութիւն, մթագնութիւն. կամ փայլիւն շլացուցիչ.


Ուրուական, ի, աց

See full entry →

adj. s.

fantastic, imaginary, visionary, false, apparent, chimerical;
shadow, image, phantom, spectre;
idol, image;
rough-draught, sketch;
—ք, manes, shades, apparitions, ghosts, visions;
—ք մարդկան, statue, likeness;
— պղծութիւն, nocturnal pollution.

NBHL (2)

φανταστικός speciem meram habens ἵνδαλμα species, spectrum . Ի բառէս Ուրու. (ռմկ. րույ, իւրեա ). որպէս թէ երեւական. երեւութական ինչ. երազական. ցնորական. խօլական. եւ Ցնորք. երազ. երեւոյթ առ աչս. պատկեր. ստուեր. օրինակ. տեսիլ նմանութեան. խէյալ, խէյալ կիպի. (լծ. հյ. խօլ)

Ոչ աղտեղիլ յուրուական ինչ պղծութենէ։ Զբազմագլխեան անդամս ուրուականս գաղտնեաց ամօթոյս. (իբր խօլական. որպէս թէ խէյալական) (Նար. ՟Ղ՟Գ. եւ ՟Հ՟Ա։)


Չնաշխարհիկ

See full entry →

adj. s.

celestial, divine, superhuman, supernatural;
excellent, extraordinary, matchless, rare, singular;
phoenix.

NBHL (1)

Յորմէ բղխեալ հոսէ կենսակայլակ վտակն ... նոր եւ չնաշխարհիկ՝ նորոգչին տիեզերաց. (Անան. եկեղ։)


Սաստկակսկիծ

See full entry →

cf. Դառնակսկիծ.

NBHL (1)

Սաստկակսկիծ քրտնակայալակն. (Տաղ.։)


Սատիրական, ի, աց

See full entry →

adj.

satirical.

NBHL (1)

Սատիրականս անուանելով, իբրու ասեն՝ նմանեն զայլակերպս. (Պղատ. օրին. ՟Է։)


Սենեկաւոր

See full entry →

s.

recluse, solitary, hermit.

NBHL (1)

Միանձն հանդարտեալ յառանձին խցի կամ խղի. արգելական.


Սեռակնաձեւ

See full entry →

adj.

of an universal or resplendent form (the Cross).

NBHL (1)

Ով խաչ սեռականաձեւ։ Զմականունս խաչին պատուականի, սեռակնաձեւ, քառաթեւ, բոցանիշ, փայլակնահրաշ. (Ճ. ՟Բ.։)


Սեռակոտոր

See full entry →

adj.

of several species, diversified, various, subdivided, heterogeneous.

NBHL (1)

Փղաց ոսկերօք սեռակոտոր այլայլակ գունովք երանգոց. (Նար. խչ.։)


Սրեմ, եցի

See full entry →

va. fig.

to grind, to sharpen, to whet, to point, to set, to give an edge, to acuminate;
to spur, goad or urge on, to stimulate, to rouse up, to excite, to stir.

NBHL (1)

Սրեսցէ զհատու բարկութիւնն ի սուսեր։ Սո՛ւր սո՛ւր, սրեա՛ց եւ զայրացի՛ր։ Սուր սրեալ։ Նետք քո սրեալ են։ Սրել զեղջիւրս։ Ոյք սրեցին զլեզուս իւրեանց որպէս սուսեր։ Սրեցին զլեզուս իւրեանց որպէս զօձի։ Սրեալ առաւել քան զսուր երկսայրի։ Սրեցից իբրեւ զփայլակն զսուսեր իմ.եւ այլն։


Սքանչելատես

See full entry →

adj.

cf. Սքանչելատեսիկ.

NBHL (1)

Սքանչելի տեսլեամբ. հիանալի կամ հրաշապէս երեւեալ. ահաւոր. սքանչելագեղ. սքանչելակերպ.


Վազ, ից

See full entry →

s. adj. adv.

course;
leap, jump, gambol, caper, antics, gallop;
palpitation;
neighing after;
ի —, — առ —, swiftly, at full speed;
by fits and starts;
—ս առնուլ, to run, to gallop, to gambol, to frisk about, to play antics.

NBHL (1)

Քիոնիս զակոնացի ի ստադինի, որոյ մի վազ էր իբրեւ կանգունք (յն. ոտք)։ Վազեաց զեփրատաւ առաւել քան զլակոնացին քիոնեայ վազսն իբրեւ կանգնոց չափ. (Եւս. քր. ՟Ա։ Խոր. ՟Գ. 40։)