very far;
from afar;
out;
cf. Բաց.
Ի բացէ ի բաց ազդ առնէ տալ աւետիս. (Վեցօր. ՟Ը։)
to lose all shame, to be shameless.
Մինչդեռ ամօթխածն իցէ, ստէպ խրատիցես ... մինչեւ քողընկէց բացխփիկն խաղայցէ։ Բացխփնիկ նափորտամբն խաղայցէ. (Ոսկ. եփես. եւ Ոսկ. ՟ա. տիմ. (յն. այլազգ։))
act of opening, opening, discovery, expansion, extent.
Ընդ ինքեանս աղօթել յարդարէին բազում բացմամբ սրտի. (Սոկր.։)
Որպէս առաջին ադամաւն փակումն եղեւ դրախտին, երկրորդաւս եղիցի բացումնն. (Պիտառ.։)
far, very far;
— ի բաց cf. Բաց.
Ի տղմատիպ կենցաղական շաղախմանցս, որք ի կենցաղումս, ի բացուստ (այսինքն հեռի) ելով. (Մագ.։)
who lives, sleeps in the open air;
shelterless;
uncovered, in the open air, under the open sky;
— լինել, to sleep, to lodge in the open air or under the stars;
to pass the night in the fields.
Հանապազ բացօդեայ կայք ի հօտի. (Շիր.։)
cf. Բացօթեագ.
Հանապազ բացօդեայ կայք ի հօտի. (Շիր.։)
sufficient, fit, capable, competent, qualified;
worthy, capacity, ability;
—ն or Աստուած —, God, omnipotent, Almighty;
— լինել, to suffice, to be capable;
— լինել անձին, to content one's self;
— առնել, to enable, to capacitate;
to content, to satisfy;
"sufficiently, enough;
ըստ —ի, passably, tolerably, so-so;
— է, it is enough, it suffices, cf. Շատ է;
չէ —, it is not enough or sufficient."
Բաւական եղեւ նմա յանապատի. (Օր. ՟Լ՟Բ. 10.) իմա՛, շատացոյց զնա։
Մինչեւ ի լիութիւն բաւականի։ Կերակուր եւ կենդանութիւն բաւականի ընդ տիեզերս ամենայն երկրպագուաց քոց։ Յերեւելիս ական տեսանելեաց բաւականի. (Ագաթ.։)
capacity, ability, competence, aptness.
Ուստի՝ ԲԱՒԱԿԱՆՈՒԹԵԱՄԲ, իբր մ. Բաւականաբար. հերիք. լիով.
to suffice, to be capable, to be able;
to furnish;
to suffer.
Իսկ զայլ գաւառացն եւ քաղաքացն զանցս աղետից ո՞ր միտք բաւեն. այսինքն տանել կարեն. (Լաստ. ՟Ժ՟Բ։)
repair.
Բառ եբր. պատաք, կամ վատաք. յորմէ եւ յն. βεδέκ bedek կամ ἑπισκευασμός instauratio Նորոգութիւն խարխալեալ շինուածոց. կամ Հնութիւն նորոգելի. որպէս եւ ի Հին բռ. ասի անխտիր.
broken;
deject.
Աղաչել բեկ սրտիւ, եւ խոնարհ ոգւով. (Նար. երգ.։)
Ասէ մարկիանոս բեկ սրտիւ, եւ ցած ձայնիւ. (Ճ. ՟Բ.։)
Նա՛ է Քրիստոսի աշակերտ, որ զգօն եւ հանդարտ է, եւ բեկ եւ խոնարհ սրտիւ. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 14։) յն. հեզ. ἑπιεικής mitis
Որք ընդունայն աշխատին, եւ բե՛կ ենսրտիւ. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. ըստ ձ. ուր տպ. բեկին։)
to break;
to break to pieces;
to crack, to split;
to dishearten.
Ոմն պահէ խոնարհեցուցեալ զպարանոցն իբրեւ անուր, եւ բեկանել զհաց աղքատին ոչ կամի. (Ոսկիփոր.։)
Բեկմամբ մեծաւ բեկաւ կոյս դուստր ժողովրդեան իմոյ։ Կրկին բեկմամբ բե՛կ զնոսա։ Բժշկել զբեկեալս սրտիւք։ Բժշկէ զբեկեալ սիրտմ։ Հեծեծեսջի՛ր բեկեալ միջովք քով.եւ այլն։
ԲԵԿԱՆԵԼ ԶՍԻՐՏ. ԲԵԿԱՆԻԼ ՍՐՏԻ. θραύω confringo, dolore afficio Սրտակտուր առնել, լինել. մաշել ցաւով, ճմլել. վշտագնել, իլ. տրտմել եւ վհատիլ. լքանիլ. սիրտը տրորիլ, սիրտը կտրիլ, չդիմանալ, աւրըւիլ.
Բեկեալ սրտիւ. (կամ անձամբք բեկելով. Նար.)
Ձայն որոտման ահաղ սաստիկ բեկանէ զսիրտս մարդկան. իսկ սորտ բարբառս բեկանէ զդեւս յիշխանութեան նոցա։ Մեզ յայտ լիցի՝ որպէս բեկանին նոքա. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 6. եւ այլն։)
breaking;
rupture, fracture;
fraction;
refraction;
rebuff;
— ոգւոյ, discouragement, despondency.
Իբրեւ զբեկումն խեցեղէն անօթոյ բրտի մանր խորտակելոյ. (Ես. ՟Ժ՟Ե. 15։)
Ջերմեռանդ արտասուք, եւ բեկումն սրտի. (Յճխ. ՟Ժ՟Թ։)
to break to pieces, to break.
Գտին զայն կործանեալ եւ բեկտեալ. (Ճ. ՟Բ.։)
Խեցեղէն բեկտի եւ մանրի. (Ոսկ. ՟բ. տիմ.։)
Տօթաւերաշտացեալ բեկտիս, հիւսիսով ցրտանաս եւ կասիս. (Պիտառ.։)
byssus, muslin.
ԲԵՀԵԶ կամ ԲԵՀԷԶ. βύσσος byssus, linum exqusitissimum որ եւ ՎՈՒՇ. Կտաւ ազնիւ եւ բարակ. թելն նորա եւ մանեալն, որպէս եւ անկուածն, կամ սպաս եւ հանդերձ կազմեալ. նոյն բառ է գրեթէ յամենայն ազգս. (յն. եւ լտ. վ՛իսսօս, պի՛սսուս. արաբ. պիւզուզ, պէզզ. եբր. վուձ, զէզ, վատ, պատին. թ. ինճէ պէզ, պիւզպէնդ ).
that beholds the altar or sanctuary;
clerk, clergyman.
βηματίζων qui rem divinam in suggestu vel sacrario agit Եկեղեցական կամ աշտիճանաւոր՝ որ կարէ մտանել ի դաս կամ մանաւանդ ի խորանն. կղերկոս, պաշտօնեայ. սարկաւագ. քահանայ.
burden, load, weight;
cargo;
duty;
bale.
Կոտորեաց բեռն մի փայտի, եւ եդ զայն ի վերայ ուսոց իւրոց։ Որպէս բեռն ծանր ծանրացան ի վերայ իմ։ Ի բացարար ի բեռանց զթիկունս նորա։ Տեսանիցես զգրաստ ընկերի քոյ անկեալ ընդ բեռամբ։ Կախէին բեռն գրաստուց։ Անդ էր նաւն թափելոց զբեռինսն։ Մի՛ ոք իշխեսցէ մտանել բեռամբ յաւուր շաբաթու ընդ դրունսն Երուսաղէմի.եւ այլն։
Կամ Պատուիրանք. օրէնք, հարկք. պարտիք.
cf. Բեռնաբարձ.
Յառաջին տիոցն՝ լծաբարձ լինել պատուիրանացն Աստուծոյ եւ բեռնակիր. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Թ։)
Այլք յարարածոց առ ի զգեստիցն եւ կերակրոցն, եւ բեռնակրացն, եւ երկրագործութեանցն սպասաւորութիւն. (Լծ. ածաբ.։)
carriage, conveyance;
cargo.
Եթէ էշ ստանայ, եւ նա հանդարտիկ ի հնազանդութիւն բեռնակրութեան կայ. (Ոսկ. ես.։)
come now ! come on!
Պշուցեալ էին եւ ընդ բազմապատիկ բեր դրախտին պտղոցն։ Զբեր մրգոյն։ Ամենազգի բերօք պտղօք։ Մոշայ վայրի, որ է բերք լերին։ (Հող) արգաւանդ ի բերս բուսոց. (Վրդն. ծն. ել։ )
Բազում անգամ եւ սխալանացն յինքեան ցուցանէ բերս՝ մշակականն, զանբերութեանց պտղոյն եւ զկարկտիցն. եւ զինուորականն զպարտութեանցն. (Պիտ.։ )
Խորտիկս կերակրոց յօդոյ՝ լորամարգոյ բեր. Փիլ. ժ. բան.։ Պարգեւեն եւ նոցա ի յիւրեանց բերոյն (ի բերեալ որսոյն). (Փարպ.։)
Բե՛ր յաւէտ ընդ գնասցուք, զոր եւ օգտակար գոլ ասեմք։ Բե՛ր այժմ ի խորս նոցա իմացուածոց իջուցեալ զմիտս՝ զճշմարտութեան գիւտ անտի հանցո՛ւք. (Պրպմ.։)
product, fruit;
a not in music.
Պշուցեալ էին եւ ընդ բազմապատիկ բեր դրախտին պտղոցն։ Զբեր մրգոյն։ Ամենազգի բերօք պտղօք։ Մոշայ վայրի, որ է բերք լերին։ (Հող) արգաւանդ ի բերս բուսոց. (Վրդն. ծն. ել։ )
Բազում անգամ եւ սխալանացն յինքեան ցուցանէ բերս՝ մշակականն, զանբերութեանց պտղոյն եւ զկարկտիցն. եւ զինուորականն զպարտութեանցն. (Պիտ.։ )
Խորտիկս կերակրոց յօդոյ՝ լորամարգոյ բեր. Փիլ. ժ. բան.։ Պարգեւեն եւ նոցա ի յիւրեանց բերոյն (ի բերեալ որսոյն). (Փարպ.։)
Բե՛ր յաւէտ ընդ գնասցուք, զոր եւ օգտակար գոլ ասեմք։ Բե՛ր այժմ ի խորս նոցա իմացուածոց իջուցեալ զմիտս՝ զճշմարտութեան գիւտ անտի հանցո՛ւք. (Պրպմ.։)
mouth;
entrance, opening;
narrow entrance of a harbour;
orifice;
defile;
anus;
— ի —, face to face;
ի —, ի —ոյ, by heart, by rote, cf. Անգիր;
ի — գիտել, ուսանել, առնուլ, ունել, to learn by heart;
— սրոյ, edge;
— գետոյ, mouth;
արկանել, կոտորել ի — սրոյ, հարկանել —ով սուսերի, to kill with the sword, to put to the sword;
ի — սովուն, at the beginning of the famine;
ըստ —, each, so much a head, apiece;
աղաղակէր ամենայն —, every one or body cried out, all the people cried out;
— ժողովոյն, orator of the assembly or council;
նա եղիցի քեզ —, he will speak for you;
գրել ինչ ի —ոյ ուրուք, to write under dictation;
ի —ս լինել, հարկանել, տապալիլ, — ի վայր անկանիլ, to fall upon one's face;
գոյժ ի — առնուլ, to bring bad news;
երդս ի — առնուլ, to sing, to warble;
ի —ոյ ուրուք, on account of or in the name of some one;
ի մի՝ ընդ մի —, ի միոջէ —ոյ, with one voice, unanimous, cf. Միաձայն, cf. Միաբերան;
— ի վայր, ի վերայ —ոյ, lying upon one's face;
ընը — ածել, to repeat incessantly;
բանս ի — դնել, to suggest, to hint;
—ք ճրադաց, cf. Բազմակալ.
Սկսան բանս ի բերան դնել մոգպետին. (Եղիշ. ՟Ը։)
Գրեաց բարուք ի բերանոյ Երեմիայի ... Գրեցեր ի բերանոյ իմոյ։ Ուստի՞ գրեցեր, յո՞յր բերանոյ. եւ ասէ ցնոսա բարուք, ի բերանոյ Երեմիայի. (Երեմ. ՟Լ՟Զ. 4. 18։)
that has the mouth open, open-mouthed;
delighted to admiration;
open-mouth, open-mouthed;
— լեալ հայել, — պշուցեալ հայել, to gape after, at, for, to desire ardently, to long for impatiently, to contemplate open-mouth.
Որում բերանաբաց կալով ի փափագման դասք սերովբէից. (Լմբ. ստիպ.։)
to form itself a mouth, to open, to flow away, to stream.
Տե՛ս անդ բերանացեալ զխոցուածս տիգին. (Լմբ. պտրգ.։)
to carry, to bring, to bear;
to produce;
to conduct, to lead back, to drag along;
to provoke;
to refer;
to render;
to suffer, to support;
— զնմանութիւն, to imitate;
to resemble, to be like;
յինքեանս — զկեղծիս, to feign, to dissimulate, to pretend;
— ընդ միոյ երեսուն, to give thirty for one;
— զվճիռ, to give sentence;
— զլռութիւն, to be silent, to hold ones tongue;
ոչ բերէ ատել կարդ բանիս, the order of mine discourse does not permit me to say;
— ատելութիւն ընդ ումեք, to hate, to dislike some one;
նախանձ — ընդ ումեք, to envy some one;
— սրամտութիւն ընդ ումեք, to be angry with some one;
to be offended;
ի գործ —, to make use of;
խորհուրդ — ընդ ումեք, to consult, to take counsel with some one;
ոգի —, to strengthen one's self, to become strong;
ոչ — զփառս ուրուք, to envy the glory of some one;
ի համար, ի հաշիւ, to count, to enumerate, cf. Համարեմ, cf. Հաշուեմ;
տալ —, to cause to be conveyed, to despatch;
ի միտս, ի յուշ —, to remember;
օտարացուցիչս իմն բերես ի լսելիս մեր, you tell us strange things.
φέρω, ἅγω, ἥνεγκα կամ ἥγαγον fero, tuli;
porto եւ այլն. Ածել անտի այսր. մատուցանել. մերձեցուցանել. բառնալ եւ կրել ի հեռուստ մօտ առ մեզ.
Բերէ՛ք առիս այսր։ Բերէ՛ք այսր զայն։ Բե՛ր ինձ որս։ Բե՛ր մատո՛ ինձ։ Բերէ՛ք ինձ գահեկան մի։ Բերէ՛ք տաճարապետիդ։ Եբեր ինչ ոք դմա։ Բերէին նուէրս տեառն։ Եբեր զայն առ լիա մայր իւր։ Բերին առ նա զամենայն հիւանդս։ Բերին առ յեսու։ Բերին առաջի նորա։ Եբեր զնա յԵրուսաղէմ։ Եբեր պապարագս ի տուն տեառն։ Նաւն բերէր ոսկի ի սովփերայ։ Ուտել զցորեանն, զոր բերին յերկրէն եգիպտացւոց։ Բերէին մահճօք զայր մի։ Եդին ի վերայ նորա զխաչն՝ բերել զկնի Յիսուսի։ Ոչ բերաք ինչ յաշխարհս, եւ ոչ տանել ինչ կարասցուք.եւ այլն։
Սէր օգտի ընկերացն բերելով։ Զտեսիլս կերպարանացն բերիցեն։ Զբարս յինքեան բերէ. (Ագաթ.։)
Ի վերայ մեր եւ ի մեզ բերելով զգլուխն։ Զբեռինսն չարագոյնս եւ բազմապատիկս քան զնոյնս ընդ մզ բերեմք. (Յհ. իմ. ատ. եւ Յհ. իմ. պաւլ.։)
Որք ի մարմին զանմարմնականացն բերելով արութիւն հաւատոյ։ Զանուանակրութիւնն յինքեան բերեալ, եւ զհանդէս մարտին. (Շար.։)
Ո՞րքան օգտից եւ շնորհաց առ ի յԱստուծոյ նոցա բերօղք են. (Խոսր.։)
որպէս Վարել. ձգել. ստիպել.
joyful, delicious, delightful, pleasant, diverting, delectable;
content, cheerful.
Տեսեալ բերկրալի սրտիւ զհաճոյական տեսիլն. (Վրդն. լս.։)
to rejoice, to be delighted, pleased.
Ի տեսանելն զքեզ՝ բերկրեսցի ի մտիս իւր։ Բերկրեսցին ի քեզ՝ որ գերեալք են։ Բերկրեսցի ոք, սաղմոս ասասցէ։ Ի յայտնութեան փառաց նորա ցնծացեալ բերկրեսջիք։ Որպէս մայր որդւովք բերկրեալ։ Սրտի բերկրեցելոյ (կամ բերկրելոյ) երեսք ծաղկին.եւ այլն։
Ուստի բարձրեալն Աստուած պարտրեալ բերկրի։ Բերկրեալ, կամ բերկրեցեալ. բերկրեցելոյդ։ Բերկրեցելոցն պարուց. (Նար.։)
Ի կենցաղումս բերկրեալք Սրտիցն բերկրեցելոց. (Պիտ.) ուր գտան գրեալ եւ Բերկրիցէք, իբր բերկրիցիք։
joy, mirth, contentment, pleasure, delight, gaiety, agree-ableness, satisfaction, complaisance, mildness.
Անանց կամ հոգեւորական բերկրութիւն։ Բերկրութիւն հարսանեաց, կամ բարւոյ, կամ բարեաց։ Ձայն, կամ բարբառ, կամ նաւակատիք, կամ բաժակ բերկրութեան. (Նար.։)
turpentine-tree;
juniper-tree;
բեւեկնոյ խիժ orկռէզ, colophony, rosin.
գրի եւ որպէս ռմկ. ԲԵՒԵԿՆ. τερέβινθος, τέρμινθος terebinthus Ծառ բեւեկնոյ, որոյ խէժն է ռետին.
nailed, fastened with nails.
Ի փայտի զնա բեւեռակապ պնդէր (այսինքն խաչէր)։ Բեւեռակապ ի փայտին բարձու պրկեալ. (Յհ. կթ.։)
to nail, to nail up, to fasten with nails.
Եբարձ զայն ի միջոյ, եւ բեւեռեաց ընդ խաչափայտին. (Կող. ՟Բ. 14։)
Բեւեռեալ կամք ի տիպս պատկերի՝ ըստ առնել առնողին. (Ագաթ.։)
Աներեւակի նետիւք խոցոտեալ ... հանապազամուխ բեւեռեալ աստուստ ընդ հոգւոյս։ Ընդ անցաւորս այս կենցաղ կորստեան՝ կամօք բեւեռեցայ։ Ի քեզ պատուաստեցայց՝ բեւեռեալ յուսով. (Նար.։)
Կողն (Ադամայ) ... իբր ամուսնացաւ, յետոյ, իբրու թէ ի տեղւոջ իւրում բեւեռեցաւ տնկեցաւ վերստին. եղիցին ասէ երկոքին ի մի մարմին. (Եփր. ծն.։)
Beelzebub;
satan, devil.
βεελζεβούλ beelzebub ԲԷԵՂԶԵԲՈՒՂ գրի եւ ԲԵՀԵՂԶԵԲՈՒՂ, ԲԵՂԶԵԲՈՒՂ, եւ այլն. Բառ եբր. պէէլզէպուպ. Այն է Ճանճիկ աստուածն ակկարոնի. զի պէէլ՝ է բահաղ, բէլ, կամ Աստուած, տէր. եւ զէպուպ, ճանճ։ Առ հրէայս յետինս վարիւր իբրեւ Սատանայ՝ իշխան դիւաց.
medical;
բժշկականն, cf. Բժշկականութիւն.
Ըստ բժշկական արուեստին բերէիք զնմանութիւն. (Եղիշ. ՟Ը։)
ԲԺՇԿԱԿԱՆՆ. Բժշկականութիւն, բժշկական արուեստ (ըստ յն. ոճոյ) ἠ ἱατρική եւ Մատեան բժշկական արուեստի.
first physician.
Վկայաբանութիւն սրբոյն Դիոմիդեայ բժշկապետի. (Ճ. ՟Ա.։)
Ո՛չ է մարթ զօրաւոր լինել վիրաց քոց քան զճարտարութիւն բժշկապետին. (Կոչ. ՟Բ. յն. բժշկապետական.)
place of cure;
doctors shop;
medical book.
Գիրք կամ մատեան բժշկութեան արհեստին. որպէս եղեւ սովորութիւն անուանել Բժշկարան մխիթարայ, Ամիրտոլվաթի, կամ Հին բժշկարան. յոր հայի եւ իմաստ բանիս.
to cure, to physic, to remedy, to dress.
Բժշկեցաւ մանուկն։ Բազում անդամալոյծք եւ կաղք բժշկէին։ Յայնս երկա՛յք բժշկեցարո՛ւք։ Եւ ահա բժշկեալ իցէ արած բորոտութեանն ի բորոտէ անտի։ Բժշկեցաւ արածն։ Վէրք իմ սաստիկք, ուստի՞ բժշկեցայց։ Բժշկեա՛ զիս տէր, եւ բժշկեցայց։ Ասա՛ բանիւ, եւ բժշկեսցի մանուկն իմ։ Եկին լսել ի նմանէ, եւ բժշկել ի հիւանդութենէ իւրեանց. եւ նեղեալք յայսոց պղծոց՝ բժշկէին։ Որոյ վիրօքն բժշկեցաք. եւ այլն։
cure, attendance, recovery, dressing;
medicament, medecine, remedy.
Ի զուր յանճախեցեր զբժշկութիւնս քո, եւ օգուտ չիք ուստեք քեզ։ Ախտիւ որովայնի, որոյ ոչ գոյր բժշկութիւն։ Որոց պէտք էին բժշկութեան՝ բժշկէր։ Բժշկութիւնս կատարեմ։ Ի ձգել զձեռն քո ի բժշկութիւն։ Այլում շնորհս բժշկութեանց։ Եւ տերեւ ծառոյն էր բժշկութիւն հեթանոսաց.եւ այլն։
azure, bright blue.
(յորմէ Պլուզ, կամ Բլուզ. որ է իտ. blu թ. պուլուտի, այսինքն ամպագոյն). Նօսր կապոյտ. կապուտակ. բաց կապուտ.
big, coarse, aukward, rude, clownish, rough, rustic, wild, base, un-genteel, clumsy, heavy, impolite, dull, ignorant, brutal.
Մանաւանդ՝ Սոպռ, տմարդի. խստապարանոց. դեգ, խիստ, սէգ. կոպիտ, պինդ գլուխ, փատի կտոր.
ԲԻՒՐ. որպէս անորոշ թիւ բազմութեան. Անհամար, բազում յոյժ, բազմապատիկ. անթիւ.
ԲԻՒՐ. ԲԻՒՐԻՒ. ԲԻՒՐՍ. մ. μυριάκις, μυρία Բիւր անգամ, բիւրապատիկ, բազում անգամ, բազմապատիկ, բազմօրինակ. անչափ, յանչափս. տասը հազար անգամ, շատ կերպով, կերպ կերպ.
Բիւրիւ գեղեցկագոյն է նմանն քան զաննմանն. (Պղատ. տիմ.։)
Ոչ եթէ միով գովեստիւ, կամ երկիցս, կամ երիցս, այլ եթէ բիւր անգամ, ոչ շատացայց. (Մագ. ՟Ե։)
(Յաւիտեանն՝) ո՛չ հազարաց շրջապատումն բիւր անգամ, եւ ոչ բիւրոց բիւրապատիկ բիւր հազարեան. (Շ. իմ. եղակ.։)
Ոչ հազարաց շրջապատումըն բիւր անգամ, եւ ո՛չ բիւրուց՝ բիւրապատիկ՝ բիւր հազարեան. (Շ. իմ. եղակ.։)
very fruitful, very abundant.
Պատուասիրեն բիւրաբեղուն բանիւք գովեստից. (Նար. կուս.։)
of a thousand colours
ποικίλος varius, variegatus Բիւրապիսի գունով, բազմօրինակ երանգօք, բազմապատիկ.
of several shapes or kinds, several, many, multitudinous.
Բիւրակերպ, ազգի ազգի, բազմապատիկ. շատ կերպ.
Իբր Բազմապատիկ օրինակաւ.
that has ten thousand horses;
that has many wounds.
ԲԻՒՐԱՍՊԻ ԱԺԴԱՀԱԿ. պ. պիյուրէսպի էժտէհաք. Անուն ուրուն նախնի նահապետի պարսից, որպէս թէ ունողի զբիւրաւոր ասպս, այսինքն տասն հազար երիվարս. զորմէ տե՛ս ի (Խոր. ՟Ա. 31։)
ten thousand or ten millenaries;
thousand, many, immense, numberless.
Եւ Ունակ բիւրապատիկ իրաց. ճոխացեալ յոյժ յոյժ.
Յոքնապատիկ պատուով բիւրաւոր. (Նար. մծբ.։)
crystalline.
Ունիմ առ տիւ՝ պայծառատիպ մի կարկեհան. իսկ առ գիշեր՝ սպիտակափայլ բիւրեղանման. (Շ. իմ. եղակ.։)
state of a person who has a cataract or web in the eye, obscurity of vision.
Զխորհուրդս աստուածային իմաստիցն տիրապէս ոչ տեսանելով՝ բլչակնութեամբ կուրացեալ. (Սարգ. յկ. ՟Ա։)
cf. Բլշակնիմ.
ԲԼՇԱՆԱԼ. ἁναβλύνομαι obtundor Վատիլ աչաց, վատատես լինել. մթագնիլ աչաց, կամ լուսոյ աղօտանալ.
to obscure the sight, to blind;
to blunt, to rust.
Բլչացուցանել զճառագայթս տեսութեան մտաց։ Զմիջաւուրբքս շուրջ զինեւ սաստիկ փայլատակումն՝ բլչեցուցանէ զբնական ներգործութիւնս տեսանելեացս. (Պիտ.։)
cf. Բլշացուցանեմ.
Բլչացուցանել զճառագայթս տեսութեան մտաց։ Զմիջաւուրբքս շուրջ զինեւ սաստիկ փայլատակումն՝ բլչեցուցանէ զբնական ներգործութիւնս տեսանելեացս. (Պիտ.։)
(լծ. թ. պայըր ). βουνός collis, tumulus, cumulus Գետին բարձր. հոզդիզացեալ. լեառն փոքրիկ. եւ կարկառակոյտ. թումբ. լեռնակ.
spot, soil, fault, ugliness, deformity.
Ո՞ ի բաց քերեսցէ ի մէնջ զչարաչար աղտեղութիւնս զաստի ամբարեալ բծկանութեանցն. (Սարկ. քհ.։)