Definitions containing the research ոյն : 10000 results

Սմբակակոխ լինիմ

sv.

"cf. Սմբակակոխ առնեմ."

· Calfa

NBHL (1)

Յառաջագոյն սմբակակոխ էին դիւաց. (Նար. յովէդ.։)


Սմբակակոխեմ

va.

to trample down with cavalry.

· Calfa

NBHL (1)

Յառաջագոյն սմբակակոխ էին դիւաց. (Նար. յովէդ.։)


Սնամահակ ելանեմ

sv.

to be baffled, balked, disappointed, deceived.

· Calfa

NBHL (1)

Որ զելիոնի պարիսպն շինեցին, եւ ի վարձուցն սնամահակք ելին։ Եբեր փուշ. վրիպեցի ի յուսոյն, եւ սնամահակ ելի յաշխատութենէն. (Ճ. ՟Գ.։ Ոսկ. ես.։)


Սնանամ, ացայ

vn.

to become empty, to be emptied.

· Calfa

NBHL (1)

Է որ յուղղոյն սնանալոյ, եւ որ իստամոքսէ խանգարելոյ։ Յուղղոյն սնանալոյ՝ եւ ի մտաց իսկ անկանի մարդ. (Եզնիկ.։)


Սնար, ի, ից

cf. Սնարք.

· Calfa

NBHL (3)

Վասն միագոյն սեւութեան սնարի բարձիցն. (Եղիշ. ՟Ը։)

Կանգնի ընդ սնարիւք ննջեցելոյն։ Գայ առ սնարիցն ննջեցելոյն. (Մաշտ. ջահկ.։)

Ի սնարս լերինն քարքեայ՝ ի վերայ գետոյն եփրատայ. (Ագաթ.։ 1)


Սնափառ, ի, աց, ից

adj.

greedy of glory, fond of vain glory, full of vanity, ambitious.

· Calfa

NBHL (1)

Զի՞նչ է սնափառն. սնափառ նոյն ինքն է սնապարծ, կամ մերձ առ նա. (Բրս. հց.։)


Սնդոն, ի

s.

sindon, Tyrian stuff, cloth, linen;
sheet;
table-cloth;
cf. Մարմնակալ.

· Calfa

NBHL (1)

սարկաւագն մեկնէ զխորհրդաակն սնդուն ի վերայ սեղանոյն զգուշութեամբ. (Պտրգ. աթան.։)


Սննդական, ի, աց

adj.

nutritive, nutritious, alimentary.

· Calfa

NBHL (1)

Երեք մասունք են որդւոյ. է որ սննդական է, եւ է որ զգայական, եւ է որ բանական։ Տունկք ամենայն զսննդականն եւ շարժողականն ունին կենդանութիւն ի բարւոյն։ Զանկոյ սննդականս եւ աճողոկանս զօրութիւն ի վեր շարժէ։ Զմարմինս դարմանէ սննդականաւն. (Փիլ. լին.։ Դիոն. ածայ.։ Շիր.։)


Սնոտի, տւոյ, տւոց, տեաց

adj.

useless, vain, futile, frivolous, worthless;
chimerical, idle.

· Calfa

NBHL (1)

Ցանկացան իբրեւ գարեղէն նկանակի՝ աստուծոց օտարաց սնոտւոց։ Յուսացեալ են ի սնոտիս, եւ խօսին զունայնութիւն։ Անձինք մեր տաղտկացեալ են ի սնոտի հացէս։ Սպասեցի ամսոց սնոտեաց։ Սնոտիք պատահեսցեն նմա։ Սնոտիս զսնոտւովք պատէք։ Ի վերայ սնոտի յուսոյն նոցա։ Մի՛ յուսալ ի մեծութիւն սնոտի.եւ այլն։


Սնուցանեմ, ուցի

va.

to nourish, to feed, to maintain;
to foster, to instruct, to breed, to bring up.

· Calfa

NBHL (1)

Զիարդ սնուցանիցէ իմաստութեամբ զնորագոյն տունկսն։ Ու՞ր իցեն արդեօք սնուցանօղքն քո (առաքինութիւնք). (Շ. ընդհանր.։ Վրք. հց. ՟Ի՟Բ։)


Սնուցանող

cf. Սնուցող.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ է հաճոյ աստուծոյ ձեռն ձգել սնուցանողակացն յինչս որբոյն. (Մխ. դտ. յօրէնս թգ.։)


Սնուցիչ, չի, չաց

cf. Սնուցող.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ է հաճոյ աստուծոյ ձեռն ձգել սնուցանողակացն յինչս որբոյն. (Մխ. դտ. յօրէնս թգ.։)


Սնուցող

adj. s.

nutritious, nutritive;
nurse, fosterer.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ է հաճոյ աստուծոյ ձեռն ձգել սնուցանողակացն յինչս որբոյն. (Մխ. դտ. յօրէնս թգ.։)


Սոխակ, աց

s.

nightingale, philomela, luscinia;
porphyrio (a waterfowl);
— երգէ, գեղգեղէ, the nightingale sings.

· Calfa

NBHL (1)

Ազգ թռչնոյ՝ կրկին. մին՝ առաւել ջրային, կարմրակտուց եւ կարմրոտն. (զոր Ստեփ. լեհ. համարի նոյն ընդ կարապ). ի սուրբ գիրս գնի որպէս πορφυρίων, -ιον (ծիրանեակ). purpurio, avis aquatica purpureo rostro pedeque. տես (Օր. ՟Ժ՟Դ. 17։ Ղեւտ. ՟Ժ՟Ա. 18։)


Սողամ, ացայ, ացի

vn.

cf. Սողիմ;
cf. Սողոսկիմ.

· Calfa

NBHL (1)

տապանն (սրբոյն) սողաց ինքնին, եւ ել ընդ դուռն եկեղեցւոյն. (Տէր Իսրայէլ. մարտ. ՟Դ.։)


Սողիմ, եցայ

vn.

to creep, to crawl on the belly, to wriggle;
— ընդ երկիր, to crawl along on the ground;
to drag or draw oneself along.

· Calfa

NBHL (1)

Որպէս սողունք ՟Ը երկիր եւ ընդ ջուրս սողին, նոյնպէս թռչունք ՟Ը օդս. (Վրդն. սղ.։)


Սողնակ, աց

s. mech.

reptile;
bolt;
slide, slide-valve.

· Calfa

NBHL (1)

ՕՁԱՃԱՇԱԿ ՍՈՂՆԱԿ. Եւայ, օրինակ զգայութեան իբր սողնակի, ճաշակօղ ի պտղոյն պատրանօք բանսարկու օձին.


Սողնական, ի, աց

adj. med.

crawling, creeping;
— ախտ, erysipelas.

· Calfa

NBHL (2)

Զի թէ ճըճի մի փոքրագոյն եւ սողնական, ունի լուսիկ տըպաւորեալ ի յիւր տըտան։ Այլ ու ի զեռնոց թունաւորաց եւ սողնական, խածեալ վերաց նոցուն կազմեն դեղ թափական. (Երզն. ոտ. երկն.։)

Զօր օրինակ սողնական ախտիցդ եթէ ոչ յառաջագոյն հատցին արմատքն հերձլով եւ կամ խարելով, ի վերայ ճարակելով առ հասարակ զամենայն շուրջանակի դրաւէ զմարմնոյն հասարակութիւն. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Սողոբայ

cf. Սիղղոբայ.

· Calfa

NBHL (1)

Զայսգոյն օրինակի մինչեւ ի սողոբայս ապաստան վիպագրէ. (Եւս. քր. ՟Ա։)


Սողոսկանք

s.

cf. Սողոսկումն.

· Calfa

NBHL (1)

Սպրդեալ սողոսկանօք սողեցաւ օձն մահաթոյն. (Անան. եկեղ։)


Սուր

adj. s. adv. gr.

sharp, pointed, piercing, cutting, trenchant;
penetrative, acute, perspicacious, keen, subtle, lively;
sharpness;
sharply;
acute accent;
— ձայն, sharp sound, shrill voice;
— ազք, ակն, keen sight;
— ականջ, sharp ear;
— համ, acrid savour;
— ցաւ, acute pain;
— ունկն կալջիր խրատու հօր քոյ, be most attentive to your father's advice.

· Calfa

NBHL (4)

Սուր ունկն կալջիր հայրութեան խրատոյն խորհրդոց. (Եւագր. ՟Ժ։)

Բարբառք արագք եւ հեղգք, սուրք եւ ծանրագոյնք. (անդ։)

Չորեքաղեանն քնար ի չորից լարից. զիլ՝ որ է սուր. եւ պամ՝ որ է ծանր. եւ այլն։ Սուրն համեմատի հրոյն, զի տաք է եւ չոր. (Երզն. քեր.։)

Յայտնագոյն քան զձայն՝ զգործոցն ճշմարտութիւն, այնոցիկ՝ որ սուր կարեն տեսանել, յանդիման կացուցանէ. (Փիլ. լիւս.։)


Սուրամ, ացայ, ացի

vn.

to run swiftly, speedily, to dash, to rush or fall upon, to dart, to gallop, to rush down or headlong.

· Calfa

NBHL (1)

Զօրէն քաջ սուրհանդակաց յառաջագոյն սուրհալով. (Փիլ. լիւս.։ 77)


Սոփեստ, ից

cf. Սոփեստոս.

· Calfa

NBHL (1)

Ի գեղ պատկերի դիմաց սոփեստի (որ նոյնանայ եւ ընդ սոփեր). (Նար. յիշ. խչ.։)


Սպանողութիւն, ութեան

s.

murder, assassination.

· Calfa

NBHL (1)

Բարեխառնելով տէրն զհին կտակարանացն զխստութիւն սպանողութեան գրոյն ընդ նոր կտակիս հեզութեան. (Վրդն. ել.։)


Սպառազինութիւն, ութեան

s.

complete armour, arms, accoutrements, harness, fitting out;
—ք մարտի, preparatives for war.

· Calfa

NBHL (1)

Զհօրն զինուց տունս բացեալ՝ ետ մանկտւոյն զսպառազինութիւն. (Պտմ. աղեքս.։)


Սպառիմ, եցայ

vn.

to be consumed, drained, exhausted;
to decay, to dry up, to finish, to cease, to stop;
սպառեալ էին ոգիք նոցա, they were exhausted, quite tired;
սպառէր զօրութիւն նորա, he wore himself out, his strength declined.

· Calfa

NBHL (1)

Նոյն ժամայն սպառեցաւ ոգի նորա ի մարմնոյն. (Ոսկիփոր.։)


Սպառնալիք, լեաց

s.

threat, menace;
insult, bravado.

· Calfa

NBHL (1)

Զի փրկեսցէ զմեզ ի սպառնալեաց գեհենոյն. (Շար.։)


Սպառնումն, ման

s.

threat, threatening tone.

· Calfa

NBHL (1)

Սպառնումն չարաչար տանջանացն։ Զամենայն սպառնումն թշնամւոյն. (Եւս. պտմ.։)


Սպառուած, ի, ոյ

s.

end, term, extremity;
summit, top.

· Calfa

NBHL (1)

Եղիցե՛ս բարձրագոյն դու, եւ բարձրագունից սպառուած. (Առ որս. ՟Ա։)


Սպասահարկեմ, եցի

va.

to serve.

· Calfa

NBHL (1)

Այժմ ամպքն տէրունւոյն սպասահարկեալ հրամանի՝ զտիեզերս արբուցանեն. (Խոր. վրդվռ.։)


Սպասատուն

s.

cf. Սարկաւագանոց;
cupboard for gold and silver plate.

· Calfa

NBHL (1)

Զկնի արձակելոյ պատարագին՝ ի սպասատունն ողջոյն տաց նմա ... եկեալ ի տուն սպասուն. (եւ այլն. Ճ. ՟Բ.։)


Սպասաւոր, աց

s.

attendant, servant, valet, domestic, waiter;
lictor, usher;
cf. Գործակալ.

· Calfa

NBHL (1)

Կատարեալ առաքինութիւն խնդրէ ճշմարտութիւն ի սպասաւորաց խորհրդւոյն. (Յճխ. ՟Ժ՟Գ։)


Սպասաւորեմ, եցի

vn.

to serve, to wait on, to assist;
to administer, to bestow, to confer;
— փառաց ուրուք, to serve to a person's glory;
— հրամանի, to fulfil, accomplish or execute an order or command.

· Calfa

NBHL (2)

Անհասութեան խորհրդոյն սպասաւորեցեր. (Շար.։)

Արագագոյն սպասաւորեսցէ սուրն, եւ յուղարկեսցէ զմեզ ի քրիստոս. (Ճ. ՟Բ.։)


Սպասաւորութիւն, ութեան

s.

service, office, ministry;
administration, dispensation;
— հարկանել, մատուցանել, կատարել, լնուլ, to serve, to be a servant, to do service to, to attend, to wait upon.

· Calfa

NBHL (1)

Կազմեցին զյորդանան առաջի արքայի, հարին սպասաւորութիւն անցուցանելոյ զարքայ։ Հարեալ սպասաւորութիւն՝ անցուցանէ (ընդ եփրատ)։ Զբարի սպասաւորութիւնն հարկանելով։ Հրեշտակք ո՛րչափ սպասաւորութիւնս հարին առ ի փրկութիւն մարդկան։ Անբան կենդանիք ոչ ամենեքեան զնոյն հարկանեն սպասաւորութիւն. (՟Բ. Թագ. ՟Ժ՟Թ. 18։ Խոր. ՟Գ. 13։ Ճ. ՟Բ.։ Ոսկ. մտթ.։ Պիտ.։)


Սպասեմ, եցի

vn.

to hope for, to expect, to wait for, to look for, to look forward to;
to observe, to watch, to spy;
to serve;
to be reserved for.

· Calfa

NBHL (2)

Նոցա սպասիցէք, մինչեւ զարգանայցեն։ Նստէր եւ սպասէր ըստ սովորութեանն ճանապարհին որդւոյն իւրոյ։ Ամենեքեան քեզ սպասեն, եւ դու տաս կերակուր նոցա ի ժամու։ Երանի ամենեցուն՝ ոյք սպասեն նմա։ Պատրաստ են, եւ սպասեն քում հրամանի.եւ այլն։

Որոյ սպասեն քերովբէք երկիւղիւ։ Երանի՛ ձեռաց քոց ո՛վ յովսէփ, որ սպասեցին եւ շօշափեցին զաստուածախառն մարմնոյն յիսուսի զձեռս եւ զոտս. (Եպիփ. թաղմ.։)


Սպասիչ, չի, չաց

adj.

waiting for.

· Calfa

NBHL (1)

Զի մեք եմք սպասիչք յուսոյն, որ ոչ ամաչեցուցանէ. Կասեցուսցէ զսպասիչս գալստեան ի ճշմարիտ գալստենէ անտի՝ որում սպասէինն. (Եփր. հռ. եւ Եփր. ՟բ. թես.։)


Սպարակ

s. bot. fustic, Indian saffron.

· Calfa

NBHL (1)

պ. ասպարագ. Ծառ՝ որոյ փայտն լինի նիւթ դեղին կամ ծիրանագոյն ներկոյ։ Բժշկարան.։ ... լտ. arbor flava;
lignum, qui flavo colore tingunt.


Սպարակիր

cf. Ասպարակիր.

· Calfa

NBHL (1)

Սպարակիրք հետեւակք։ Թո՛ղ սպարակիրս։ Լէգէոն զօրուն բազմութիւնն, այսինքն յունաց զօրացն սպարակիրն, սոյնպէս եւ հայոց սպարակիրն վահանօք փակեալք զինքեամբք. (Բուզ. ՟Դ. 15։ ՟Ե. 5։ 4)


Սպարափակ

cf. Վահանափակ.

· Calfa

NBHL (1)

Սպարափակ արարեալ պահել։ Սպարափակ արարեալ երիզացւովքն զտեղի կռուոյն. (Ագաթ.։ Փարպ.։)


Սպի, սպւոյ, սպեաց

s. fig.

cicatrix, scar, seam, mark;
stain, spot, stigma;
— կեղեքածի, scratch;
ածել զ—ս ի բժշկութիւն, to heal up, to cicatrize, to close.

· Calfa

NBHL (2)

Նշան սպւոյ կամ պալար կամ պաղպաջ։ Սպի այրեցածոյն է։ Ածից զսպիսն ի բժշկութիւն. (Ղեւտ. ՟Ժ՟Գ. 2. 28։ Երեմ. ՟Լ՟Գ. 6։)

Եցոյց նոցա զսպիսն, զի ծանուսցէ՝ թէ նոյն ինքն կենդանացաւ. (Եփր. յար.։)


Սպիտակագիր, գրոյ

s.

white writing;
white chalk.

· Calfa

NBHL (1)

Սպիտակ գիր. որպէս յն. սպիտակ գոյն.


Սպիտակաթոյր

cf. Սպիտակագոյն.

· Calfa


Սպիտակաթորմի

cf. Սպիտակագոյն.

· Calfa


Սպիտակակիզն

adj.

white-fleeced.

· Calfa

NBHL (1)

Լուացեալ դասք սեւագոյն այծեացն՝ ի սպիտակակիզն գոյն օդեաց դարձեալք. (Փարպ.։)


Սպիտակամազ

adj.

white (colour of animal's coat).

· Calfa

NBHL (1)

Ձիւնագոյն սպիտակամազս կառաձիգ ջորւոցն արքունականաց. (Ոսկ. ես.։)


Սպիտականամ, ացայ

vn.

to whiten, to become white.

· Calfa

NBHL (1)

Օդն ի տուէ ի ձեռն լուսոյն սպիտականայ, եւ ի գիշերի ի ձեռն խաւ արին թխանայ. (Եփր. ծն.։)


Սպիտականիշ

adj.

spotted, marked with white.

· Calfa

NBHL (1)

Որ ունի զնիշ եւ զտեսիլ սպիտակ. ճերմակագոյն.


Սպիտակասեւ

adj.

brown;
whitish.

· Calfa

NBHL (1)

Ոմանք քաջասեւք, եւ ոնանք սպիտակասեւք թխագոյն քան զմեզ. (Խոր. աշխարհ.։)


Սպիտակարան

cf. Յարդգող.

· Calfa

NBHL (1)

Յարդգող, մսուր ... զոր տեսանեմք ի գոյն սպիտակարանի. (Պիտառ.։)


Սպիտակերանգ

adj.

white-coloured.

· Calfa

NBHL (1)

Սպիտակ ըստ երանգոյն. պայծառ.