hermit, anchorite, solitary, recluse;
martyr;
combatant, warrior, champion, athlete;
cf. Ճգնազգեաց.
· Calfa
Յայտնեցաւ ճգնաւորի ումեմն։ Ո՛վ սուրբ հայր ճգնաւորաց։ Ճգնաւորօքն անապատին. (Խոր. ՟Բ. 88։ Շար.։ Յիսուս որդի.։)
Զանյաղթելի ճգնաւորացն զյիշատակ։ Բարեխօսութեամբ եւ աղօթիւք սուրբ ճգնաւորացս։ Ճգնաւոր քրիստոսի (սուրբ ստեփանոս). (Շար.։)
Սուրբ ճգնաւորօքն աղաչեսցուք զտէր, որք զչարսն պարտեցին եւ այլն. (Ժմ.։)
Զճգնաւորացն յայտնէ զգործս։ Իբր հանդիսացեալ ընդ ճգնաւորին. (Նար. ՟Ժ՟Գ. ՟Կ՟Ա։)
Ոչ այնպէս զհանդիսաւորսն (յագոնի) ձիթենւոյ պտուղ առնէ, որպէս զբարեպաշտութեան ճգնաւորս՝ ողորմութիւնն. (Ոսկ.։ յհ. ՟Բ. 35։)
Ի ձեռն անարատ ճգնաւոր վարուց քոց. (Ճ. ՟Ա.։)
Նահատակութիւնս սուրբս, առաքինութիւնս ճգնաւորս. (Բրս. պհ.։)
hermitical, ascetic, painful, laborious;
— կեանք, ascetic life.
· Calfa
Եկա՛յք առ իս ամենայն աշխատեալք ճգնաւորական հանդիսիւք։ Ճգնաւորական պարկեշտութեամբ. (Յճխ. ՟Ժ՟Ա. ՟Ժ՟Է. ՟Ի։)
Զսոցա ճգնաւորական մարմինս առեալ ոմն. (Ճ. ՟Բ.։)
Պատճառ ամենայն ճգնաւորական դասուցն. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)
Վարդապետօք, քահանայականիւք, ճգնաւորականօք, կուսանօք. (Նար. երգ.։)
Շինեցան կրօնաւորանոցք՝ ճգնաւորականաց տեղիք. (Ասող. ՟Գ. 8։)
cf. Ճգնիմ.
· Calfa
Տկար մարմնով ճգնաւորեալ ազգի ազգի առաքինութեամբք։ Կուսութեամբ ճգնաւորել. (Յճխ. ՟Ժ՟Դ. ՟Ի՟Գ։)
Զկուսութիւնն ճգնաւորիլ։ Հանապազամեռք ճգնաւորեալք. (ՃՃ.։)
hermit's or ascetic life.
· Calfa
Ի մսոյ եւ ի գինւոյ ո՛չ վասն ճգնաւորութեան ի բաց մեկնի. (Կանոն.։)
cowl, hood;
monk's gown or frock.
· Calfa
, ո կամ ի-ա հլ. «ճգնաւորի վե-ոար կամ մեծ գլխարկ» Լմբ. առ լև. տպ. 1865, էջ 218. Լմբ. պտրգ. Օրբել. հրտր. Էմ. էջ 76, 178. Վրք. հց. Բ. 476 (սեռ. կնգղաց). Մամիկ. էջ 50 (գրծ. կնկղով). Ճառընտ. որ և գրուած է կնկուղ Լմբ. մատ. 45, 48, 50 (սեռ. կնկղոյ), էջ 89, 91 (սեռ. կնկղի), կու-կուլ Վրք. իլար. 132. որից կնկղաւոր «կըն-գուղ ունեցող» Մամիկ. կնկղակ «փոքր կըն-զուղ» Շնորհ. առակ։
ԿՆԳՈՒՂ որ եւ ԿՆԿՈՒՂ. (լծ. լտ. cucullus. գուգուլլուս. թ. քիւլահ ). Գլխարկ մեծ. վեղար ճգնաւորական.
adj. s. solitary, eremitical;
hermit, anchorite.
· Calfa
Առանձնակեաց յանապատի ճգնաւոր. որ եւ ԱՆԱՊԱՏԱՒՈՐ, ԱՆԱՊԱՏԱԿԵԱՑ. ապտալ, զահիտ, րուհպան.
Եւ միանձնական. ճգնաւորական.
that cannot be taken;
incomprehensible, inconceivable.
· Calfa
Անինչ կրօնաւոր՝ ճգնաւոր անըմբռնելի (այս ինքն ըմբիշ՝ որ ոչ զմիջոյ ըմբռնի). (Վրք. հց. ձ։)
invincible, unconquered, insurmountable, ungovernable.
· Calfa
Անյաղթելի մարտիրոս, կամ ճգնաւոր, նշան, եւ այլն. (Շար.։)
that dwells in a pit.
· Calfa
ԳԲԱՑԻ կամ ԳԲԵՑԻ. Բնակեալն ի գուբ (ճգնաւորն յովհաննէս)։ (Վրք. հց. եւ ժմ.) ըստ ձ։ (տպ. գբնեցի։)
cf. Գբացի.
· Calfa
ԳԲԱՑԻ կամ ԳԲԵՑԻ. Բնակեալն ի գուբ (ճգնաւորն յովհաննէս)։ (Վրք. հց. եւ ժմ.) ըստ ձ։ (տպ. գբնեցի։)
assemblage, collection;
heap;
assembly, levy;
company, convention, college;
chapter, congregation;
council, synod, consistory;
session, sitting;
meeting, assembly, conference, club;
crowd, multitude, people;
solemnity;
synagogue;
assembled, reunited;
պատկառելի —, honorable assembly;
— հաւատացելոց, assembly of the faithful, church, solemnity;
— վանական, chapter, congregation;
— եղբարց, convent, monastery;
— հայրապետաց, council, synod;
— տիեզերական or ընդհանրական, oecumenical council;
— քահանայապետական, consistory;
— դեսպանաց, congress;
— ծերակուտի, աւադանւոյ or պաշտօնէից տէրութեան, Parliament;
diet;
գումարումն —ոյ ծերակուտին, meeting of Parliament;
— յանձնարարական, committee;
— հերետիկոսաց, հերձուածողաց, conventicle;
—, ակումբ երեկոյին or գիշերական, evening party;
— ջուրց, mass of water;
— առնել, ի — գումարել, to unite in council, in sitting, to hold an assembly, to convoke;
արձակել զ—, to dismiss an assembly;
— լինել, to be convoked, or convened in council;
—ս ժողովել, to excite to rebellion;
—ս ժողովել ի վերայ տան ուրուք, to bring down a tempest of misfortune on one's family;
—ս կուտել ի վերայ ուրուք, to revolt against;
ի —ս մեծամեծաց յաճախել, to frequent fashionable society, or high life.
· Calfa
նդ ժողով կուսանաց, եւ դասք ճգնաւորաց։ Ուր ժողովք են սրբոցն ի խաղաղութեան. (Շ. մտթ.։ Շար.։)
work;
labour.
· Calfa
Թէ յամուսնութենէ, ի մսոյ եւ ի գինւոյ, ոչ վասն ճգնաւորութեան ի բաց մեկնի, այլ հայհոյելով անգոսնեսցէ զգործաւորութիւն. (Կանոն.։)
sleeved cloak.
· Calfa
Այսպիսի սքեմաւ թեզանաւորք երեւին լինել այնոքիկ, զորոց ասի ի գանձս անտոնի եւ համօրէն ճգնաւորաց.
cf. Միանձն;
monachal.
· Calfa
μονάζων (յորմէ Մոնոզոն). μοναχός , μοναστής monasticam vitam agens, degens;
solitarius, monachus. Որ միայն կեայ յանապատի. անապատաւոր. միայնաւոր. եւ Միանձն՝ հրաժարեալ յաշխարհէ, եւ առանձնացեալ ի սենեակ. կրօնաւոր. վանական. ճգնաւոր.
cf. Մենանամ.
· Calfa
Օրհնեալ ես փայտ սուրբ, միայնացելոց պարիսպ, ճգնաւորաց ժուժկալութիւն. (Անյաղթ բարձր.։)
adj. s. solitary, hermit.
· Calfa
Միայնաւորաց՝ քրիստոսազգեաց եւ ճգնազգեաց արանց։ Ընդ այլոցն ճգնաւորական միայնաւոր անձնացելոց. (Մագ. ՟Ա. կ։)
to retire, to live in solitude;
to embrace a monastic life, to turn monk.
· Calfa
Զմիանձնացեալսն ճգնաւորական հանդիսիւ։ Զմիանձնացեալսն ապրեցուցանել ի խաբից թշնամւոյն։ Միանձնացելոց սրբոց. (Ճշ.։ Պտրգ.։)
midnight, twelve o'clock.
· Calfa
Այս ճգնաւորացն բարեպաշտութեան միջագիշերն. (Բրս. թղթ.։)
to offer a burnt offering, to sacrifice.
· Calfa
Նուէր բանական զոհիս ողջակիզեալ զօրութեամբ ճարպոյ։ Ի ճգնաւորական վարս ողջակիզեալ։ Ողջակիզեալ բոլոր անդամովք. (Նար. ՟Ա. եւ Նար. կուս. եւ Նար. յովէդ.։)
file, row;
— քաղցրաւենեաց, cf. Շոպագ;
— մարգարտաց, pearl necklace.
· Calfa
Ի դերբկաց վիմոց՝ ակունք ի շարոց՝ կո՛յս քեզ լանջանոց։ Զճգնաւորաց անձինըս սրբոց՝ կո՛յս քեզ առցես ակունս ի շարոց. (Գանձ.։)
cf. Խարազնազգեաց.
· Calfa
Աշակերտս, կամ ճգնաւորս խարազնազգեստս. (Մագ. ՟Ի՟Զ։ ՃՃ.։)
fit, proper, decorous, suitable, becoming, seemly, decent, befitting, convenient;
fitness;
ի —, properly, fitty, suitably, opportunely, conveniently, to the purpose;
v. imp. ի — է, it is fit, expedient, suitable, becoming;
ի — լինել, գալ, պատահել, to suit, to be proper and suitable, to become, to be beseeming or seemly, right, proper, advisable;
ի — առնուլ, to avail oneself of, to profit by;
to improve, to turn to account, to the best account;
չիցէ՞ի —, is it not suitable ?
ի — թուէր նմա, ի — համարէր, he thought fit to;
առաւել ի — գայ, it would be better, it would be more suitable, expedient, convenient;
ոչ ի — թուեցաւ, it did not seem fitting or becoming;
ոչ ի — պատահէին ակնկալութեան նորա ելք գործոյն, his success did not answer his expectations, he was disappointed in his hopes.
· Calfa
Քաղաքն մեր ոչ է ի ճահ ճգնաւորաց. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)
laborious, painful, critical, jeopardous.
· Calfa
Ուր գոյ ճիգն- մրցանք կամ ճգնութիւն. մրցական. աշխատասիրական. դժուարակիր. ճգնողական. ճգնաւորական.
true, unquestionable, real, certain, sure;
veridical, faithful, upright, frank, sincere;
in truth, truly, indeed, really, in realty, verily;
— իցէ ? is it true ?
· Calfa
fiftieth;
the Advent;
ամն —, the fiftieth year, jubilee.
· Calfa
Մտին ի պահս յիսներորդացն. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ. (որ էր մին յերից պահոց ճգնաւորաց)։)
dwelling antecedently.
· Calfa
Խրատեալ ի նախաբնակ ճգնաւորացն ի վարս կրօնաւորութեան. (Վրք. հց. ձ։)
zealous, full of zeal, desirous, ardent, fervent;
emulous;
zealot, emulator, rival, competitor;
envious, jealous;
— լինել, to be zealous;
to bear envy, to be envious of;
to vie with.
· Calfa
Նախանձաւորք ճգնութեան մեծ նահատակին յովբայ արդարոյ՝ հոյլք ճգնաւորաց. (Շար.։)
the first to begin a combat, champion, hero, martyr.
· Calfa
Նահատակ բարի Քրիստոսի եղեր, ճգնաւոր Քրիստոսի։ Նահատակք յաղթօղք քաջք ի մարտի երանելի սուրբ մարտիրոսք. (Շար.։)
(նախատակ, իբր նախազօր. կամ նախայարձակ. շահատակ՝ վկայ քաջ). ἁγωνιστής, προταγωνιστής, ἁθλητής, ἁθλητήρ agonista, athleta, primus certator, propugnator, bellator πρότερος prius եւ այլն. Նախամարտիկ. ախոյեան ի ճակատու, եւ յընթացս ասպարիզի. մարտիկ առաքինի. ըմբիշ ճգնօղ, ճգնաւոր. մարտիրոս.
"cf. Յառաջ բերել;
"
to be produced;
to advance, to progress.
· Calfa
Յորժամ ճգնաւորական հանդէս յիշատակաւ յառաջաբերիւր. իմա՛ յիշատակիւր։
cf. Մաքառ.
· Calfa
Որ խիզախէրն՝ յապշութիւն պարտեաւ ընդ մեծ մաքառումն սրբոց ճգնաւորացն. (Շար.։)
cf. Մաքրակրօն.
· Calfa
Մաքրակենցաղ վարուք ճգնաւոր։ Մաքրակենցաղ ճանապարհորդութիւն. (Նար. մծբ. եւ Նար. առաք.։)
to lead a retired or solitary life, to be alone, to live retired.
· Calfa
Մենացելոց պար շրջական, ճգնաւորաց ժոյժ զօրութեան. (Շ. ոտ. բարձր.։)
corporal, corporeal.
· Calfa
Ի մարմնեղէնս տաղաւարի։ Մարմնեղէն հրեշտակք՝ դասք սրբոց ճգնաւորաց։ (Յընթեռնուլն զերգ երգոց) արտաքոյ ամենայն խորհրդոյ մարմնեղինաց պարտիմք լինել. (Նար. ՟Ե. եւ Նար. յովէդ. եւ Նար. երգ.։)
modesty, moderation, reserve, temperance, probity;
politeness.
· Calfa
Երկրաւոր բանակք ճգնաւորաց զերկնաւոր բանակացն ունին զհամեստութիւն. (Յճխ. ՟Ի՟Գ։)
daily mortifying.
· Calfa
Հանապազամեռ մարմնով։ Հանապազամեռք ճգնաւորեալք. (Ճ. ՟Ա.։)
repose;
refreshment, relaxation, recreation;
ease, tranquillity;
convenience, wellbeing, leisure;
pause, rest, intermission, truce, cessation;
station, abode;
tomb;
repose, sleep, death;
quiet, tranquil, peaceful;
—գստեամբ, conveniently, comfortably;
at one's ease or leisure, leisurely;
—գստեան ժամ, compline;
—գստեան շարական եւ աւետարան, hymns and gospel in burial service;
—գստեան պաշտօն, requiem;
— առնուլ, to take rest, to be at rest, to repose;
— տալ, to rest, to repose;
թողուլ ի —գստեան, to leave or let alone;
— առնել բանի, to end a discourse.
· Calfa
Փայլին արդարքն յարքայութեան, եւ ճգնաւորքն ի հանգստեան. (Շար.։)
pompous, solemn;
public;
combatant, athlete, champion.
· Calfa
Մեծն եւ հանդիսաւոր ճգնաւորն բարսեղ՝ մականուամբ ճոնն կոչեցեալ. (Վրդն. յանթառամն.։)
ՀԱՆԴԻՍԱՒՈՐ. ἁθληστήρ, ἁνταγωνιστής certator, athleta ἁθλητικός athleticus. Մրցօղ, մրցական. ըմբիշ. նահատակ. ճգնաւոր. եւ Ճգնողական. առաքինի.
retired, lone, lonely, solitary.
· Calfa
ԽՑԱՐԳԵԼ կամ ԽՑԱՒՈՐ. Արգելական ի խցի. բնակեալ ի խուց ճգնաւորական. միայնակեաց.
cf. Խցարգել.
· Calfa
ԽՑԱՐԳԵԼ կամ ԽՑԱՒՈՐ. Արգելական ի խցի. բնակեալ ի խուց ճգնաւորական. միայնակեաց.
act of driving;
conduct, regency, direction, government;
— տան, house-keeping, economy;
— քաղաքի, policy, politics.
· Calfa
Աղոթք՝ ճգնաւորաց մարտակից, կուսանաց կառավարութիւն. (Խոսր.։)
Doctor, Master.
· Calfa
Բառ յն. ի յետին դարս. πρωτοφροντίστης . որպէս թէ Առաջին խոհական խնամակալ, եւ վարժապետ, վարդապէտ, ուսումնասէր. իմաստասէր, եւ ճգնաւոր։ Զայս անուն սեպհականեաց անձին ստեփանոս ուռպելեան. Որպէս տեսանել ի գրուածս նորա. Գտանի գրեալ եւ այսպէս.
hurtful;
to be avoided;
cf. Զգուշաւոր;
sober, moderate;
— կենցաղ, կեանք, ascetic life.
· Calfa
to laud, to praise, to glorify.
· Calfa
Որ ի կուսական դասակցութեանց եւ ի սրբոց ճգնաւորաց փառաբանիս սրբուհի։ Որ ի վեցթեւեան սրովբէից եւ ի բազմաչեայ քրովբէից փառաբանիս երգով աստուածածին. (Շար.։)
glorifying.
· Calfa
Մարտիրոսացըն մեծարիչ. ճգնաւորաց փառավորիչ. (Լմբ. ի շ.։)
to frequent, to haunt;
to continue, to persevere, to perpetuate, to last.
· Calfa
Ցանկորդեալ էր յահ եւ յերկիւղ, եւ սնաւ սրբութեամբ։ Ցանգորդեալ ընդ ձեզ լինել։ Էր ցանգորդեալ հոգեւոր բանից։ Կոյս ոմն ցանկորդեալ յաղօթս՝ ճգնաւոր. (ՃՃ.։)
tome, volume;
book;
calendar, almanac;
նորոգութիւն —ի, Reform of the Calendar;
— լեւոնի, Dogmatical Letter of Pope Leo I to the Patriarch Flavian.
· Calfa
Գրացին զերանելին պարասկեւի ի տումարս յիշատակաց ընդ այլ երանելի եւ ճգնաւոր կանայս. (Հ=Յ. յունիս.)
cf. Տռփանք.
· Calfa
Այսուիկ գերապայծառ եւ գեղեցիկ երկնից տռփութեամբ լցեալ եղեն դասք ճգնաւորականք. (Վրք. հց. ՟Ա. ձ։)