Your research : 1 result for տնտես

Տնտես, աց exact entry

s.

steward, economist, manager, bursar;
— վանաց, cellarist;
— եկեղեցւոյ, church-warden;
— աստուածային օրինաց, dispenser of the divine precepts.

· Calfa

NBHL (3)

Հաւատարիմ տնտես եւ իմաստուն։ Այր մի էր մեծատուն, որոյ էր տնտես։ Պարտ է եպիսկոպոսին անարատ լինել, որպէս եւ աստուծոյ տնտեսի. (եւ այլն.)

Մովսէս էր տնտես աստուածային օրինաց եւ պատուիրանաց. (Նանայ.։)

Եւ առեալ տնտեսն զձուկն՝ խորովէր ի տապանակի. (ռմկ. ոճով իբր խոհակեր)։ (Վրք. հց. ՟Ի։)


Entries' title containing տնտես : 9 results

Տնտեսաբար

adv.

economically, thriftily;
providently, providentially, mysteriously.

· Calfa

NBHL (2)

οἱκονομικῶς . Իբրեւ տնտես. տնտեսութեամբ. ըստ վերին տեսչութեան. տնօրինաբար.

Ծնողին զամենայն նուիրեաց վասն տնտեսաբար յաղագս մարմնոյն ազգակցին մերոյ. (Ոսկ. ՟ա. կոր.։)


Տնտեսական, ի, աց

adj. s.

economical;
cf. Տնօրինական;
—ն, economy.

· Calfa

NBHL (10)

Յերիս բաժանեն զնա (զգործնական գիտութիւն). ի քաղաքականն, ի տնտեսականն, ի բարոյականն. (Սահմ. ՟Ի։ Տնտեսական խնամ շինութեան. Պիտ.։)

ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ. Գիտակ տնտեսութեան.

Զի՞նչ ակն ունել է, եթէ ոչ տան կամ քաղաքի՝ տնտեսականն կամ քաղաքավարական այր. (Փիլ. լին. ՟Դ. 118։)

ՏՆՏԵՍԱԿԱՆՆ գ. Գիտութիւն տնտեսելոյ.

Արիստոտէլ գրեաց վասն տան. յորում վասն տնտեսականին ճառէ. (Սահմ. ՟Ի։)

Բաժանի տնօրինականն ի համեստական, ի պատշաճական, ի տնտեսական։ Իսկ տնտեսականն է պաճարելն ըստ յաջողութեան. (Տօնակ.։)

Որդին աստուծոյ տնտեսական լուսաւոր ճշմարտութեամբն իւրով զսոսա ամենայն լուսաւորեաց. (Պիտառ.։)

Կարապետն յանապատի՝ սակս տնտեսական հրամանին յեզերս գետոյ. (Մագ. ձ։)

Վասն մեր տնտեսական տնօրէնութեանցն յիսուսի քրիստոսի։ Տնտեսական չարչարանքս՝ զոր պարտ էր կրել վասն աշխարհի. (Նանայ.։)

οἱκονομικός, -κή, -κόν oeconomicus, dispensativus, dispensatorius. Որ ինչ հայի ի տնտեսն, եւ ի տնտեսութիւն. հոգաբարձական, տնական, եւ խոհական.


Տնտեսավարեմ, եցի

va.

to govern economically, wisely.

· Calfa

NBHL (2)

Տնտեսութիւն վարել՝ ուղղել, տնտեսել, կառավարել.

Քաջ բարդաւաճեալ բռունք փորձեցան տնտեսավարել զաշարհ. (Պիտ.։)


Տնտեսարան, ի

s.

steward's office;
administration.

· Calfa


Տնտեսեայք

s.

economy.

· Calfa


Տնտեսեմ, եցի

va.

to manage, to have the direction, to regulate;
to economize;
to govern, to rule, to dispose;
to dispense, to distribute, to provide, to administer.

· Calfa

NBHL (7)

Աստուած էր, որ տնտեսէր զիրսն ըստ իւրոց ւամացն՝ ի քակտումն եւ յամօթ անօրինացն, եւ յօգուտ եւ ի փառս եկեղեցւոյ իւրոյ սրբոյ. (Փարպ.։)

Այս ի յերկրի բնաւորեցաւ, եւ ի վերուստ տնտեսեսցաւ. (Վահր. ոտ.։)

Եւ ի ձայնէն՝ յորմէ այս գործի, մեռելոցն եւ՛ս նորասքանչ իմն տնտեսի. (Պիտառ.։)

Ոչ բարւոք տնտեսեաց, այլ զըկեաց զաղքատս։ Զարկղն աղքատաց նմա ետ կրել, եւ տնտեսել։ Հաւատարմապէս տնտեսէ զնոյն կարօտելոց։ Վարդապետութիւն տնտեսել լսողացն ... Ի շահ անձանց ստացողաց տնտեսեսցի. (Մանդ. ՟Ժ՟Ա։ Ոսկ. յհ. ՟Բ. 19։ Լմբ. տնտես.։ Երզն. մտթ.։)

Ահիւ եւ երկիւղիւ տնտեսեսցէ զհաւատացեալսն յաստուծոյ աւանդս։ Կոչեցան եպիսկոպոս, որք զամենայն եկեղեցիս տիեզերաց տնտեսէին. (Յճխ. ՟Ի՟Գ։ Ոսկ. մելիտ.։)

Վասն նորին աղերսել առ քեզ. զոր յաւելուած կարգիդ տնտեսէ։ Ըստ որում եւ յաւելուած բանիս զնոյն տնտեսէ ... Յաւելուածով բանիս զնոյն տնտեսէ (Նար. ՟Խ՟Ը։ Լմբ. պտրգ.։)

οἱκονομέω administro, dispenso, dispono, rego, guberno, sollerter excogito, molior. Որպէս տնտես գործել. տնօրինել, մատակարարել. բաշխել. կարգաւորել. ուղղել. խնամել. որ այլազգ ասի զաստուծոյ, եւ այլազգաց զմարդոյ։ Զաստուծոյ զոր օրինակ,


Տնտեսութիւն, ութեան

s.

economy;
stewardship, housekeeping, management, direction, administration, distribution;
Providence;
the mystery of the incarnation;
առտնին, քաղաքական —, domestic, political economy.

· Calfa

NBHL (10)

Տո՛ւր զհամար տնտեսութեան քո։ Տէր իմ հանէ զտնտեսութիւնս։ յորժամ ի բաց լինիցիմ ի տնտեսութենէս։ Տնտեսութիւն յա՛նձն է ինձ։ Զտնտեսութիւն շնորհացն աստուծոյ՝ որ տուեալ են ինձ ի ձեզ։ Ըստ տնտեսութեանն աստուծոյ՝ որ տուեալ է ինձ ի ձեզ։ Տնտեսութեան լրման ժամանակաց.եւ այլն։

Քաղաքավարութիւն եւ տնտեսութիւն՝ ազգակից են առաքինութիւնք. զի է՝ որ քաղաքավարութիւն է, տնտեսութիւն առ ի քաղաք. եւ է՝ որ տնտեսութիւն է, քաղաքավարութիւն առ ի տուն. (Փիլ. լին. ՟Դ. 165։)

Աւանդէ նմա (պետրոսի) զտնտեսութիւն եւ զիշխանութիւն եղբարց իւրոց։ Որովհետեւ արարէք տնտեսուի եղբարց՝ ինձ արարէք։ Ոչ է բաւական սերմանց եւեթ արկանելն, աղլեւ բազում տնտեսութեան յետ այսորիկ կարօտիմք, մերժել զթռչունսն, հատանել զփուշսն, եւ այլն. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 42։ Յճխ. ՟Ի՟Գ։ Շ. յկ. ՟Կ՟Թ։)

Զայրեացն հաւատացաւ սպասաւորութեան տնտեսութիւն. (Աթ. ստեփ.։)

Այցելութիւն երկնաւոր տնտեսութեանն։ Այս ամենայն անքննելի աստուածային տնտեսութեան խորհուրդ. (Եղիշ. ՟Ա։ Իգն.։)

Զննելի բնութեամբ ըստ ի կուսէն տնտեսութեան հաճեցաւ բնակել ի մեզ. (Պտրգ.)

Մայր բանին տնտեսութեան. (Շար.։)

Սպասաւորք էին տնտեսութեանն։ Ճշմարտապէս ըստ տնտեսութեան մարդ եղեալ շրջէր ի վերայ երկրի. (Շ. բարձր.։)

Զտնտեսութիւնն աստուծոյ. զո՞ր տնտեսութիւն. զյաղագս ի վերայ բոլորիցս աստուծոյ մարդանալոյն. (Աթ. ՟Ը։)

οἱκονομία oeconomia, dispensatio, administratio, regimen եւ providentia եւ incarnatio. Պաշտօն եւ գործ տնտեսի. հազարապետութիւն. մատակարարութիւն. կարգաւորութիւն. կոնոմոսութիւն. հոգաբարձութիւն տան. գործառնութիւն եւ խնամք ճարտարութեամբ զգօնութեան.


Definitions containing the research տնտես : 151 results

Կոնոմոս

cf. Տնտես.

· Calfa

NBHL (1)

ԿՈՆՈՄՈՍ կամ ԿՈՆՈՄ. Բառ յն. իգօնօ՛մոս. οἱκονόμος oeconomus, dispensator, administrator. այսինքն Տնօրէն. տնտես. վեքիլ խարճ.


Համար, ոյ, ոց

s. prep.

account, calculation, computation, enumeration, numeration;
number;
catalogue, list;
roll-call, muster;
examination, inventory, statement, account;
esteem, respect, value, regard, station, degree;
presentation or rendering of accounts;
comparison;
lesson;
verse;
ի —, ի —ի, —, for, on account of;
ընդ մի —, same, same thing;
— առնուլ, պահանջել, to ask for an account of, to require one to account for;
— առնել, to find out an explication of, to examine;
to take or draw up an inventory of;
to take stock;
— տալ, to render an account;
to give a reason;
to be responsible, to account for;
— առնուլ ի մէջ ծառայից իւրոց, to make an account with his servants;
ի — ածել, արկանել, դնել, to count, to calculate, to compare;
մտանել ի —, to be reckoned, numbered, esteemed among;
ի —ի լինել, to be counted as, to pass for, to be reputed, esteemed;
ընդ մարդկան կալ ի — ի, to be taken for a man;
— դնել ընդ ումեք, to dispute;
հանել թիւ —ոյ, to draw or cast lots;
տուր զհամար տնտեսութեան քո, give an account of thy stewardship;
ոչ եղեւ ի —ի բան իմ, no attention was paid to my words;
չէ ինչ ի — ի, it is unimportant;
no matter;
թուով — ով էր ամենայն, all was counted;
—ովք թուոց կատարեալ, a clever arithmetician;
— առնուլ, to take lessons;
գիտել, ուսանել, ասել զ—ն, to know, to learn, to say or repeat one's lesson;
cf. Թիւ.

· Calfa

NBHL (1)

Առաքեցաւ համար առնել գանձուն։ Առնէ համարս ի մէջ նոցա։ Ռոճիկ համարոյ օրըստօրէ։ Յարքունի համարուէ։ Ի պատճառս վարձանաց համարի։ Ոչ առնէին համար արանցն՝ յորոց ձեռս տային զարծաթն։ Տո՛ւր զհամար տնտեսութեան քո։ Ընդ անձին համարս տացէ աստուծոյ։ Որպէս թէ համարս տալոց իցեն ընդ ձեր.եւ այլն։


Տնօրէն, րինի

s.

cf. Տնտես. director, manager, administrator.

· Calfa

NBHL (1)

οἱκονομῶν, οἱκονόμος procurans, procurator domus, dispensator, administrator . Տան օրէնսդիր, կարգաւորիչ տան մեծի՝ կամ տան աշխարհիս. որպէս տնտես, եւ տեսուչ. հազարապետ. մատակարար. հրամանատար. վարիչ. ուղղիչ. բաշխիչ. հոգացօղ. կոնոմոս. իկոնոմոս. որպէս յն. իգօնօ՛մօ, իգօնօմօ՛ն.


Տնօրէնութիւն, ութեան

s.

cf. Տնտեսութիւն;
disposition, measure;
տնօրէնութեան տեղիք, the Holy places.

· Calfa

NBHL (1)

Ո՛չ առ ինչս իսկ, եւ տնտեսութիւնս, եւ զօրավարութիւնս, եւ առ այլսն իշխանութեանց. (Պղատ. սոկր.։)


Տնօրինաբար

adv.

cf. Տնտեսաբար.

· Calfa

NBHL (1)

Դարձեալ տնտես հաւատարիմ, մարմնոյ հոգւոյ՝ միտք անմարմին, զիւրաքանչիւր պէտըս նոցին՝ տնօրինաբար տալ ըստ կարգին. (Յիսուս որդի.։)


Տնօրինեմ, եցի

va. vn.

cf. Տնտեսեմ;
to dispose;
to dispense with, to exempt from;
— բարւօք զկեանս, to lead a more regular life;
cf. Մարդանամ.

· Calfa


Մատակարար, աց

s.

administrator, manager;
steward, provider, victualler;
dispenser, distributor;
— վանից, cellarer.

· Calfa

Etymologies (1) · Adjarian

, ի-ա հլ. «վերակացու և պաշտօնեալ կերակրոց, խոհարարապետ». փխբ. «տնտես, հազարապետ տան եամ աւ-րիշ պաշտօնեայ» ՍԳր. Եւս. պտմ. որից մատակարարել ՍԳր. Ոսկ. մ. գ. 24. մատա-կարարութիւն Կոչ. մատակարարումն Փարպ. մատակարարաբար Փիլ. ևն.


Հազարապետ, աց

s.

chiliarch, chief of a thousand men, colonel;
governor, prefect, lord lieutenant;
steward, agent, major-domo, controller, intendant;
house-steward, manager.

· Calfa

Etymologies (1) · Adjarian

, ի-ա հլ. «հազար զինւորի գլուխ. 2. իշխան, նախարար. 3. տնտես, թագաւորական տան մատակարար, քսակա-կալ» ՍԳր. Եղիշ. Եփր. համաբ. և ա. կոր. 58, (ըստ Մանանդեան, Տեղեկ. ինստիտ. 1, 16 հարկային և շինարարական գործերի վերա-կացուն կամ գլխաւորը). որից հազարապե-տութիւն ՍԳր. Կորիւն։


Անազատ, աց

adj.

not free, dependant;
mean, ignoble, niggardly.

· Calfa

NBHL (1)

Անազատն մտօք եւ փոքրահոգին ... Փոքրահոգին եւ անազատ միտքն։ Անազատ ռշդութիւն. (Լմբ. առակ. եւ Լմբ. տնտես.։)


Անանցանելի, լւոյ

cf. Անանց.

· Calfa

NBHL (1)

Փառք, կամ գիտութիւն. կամ պատուհաս անանցանելի. (Յճխ. ՟Ժ։ Լմբ. տնտես.։ Ոսկ. յհ.։)


Արտաքս

adv.

out, outwardly.

· Calfa

NBHL (1)

Սա ամենայն օրինաց՝ որ մտացն է, արտաքս գնացեալ, պարտական է. (Լմբ. տնտես.) լինի նխ. եւ մ։


Ապացոյց, ցուցից

s.

index, sign, mark;
example, model;
proof, argument, reason, evidence, testimony;
demonstration;
յայտնի —, evident proof.

· Calfa

NBHL (1)

(Մարգարէքն) տեսանօղ զօրութեամբն ապացոյցք եղեն առ տնտեսութիւն որդւոյ. (Քեր. քերթ.) իմա՛ յայտարարք, քարոզք, ցուցիչք։


Աստուածախնամ

adj.

cared for by God;
— տեսչութիւն, divine Providence.

· Calfa

NBHL (1)

Վիճակին այցելութեան ածախնամ տնտեսութեան. (Նար. խչ.։)


Արդէն

adv.

already, even now;
before.

· Calfa

NBHL (1)

Համար տալոյն ժամանակն ո՛չ է արդէն, այլ առ յապայ. (Լմբ. տնտես.։)


Առաքելութիւն, ութեան

s.

mission;
apostle-ship.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ մարմնական առաքելութեամբ առաքեալ զնա իմանայցես։ Առաքելութիւնն (քրիստոսի) ոչ տեղական ինչ փոփոխումն, այլ զտնտեսութեանն յայտնութիւն ցուցանէ. (Սեբեր. ՟Ե։)


Աստուածաբանական, ի, աց

adj.

theological.

· Calfa

NBHL (1)

Ապականեալ են խորհուրդք եւ միտք, ոչ միայն ի տնտեսականսն, այլ եւ յաստուածաբանականն. (Խոսրովիկ.։)


Առաջակայ

s.

joint, commissioner, assessor;
cf. Առաջիկայ.

· Calfa

NBHL (1)

Որպէս Առաջակաց. յանդիմանակաց. մերձակաց. կամ առաջին յառաջի կացելոց. որպէս գլխաւոր պաշտօնեայ, խորհրդական, ատենակալ, վերակացու, տնտես.


Առաջարկութիւն, ութեան

s.

proposition, proposal, project, question;
establishment, introduction, motion;
arrangement;
theme;
problem;
discourse;
—ք, premises.

· Calfa

NBHL (1)

Ի բոլոր տնօրինական առաջարկութիւնս. այսինքն ի տնտեսական արարս. (Մագ. ՟Խ՟Է։)


Առաջնորդ, աց

s.

author, creator;
captain, chief, conductor, guide, escort, director, guardian, rector;
ordinary principal, provost, overseer, prelate, superior, father;
— կարգել, to set over.

· Calfa

NBHL (1)

ἠγεμών, ἠγούμενος, ἁρχηγός, προηγούμενος, προεστώς. dux, princeps, praeses, rector, praepositus, praefectus եւ այլն. Առաջինն կամ գլխաւորն յամենայն տնտեսութիւն քաղաքական եւ եկեղեցական. վարիչ. ուղղիչ. թագաւոր. իշխան. վերակացու. հեղինակ. եպիսկոպոս. վանահայր. պարագլուխ. զօրագլուխ. եւ այլն։


Առաջնորդեմ, եցի

vn.

to Conduct, to lead, to guide, to command, to head, to rule, to govern, to direct, to escort, to accompany.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ մանաւանդ՝ Վերակացու եւ իշխան լինել. վարել զիշխանութիւն. առաջին լինել ի տնտեսութեան, եւ այլն.


Ամայի, այւոյ, յեաց

adj.

desert, uninhabited, deserted, uninhabitable, solitary, uncultivated, desolate.

· Calfa

NBHL (1)

Որք ամայիք ի բարեկամացն գոն եւ թափուրք։ Ամայի զտունն ի տնտեսութենէ թողեալ։ Ամայի յընչիցն առնել։ Յամենայն կենցաղօգուտ զարգուց ապալեր եւ ամայի է. (Պիտ.։)


Ամենառատ

adj.

very abundant, most plentiful;
very generous, most liberal.

· Calfa

NBHL (1)

Աստուածային ամենառատ գանձուցն հաւատարիմ եւ իմաստուն տնտես. (Ոսկիփոր.։)


Ամենատես

adj.

all-seeing.

· Calfa

NBHL (1)

Զամենատես տնտեսութիւնն մեծազօր զօրութեանն. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 1։)


Ամենարուեստ

adj.

very skilful, ingenious;
very instructive;
most wise.

· Calfa

NBHL (1)

Սպասաւոր (այս ինքն տնտես) ամենարուեստ. (Մաշտ.։)


Անձն, ձին, ձամբ, ձանց

s.

person;
hypostasis, personality;
creature, being;
soul;
mind;
heart;
myself, thyself, himself;
անձամբ, personally;
անձամբ անձին, by one's self, personally;
զանձամբ դառնալ, to turn back;
զանձամբ արկանել, to put on, յանձին բերել, to imitate;
յանձին ունել, to accept, to approve;
չառնուլ յ—, to refuse, to deny;
սիրէ նա զ— իւր, he loves himself;
վասն անձին եւեթ տամ պատասխանի, I only answer for myself;
երգնում յ— իմ, թէ այդ այդպէս է, on my soul, it is so;
զգաստանալ յանձին, to revive, to recover one's senses;
փոյթ ունի նա վասն անձին, he takes care of himself;
անձին առնել, to commit suicide;
եռն յանձին հարկանել, to boast of, to flatter one's self, to prick one's self;
յ— առնել, to recommend, to confide;
յ— լինել, to commend one's self, to have confidence in, to confide in, to be committed.

· Calfa


Անկածութիւն, ութեան

s.

fallen state, humiliation.

· Calfa

NBHL (1)

Մի՛ անկածութիւն զտնտեսութիւնն համարել։ Քրիստոսի՝ որ թագաւոր է սրբոց, անկածութեան բանս պատշաճես. (Սեբեր. ՟Ա. ՟Թ։)


Անմայր

adj.

motherless.

· Calfa

NBHL (1)

Որ ըստ էութեանն անմայր, եւ ըստ տնտեսութեան անհայր. (Գանձ.։)


Անձնիշխանութիւն, ութեան

s.

freewill, choice, free agency, independence.

· Calfa

NBHL (1)

Կարգեցաւ մատակարար, եւ ոչ անձնիշխանութեամբ տիրօղ. (Լմբ. տնտես.։)


Ակահ

adj.

having a knowledge of, well versed.

· Calfa

NBHL (1)

Չիցե՞ս ակահ (յն. ո՞չ գիտես), ամարայնւոյ ժամանակ եկն եկաս ի վերայ։ Այնմ չէք ինչ ակահ, քանզի չէիք մօտ։ Խորհրդոց տնտեսութեան չէին ակահ. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 17։ եւ Ոսկ. գաղ.։ եւ Ոսկ. ես.։)


Բաշխեմ, եցի

va.

to distribute, to share, to part, to divide, to dispense, to assess;
to disseminate.

· Calfa

NBHL (1)

διανέμω, ἁπονέμω, μερίζω, μεταδίδωμι distribuo, impertior, νέμω tribuo, χορηγέω suppedito, subministro, largior Բաշխ կամ բաժին տալ իւրաքանչիւր ումեք ըստ արժանեաց, կամ ձրի որպէս պարգեւ. բաժանելով տալ. մասնաւորել զբարիս, զուտելիս, եւ այլն. մատակարարել. տնտեսել. պարգեւել, շնորհել. բաժնել.


Բարեկարգեմ, եցի

va.

to order properly, to dispose, to put in order;
to amend, to reform.

· Calfa

NBHL (1)

Բարւոք կարգաւորել, գեղեցիկ տնտեսել. ուղղել.


Բարոյական, ի, աց

adj. s.

moral, belonging to morals;
moralist;
moral;
— իմաստասիրութիւն, ethics;
— գիտութիւն, morality, ethics;
— իմաստ, morality;
առնել — խորհրդածութիւնս, to moralize, to make moral reflections.

· Calfa

NBHL (1)

Ի ձեռն տեսականին յարդարի, եւ ի ձեռն բանի պաճուճէ զբարուականն, եւ հնազանդեցուցանէ զախտս (կամ զկիրս)։ Արիստոտելականքն յերիս բաժանեն զգործնականն. ի քաղաքականն, ի տնտեսականն, ի բարոյականն. եւ յիրաւի։ Արիստոտէլ գրեաց զբարոյականն, յորում վասն բարուց ճառէ. (Սահմ. ՟Ի. եւ ՟Ի՟Ա։)


Բաւանդակ

cf. Բովանդակ.

· Calfa

NBHL (1)

Թուի ինձ թէ կատարեալ եւ բաւանդակ ցուցաւ տնտեսութեանն օրինակ. (Սեբեր. ՟Թ։)


Զարթչիմ, եայ

vn.

cf. Զարթնում.

· Calfa

NBHL (1)

Զարթչի ի թմրութենէ ախտիցն։ Իբր ի քնոյ զարթչել ի տգիտութենէն ի նոցա մտաւորն տեղեկութիւն։ Ոչ զարթչիմք եւ զգաստանամք։ Զարթչին ի մոլորութենէն. (Լմբ. ի տնտեսն. եւ Լմբ. սղ. եւ Լմբ. առակ.։)


Գաւառապետ, ի, աց

s.

governor of a province, prefect;
agent, manager;
— միմանձանց, provincial.

· Calfa

NBHL (1)

ἑπίτροπος Procurator, οἱκονόμος dispensator, κωμαρχῆς praefectus vici Վերակացու գաւառի, աւանի, տան. հազարապետ. գործակալ. տնտես. գեղապետ. հաքիմի էյալէթ, վէքիլխարճ, սու պաղը. տես (Մտթ. ՟Ի. 8։ Գաղ. ՟Դ. 2։ ՟Ա. Մնաց. ՟Ի՟Թ. 9։ Եսթ. ՟Բ. 3։)


Գաւառապետութիւն, ութեան

s.

dignity of a provincial;
prefecture;
— վանորէից, provincialship.

· Calfa

NBHL (1)

ἑπιτροπή, ἑπιτροπεία Procuratio, praefectura, եւ Tutela Գործակալութիւն. տնտեսութիւն. եւ Վերակացութիւն որբոց.


Գանձապահ, ի, աց

s.

treasurer.

· Calfa

NBHL (1)

Որպէս զյովբն, ոչ գանձապահ էր իւրայոցն ... այլ տնտեսէր մանաւանդ ըստ կամացն այ. (Բրս. հց.։)


Իմաստութիւն, ութեան

s.

wisdem, sense, reason;
understanding, knowledge;
philosophy;
skill, science;
գերաբուն —, sovereign wisdom;
իմաստութեամբ, wisely, sensibly, judiciously;
prudently, discreetly.

· Calfa

NBHL (1)

Գովեաց տէրն զտնտեսն անիրաւութեան, զի իմաստութեամբ արար. (Ղկ. ՟Ժ՟Զ. 8։)


Ինքնատէր

adj.

one's own master, absolute, independent;
— եմք գործոց մերոց, we are masters of our own actions.

· Calfa

NBHL (1)

ԻՆՔՆԱՏԷՐ. Որ ունի տիրապէս իշխանութիւն ի վերայ իւրոց. ազատաբար տնտեսօղ. իշխան. ըստ յն. ինքնակալ αὑτοκράτωρ . ըստ լա. տէր. patronus, dominus.


Գերդաստան, նաց

s.

goods, possessions;
fireside, family, house.

· Calfa


Գործակալ, աց

s.

officer, minister, commissary, commissioner;
manager, agent, factor, negotiator;
attorney.

· Calfa


Գործառնութիւն, ութեան

s.

act, affair, work, enterprise, business, office, place, employment.

· Calfa


Գործարան, աց

s.

manufactory;
instrument;
organ

· Calfa

NBHL (1)

Եւ զի՞նչ արդեօք (է) գործարան տնտեսութեանս այսորիկ. սրբոյ կուսին մարմինն. (Բրս. ծն. քրիստոսի.։)


Գործնական, ի, աց

cf. Գործական.

· Calfa

NBHL (1)

Գործնականացն գործի սովորութեամբն կարեաց կապեալ։ Զգործնականացն տնօրինեալ զտնտեսութիւն. (Նար. ՟Ի՟Գ. ՟Խ՟Զ։)


Գութ, գթոյ, գթով

s.

pity, compassion, tenderness, commiseration, feeling, mercy, sensibility, tender heart;
ի — ածել՝ շարժել, — արկանել, ի — խանդաղատանաց շարժել, to move, to soften, to entreat tenderly;
փակել զ—ս իւր յումեքէ, to harden one's heart against another;
—ք նորա առաւել եւս են ի ձեզ, he loves yon more intensely;
առ — տոհմի նորա, for the love of his race;
յիմրիլ ի — երեսաց ուրուք, to go mad on account of the beauty of some one;
— մեր առաջի երեսաց քոց, let our supplications find favour in thy sight;
կին առնուլ ի նմանէ զի — անկցի, to marry into bis family for the purpose of strengthening the bonds of friendship;
-ք, the Goths, the nation of Goths.

· Calfa


Դանդանաւանդ, աց, ից

s.

bit, curb;
bridle;
gag.

· Calfa

NBHL (1)

Դանդանաւանդիւք մաշեցից զկարծրութիւն կզակաց քոց։ Կալեալ ձեռամբ իւրով զդանդանաւանդս աշխարհի՝ եւ տնտեսէ զնոսա. (ՃՃ.։)


Դաշնաւորիմ, եցայ

vn.

to agree;
to confederate, to ally;
to conspire, to plot.

· Calfa

NBHL (1)

Խոստացայ դաշնաւորեցի քեզ հաճոյանալ. (Նար. ՟Ե։ Յօրինաւորն դաշնաւորէ մնալ. Լմբ. տնտես.։)


Ըստանձնեմ, եցի

va.

to assume, to take, to put on, to put on one's back, to embrace, to undertake.

· Calfa

NBHL (1)

(Կամքն ի վերայ մարմնոյ) թեթեւութեամբ ըստանձնէ զլուծ ապաշխարութեան. (Լմբ. տնտես.։)


Թաքնաբար

adv.

secretly, stealthily, furtively;
unknown to others;
silently, softly, quietly, noiselessly;
enigmatically, allegorically.

· Calfa

NBHL (1)

Ասէ թաքնաբար (առագաստեալ բանիւ). (Լմբ. տնտես.։)


Զննելի, լւոյ, լեաց

adj.

visible, tangible, palpable.

· Calfa

NBHL (1)

Զննելի բնութեամբ ըստ ի կուսէն տնտեսութեան հաճեցաւ բնակել ի մեզ. (Պտրգ.։)