Definitions containing the research կտաւ : 198 results

Խորանափեղկ, ից

s.

tent-Curtain.

· Calfa

NBHL (1)

δέρρις aulaeum, tentorium. Փեղկ խորանի. առագաստք եւ վարագոյրք վրանի. հատուածք կտաւոյ կամ մորթոյ, որովք կազմի վրանն. (ըստ յն. տէ՛րրիս. այն է ռմկ. տէրի, մորթ. որ թարգմանի ի մեզ եւ Խորան, իբր վրան ի մորթոյ. (Սղ. ՟Ճ՟Գ. 2։ Երգ. ՟Ա. 4։ Ես. ՟Ծ՟Դ. 2։))


Խունկ, խնկոց

s. fig.

incense;
aromatic substances;
incense, flattery.

· Calfa

NBHL (1)

Զխունկս, եւ զիւր անուշունս։ Կնդրկին եւ այլոց խնկոցն։ Իւղեփեացք իւղոցն եւ խնկոզն։ Ոչ գոյր իբրեւ զխունկսն զայնոսիկ՝ զորս ետ տիկինն սաբայ։ Հոտ հանդերձից քոց քան զամենայն խունկս։ Բուրեսցին խուկք իմ։ Պատրաստեցին խունկս եւ իւղս։ Պահեցին կտաւովք՝ խնկովքն հանդերձ.եւ այլն։


Թիկնանոց, աց

s.

frock, mantle, plaid.

· Calfa

NBHL (1)

Թիկնանոց ամարայնի կտաւի. (Փիլ. տեսական.։)


Թխագոյն

adj.

of a dark colour, browu, dusky, dun.

· Calfa

NBHL (2)

Թանձր կտաւով թխագունիւ. (Ճ. Բ. Տեսիլ Սհկ.։)

Ծածկեալ թանձր կտաւով թխագոյն։ Թխագոյն թանձր կտաւոց. (Փարպ.։)


Թուղթ, թղթի, թղթոց

s. com.

letter, epistle, missive;
թուղթ գրել, to write a letter;
թուղթ առաքել, to send a letter;
թուղթ ընդունել, to receive a letter;
թուղթ աղաչանաց, written entreaty, petition;
paper;
պատառ մի թուղթ, կոտորոկ թղթոյ, a bit of paper;
շրջշրջել զթուղթս գրոց, to turn over the leaves of a book;
ծրարել ի թուղթ, to put in paper;
տոգորել, արատել զթուղթ, to blot, to waste paper;
դանակ, հատիչ թղթոյ, paper-cutter or paper-knife;
թուղթ գրութեան, writing paper;
թուղթ նամակի, letter-paper;
թուղթ տոմսակի, note-paper;
թուղթ ուրուագրութեան, drawing-paper;
ծծուն թուղթ, blotting or bibulous paper;
թաւ թուղթ, pasteboard;
թուղթ ծրարի, wrapping or packing paper;
թուղթ յոռի, անպիտան, waste, paper, old papers;
մածուցիկ թուղթ, sized paper;
թուղթ տպագրութեան, printing paper;
թուղթ մագաղաթեայ, parchment, vellum;
թուղթ ճենաց, India paper;
թուղթ ծրահանելոյ, tracing paper;
թուղթ ապիկեալ, զմռնիտեալ, emery-paper, glass-paper, sand-paper;
թուղթ մզելոյ, filtering-paper;
թուղթ գունաւոր, coloured paper;
թուղթ կճեայ, marbled or stained paper;
թուղթ սեկանման, morocco paper;
թուղթ դրոշմեալ, stamped paper;
թուղթ արծնելոյ, smoothing paper;
թուղթ ձիւթեղէն, brown paper, tar paper;
թուղթ մեքենական, machine paper;
թուղթ տաշտական՝կազմ, vat-paper, handmade paper;
թուղթ գաղափարեալ, laid paper;
bills.

· Calfa

NBHL (1)

χάρτης charta Թերթ բարակ, յորոյ վերայ դրոշմին տառք. երբեմն կեղեւ եւ տերեւ ծառոց, կամ պրտու, կնիւն. ապա մագաղաթ ի մորթոյ գառանց. յետոյ ծեծածն բամբակի, լաւ եւս՝ կտաւոյ կամ վշոյ.


Կրպակաւոր, աց

cf. Կրպակաւետ.

· Calfa

NBHL (1)

Գնեաց կտաւս ասուեաց, եւ համարէր զդրամն ի կրպակաւորն. (Վրք. հց. ձ։)


Պաստառ, ի, աց, ռունք, ռանց

s.

fine linen or stuff, byssus;
tapestry, carpet, blanket;
— դամասկացի, damask.

· Calfa

NBHL (1)

ՊԱՍՏԱՌ, որ եւ ՊԱՍՏԱՌԱԿ, կամ ԱՍՏԱՌ. Փերթ կտաւի. լաթի կտոր. փարչէ պեզ.


Պաստառակալ, աց

s.

fine linen-cover, bed-sheet, drapery, tapestry;
— անկողինք, beds furnished with fine coverlets.

· Calfa

NBHL (1)

σινδών sindon, linteum. Սինդոն. կտաւ եւ սաւան կտաւի՝ ունօղ զտեղի պաստառի, կամ արկեալ ի վերայ պաստառաց գահոյից, անկողնոյ, սեղանոյ, մեռելոյ, եւ այլն. բարակ կտաւ, փռոց, պատանք. չարշաֆ, պէզ, բիսդէռ, ահենգ.


Պատան, աց

s.

band, bandage, wrapper;
truss;
— մեռելոյ, shroud, winding-sheet, grave-clothes.

· Calfa

NBHL (1)

Երիզ կամ կտաւ՝ ի պատել զո՜ր եւ է մասն մարմնոյ. փաթթելու լաթ, կապ. սարշը, պաղ. պէսդ.


Պատեմ, եցի

va.

to surround, to environ, to encompass, to enclose, to fence, to gird;
to besiege, to invest, to beset;
to surround, to beset, to hem in;
to envelop, to pack up;
to spread abroad, to circulate, to take or lead about;
to veneer, to plate, to cover, to overlay;
պատեալ պաշարել զոք, to make a ring round, to hem round;
to beset;
— զվէրս, to dress a wound;
անդ խոր լռութիուն պատէ զամենայն, great silence prevails there;
ահ պատեաց զնա, he was struck by fear;
cf. Շուրջ.

· Calfa

NBHL (1)

Զբերան իւր պատեսցէ (բորոտն)։ Պատէ զամենայն վէրս նոցա։ Պատեաց զնա ի խանձարուրս։ Պատել կտաւով, կտաւովք (զմեռեալն). եւ այլն։


Պատիճ, տճոյ

s. bot.

elephant's trunk, proboscis;
follicle, univalvular pericarp, seed-vessel, husk, pod, shell.

· Calfa

NBHL (1)

Պատիճք յոտսն, որ է կտաւեայ մետաքսեայ կօշիկքն։ Ագուցանեն նմա զպատիճսն եւ զսանդալակօշիկսն. (Մաշտ. ջահկ.։ 5)


Պատկանիմ, եցայ

vn.

cf. Պատշաճիմ.

· Calfa

NBHL (1)

Հաւատացին ի ձեռն կտաւուցն եւ վարշամակին՝ ոչ գողութեան պատկանիլ գործն. (Նանայ.։)


Պատմուճան, աց

s.

stole, long vest, garment, tunic, cassock;
գեղեցիկ —ք, fine clothes;
թխատեսակ —, dress coat;
— հանդարձից or փոխանակաւ, a suit of new clothes.

· Calfa

NBHL (1)

χιτών tunica στολή stola, vestis oblonga ἰματισμός, ἕνδυμα vestimentum, indumentum. Հանդերձ երկայն. զգեստ կտաւի կամ փառաւոր, մանաւանդ պարեգօտ. կապայ, լաթ, հագուստ.


Պատրոյգ

s.

wick;
match;
— վիրաց, lint, lineament, scraped lint.

· Calfa

NBHL (1)

ՊԱՏՐՈՅԳ ՊԱՏՐՈՅԿ. λυχνιαίον, ἑλλύχνιον ellychnium, funale λίνον linum. Պատատեալ թել կտաւոյ կամ բամբակի ի ճարակ լապտերի եւ ճրագի յիւղոյ. ծագ մոմոյ լուցելոյ.


Պարածածուկ

adj.

enveloped, completely covered or wrapped up.

· Calfa

NBHL (1)

Ի մահազգեաց պարածածուկ կտաւակապութենէն արձակէ. (Մամբր.։)


Պարան, աց

s. mar.

cord, rope, cable;
—ք, cordage, ropes;
— կտաւուց, clothesline;
— նաւու, shrouds, ship's cable.

· Calfa


Պարարեմ, եցի

va.

to fatten;
— զերկիր, to manure;
— զոք սնոտի յուսով, to feed or entertain one with hopes, to beguile, to lull, to fool one with fair promises, to take to a fool's paradise;
— զաչս, to feast, charm or delight the eyes.

· Calfa

NBHL (1)

Գարին հասեալ պարարեալ էր, եւ կտաւն ընտացեալ էր. (Եփր. ել.։)


Կանափ, ի

s.

hemp;
tow.

· Calfa

NBHL (1)

ԿԱՆԱՓ որ եւ ԿԱՆԵՓ. Նոյն անուն է եւ յայլ լեզուս. κάνναβις, κάνναβος cannabis, -ba, -bum;
stuppa. Բոյս կամ եղէգն խոշոր կտաւոյ. հաստ կտաւ. խծուծ.


Կանեփի, փւոյ

adj. s.

cannabine. drill, duck.

· Calfa

NBHL (1)

Ի կանեփոյ գործեալ. ձորձ ի հաստ կտաւոյ.


Կապար, աց

s. bot.

lead;
caper;
caper-bush.

· Calfa

NBHL (1)

Խիստ են մեղք, եւ ծանր քան զկապար։ Զըմռովք թաղեցաւ, որ առաւել քան զկապար մածուցանէր ընդ մարմնոյն զկտաւսն. (Ոսկ. յհ.։)


Կապարան, աց

s.

detention;
prison;
bond, cord.

· Calfa


Կապերտ, ից

s.

piece of linen or of cloth;
— հնոտի, tatter, rag.

· Calfa

NBHL (1)

ῤάκος, ῤῆγμα panniculus, pannus, vestis detrita, fragmentum, ruptura σάκκος saccus ἰμάτιον vestimentum. Իբրու փերթ կապայի, կամ քէպէի. Պատառ պաստառի, կոտորակ ձորձոյ. հանդերձ անարգ, մաշեալ, պատառատուն. ցնցոտի. գրգլեակ. կտաւ բրդեայ, ցփսեայ. քուրձ. ծուէն. լաթի կտոր, քուրջ, շոր, կարկտանք.


Չուխայ, ի

s.

cloth, woollen cloth, wool-stuffs.

· Calfa

NBHL (2)

Նիւթ զգեստու ասուեղէն կամ բամբակախառն, է՛ որ ազնիւ, եւ է որ խոշոր. ցփսի. կտաւ. չուխայ. չօհա, չօգա, ապա.

Զի գնեսցէ հանդերձ իւր եւ չուխայ։ Եդ զչուխայն ի ներքոյ իւր. (որ զկնի կոչի կտաւ. որպէս եւ հին թրգ. կտաւ ասուեաց, ասուի) (Վրք. հց. ՟Բ։)


Պայծառ, աց

adj.

clear, limpid, pure;
clear, serene, clean;
gay;
splendid, sparkling, brilliant, luminous, shining;
bright, polished, clean;
distinct, evident, plain;
illustrious, glorious, farfamed, renowned, celebrated;
ի հանդերձս —ս, arrayed in gorgeous apparel.

· Calfa

NBHL (1)

Զգեցեալ էին ի տաճարին կտաւս մաքուրս եւ պայծառս։ Աստղ պայծառ առաւօտին. (Յայտն. ՟Ժ՟Ե. 6։ ՟Ի՟Բ. 16։)


Սաղմոսողոգ

s.

psalm-singer, clerk.

· Calfa

NBHL (1)

Թէ՛ կէս սարկաւագաց, եւ թէ՛ սաղմոսողոգ։ Չէ՛ պարտ գրակարդացի կամ սաղմոսողոգի կտաւ զուսովք սրկանել։ Ոչ է պարտ աւելի զոմանս քան զկանոնեալ սաղմոսողոգսն ի բեմն հանել. (Կանոն.։)


Սամիթ, մթի, մթոյ

s.

anise, dill;
fennel;
— վայրենի or ծովային, samphire, crithmum.

· Calfa

NBHL (1)

Կանեփհատն, կտաւատ, փոխինդ, հատ, սամթոյ ջուր (կամ սամթաջուր). (Մանդ. ՟Գ։)


Սեբաստէ

cf. Սեւաստէ.

· Calfa

NBHL (1)

Թագաւորէ կայսր սեբոստոս սկտաւիոս, որ եւ աւգոստոս. յորմէ հետէ՝ աւգոստեանք, եւ սեբաստեանք անուանեցան թագաւորք հռովմայեցւոց. (Շիր. քրոն.։) Այլ ի յետին դարս ի մէջ յունաց Սեւաստոս եղեւ անուն ինչ պատուոյ իշխանաց։ Տես եւ բռ. յտկ. ան. Սեբաստիա, եւ Սեբաստիան գունդ։


Սեբաստոս

cf. Սեւաստոս.

· Calfa

NBHL (1)

Թագաւորէ կայսր սեբոստոս սկտաւիոս, որ եւ աւգոստոս. յորմէ հետէ՝ աւգոստեանք, եւ սեբաստեանք անուանեցան թագաւորք հռովմայեցւոց. (Շիր. քրոն.։) Այլ ի յետին դարս ի մէջ յունաց Սեւաստոս եղեւ անուն ինչ պատուոյ իշխանաց։ Տես եւ բռ. յտկ. ան. Սեբաստիա, եւ Սեբաստիան գունդ։


Սերմանանամ, ացայ

vn.

to seed, to run to seed.

· Calfa

NBHL (1)

Գարին յոճ կայր, եւ կտաւն սերմանացեալ էր. (Ել. ՟Թ. 31։)


Պիտանի, նւոյ, նեաց

adj.

useful, profitable, advantageous, necessary;
good, excellent.

· Calfa

NBHL (1)

Գտեալ տար եւ կտաւ՝ արար անօթս պիտանիս ձեռօք իւրովք։ Հնարեալ վայելուչ անօթ պիտանի կազմեաց ի սպասաւորութիւն կենաց։ Եղիցի անօթ պատուական, սրբեալ եւ պիտանի տեառն իւում։ Մի՛ արհամարեսցես զամենայն խորհուրդս պիտանեաց։ Պսակդ եղիցի այնոցիկ՝ որ ակնունին, եւ պիտանեաց նորա, եւ որոց ճանաչեն զնա. (Առակ. ՟Լ՟Ա. 19։ Իմ. ՟Ժ՟Գ. 11։ ՟Բ. Տիմ. ՟Բ. 21։ Տոբ. ՟Դ. 13։ Զաք. ՟Ղ. 14։)


Պրակ, աց

s.

wood, thicket, grove, bush;
work, writing;
chapter, paragraph or article;
— թղթոյ, ream of paper;
— կտաւոց, չուխայից, entire piece of linen or woollen cloth, bale, pack;
—ք ուսման, lesson;
acts;
—ք առաքելոց, the Acts of the Apostles.

· Calfa


Սփածանելի, լւոյ, լեաց

s.

cincture, apron, linen girdle;
dressing-gown.

· Calfa

NBHL (2)

Կարեցին տերեւս թզենւոյ, եւ արարին իւրեանց սփածանելիս։ Ստացի՛ր քեզ սփածանելի կտաւի, եւ ա՛ստուած զմիջով քով։ Արկաւ զիւրեւ զսփածանելին. (Ծն. ՟Գ. 7։ Երեմ. ՟Ժ՟Գ. 1=11։ Յհ. ՟Ի՟Ա. 7։)

περίζωμα cingulum, cinctura. Ձորձ կամ կտաւ ածելի զմիջով. ղենջեակ. առիգած.


Վահանակ, աց

s.

small shield, target;
shield-shaped clasp;
tinsel, spangle;
— երեսաց, visor.

· Calfa

NBHL (1)

Վահանակն անօսր կտաւեայ ի լանջսն եւ ի թիկունս. եւ մանուածոյքն վերջք՝ չուանք հիւսուածու, կապել զվահանակն ընդ ուսովք եւ ընդ անթովք. (Նախ. ել.։)


Սնդու

cf. Սնդոյ.

· Calfa


Սնդոն, ի

s.

sindon, Tyrian stuff, cloth, linen;
sheet;
table-cloth;
cf. Մարմնակալ.

· Calfa

NBHL (3)

Զմարմինն (կուսին) աստուածընկալ՝ առաքելոցն ամփոփեալ ի սնդոնի մաքուր եւ սուրբ կտաւուց. (Լմբ. վերափոխ.։)

Զայս սնաւ եւ զկտաւ քթանեայ ... սնտուք եւ վարշամակք. (Մաշտ. կիլիկ.։)

ՍՍՆԴՈՆ որ գրի եւ ՍՆԴՈՒՆ, սՆԴՈՒ, ՍՆՏՈՒ, ՍԻՆԴՈՆ, ՍԻԴՈՆ. Բառ յն. սինտօն, սինտօնի . σινδών, σινδόνη sindon, tela tyria, linteum, corporale. Սաւան կտաւի յերկրէն սիդոնի եւ տիւրոսի. բարակ կտաւ. բեհեզ. օթոց. պատանք. պաստառակալ. եւ Մարմնակալ.


Ստէծ

s.

weaver's small staves.

· Calfa

NBHL (1)

Այր ոմն կտաւագործ ասաց. սանդր շւոյն իբր զթագ դնեմ ի գլուխ, եւ զստէծ իբր զսուր վերացուցանեմ. (Մխ. առակ. ՟Ճ՟Կ՟Դ։ 3)


Վառ, ի

adj. s.

ardent, burning, inflamed, on fire;
shining, brilliant;
fire, ardour, brilliancy, splendour;
— ի —, glittering, sparkling, resplendent, cf. Փայլուն, cf. Շողշողենի, cf. Պայծառ.

· Calfa

NBHL (1)

Օրհնութիւն դրօշացն, այսինքն է նշանակն կամ վառն մեծ արքայական։ Վառ կտաւ։ Վառ նշանակ։ Ունել զվառն ձողովն սփռեալ ի ձեռին։ Վառ կտաւեայ՝ յորում կայցէ նկարեալ վիշապ. (Մաշտ. ջահկ.։)


Վառ

s.

standard, banner;
purple, royal mantle, veil, tulle, gold brocade, royal robes. adj. mus. grave;
bass;
— ձայն, the sixth metre in the Armenian hymnal;
cf. Խաչվառ.

· Calfa

NBHL (1)

Օրհնութիւն դրօշացն, այսինքն է նշանակն կամ վառն մեծ արքայական։ Վառ կտաւ։ Վառ նշանակ։ Ունել զվառն ձողովն սփռեալ ի ձեռին։ Վառ կտաւեայ՝ յորում կայցէ նկարեալ վիշապ. (Մաշտ. ջահկ.։)


Շղաշ, ից

cf. Շղարշ.

· Calfa

NBHL (1)

ՇՂԱՇ ՇՂԱՐՇ եւ ՇՂԱՇԱՏԵՌ. βύσσος byssus որպէս բեհեզ. Շար. վառ. տեռ. սինդոն. դաստառակ. գլխաշուք եւ ձորձ կամ արկանելի կանանց՝ կտաւի կամ բեհեզեայ. լաչակ .... (իսկ շալ, շէլիլ, ցփսի)


Շղաշատեռ

cf. Շղարշ.

· Calfa

NBHL (1)

ՇՂԱՇ ՇՂԱՐՇ եւ ՇՂԱՇԱՏԵՌ. βύσσος byssus որպէս բեհեզ. Շար. վառ. տեռ. սինդոն. դաստառակ. գլխաշուք եւ ձորձ կամ արկանելի կանանց՝ կտաւի կամ բեհեզեայ. լաչակ .... (իսկ շալ, շէլիլ, ցփսի)


Շղարշ, ից

s.

very transparent veil, gauze;
crape.

· Calfa

NBHL (1)

ՇՂԱՇ ՇՂԱՐՇ եւ ՇՂԱՇԱՏԵՌ. βύσσος byssus որպէս բեհեզ. Շար. վառ. տեռ. սինդոն. դաստառակ. գլխաշուք եւ ձորձ կամ արկանելի կանանց՝ կտաւի կամ բեհեզեայ. լաչակ .... (իսկ շալ, շէլիլ, ցփսի)


Շղթայեմ, եցի

va.

to chain, to enchain;
to link, join or unite together.

· Calfa


Խլատեռ

s.

outer garment or veil of oriental women.

· Calfa

NBHL (1)

Զարտաքինխլատեռն զոր լակոնացի ասէ. այսինքն բարակաման կտաւ յօտար աշխարհաց բերեալ։


Ծրարեմ, եցի

va.

to envelop;
to pack;
to wrap up;
to roll;
— զվաճառս, to pack up;
զխրոխտ գագա թունս յամպս ծրարէին, they reared their proud heads to the skies;
որոյ գագաթն յամպս ծրարի, whose top cleaves the skies.

· Calfa

NBHL (1)

Ծրարել զզանգուածս ի կտաւս. կամ տաղանդս արծաթոյ ի պարկս. զմնաս ի վարշամակի. հերս ի մեկնոցի. հուր ի գոգ եւ այլն։ Խունկ անուշահոտ ի հանդերձս ծրարել։ Զառաքինութիւն ի մեզ ծրարեսցուք. (Նիւս. երգ.։)


Ընթանոց

cf. Ղենջակ.

· Calfa

NBHL (1)

Ղենջակ. կտաւ ածեալ զմիջով.


Ընտանամ, ացայ

vn.

to seed, to come to seed.

· Calfa

NBHL (2)

Եւ կտաւն ընտացեալ էր. (Կիւրղ. ել.։)

Գարին հասեալ պարարեալ էր, եւ կտաւն ընտացեալ էր. (Եփր. ել.։)


Զգենում, գեցայ

vn.

to clothe, to dress one's self, to put on one's back, to put on, to wear, to put on clothes;
— հանդերձ սգոյ, to put on mourning;
— հանդերձս ուրախութեան, to put on garments of gladness;
մի զգեցցի այր զգեստ կանացի, man shall not put on the garments of woman;
բարւոք զգենու, he dresses well, with taste;
մարմին —, to incarnate, to take on himself human nature;
— զարգարութիւն, to clothe one's self with justice;
to do good works;
փառս եւ պատիւ —, to clothe one's self with glory and honour;
զօրութիւն —, to clothe one's self with strength, to gather strength;
— զպատկեր ուրուք, to assume the appearance of another person, to resemble;
զգենում բանին զմարմին, cf. Մարմնանամ, cf. Մարդանամ.

· Calfa

NBHL (1)

Զգեցցի քահանայն պատմուճան կտաւի, եւ անդրավարտիս կտաւիս զգեցցի ի վերայ մարմնոյ իւրոյ։ Զգեցեալ էին զպատմուճանս բեհեզեղէնս։ Մի՛ զգեցցի այր զգեստ կանացի։ Զգեցի՛ր հանդերձ սգոյ, Զգեցայք քուրձ։ Զգենուլ զձորձս, վարապանակս, զփափուկսն.եւ այլն։


Զերծումն, ման

s.

deliverance, liberation, freedom;
stripping off, spoiling, divesting;
— ելից, decease, death.

· Calfa

NBHL (1)

Ընդ զերծման գլխաշուք կտաւոյն՝ զանապականութեան վերարկուն (ետուր). (Նար. ՟Լ՟Գ։)


Խոյր, խուրի

s.

cap, diadem, tiara.

· Calfa

NBHL (1)

μίτρα mitra κίδαρις cidaris τιάρα tiara διάδημα diadema. (լծ. ար. եւ պ. քիւրաթ, խօրէ, խօյ խօրտ) Փակեղն պատուաւոր. գլխարկ կամ թագ եւ պսակ քահանայապետական, թագաւորական. ծածկոյթ գլխոյ քահանայից, եւ իշխանաց, որպիսի եւ է ձեւով կամ զարդու. որպէս պահարան կամ սաղաւարտ գլխոյ, եւ որպէս փաթոյթ նորա, կտաւի կամ բեհեզեայ.


Խրթնանամ, ացայ

vn.

to be difficult to understand;
to darken, to become obscure;
to lose pristine excellence or beauty, to grow dull, to deteriorate, to get spoiled.

· Calfa

NBHL (1)

Պայծառ զարդուցն խրթնացեալ. կտաւն թուխ նշանակեալ. (Շ. վիպ.։)