well adorned, polite, pretty, spruce.
· Calfa
զարդարեալ գեղով. վայելչազարդ. պաճուճեալ. չքնաղ. շքեղ.
Գեղազարդ (կամ գեղեցկազարդ) ալեքսիանոս, կամ ալանն. (Վրք. հց.։ Վրդն. ծն.։)
Այ գեղազարդ մարմին աստուծոյ՝ անշնչացար որպէս մեռելոյ. (Գանձ.։)
Գեղազարդ խորհուրդ. (Ճ. ՟Ա.։)
Զփայլումն երեսաց գեղազարդ (կամ գեղազարդութեան) մովսիսեան կերպին. (Նար. առաք.։)
to ornament, to embellish.
· Calfa
Զարդարել գեղով. պաճուճել. պճնել. կիւզել տօնաթմագ.
Զգեղազարդեալ աշխարհս ես զարդարեցի. (ՃՃ.։)
Պսակապաճոյճ գեղազարդելոց։ Ընդ նմին պատկանութեան գեղազարդեցին. (Նար. ՟Լ՟Ե. եւ Նար. խչ.։)
Իննամսեայ ժամանակաւ գեղազարդեալ ի քում հոգենկար արգանդիդ. (Թէոդոր. ի կոյսն.։)
Հռիփսիմէ գեղազարդեալ կուսից պարծանք. (Շ. տաղ.։)
Գեղազարդեցին զորոգայթն, եւ կամեցան պատրել. (Լմբ. սղ.։)
embellishment.
· Calfa
Զարդ գեղոյ. գեղեցկութիւն զարդուց եւ կարգեաց. չքնաղութիւն. պայծառութիւն. վայելչութիւն.
Բարձրանալ ի փառս գերապայծառս պանծալի եւ վայելուչ գեղազարդութեան. (Անան. եկեղ։)
Մատռուակացն գեղազարդութիւն։ Փառք եւ գեղազարդութիւն։ Որ ի նմա խնդութիւն՝ հարսանեաց նմանեցաւ, եւ գեղազարդութիւն ժառանգողացն՝ արեգական. (Լմբ. ժղ. եւ Լմբ. իմ.։)
Ընդ ամենայն տիեզերս հնչեցուցանելով զգեղազարդութիւնս նորա. (Ճ. ՟Ա.։)
smiling, graceful.
· Calfa
Զուարթագին տեսլեամբ, եւ զուարճալի.
Գետք ... գեղածիծաղ. (Նար. առաք.։)
to float gracefully.
· Calfa
Գեղեցիկ ծփմամբ ծածանիլ.
Բազմահոլով գետոց յորձանասոյզ պտոյտք՝ անարգել գանգրեօք գեղածփեալ. (Թէոդոր. ի կոյսն.։)
small village;
villa.
· Calfa
Այժմ գեղակ է տեղին. (Վրդն. լս.։ Պատահի ի գեղակն աղբիւր քաղցրահամ. Վստկ ՟Ե։)
the condition of a peasant;
peasant-life.
· Calfa
Շինականութիւն. գեղացութիւն. քէօյլիւլիւք.
Իբրեւ ի գեղականութենէ ի սեպհական ազատութիւն եւ ի քաղաքականութիւն փոխեսցուք. (Միսայէլ ՟Խ՟Լ։)
pretty, genteel, charming.
· Calfa
ԳԵՂԱՂԷՇ որ գրի եւ ԳԵՂԵՂԷՇ. Գեղեցիկ յոյժ. գեղափայլ. պայծառ. կայտառ. վայելչագեղ. չքնաղ. աղուոր, աղուորիկ, սիրուն, պինտ աղեկ. տիլպէր, կիւզէլ, լադիֆ.
Գեղաղէշ ծաղիկ, կամ աշխարհիս տեսիլ։ Ծառայք եւ աղախնայք գեղեցկակերպք, եւ յոյժ գեղաղէշք. (Փիլ.։)
Աչս գեղաղէշս, այտս փայլեալս. (Ոսկ. մրգր. ՟Բ։)
Յոյժ քան զթրակացոց կուսանսն գեր ազանցեալ գեղաղէշ պայծառութեամբ. (Ոսկիփոր.։)
Գեղաղէշ երեսս ունիմ, եւ կամ ընչաւէտ եմ. (Կանոն.։)
Գեղաղէշ մանուկն (մովսէս). (Երզն. քեր.։)
Գեղաղէշ պատկերն (եւայի). (Վրդն. ծն.։)
Գեղաղէշ գեղեցկութիւն. (Յհ. կթ.։)
Գեղաղէշ եւ վայելուչ դիտաւորութիւն (տեսք թռչնոց). (Պիտ.։)
Գեղաղէշ տնկօք. (Ճ. ՟Ժ.։ Վրք. հց. ձ։)
Զգեղեղէշ (զգեղաղէշ) արմատն պտղաբերեցեր որպէս ի ծարաւուտ երկրի. (Թէոդոր. ի կոյսն.։)
cf. Գեղապաճոյճ.
· Calfa
Գեղեցիկ յօրինեալ. գեղազարդ.
Հարսնապաճոյճ պանծանօք պճնել գեղայօրէն սուրբ վայելչութեամբ. (Նար. ՟Զ՟Գ։)
cf. Գեղեցիկ.
· Calfa
Գեղաւոր. գեղեցիկ. գեղաղէշ. չքնաղ. կիւզէլ, տիլպէր
Գեղանին տիգրանուհի. (Երզն. քեր.։)
Գեղանի կենդանիս (եւայ). (Վրդն. ծն.։)
Պերճապաճոյճ եւ գեղանի նոյն բաբիկ որդի անդոկայ. (Ուռպ.։)
well adorned, adjusted, compounded;
embellished, decorated;
— զարդարել, to embellish;
to adorn, to decorate.
· Calfa
Գեղով պաճուճեալ, պճնազարդ. գեղազարդ.
Պաշտել զգեղապաճոյճ պատկերն. (Լմբ. իմ.։)
Գեղապաճոյճ աշտարակ կանգնեալ. (Նար. գանձ եկեղ.։)
Գեղապաճոյճ փառօք զարդարեալ կողածնաւն ի դրախտն ադենայ. (Շ. գանձ վերափոխ.։)
Եւ Գեղեցիկ պաճուճող. որ գիտէ գունագեղել.
Գեղապաճոյճ նկարողաց սեւել զիս տամ. (Յհ. կթ.։)
glorious, graceful, charming, superb, excellent.
· Calfa
Պոռնիկ գեղապանծ. (Նաւում. ՟Գ. 4.) յն. καλή καὶ ἑπίχαρις գեղեցիկ եւ հաճոյական։
Գեղապանծ հարսն, կամ մայր, կամ թագուհի. (Նար. խչ. եւ Նար. մծբ.։ Ճ. ՟Ժ.։)
ԳԵՂԱՊԱՆԾ որ գրի եւ ԳԵՂԱՊԱՆՁ. Գեղեցիկ եւ պանծալի գեղով. չքնաղ. գեղաղէշ.
Գեղապանձ վայելչութիւն, կամ զարդ, կամ գեղ. (Ագաթ.։ Շար.։ Վրք. հց.։ Ճ. ՟Ա.։)
Գեղապանծ եղեր ի գեղ քո. (Եզեկ. ՟Ժ՟Զ. 15.) իմա, պանծանօք վստահեցար։
becoming, well made, pretty, graceful.
· Calfa
Գեղեցկայարմար. վայելչագեղ. բարեյօդ.
Հայկ գեղապատշաճ եւ անձնեայ. (Խոր. ՟Ա. 9։)
beautiful, attractive;
that dances well.
· Calfa
Ուր իցէ գեղեցիկ պար, եւ քաղցրանուագ գեղապարութիւն.
Շուրջ սոցա կացեալ գեղապար երգով, պատմող եղեալ նոզին հանդիսական մրցման. (Տաղ.։)
to dance prettily;
to advance excellently.
· Calfa
եւ չ. χοραγέω, χοραγέομαι chorum duco, et in quocunque genere abundo, praeditus sum aliqua facultate Գեղեցիկ պարու հրճուիլ եւ նուագել.
Գեղապարեսցես ընդ երջանիկ պարս։ Տօնական ձայնիւ գեղապարեսցէ սմա զյարմարական բանից պարտս. (Պիտ.։)
Գեղապարելով համաձայնապէս ընդ սերովբէիցն զեռահիւսակ սրբասացութիւնս աստուծոյ. (Շ. հրեշտ.։)
(Միջակքն յարուեստից են՝) աղեղնաւորութիւն, գեղապարել. (Երզն. քեր.։)
Գեղապարել ընդ նմա սրոբէագոչ ձայնիւ. (Ճ. ՟Ա.։)
Մերթ՝ Յառաջ խաղել գեղեցիկ ընտացիւք իբր պարելով. յառաջադէմ լինել. զարգանալ.
Պանդուխտ է իմաստակութիւն, եւ ի ձեռն ներշրջանակացն գեղապարէ։ Ի ներշրջանական խրատն բազում ինչ գեղապարիցէ այր առաքինի։ Որք ուղիղ խղատուք գեղապարեցին. (Փիլ. լին. ՟Գ. եւ ՟Դ։ Զգեղապարելն ուսեալ ներշրջանակացն. Յհ. իմ. ատ.։)
encompassed or endowed with beauty, very handsome, graceful, charming.
· Calfa
Պարուրեալ գեղով. լի գեղեցկութեամբ.
Պաղոյն գեղեցկութիւն զգեղապարոյր ստեղծուածն ի ստեղծուածէն իգացոյց. (Ճ. ՟Գ.։)
dance or agreeable movement of the feet.
· Calfa
χορεία chorea Գեղեցիկ պարաւորութիւն. պար, հանդերձ երգովք նուագաց.
Ուր զուարճացելոցն ամենեցուն է բնակութիւն, եւ պարողացն զանդադար գեղապարութիւն. (Ածաբ. ի կիպր.։)
Պարել զքաղցրահնչիւն գեղապարութիւնն. (Լմբ. սղ.։)
Իմանալի գեղապարութեամբ զեռահիւսակ սրբասացութիւնս յօրինէ. (Յհ. իմ. եկեղ.։)
Գեղապարութեամբ երաժշտական ձայնիւ երգեն։ Երգեն զհոգեւորական գեղապարութիւն. (Զքր. կթ.։)
Գեղապարութիւն նոցա (զուարթնոց) եւ ամենայն ձայնիցն հնչմունք ... է զաստուած օրհնել. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Բ։)
s. pl. villages, fields.
· Calfa
ԳԵՂԱՍՏԱՆԵԱՅՔ կամ ԳԵՕՂԱՍՏԵԱՅՔ, ԳԵՕՂԱՍՏԱՅՔ. Իբր գիւղք, գիւղօրէք. կալուածք. գեղեր.
Կոխեցին քանդեցին զգեղեցիկ ստացուածս այգեստանեացն եւ գեղաստանեացն։ Հրամայեցին (տալ) նմա գեօղաստեայս բնաբար ծառայութեան, եւ գետ ձկնորսաց։ Որ միանգամ առաջին թագաւորացն աղուանից գեօղաստայք եւ սահմանք լեալ էին. (Կաղանկտ.։)
well looking.
· Calfa
Գեղեցկատիպ. գեղեցկատեսիլ.
Ո՞ւր հրանտ հրատեսակ գեղատիպ. (Մագ. ՟Ի՟Ը։)
undecked;
fair and sad.
· Calfa
Տխուր գեղով. անշուք. մթագին.
Զնախնի խաւարն աշխարհատարածն անզարդութեան՝ հին նսեմութեան գեղատխուր անպատրաստութեան. (Նար. գանձ հոգ.։)
dart, javelin, lance, halberd;
— արձակել, to dart, to lance, to throw a dart.
· Calfa
δόρη, λόγχη hasta, lancea, κοντός contus, σειρομάστης lanceola, jaculi genus Արդն (գեղեցիկ կամ գելիչ). նիզակ. տէգ. աշտեայ. սուին. գայիսոն.
Սուսեր եւ գեղարդն։ Սրով գեղարդեամբ, կամ գեղարդեամբք։ Նորոց գեղազարչեանց (կամ դանց)։ Գեղարդեամբս. զգեղարդունս. եւ այլն։
Ո՛չ ի գեղարդանց վիրաւորելով, եւ ո՛չ ի նիզակաց։ (Պիտ.) (յորոց մին մեծ կարծի, եւ միւսն փոքր)։ Անսովոր է գրութիւնս.
Ո՞ւր գեղեարդն քո արքայ։ Ձգեաց սաւուղ զգեղեարդն դաւթայ։ Եփր. (համաբ.։)
broken or opened by a lance.
· Calfa
ԳԵՂԱՐԴՆԱԽՈՑ ԳԵՂԱՐԴՆԱՊԱՏԱՌ. Գեղարդեամբ խոցեալ, պատառեալ. տիգախոց.
Ճիռն օրհնութեան, զոր ճմլեցին ի վերայ խաչին գեղարդնապատառ չարչարանօք. (Ճ. ՟Գ.։)
Ձեր խառնեցաւ արիւնն ընդ կողին՝ գեղարդնախոց արեան վըտակին. (Գանձ.։)
lancer.
· Calfa
Տիգաւոր. նիզակաւոր.
Մի՛ գուցէ կարծեսցուք ... գեղարդնաւորս հրեշտակապետս. (Շ. հրեշտ.։)
Աղեղնաւորութիւն, եւ գեղարդնաւոր լինել. (Մագ. քեր.։)
Եւ զշաւուղ գեղարդնաւոր կոչէ. (Կիւրղ. թագ.։)
handsome, graceful, pretty, charming;
dancer.
· Calfa
Գեղանի. գեղեցիկ.
Տգեղագոյնքն իբրեւ զգեղաւորս երեւէին սքանչելիք, եւ գեղաւորք՝ ըստ ժամանակին առ հասարակ դիւցազնացեալք։ Գեղաւոր կուսից համեմատ. (Խոր. ՟Ա. 23։ ՟Բ. 39։)
Կա՛մ թագուհի յոյժ դեղաւոր. (Շ. եդես.։)
Եւ Գեղապարօղ. պարաւոր.
Ժամանակ պատերազմի է, եւ դու զգեղաւորացն արուեստն առնուս ի ձեռն. (Ոսկ. եփես. ՟Ծ՟Է։)
cf. Գիւղաքաղաք.
· Calfa
κωμόπολις oppidulum Քաղաքագիւղ. աւան.
Եկա՛յք երթիցու՛ք եւ յայլ մօտաւոր գեղաքաղաքսն. (Մրկ. ՟Ա. 38։)
modulation, melody, trill, shake, quaver.
· Calfa
որ եւ ԳԵՂԳԵՂՈՒՄՆ. μελῳδία melodia Խաղ ձայնից երգոց. եղանակ. բեկբեկումն կամ ոլորք հնչման. քաղցրաձայնութիւն. մեղեդի.
Գութ գեղգեղանացս յօրհնութեան իբրեւ վարդապետ իմն լինի ածել յուղղութիւնս. (Ոսկ. ես.։)
brilliant, resplendent, fulgid.
· Calfa
Փայլուն՝ բեկբեկմամաբ կամ ցոլացմամբ լուսոյ. կամ գեղեցկանշոյլ.
Գեղգեղափայլ քան զբիւրեղ. (Կրպտ. ոտ.։)
well spoken, eloquent, fluent.
· Calfa
Վայելչաբան. պերճախօս.
Զոր եւ գեղեցկաբանն սաղոմոն խրատէ առակաւն զմեզ. (Տօնակ.։)
fine speaking, eloquence, elegance of expression.
· Calfa
Վայելչաբանութիւն. պերճախօսութիւն. ոճ զարդարուն, ողորկ.
Զպատմութիւնս սրբոց հարեւանցի պատմեցի, եւ ոչ գեղեցկաբանութեամբ. (Սոկր.։)
Ձեւ մերոյ (յոյն) լեզուոյ ոչ հանդիպի յարմարութեան եբրայական գեղեցկաբանութեան. (Նիւս. երգ.։)
Ուստի գեղեցկաբանութիւնի ի միոյ խոշոր լեզուէն. (Վրդն. ծն.։)
Լեզուաց եւ խօսից թիւրութեան ի գեղեցկաբանութենէ. (Երզն. քեր.։)
very pretty, graceful, charming.
· Calfa
Վայելչագեղ. գեղեցկատեսիլ.
Գունդք գեղեցկագեղք. (Նար. առաք.։)
very pretty, genteel, charming.
· Calfa
Կարի գեղեցիկ. գեղագէշ. աղուորիկ, սիրուն.
Մանուկ խարտեաշ գեղեցկագին, հովիւ խաշանց անբան հօտին. (Յիսուս որդի.։)
writing-master, caligrapner;
caligraphic;
— լինել, to have a fine caligraphy.
· Calfa
καλλιγράφος qui eleganter scribit Որ գեղեցիկ գրէ. ճարտար գրիչ.
Գեղեցկագիր էր, եւ բերին եղբարքն մագաղաթս, եւ աղաչէին զնա գրել. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Ա։)
ingenious, rare, excellent.
· Calfa
Ճարտարահնար. պատուական.
Գեղեցկազարդ եւ գեղեցկագիւտ գունոյ գոյութիւն. (Նար. խչ.։)
very pretty, — agreeable, genteel, graceful, charming.
· Calfa
καλλίων, -ίον, κάλλιστος pulchrior, melior , -ius, εὑπρεπέστερος decentior եւ այլն. Առաւել կամ տիրապէս գեղեցիկ. լաւ. լաւագոյն. բարեվայելչագոյն.
κάλλιστα optime Կարի՛ գեղեցիկ կամ վայելչապէս. բարւոք.
Գեղեցկագոյն է նա քան զարեգակն. (Իմ. ՟Է. 29։)
Գեղեցկագոյնք էիցս արեգակն եւ լուսին։ Զի՞նչ է գեղեցկագոյն՝ քան զպաշտօն աստուծոյ միաբան յամենեցունցն կատարիլ. (Փիլ. իմաստն. եւ Փիլ. ել.։)
Ձեւացոյց տեսակաւ եւ թւովք, ըստ որում հնար էր, քաջ գեղեցկագունիւք. (Պղատ. տիմ.։)
Գեղեցիկք եւ մանկանց առ բռնաւորն բանքն, եւ քան զգեղեցկագոյնսն գեղեցիկք. բայց գեղեցկագոյնք եւ մօրն յորդորականք. (Ածաբ. մակաբ.։)
Վարուք գեղեցկագունիւք. (Ճ. ՟Ա.։)
Գեղեցիկ են ասէ բանքդ, այլ գեղեցկագոյն է ոսկի. (Բրս. սղ.։)
Գեղեցկագոյն յօրինել. (Յճխ. ՟Ե։)
Գեղեցկագոյնս առնէ սկիզբն ճառիս. (Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Զ։)
Գեղեցկագոյն ասացեր, եւ ներել պարտ է սոսունց։ Գեղեցկագոյն ասացեր. արասցուք իսկ՝ իբրու ասեսդ. (Պղատ. օրին. ՟Ծ։)
who works well;
done or composed elegantly.
· Calfa
καλλοποιός pulchrificus Գեղեցիկ գործօղ. գեղեցկացուցիչ.
Եւ καλλίεργος pulchre fabricatus, adfabre factus Գեղեցիկ գործեալ, յօրինեալ. աղէկ շինուած.
Աներեւոյթ եւ գեղեցկագործ վայելչութիւնն։ Լուսատեսակ գեղեցկագործ բարեզարդութիւնն։ Գեղեցկագործի եւ իշխանականին գեղեցկութեան. (Դիոն. երկն.։)
Գեղեցկագործ մատեան. (Յհ. իմ. ատ.։ Այլ ի կրկին միտս մարթի բերիլ ասելն.)
Զբիծ ամենայնաղտից, որ խափան գեղեցկագործ տեսութեան լինի, մաքրել. (Գր. հր.։)