Definitions containing the research այլ : 10000 Results

Ստամբակ, աց

adj.

indocile, morose, disobedient, reluctant, untractable, froward, restive;
austere, rude, harsh, rigorous, severe.

NBHL (1)

αὑστηρός austerus στασιόδης seditiosus եւ այլն. Խստամբակ. խիստ. դժնեայ. ապառում. ըմբոստ. ապստամբ. բուռն.


Ստամոք, աց

s.

stomach;
belly;
ոչ գոյ յիս — կերակրոյ, I have a weak digestion;
— իմ ցաւէ, I have the stomach-ache.

NBHL (1)

Սիրտ եւ ստամոք։ Գործարանք են կերակրականին՝ բերանն եւ ստամոքն եւ որովայնն։ Գործեալ կերակուրն առաքի յորովայնն ի ձեռն ստամոքին. քանզի ստամոքսն ոչ միայն գործարան է կարօտութեան, այլ եւ ճանապարհ կերակրոյն. (Նիւս. բն.։)


Ստամոքացաւ, ի

adj. s.

having a pain in the stomach;
stomach-ache.

NBHL (1)

Եթէ ոք մատուցանէ նոցա խրատ՝ ըստ ստամոքսացաւացն նմանութեան, որոց դառն մաղձիւք ապականեալ իցեն։ Ոչինչ այլ, բայց զստամոքսացաւացն ախտանամք, որոց թէեւ զառաւել փափկագոյն կերակուրն ընձեռես, այնպէս է որպէս զանարգն. (Շ. ընդհանր.։ Ներս. աբեղ. ի լմբ.։)


Ստանամ, ացայ

vn.

to acquire, to gain, to obtain, to get;
to have, to possess, to hold;
to purchase, to buy;
to create;
վերստին —, to regain, to re-acquire, to recover;
փառս —, to achieve glory.

NBHL (6)

իսկ կր. ստանի, կամ ստանուի, եւ կամ ստացանի) κτάομαι, περιποιέομαι possideo, acquiro ἕχω habeo եւ այլն. Ի ձեռս բերել, իւրացուցանել իրաւամբք, ժառանգել. գնել. շահել. ունել.

Ստացայ մարդ աստուծով։ Ագստակն եւ այրն՝ զոր ստացաւ աբրաամ յորդւոցն քետայ։ Ստացի՛ր զմեզ եւ զերկիրս մեր փոխանակ հացի։ Եւ ստացաւ յովսէփ զամենայն երկիրն եգիպտացւոց՝ փարաւոնի։ ժողովուրդ քո այս՝ զոր ստացար։ Կորուստ անձին իւրում ստանայ.եւ այլն։

Առաքես զոգի քո, եւ ստանաս զնոսա։ Այսպէս արասցէ խորանին վկայութեան ստացելոյ ի նոսա ի մէջ պղծութեանց նոցա։ ժողովուրդ՝ որ ստացեալ է, օրհնեսցէ զտէր.եւ այլն։

Տէր ստացաւ զիս ի սկիզբն ճանապարհաց իւրոց. իմա՛ հաստատեաց, որպէս դնի յայլ ձեռ. այսինքն մարդկութիւն քրիստոսի՝ որ ծնաւ ի ժամանակի, նախասահմանեցաւ յառաջ քան զամենայն եղականս. զոր արիանոսք խեղաթիւրէին ի վերայ աստուածութեան քրիստոսի՝ զի արարած կամ եղական համարէին զբանն։

Ստացաւ, նման է՝ մինչ ասիցէ, թէ հայր ինձ մարմին հաստատեաց. եւ որպէս մարդ ստացաւ զիս յաղագս մարդկան փրկութեան։ Իւր արարիչ է ըստ ձեզ, եւ որ ստացաւն (այսինքն ստեղծ զայլս), ստացանի. եւ զայս ինքեամբ։ Ասեն՝ թէ զըստ պատկերին առաք անդէն ի ստացանիլն. (Կիւրղ. գանձ. եւ Կիւրղ. պրպմ.։)

Սի՛րտ սուրբ ստացի՛ր յիս աստուած։ Ստանալն՝ ո՛չ զի ի յոչ էէ յէ ածիցէ, այլ զլեալսն փոփոխեսցէ. (Բրս. չար.։)


Ստաշխն, խին

s.

storax;
essence or oil of myrrh.

NBHL (1)

Խնկովք, ստաշխամբ եւ ռետնիւ։ Խունկ, եւ ստաշխն, եւ բեւեկն։ Զմուռս եւ ստաշխն եւ կասիա.եւ այլն։


Ստացական, ի, աց

adj. gr.

acquired, possessed, adventitious;
possessive;
created, made.

NBHL (6)

Զօրութեամբ բնականաւ, եւ ստացականւ։ Ոչ միայն զբնականն, այլեւ զստացական զուարթութիւնն ասէ. (Առ որս. ՟Է։ Լմբ. առակ.։)

Որ ի հաղորդութենէ այլում զկարողութիւն լուսաւորելոյն ունիցի, ստացական ունի զշնորհն, եւ ոչ տիրապէս անուանի լոյս. (Կիւրղ. գանձ.։)

Ոչ ստացական, եւ ոչ չարչարանացն պարգեւք, այլ իւրն սեպհական. (Իգն.։)

Առ դնածոյ ումեմն կնոջ, եւ կամ առ այլոց ոմանց զի՛նչ եւ է յեղանակաւ ստացական կանանց. (Պղատ. օրին. ՟Ը։)

Ոչ տէր խոստովանէր (մակեդոն) զհոգին սուրբ, այլ՝ օտար յաստուծոյ բնութենէն, եւ ստացական, եւ պաշտօնեայ. (Խոր. ՟Գ. 33։)

Ի վերայ ստացականացս իմանալ, մանաւանդ զգայականացս։ Ոչ իբրեւ ստացականաց հողեղինաց դասակցութիւն, այլ որպէս բանակաց հոգեղինաց. (Մաքս. ի դիոն.։ Ճ. ՟Գ.։)


Ստացիչ, չի, չաց

cf. Ստացող.

NBHL (1)

Զի մի՛ նոյն երեւեսցի արարող եւ արարեալ, ստացիչ եւ ստացեալ, այլ աստուած յաւէտ՝ որպէս յաստուծոյ եւ ի հօրէ. (Կիւրղ. գանձ.։)


Ստացող

s.

possessor, occupier;
purchaser, buyer;
creator.

NBHL (1)

Զի մի՛ նոյն երեւեսցի արարող եւ արարեալ, ստացիչ եւ ստացեալ, այլ աստուած յաւէտ՝ որպէս յաստուծոյ եւ ի հօրէ. (Կիւրղ. գանձ.։)


Ստացուած, ոց

s.

purchase, acquisition, property, possessions, goods, substance, power;
creature.

NBHL (4)

κτῆμα, κτῆσις possessio ἑγκτήσις acquisitio, emptio ὔπαρξις, τὰ ὐπάρχοντα, ὐπόστασις substantia, -tiae, facultates ἁποσκευή apparatus եւ այլն. Ստացեալ եւ սեպհական ինչ. ինչք. գոյք. մեծութիւն. ժառանգութիւն. կալուած. անասունք. կահ կարասի. աղխ.

Ելցեն այսր բազում ստացուածովք։ Զամենայն ինչս իւր, եւ զամենայն ստացուածս իւր՝ զոր արար ի միջագետս։ Կեցցուք, եւ մի՛ մեռցուք, եւ մեք եւ դու, եւ ստացուածք մեր։ Յերկիրն՝ զոր ես տաց ձեզ ի ստացուածս։ Ստասցի ստացուածով արծաթոյ.եւ այլն։

Ոչ ստացուած է, եւ ոչ արարած, այլ յաւէտ զի՝ հօր էութեանն պտուղ. (Կիւրղ. գանձ.։) ստացուած. Ստացումն. ստանալն՝ զոր ինչ չունիցի ոք կանխաւ. ստացական ինչ։

Մեծատուն ... ո՛չ ստացուածով այնպիսի լեալ, այլ՝ բնութեամբ այնպիսի երեւեալ. (Սեբեր. ՟Բ։)


Ստեղծագործեմ, եցի

va.

to create.

NBHL (2)

Ոչ յաստուած այնոյն բնութենէ զսրբազանն զայն ստեղծագործեաց մարմին, այլ ի կուսէ էառ զնա. (Պրպմ.։)

Ո՛չ հրամանաւ, այլ ամենակարօղ եւ ամենեսրբովքն իւրովք ստեղծագործեաց ձեռօք (զմարդն). (Ղեւոնդ.։)


Ստեղծագործութիւն, ութեան

s.

creation.

NBHL (1)

Ոչ է շինութիւն յանդելոյն, այլ՝ ստեղծագործութիւն օտարի. (Լմբ. վերափոխ.։)


Ստեղծանեմ, ծի

va.

to create, to produce from nothing, to form, to figure;
to find out, to invent, to contrive, to forge.

NBHL (3)

Ստեղծ տէր աստուած զմարդն հող յերկրէ։ Եւ ստեղծ եւս տէր աստուած զամենայն գազանս վայրի, եւ զամենայն թռչունս երկնից։ Միթէ ի զո՞ւր ինչ ստեղծեր զամենայն որդիս մարդկան։ Զգարուն եւ զամառն դու ստեղծեր.եւ այլն։

ՍՏԵՂԾԱՆԵԼ. πλάσσω, αναπλάσσω, διαπλάσσω, κατασκευάζω, ἑξευρίσκω fingo, effingo, perfingo եւ այլն. Հնարել մարդկային ճարտարութեամբ յօրինել. կազմել. ձուլել. քանդակել. նիւթել. կցկցել. յօդել. կեղծել. շինել. ...

Ստեղծանէին եւ դրօշէին զսնոտիս։ Ստեղծին զնա ձուլածոյ՝ երեւոյթ սուտ։ Ստեղծանէ անօթ։ Կուժ մի ստեղծեալ ի կաւոյ.եւ այլն։


Ստեղծիչ, չի, չաց

cf. Ստեղծող.

NBHL (2)

Ոչ ստեղծիչն, եւ ոչ ստեղծեալն ի նմանէ, այլ՝ ինքնակամութիւն ստեղծուածոյն. (Յհ. իմ. երեւ.։)

Զգեղեցկութեան նկարագրաց գործս, եւ ստեղծչաց, եւ այլոց արուեստագիտացն։ Աչքս՝ գրչաց կամ ստեղծչաց գործս զբարւոք կազմեալս տեսանէ. (Փիլ. նխ. ՟բ. եւ Փիլ. այլաբ.։)


Ստեղծուած, ոց

s.

creature;
invention, production.

NBHL (1)

Լցաւ երկիր ստեղծուածովք քովք։ Հնազանդ լերուք ամենայն մարդկեղէն ստեղծուածոյ վասն տեառն։ Զի նա գիտաց զստեղծուածս մեր, եւ յիշեաց թէ հող եմք։ Մի՛ թէ ասիցէ՞ ստեղծուածն ցստեղծիչն իւր.եւ այլն։


Ստեղն, ղան, ղին, ղունք

s. anat. gr. mus. bot.

branch, bough, shoot;
stalk, stem, trunk;
focil;
dactyle;
key, stop;
cf. Ստեղի;
umbel;
— ծխոյ, pillar of smoke;
ստեղունք աշտանակաց, branches of a candelabrum;
ստեղունք եղջերուաց, antlers or branches of stags' horns;
ստեղունք դաշնակի, keys, key-board, finger-board of a piano-forte;
— արձակել, to branch out, to ramify.

NBHL (1)

Երկրորդ ձայնի կողման՝ ողբերգականաւ ասել զսաղմոս յաղուհացսն. իսկ որ ստեղ նորուն կոչի, կարգեալ է շաբաթուն մեծի։ Իսկ կողման ձայնի չորրորդի ... իսկ որ վերջին ստեղն կոչի. եւ այլն. (Տօնակ.։)


Ստեմ, եցի

vn.

to lie, to fib, to tell untruths, stories, to impose upon;
to give the lie to, to belie;
— ուխտին, to break one's promise, word or vow.

NBHL (4)

Նոյն է, եւ յն. փսէ՛ւտօմե. ψεύδομαι mentior. Սուտ խօսել. ժխտել զճշմարիտն կամ զխոստումն. ի դերեւ հանել զյոյս այլոց. խաբել.

Ստեսցէ ընկերի իւրում։ Մի՛ գողանայցէք եւ մի՛ ստիցէք։ Յորժամ ստիցէք տեառն աստուծոյ ձերում։ Երդուաւ տէր դաւթի ճշմարտութեամբ, եւ ոչ ստեաց նմա։ Տեղին ստեսցէ։ Ստեսցէ բեր ձիթենւոյ։ Գինի ստեաց նոցա.եւ այլն։

Ոչ ստեցեր, այլ կարի զճշմարիտն ասացեր. (Եղիշ. ՟Ը։)

Անուանցն փոփոխմամբք, եւ բազմօք այլովք ստեն. (Խոր. ՟Ա. 5։)


Ստերիւրեմ, եցի

va.

to lead astray, to turn aside, to put out of the right way, to cause to err, to pervert;
to distort, to wrest, to misinterpret, to misconstrue.

NBHL (1)

Տե՛ս եւ ՍՏԵՐԻՒՐ, եւ այլն։ 1


Ստերիւրիմ, եցայ

vn.

to go astray, to be led astray, to leave the right path, to wander, to err, to fail.

NBHL (1)

Թողուլ զուղիղ ճանապարհն, եւ ստերիւրիլ յայլ. (Պրպմ.։)


Ստերիւրումն, ման

s.

deviation, wandering, error.

NBHL (1)

μέθοδος եւ այլն. Ստերիւրիլն. խոտորումն. եւ Թիւրելն. ի դերեւ հանելն.


Ստին, ստեան, ի ստենէ

s. fig.

breast, bosom;
teat;
source, spring;
ի ստեան, at the breast;
մանուկ ի ստեան, sucking-child;
գօտեւորեալ առ ստեամբ, girt about the paps;
կերակրել ստեամբ, to suckle, to give suck, to give the breast to;
դիել զ—ս, to suck, to draw the breast;
cf. Հատուցանեմ;
անկանիլ ստեանցն, forming or rounding of the breasts in adolescence;
եռալ ստեանց, to give milk;
ի ծուծ ստեանցն կախեալ, hanging to her breast;
—ք անկան քեզ, thy breast are fashioned;
յոյս իմ ի ստեանց մօր իմոյ, my hope from my mother's womb.

NBHL (1)

Վասն օրհնութեանց ստեանց եւ արգանդի։ Յոյս իմ ի ստեանց մօր իմոյ։ Ընդէ՞ր դիեցի ես զստինս մօր իմոյ։ Յափշտակեցին զորբն ի ստենէ։ Անջատելոցն ի կաթանէ, հատուցելոցն ի ստենէ.եւ այլն։


Ստիպեմ, եցի

va.

to press, to constrain, to oblige, to force, to necessitate, to pursue closely;
to solicit, to urge, to hasten, to hurry, to expediate.

NBHL (1)

Եթէ մի օր ստիպեմ զդոսա, մեռանին ամենայն խաշինքդ։ Բանն արքայի ստիպեաց զիս։ Ստիպեաց զնա, եւ ոչ կամեցաւ երթալ։ Ստիպեաց զաշակերտսն.եւ այլն։


Ստիպումն, ման

s.

constraint, urgency, pressure.

NBHL (1)

Չէ՛ խաղաղութեամբ (կամ խաղաղութեան), այլ կորստեան ոգւոց է ստիպումն կոչմանս այսորիկ. (Փարպ.։)


Ստիքս, ստիք

s.

element, point, note;
line, verse.

NBHL (2)

Ըստ տարերց աշխարհիս. ստիքս աշխարհիս զարեգակն եւ զլուսին կոչէ, կամ զայլ ինչ մեծ արարած. իսկ ոմանք ստիքս զչորս տարերս ասացին. (Ոսկ. կողոս.։)

Ըստ տարերց աշխարհիս. ստիքս աշխարհիս զարեգակն եւ զլուսին կոչէ, կամ զայլ ինչ մեծ արարած. իսկ ոմանք ստիքս զչորս տարերս ասացին. (Ոսկ. կողոս.։)


Ստնանեմ, եցի

va.

to surmount, to prevail;
to hurt, to injure, to wrong, to prejudice, to damage.

NBHL (1)

Եթէ իջեալ կայցես ընդ մանկունսն, ոչինչ այնուհետեւ ստնանիցէ քեզ հուրն։ Բամբասանքն ոչինչ կարիցեն ստնանել ձեզ։ Թէպէտեւ իրքն կարծիցին՝ թէ արդարոյն ինչ ստնանիցեն, այլ վնասն անդէի ի չարչարելիսն դառնայ. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 4. 15. եւ Ոսկ. ես.։)


Ստնդեայ

adj.

cf. Ստնդիաց.

NBHL (1)

Որպէս առնուցու դայեակ զստնդիաց։ Զստնդիացն (կամ զստնդիայն) հանդերձ հաստատելով ծերով։ Ի տղայոյ մինչեւ ցստնդիացն։ Ի բերանոյ մանկանց տղայոց ստնդիեցաց։ Զմանուկնս ստնդիայս (կամ ստինդիացս)։ Ի սատակել տղայոց ստնդիեցաց (կամ ըստնդիացոց)։ Զտղայս ստնդիայս, կամ ստնդիացս.եւ այլն։


Ստնդեաց

adj.

cf. Ստնդիաց.

NBHL (1)

Որպէս առնուցու դայեակ զստնդիաց։ Զստնդիացն (կամ զստնդիայն) հանդերձ հաստատելով ծերով։ Ի տղայոյ մինչեւ ցստնդիացն։ Ի բերանոյ մանկանց տղայոց ստնդիեցաց։ Զմանուկնս ստնդիայս (կամ ստինդիացս)։ Ի սատակել տղայոց ստնդիեցաց (կամ ըստնդիացոց)։ Զտղայս ստնդիայս, կամ ստնդիացս.եւ այլն։


Ստնդի, ոյ

adj.

cf. Ստնդիաց.

NBHL (1)

Որպէս առնուցու դայեակ զստնդիաց։ Զստնդիացն (կամ զստնդիայն) հանդերձ հաստատելով ծերով։ Ի տղայոյ մինչեւ ցստնդիացն։ Ի բերանոյ մանկանց տղայոց ստնդիեցաց։ Զմանուկնս ստնդիայս (կամ ստինդիացս)։ Ի սատակել տղայոց ստնդիեցաց (կամ ըստնդիացոց)։ Զտղայս ստնդիայս, կամ ստնդիացս.եւ այլն։


Ստնդիացեալ

adj.

cf. Ստնդիաց.

NBHL (1)

Որպէս առնուցու դայեակ զստնդիաց։ Զստնդիացն (կամ զստնդիայն) հանդերձ հաստատելով ծերով։ Ի տղայոյ մինչեւ ցստնդիացն։ Ի բերանոյ մանկանց տղայոց ստնդիեցաց։ Զմանուկնս ստնդիայս (կամ ստինդիացս)։ Ի սատակել տղայոց ստնդիեցաց (կամ ըստնդիացոց)։ Զտղայս ստնդիայս, կամ ստնդիացս.եւ այլն։


Ստնդիացի

adj.

cf. Ստնդիաց.

NBHL (1)

Որպէս առնուցու դայեակ զստնդիաց։ Զստնդիացն (կամ զստնդիայն) հանդերձ հաստատելով ծերով։ Ի տղայոյ մինչեւ ցստնդիացն։ Ի բերանոյ մանկանց տղայոց ստնդիեցաց։ Զմանուկնս ստնդիայս (կամ ստինդիացս)։ Ի սատակել տղայոց ստնդիեցաց (կամ ըստնդիացոց)։ Զտղայս ստնդիայս, կամ ստնդիացս.եւ այլն։


Ստնդիացիկ

adj.

cf. Ստնդիաց.

NBHL (1)

Որպէս առնուցու դայեակ զստնդիաց։ Զստնդիացն (կամ զստնդիայն) հանդերձ հաստատելով ծերով։ Ի տղայոյ մինչեւ ցստնդիացն։ Ի բերանոյ մանկանց տղայոց ստնդիեցաց։ Զմանուկնս ստնդիայս (կամ ստինդիացս)։ Ի սատակել տղայոց ստնդիեցաց (կամ ըստնդիացոց)։ Զտղայս ստնդիայս, կամ ստնդիացս.եւ այլն։


Ստոյա

s.

portico, porch.

NBHL (1)

Ոչ ի պղատոնէ կամ յայնպիսեացն, այլ ի ստոյիկեան իմաստնոցն. (Լմբ. իմ.։)


Ստոյգ, ուգաց

adj. adv.

true, just, certain, sure, indubitable, assured, positive, infallible, veritable, real, authentic, genuine;
surely, certainly, assuredly, to be sured, by all means.

NBHL (2)

Զի՞ կոչես զիս բարերար. ես ստոյգ եմ. այլ առ կինն մեղաւոր՝ ստոյգն բարերար եղեւ. (Եփր. համաբ. ստէպ։)

ՍՏՈՅԳ. մ. ἁληθῶς, ἑπἁληθείας, ἁκριβῶς, ὅντως, σαφῶς vere certe եւ այլն. Ստուգապէս. ստուգիւ. ստուգութեամբ. ճշմարտիւ. արդարեւ.


Ստորագրեմ, եցի

va.

to subscribe;
to sign;
to depict, to describe;
to trace, to figure, to design.

NBHL (1)

Ստորագրիցէ՞ (լայնաբար), եթէ սահմանիցէ (ճշդիւ)։ Ոչ առաւել սահմանէ, այլ ստորագրէ։ Ոչ սահմանեցան, այլ՝ ստորագրեցան. (Անյաղթ պորփ.։)


Ստորագրութիւն, ութեան

s.

subscription;
signature;
description.


Ստորադաս

s.

lower or inferior class.

NBHL (1)

Ստորադասական. եթէ կոփեմ, գործեմ. (այսինքն կոփիցեմ, գործիցեմ) որպէս թէ յետ այլոցն եւ ես գործեմ. (Երզն. քեր. եւ Նչ. քեր.) (ուր մեկնութիւնն ոչ ի դէպ գայ իրացն)։


Ստորադասեմ, եցի

va.

to submit, to place or put under;
to subordinate;
to subdue, to overcome.

NBHL (2)

Ոչ եթէ միայն ներքոյ աչացն կամ ձեռին զնա ընկալցի ստորադասեալ, այլ ոտին։ Յորս յարձակեցաւն (պարսաքար՝) ստորադասէ. (Մագ. ՟Ժ՟Ը. ՟Լ։)

Սեռ գիտեմ սրբոցն զառաքինութիւն. իշխանութիւն՝ զախտս ստորադասել։ Նախ քան այլոց կարգել իշխան՝ զծառայականսն ստորադասել ախտիցն հոյլս. (Սկեւռ. ի լմբ.։)


Ստորակայ, ից

adj.

subaltern, inferior, subject, subordinate, serving;
sublunary, terrestrial.

NBHL (1)

Հոգի անընտանի ստորակայից, այլ հնազանդեալ կապանօք մարմնոյ. (Եղիշ. հոգ.։)


Ստորակայութիւն, ութեան

s.

submission, subjection, subordination.

NBHL (1)

Ստորակայութեամբ լուսինն, առ ներքինս ազգակցաբար եւ այլն. (Անյաղթ բարձր.։)


Ստորակէտ, կիտի

s.

comma.

NBHL (1)

Կէտք երեք. կէտ աւարտեալ (։), միջակ (), ստորակէտ(,)։ Ստորակէտ է՝ տրամախոհին չեւ եւս յանգեցելոյ, այլ՝ եւս կարօտեցելոյ նշան։ Ի՞ւ առանձնանայ կէտ ի ստորակիտէ. ամանակաւն. զի ի կիտէն կարի յոյժ մեծ է բացատն, իսկ ի ստորակիտէն ամենեւին նուազ. (Թր. քեր.։)


Ստորանկիմ, կայ

vn.

to fall down, to precipitate;
to fall under, to submit, to yield, to be subject to, to undergo.

NBHL (1)

Ոչ իբր օգնական, քանզի ստորանկեալ է, այլ իբրեւ առ տէր. (Փիլ. լին. ՟Ա. 49։)


Ստորէք, րէից

s.

sublunary or terrestrial things.

NBHL (1)

ՍՏՈՐԷ cf. Ի. Ի ՍՏՈՐԵՒ, Ի ՍՏՈՐԷ. cf. ՍՏՈՐ, եւ այլն։


Ստորեւ

s. adj. prep. adv.

the inferior part, the underneath;
inferior, lower;
— or ի —, under, beneath, underneath, down, below.

NBHL (1)

Տ. Ի. Ի ՍՏՈՐԵՒ, Ի ՍՏՈՐԷ. cf. ՍՏՈՐ, եւ այլն։


Ստորին, րնոյ, րնոց

adj. s.

inferior, low;
lower part or end, bottom;
subterranean;
tartarus, hell;
— հայք, Lower Armenia;
— ասորիք, Coelesyria;
—ք երկրի, bowels of the earth;
ի —ս մտանել, to set, to go down, to disappear.

NBHL (1)

Ստորինն՝ ներքին է. եւ որպէս մարմնովն ի գերեզման էջ ըստ այլոց մարմնոց, նոյնպէս եւ ոգւովն առ այլոցն մեռելոց ոգիս չոգաւ. (ոսր. պտրգ.։)


Ստորմիք, միս

s.

hidden places.

NBHL (1)

πράβυσον intrusum, occultum, latebra. Մթին խորշք ընդ որմովք. ալք. ալուցք. Ե՞րբ ասիցի այս. միթէ յանկեա՞ն ուրեք, կամ ի ստորմիս. եւ ո՛չ ուրեք, այլ լու ի լու ամենեցուն. (Ոսկ. եբր. ՟Լ՟Ա։)


Ստորոգական, ի, աց

adj.

categorical.

NBHL (1)

Երկակի ելոյ առաջարկութեան՝ կա՛մ ստորոգականի եւ կամ ստորագրականի, զստորոգականն միայնում սահմանէ, եւ այլն. (Անյաղթ վերլծ. արիստ.։)


Ստորոգեմ, եցի

va.

to specify, to express;
to ascribe, to attribute.

NBHL (1)

Միաւորութիւն զմերձենալն միայն ստորոգէ. այլ թէ առ ինչ մերձեցաւ, զայն ոչ յայտնէ. (Դամասկ.) (ուր եւ ստէպ գրի՝ Ստորոգունի, իբր ստորոգի)։


Ստորոգութիւն, ութեան

s.

predicament, class;
category, kind.

NBHL (1)

Ամենայնքն ի սոցայցն ստորոգութիւնք կա՛մ զանհատիցն ստորոգին, կամ զտեսակացն, քանզի զառաջնմէ գոյացութենէն եւ ոչ մի ինչ է ստորոգութիւն։ Երեւեցուցեալ զայլսն ստորոգութիւնս։ Եւ ոչ յայլոց ստորոգութեանցն յարմարեալ պատկանի ընդ անիրաւութեանն. (Արիստ. ստորոգ.։)


Չորեքանիւ

adj.

four-wheeled.

NBHL (1)

Զմեքենայսն, եւ զչորեքանիւսն, եւ զայլ ազգի ազգի հնարս յօրինեալ. (Կաղանկտ.։)


Չորեքանկիւն

cf. Քառանկիւն.

NBHL (1)

Ունի յինքեան տասնեակն եւ զերեքանկիւնիցն եւ զչորեքանկիւնիցն եւ զայլոց բազմանկիւնիցն երեւելի յատուկ առանձնաւորութիւնն։ Ի չորից չորեքանկիւնեաց։ Չորաքանկիւնիք չորք, ՟Ա, ՟Գ, ՟Թ, ՟Ժ՟Զ, լինին ՟Լ։ Չորեքանկիւնիս ծնանի քուեայ։ Գտցես չորեքանկիւնաւն զամենեցունց ձեւն առհասարակ անկեալ ընդ գնդականին. (Փիլ. ՟ժ. բան. եւ Փիլ. լին.։)


Չորեքանկիւնի

cf. Քառանկիւն.

NBHL (1)

Ունի յինքեան տասնեակն եւ զերեքանկիւնիցն եւ զչորեքանկիւնիցն եւ զայլոց բազմանկիւնիցն երեւելի յատուկ առանձնաւորութիւնն։ Ի չորից չորեքանկիւնեաց։ Չորաքանկիւնիք չորք, ՟Ա, ՟Գ, ՟Թ, ՟Ժ՟Զ, լինին ՟Լ։ Չորեքանկիւնիս ծնանի քուեայ։ Գտցես չորեքանկիւնաւն զամենեցունց ձեւն առհասարակ անկեալ ընդ գնդականին. (Փիլ. ՟ժ. բան. եւ Փիլ. լին.։)