Definitions containing the research որդի : 2244 Results

Յանձանձեմ, եցի

See full entry →

va.

to take care of, to pay attention to, to be careful of;
to provide for, to protect, to treat with much care;
to manage, to administer;
to expedite.

NBHL (1)

Որպէս հայր գթած զորդիսն յանձանձիցէ. (Արշ.։)


Յանձանձիչ, չի, չաց

See full entry →

s.

careful person, provider, protector, manager, director.

NBHL (1)

Մի թէ որդիք ո՞չ իցեն Իսրայէլի, կամ յանձանձիչ չիցէ՞ նոցա. իմա՛ հոգացօղ հայրաբար, կամ ըստ այլոց՝ ընդունօղ ժառանգութեան, ժառանգ։


Յանց, ից

See full entry →

s.

fault;
sin.

NBHL (1)

Եւ պարգեւա՛ զըղջումն անձին՝ եւ թողութիւն անցեալ յանցին։ Արդ եթէ նա վասըն յանցին՝ տուժիւք պատժեալ յօրինակին։ Ի հարցանելն ըզքեզ (կամ ընդ քեզ) վիմին՝ քանից թողուլ եղբօրն յանցին։ Այլ լե՛ր քաւիչ իմոյ յանցին, որպպէս նոցա յանյոյս վայրին։ Իւրաքանչիւր ոք զարժանին՝ առցեն ի քէն չափով յանցին. (Յիսուս որդի.։)


Յանցանեմ, ցեայ, ցուցեալ

See full entry →

vn.

to commit a fault, error or crime;
to transgress, to trespass, to sin;
to fall in error, to fail, to do amiss, to stumble, to go astray;
to abuse, to offend, to give offence, to wrong, to injure;
cf. Թեթեւ.

NBHL (1)

Յանցեան, եւ արհամարհեցին զիս։ Եթէ յանցանիցէ կին իւր։ Եթէ չիցես յանցուցեալ առ արամբ քով. յանցուցեալ իցէ կին։ Ամենայն որ յանցանիցէ, եւ ոչ կայցէ ի վարդապետութեանն Քրիստոսի։ Վասն յանցանացն իւրոց՝ զոր յանցեաւ Տեառն։ Յանցեան որդիքն Իսրայէլի յանցանս։ Զի՞նչ են յանցանքդ այդոքիկ՝ զոր յանցեայք առաջի Տեառն. եւ այլն։


Որոմն, ման

See full entry →

s. bot. fig.

aira, hair-grass, kockle;
darnel, zizania, tares;
weeds;
— ցանել, to sow dissension, to create differences.

NBHL (1)

Ցանեաց ի վերայ որոմն ի մէջ ցորենոյն։ Ուստի՞ ունիցի զորոմնն։ Քաղեցէ՛ք նախ զորոմնդ։ Մեկնեա՛ մեզ զառակ որոմանցն ագարակի։ Որոմնն որդիք չարին են, եւ այլն։ Անդստին իսկ յորոմնէն բազում իցեն դառնալոց՝ լինել ցորեան. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 21։)


Որոտումն, ման

See full entry →

s.

thunder;
cf. Թնդիւն.

NBHL (1)

Զզօրութիւն որոտման նորա ո՞ գիտէ։ Շարժմամբ եւ որոտմամբ եւ մեծաձայն բարբառով։ Եգ նոցա անուանս բաներեգէս, որ է որդիք որոտման. (Յոբ. ՟Ի՟Դ. 16։ Ես. ՟Ի՟Թ. 6։ Մրկ. ՟Գ. 17։)


Որպէս

See full entry →

adv. int.

as, the same as, like, almost, according to, conformably, how;
when;
how ! what ! indeed !
— զի, in order that, that, to the end that, so that;
because, for;
— թէ, as if, as though;
— զիարդ եւ իցէ, at all events, no matter what happens;
— զիարդ եւ կամք իցեն, however they may wish, in whatever way one may wish it;
մարդոյ — խոտոյ են աւուրք իւր, the days of man are like grass;
որպէս, որպէս զի, — առանց քննելոյ են դատաստանք նորա, how unsearchable are His judgments !
—, մեռա՜ւ ուրեմն, what! he is dead!.

NBHL (2)

Արար՝ որպէս հրամայեաց նմա։ Եղիցին կամք քո որպէս յերկինս, (նոյնպէս) եւ յերկրի։ Ոչ որպէս ես կամիմ, այլ որպէս դու։ Արարին՝ որպէս ուսանն։ Եղերո՛ւք դուք կատարեալ, որպէս եւ հայրն ձեր երկնաւոր կատարեալ է։ Որպէս էր յովնան ... նոյնպէս եղիցի եւ որդի մարդոյ, եւ այլն։ Յարեաւ, որպէս ասացն։ Որպէս ի միում մարմնի բազում անդամս ունիմք, նոյնպէս եւ այլն։ Լինել այսպիսի, որպէս (յն. որպիսի) եւ եսս եմ։ Գտանիցեմ ձեզ, որպէս եւ դուք ոչ կամիցիք։ Մատուցանել ողջակէզս, որպէս եւ գրեալ է ի գիրս մովսեսի։ Շինեսցուք զտաճարն, որպէս եւ հրամայեաց մեզ կիւրոս։ Արարին՝ որպէս կարգեալ եւ հրամայեալ էր։ Որպէս եւ դաւիթ ասէ զերանութիւն մարդոյ. եւ այլն։

Զեղբարսն անուանեալ պահլաւս. որպէս զի լինել նոցա պատուականագոյն։ Ամբարիշտն նեստոր այլ որդի ասէր շնորհօք ի մարիամայ, եւ ա՛յլ որդի ի հօրէ յառաջ, որպէս զի լինել երկու որդիս. (Խոր. ՟Բ. 27։ ՟Գ. 61։)


Որսակից, կցի, կցաց

See full entry →

s.

hunting-companion or fishing-companion.

NBHL (1)

Ակնարկէին որսակցացն ի միւս նաւն՝ գալ օգնել նոցա։ Զորդիսն զեբեթեայ՝ որ էին որսակիցք սիմովնի. (Ղկ. ՟Ե. 7. 10։)


Որսորդ, աց

See full entry →

s.

hunter, huntsman, venator;
— ձկանց, fisher, fisherman, piscator;
կին —, huntress;
— բանից, a pryer into other person's thoughts.

NBHL (1)

Նա էր սկայ որսորդ առաջի տեառն աստուծոյ։ Իբրեւ զվարմ ձգեալ ի գլուխ գահաւանդի, զոր որսորդք յո՛րս հաստատեցին։ Եթէ անկանիցի՞ թռչուն ի յերկիր առանց որսորդի։ Կացցեն ի նմա որսորդք, ձգանք ուռկանաց առանձինն եղիցին։ Արարից զձեզ որսորդս մարդկան.եւ այլն։


Որսորդութիւն, ութեան

See full entry →

s.

hunting;
shooting;
cf. Որս.

NBHL (1)

θήρευμα venatio. Արհեստ եւ գործ որսորդի. որսալն. որսանք.


Ութերորդ, աց

See full entry →

adj. adv. s. mus.

eighth;
eighthly;
octant;
— ձայն, octave.

NBHL (3)

Յաւուր ութերորդի։ Յամսեանն ութերորդի։ Ամսոյն ութերորդի.

Յամին ութերորդի.եւ այլն։

Վասն ութերորդաց ... ի վերայ ութերորդին». կա՛մ է ութազի նուագարան, կամ սաղմոս նուագելի ի տօնի ամսոյն ութերորդի. եւ այլն։


Ութուտասներորդ, աց

See full entry →

adj.

eighteenth.

NBHL (2)

Յամի ութուտասներորդի յովսափատայ արքայի, եւ այլն, ստէպ։ (Միայն ՟Բ.)

Յութուտասաներորդի, կամ յութտասներորդ ամի»։


Ութսներորդ, աց

See full entry →

adj.

eightieth.

NBHL (1)

Յամին հարիւրերորդի ութսներորդի ութերորդի. (՟Բ. Մակ. ՟Ա. 10։)


Ութօրեայ, րէից

See full entry →

adj.

of eight days.

NBHL (1)

Ըստ նախահարցըն սուրբ ուխտին՝ թլփատեցար յութօրէին. (Յիսուս որդի.։)


Ութօրէք, էից

See full entry →

s.

octave.

NBHL (1)

Ըստ նախահարցըն սուրբ ուխտին՝ թլփատեցար յութօրէին. (Յիսուս որդի.։)


Ուլ, ուց, ոց

See full entry →

s.

kid;
fawn.

NBHL (1)

Վասն զի ոչ մեղաւ երէց որդին, վասն այնորիկ եւ ո՛չ ուլոյ պիտոյանայր ի զենումն. (Մեկն. ղկ.։)


Ուլենի, ենւոյ, ենեաց

See full entry →

s.

kid-skin.

NBHL (2)

Իբրեւ իսահակ՝ ոչ ճանաչելով զորդին ներքոյ ուլենոյն. (Բրսղ. մրկ.։)

Յակոբ՝ զի ստեաց հօր իւր մորթեօք այծենեօք, ստեցին նմա որդիք իւր մորթովք ուլենեօք (ի ներկել զպատմուճանն յովսեփայ). (Եփր. ծն.։)


Ուխտազանցութիւն, ութեան

See full entry →

s.

violation of a wow, of a convention, contravention, breach, infraction of treaties;
transgression.

NBHL (1)

Գովեցաւ անառակ որդին առ անդարձիս ուխտազանցութիւն։ Բազմօրինակ ուխտազանցութիւնս. (Նար. ՟Զ. ՟Ձ՟Գ։)


Ուղեւոր, աց

See full entry →

s.

traveller;
passenger;
ի ձեւ —ի, in travelling trim.

NBHL (1)

Ի յերկնայնոց երկնաւորին, եւ զիս յերկինս ուղեւորին (կամ ուղղեւորին). (Յիսուս որդի.։)


Ուղեւորիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to set out on a journey, to start, to go to travel, to travel, to take a journey, to journey.

NBHL (1)

Իշխանութիւն ունիմ յերկինս ուղեւորել, եւ ընդ հրեշտակս պարել։ Ճանապարհորդաց առաջնորդ, որք ուղեւորին ի ծովու եւ ի ցամաքի։ Ի նոյն շաւիղ ուղեւորեալ, իւրում հօտին առաջնորդեալ. (Նար. երգ.։ Շ. բարձր.։ Յիսուս որդի.։)


Ուղէշ, աց, ից

See full entry →

s.

branch, bough;
shoot, slip;
—ք եղջերուաց, tiers of the horns of deer;
յապաւել զ—ս, to prune, to lop, to trim off the superfluous branches.

NBHL (1)

Ձեռն իմ ձգեալ յուղէշ ծառին՝ կթել պտուղ ինձ մահածին. (Յիսուս որդի.։)


Ուղղիչ, չի, չաց

See full entry →

s. mech.

corrector;
reformer;
rector, director;
conductor, leader;
driver, coachman;
steersman, helmsman;
cf. Ղեակ;
regulator, governor, moderator.

NBHL (1)

Ըստ ոտինն զհետ երթիցէ առաջնորդին եւ ուղղչին. (Ածաբ. աղք.։)


Ուղղորդ, աց

See full entry →

adj. adv.

straight, direct, perpendicular;
directly, quite straight, perpendicularly, apeak.

NBHL (1)

Ընդ ուղղորդ տեղիս ճանապարհացն։ Մոլորի յուղղորդ ճանապարհէն։ Ճանապարհորդին ուղղորդ գնացքն։ Կառավարեա՛ զկամս հայցմանց նոցա եւ զմերս ընդ ուղղորդն. (Փարպ.։ Խոսր.։ Պտրգ.։)


Ունակ, աց

See full entry →

adj.

having, containing.

NBHL (1)

Չունիմ մի մասն ի բոլորին, այլ եմ ունակ հակառակին։ Մատուցանէ քեզ օրինակ, զորս ի մանկանց՝ բարեաց ունակ։ Զունակ բուրման անոյշ խնկին. (Շ. յիսուս որդի. Շ. այբուբ. Շ. եդես.։)


Ունակութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Ուն ;
habit, custom, accustoming, routine, practice;
ունակութեամբ, by routine, by rote;
ունակութեամբ յաղթի, custom conquers custom.

NBHL (1)

Յունակութիւն լըսարանին՝ տպաւորեա՛ զբան սուրբ տառին (այս ինքն յընդունարան կամ յըմբռնողութիւն)։ Սակաւ է սա քանակութեամբ, բայց յոքնախումբ ունակութեամբ (պարունակեալ իմաստիւք). (Յիսուս որդի.։)


Ունայնանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to become empty, to be emptied;
to vanish, to vanish or pass away, to go off in smoke, to disappear;
to be deprived of, to remain without;
to be debased, humbled.

NBHL (1)

Քաղցեալք՝ կենա՛ց հացիւ լցցին, եւ մեծատունք ունայնասցին. (Յիսուս որդի.։)


Ունայնութիւն, ութեան

See full entry →

s.

vanity;
inutility, futility;
ունայնութեան պաշտամունք, superstition;
ունայնութեանց ամենայն ինչ ընդունայն է, vanity of vanities, all is vanity.

NBHL (1)

Կորեան յունայնութեան յուսոյ։ Ամաչեսցեն անօրէնք յունայնութեան իւրեանց։ Ընդունայն են որդիք մարդկան, եւ ինքեանք յունայնութեան են ի միասին։ Ունայնութիւն ունայնութեանց, ասաց ժողովօղն. ունայնութիւն ունայնութեանց, ամենայն ինչ ընդունայն է, եւ այլն.


Ունիմ, կալայ, կալ

See full entry →

vn.

to have;
to take, to hold, to possess, to occupy, to enjoy;
to take, to stop, to retain;
to seize upon, to become master of, to subject, to subdue;
to contain, to enclose;
to carry, to support, to sustain;
to relate to, to refer to;
to be able, to know how;
— առ, իբրեւ, to esteem, to repute, to take for, to look upon as, to regard as;
— զտեղի, to stand instead of, to supply the place of;
— զոք, to stop one, to seize;
— զգուշութիւն, to take care, to watch;
— ի մտի, to form a design or project, to propose to oneself, to think to;
to retain;
զառաջս —, to oppose, to resist, to impede, to hinder;
to stand or go before;
զդէմ —, to make head against, to face, to resist, to oppose, to fight;
— առ իւր զխորհուրդս, to keep another's secret;
— զտունն, to maintain the honour of the house;
պինդ — զխոստովանութիւն, to keep the faith;
ի վայր — զբարկութիւն, to refrain from anger, to control one's anger;
գութ — զմէնջ, to have pity on us;
— զաղանդ, զուսումն, to follow the doctrine, to be of the sect of;
ոչ առ սուտս ունիմ զձեզ, I do not take you for liars;
զանձինս առ իմաստունս ունէին, they thought themselves wise;
իբրեւ զմարգարէ ունէին զնա, they looked on him as a prophet;
սրտմտութիւն կալաւ զնա, he was enraged;
զի՞նչ ունիս առնել, what have you to do ?
կալ զնա զեղջերացն, take it by the horns;
հրամայեցին նմա — զգլուխ բազմականին, they gave him the highest place at the feast;
տենդն կալաւ զնա, the fever has seized him, he has caught a fever;
ունիմ ի վենետիկ քսան եւ չորս ամ, I stayed twenty-four years in Venice;
ահ կալաւ զիս, fear seized me;
ի բանի մի ունիք, never mind, do not care for that;
— ունէին իւղ՝ այլ, they had indeed oil, but;
խօսել կալաւ, he began to speak;
կալարուք զկիրճս ջրոցն, seize the canals;
դիպող պատասխանեօք ունի զբերանս նոցա, he silences them with opportune replies;
խօսիլ ոչ ունիմ, ոչ ունիմ ասել, I cannot speak, I do not know how to speak.

NBHL (2)

Զայսպիսի կարգ եւ զբնութիւն ունելով հոգւոյն առ որդին, որպէս ունի որդի առ հայր. (Աթ. ի հոգին սուրբ.։)

Կամ ըստ կարգի իրացն, եւ կամ ըստ այլազգ ունելոյ հոգին առ որդի. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Բ. (որ է խորին տեսութիւն բղխման հոգւոյն սրբոյ։))


Ուռճանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to be vigorous, rank, flourishing;
fig to be in a thriving or prosperous condition;
to be full, brimful;
to abound, to redound.

NBHL (1)

Չորեքտասաներորդիւն (լուսին) ուռճացեալ՝ ի ժողովրդոցն զգայութեանն լինի լուսալիր. (Փիլ. ել. ՟Ա. 9։)


Շառագոյն

See full entry →

adj.

red, reddish;
— աչք կամ երեսք, fiery or flashing eyes;
cf. Տենդ.

NBHL (1)

Եկն ել որդին անդրանիկ շառագոյն ամենեւին՝ իբրեւ զմորթ թաւ. (Ծն. ՟Ի՟Ե. 25։)


Շատ, ից

See full entry →

adj. adv. v. imp.

much, several, considerable, abundant, plentiful, copious, in great quantity;
"much, too much, very, most;
enough, sufficiently, as much as necessary;
— անգամ, often, frequently, cf. Բազում անգամ;
— իսկ, sufficiently;
— կամ սակաւ, more or less;
ընդ — եւ ընդ սակաւ, in all about;
փոքր ի —է, somewhat, partly, a little;
more or less;
ոչ ընդ — եւ ընդ փոքր, in no wise, in no way;
" "— է, enough, it is enough, sufficient, no more, cf. Բաւական է;
— է այդ, that is enough;
— է զի, it suffices that;
provided that;
— ասել, to be content;
— համարիլ, to content oneself with;
—ք յայնցանէ, most of them, the greatest part of them;
դեռ աւուր — կայ, much time still remains;
ո՞չ իցէ քեզ — զի..., does it seem to you a little thing that."

NBHL (1)

Շա՛տ է արդ տէր, ա՛ռ զոգի իմ յինէն։ Շա՛տ է արդ, մի՛ պարծեսցի կորն իբրեւ զուղիղն։ Ո՞չ իցէ քեզ շատ, զի առեր զայրն իմ։ Շա՛տ լիցի ձեզ որդիք ղեւեայ։ Շատ լիցի ձեզ բնակելդ ի լերինս յայսմ.եւ այլն։


Շատակեր, աց

See full entry →

adj. s.

eating a great deal, great eater, glutton, gormandizer, voracious, devouring, ravenous.

NBHL (1)

զորդի իւր զշարայ զյոլովածին եւ զշատակեր. (Խոր. ՟Ա. 11։)


Շարախառն

See full entry →

adj.

compound, combined, united.

NBHL (1)

Հոգի բանական շարախառն բանին հօր՝ վասն ոչ շփոթելոյ բնութեանցն. վասն զի անապական է խառնուած միաւորութեանն։ Հօր տեսակ որդի է՝ շարախառն մարմնով, եւ որդւոյ տեսակ՝հ հոգին սուրբ. (Քեր. քերթ.։)


Շարժեմ, եցի

See full entry →

va. fig.

to move, to remove, to set in motion, to stir, to cause, to move;
to agitate, to shake, to flutter, to stagger;
to excite, to provoke, to rouse the feelings of, to move, to touch;
— զգլուխ, to shake or toss one's head;
— զամենայն քար, to leave no stone unturned, to move heaven and earth;
— զսիրտ, to affect, to move to pity.

NBHL (1)

Իսկ հայր նորա զասացեալ ինչ (այսինքն ըստ առածին), զամենայն քար շարժէր, զորդին իւր կամեցեալ ապրեցուցանել. (Սոկր. ՟Ա. 2։)


Շէն, շինից

See full entry →

s. adj.

inhabited place;
village, hamlet;
inhabitation;
edifice;
peopled, inhabited;
in good state, prosperous;
fertile, fruitful;
happy, gay;
ոչ միայն —ս, այլեւ յանշէնս, not only in inhabited but also in desert places;
եւ որ —ն մնասցէ, and that which shall not be destroyed.

NBHL (1)

Շէ՛ն եւ ուրախ էին (որդիքն իսրայէլի). (Գէ. ես.։)


Շինումն, ման

See full entry →

s.

construction.


Շիջելափառ

See full entry →

adj.

whose glory is extinguished;
inglorious, ignoble.


Շղթայ, ից

See full entry →

s.

chain;
chain, concatenation, continuity, series;
— ոսկի, gold chain;
—ք գերութեան, the bonds of slavery;
արկանել ի —ս, to chain, to enchain, to put in chains, irons or fetters;
խորտակել զ—ս, to break one's chains.

NBHL (1)

Ընդ շղթայից պարանոցին (սրբոց վկայից՝) զիս կապեսցես սիրով քոյին. (Յիսուս որդի.։)


Շնորհ, ի, աց

See full entry →

cf. Շնորհք.

NBHL (3)

Նա ըստ բնութեան որդի է աստուծոյ, իսկ մեք ըստ շնորհի. հայր նորա է աստուած ըստ բնութեան, իսկ մեր ըստ շնորհի. (Աթ. ՟Ա։)

Ո՞ւմ հաղորդիս աստուծոյ շնորհաւն, ասա՛ ինձ. ընդ աստուծոյ պարգեւսն։ Տալ ոչ միայն շնորհաւ, այլ եւ ի հարկէ. (Ոսկ. ՟ա. կոր. եւ Ոսկ. փիլիպ.։)

Այլ միշտ խօսել կամաւ քոյին, ի շնորհ ի շա՛հըս լըսողին. (Յիսուս որդի.։)


Շնորհագիւտ

See full entry →

adj.

obtaining the divine grace, pleasing to God, favoured, dear, agreeable, grateful.

NBHL (1)

Յղացեալ այնուհետեւ ի հոգւոյն սրբոյ շնորհագիւտ կուսին զորդին աստուծոյ։ Խնդա՛ բերկրեալդ ի կանայս՝ կո՛յս շնորհագիւտ. (Ագաթ.։ Ճ. ՟Գ.։)


Շնորհագործ

See full entry →

adj.

produced by divine grace.

NBHL (1)

Սամոստացին (զքրիստոս) շնորհագործ որդի անուանէր, եւ ոչ զբանն աստուած մարդ լեալ դաւանէր. (Թէոդոր. մայրագ.։)


Շնորհազարդ

See full entry →

adj.

endued, adorned with graces, graceful, virtuous.

NBHL (1)

Լուսաւորիչ հարցն հոգելից՝ շնորհազարդ որդին. (Ճ. ՟Ը.։)


Շնչաբերութիւն, ութեան

See full entry →

s.

respiration;
animation.

NBHL (1)

Որդին աստուծոյ՝ որդի կուսին եղեւ, ըստ հրեշտակին՝ ի նմա ծնեալ շնչաբերութեամբ. (Վանակ. յուրախացիրն.։)


Շրջաբերական, ի, աց

See full entry →

adj. s. adj. fig.

encyclical, circular;
periodical;
vagabond.

NBHL (1)

Հինգերորդ եւ շրջաբերական բնութիւնն, յորմէ առաջինքն ասեն կատարել զերկին։ Ի հինգերորդին զգալւոյ եւ շրջաբերականի էութեանն, որում հասաւ երկին. (Փիլ.։)


Շփանամ, ացայ

See full entry →

vn.

cf. Խենեշանամ.

NBHL (1)

Եւ եթէ ուիցիմք բան եւ շնորհք վարդապետութեան, մի՛ շփասցուք այնուիկ։ Տե՛ս զմեծանձնութիւնն. զի յոլով մասն ամբոխին զարմացեալս ընդ իւր ունելով՝ ո՛չ շփանայ, այլ հեզութեամբ ընդ խիստսն բարբառի։ Ոչինչ էր մեծ (այսինքն դիւրին էր) շփանալ ի վերայ առն, որ իջեվանեալ էր առ մշակի (խաղախորդի). (Ոսկ. գծ.։)


Ո (ouô)

See full entry →

s.

the twenty fourth letter of the alphabet and the sixth of the vowels;
six hundred, six hundredth.

NBHL (1)

Ցո՞ ոք ի ձէնջ հայր խնդրիցէ որդի իւր ձուկն. (Ղկ. ՟Ժ՟Ա. 11։)


Ոգի, ոգւոյ

See full entry →

s.

"spirit;
spirit, soul, ghost;
breath, respiration;
spirit, meaning, sense;
genius;
manes, shades, ghost, hobgoblin;
life;
heart;
soul, energy, courage;
puff, air, wind;
— գինւոյ, spirit of wine, alcohol;
cf. Հոգի;
— բանական, intelligence, reason;
—ք խաւարի, the spirits of darkness;
— կենդանութեան, spirit of life;
կենդանական —ք, animal spirits;
— նախանձու, the spirit of jealousy;
ոգւով չափ, with all one's soul, heartily, willingly;
— առնուլ, կլանել, to breathe, to take breath, to breathe freely, to respire, to rest, to take repose, to revive, to acquire new strength or vigor, cf. Հանգչիմ, cf. Շունչ կլանել;
յ—ս ապաստան լինել, to be extremely downcast, depressed, prostrated, to be tormented;
cf. Ապաստան;
յ—ս ապաստան առնել, to reduce to the last extremity;
to exhaust, to harass, to vex;
յոգւոցն (պարզել) ապաստան լինել, to be at the last extremity, near the last breath, to be dying, cf. Հատկլիմ;
թափել զ— ուրուք, to keep in suspense;
հարկանել զոք յ—, to sting, to gall to the quick;
to deprive of life, to kill;
դնել զ— ի ձեռն or ի բռին, զ— ի բռին ունել, to endanger oneself, to risk, brave or face death, to risk, expose or hazard one's life, to lavish or to be prodigal of life;
յոգւոց ելանել, to sigh, to heave sighs;
to groan, cf. Հեծեմ, cf. Հեծեծեմ, cf. Հառաչեմ;
ոգւով չափ սիրել, to love to distraction;
խռովիլ յ— իւր, to be disconcerted, perturbed or disturbed;
գիտել յ— իւր, to know within oneself;
արձակել, հանել, փչել զ—, to yield or give up the ghost, to breathe one's last, to expire;
յոգւոցն ցամաքել, to die;
տալ — կամ շունչ ի վէմս կճեայս, to give spirit or life to marble;
ոգւով երգել, to sing with great expression;
եւ դարձաւ — իւր առ ինքն, his spirits returned, his strength revived;
հաստատեցաւ — նորա, he regained strength or vigor;
քաղէին —ք նորա, he fainted or swooned;
գուն գործեալ ոգւովք չափ, risking his life;
—ն էր դաւոյն, he was the soul of the conspiracy;
յ— խաղալ, to play at dice."

NBHL (1)

Եւ եղեւ ընդ հանել ոգւոցն, քանզի մեռաւ, կոչեաց զանուն նորա որդի վշտաց իմոց. (Ծն. ՟Լ՟Է. 18։)


Ոզնի, նւոյ

See full entry →

s.

hedge-hog;
— մեծ, porcupine;
— ծովու, echinus marinus, sea-urchin, sea-egg;
ձագ ոզնւոյ, hedge-pig.

NBHL (1)

Թոբէկ թախանձէր զոզնի, թէ զորդիդ քո սան առից, եւ բարեկամք լիցուք. (Մխ. առակ.։)


Ոլոք, աց

See full entry →

s.

fibula, perone, shinbone.

NBHL (1)

Եւ ընդ կոճեղս որ յոլոքին՝ զիս ի կապից խլեա՛ չարին. (Յիսուս որդի.։)


Ողբերգակ, աց

See full entry →

adj. s.

singing plaintively;
singer of laments;
tragedian, tragic author.

NBHL (1)

Եւ յովելայ ողբերգակին, որ ի դէմս իմ վա՛յ տայր անձին. (Յիսուս որդի.։)