running or flowing violently, impetuous, rapid;
— գետ, rapid river;
—իւք գալ, to hasten, to run with the utmost haste.
(Սատանայ) անմարմին բնութիւն, եւ սրընթաց, եւ թափանցիկ յամենայնի։ Ոտքն (ի հրեշտակս նշանակէ) զշարժութիւնն սրընթաց։ Միտս ունիցի սրընթացս եւ իմաստունս. (Խոսր.։ Շ. հրեշտ.։ Պրպմ. ՟Լ՟Է։)
rapid course, impetuosity.
to play the flute;
to hiss, to whistle;
to bray.
sharpness, acuteness, keenness, point;
subtilty;
rapidity, velocity, speed, celerity;
— մտաց, acumen;
— ձայնի, shrillness.
Ոչ անախորժ սրութեամբ ընդ ունկն մտեալ։ Իբր զմտաց անփակ սրութիւն. (Նար. ՟Ղ՟Բ. եւ Նար. առաք.։)
rather sharp;
flageolet.
Սո՛ւր յոյժ կամ փոքր մի.
good-eared, sharp-eared.
to sprinkle, to be —, to asperse, to water, to spill, to shed, to spirt out, to bathe lightly.
Սրսկէ զջուրս սրսկման։ Ջուրն սրսկման ոչ սրսկեցաւ ի վերայ նորա կամ զնովաւ։ Յոյր ձորձոց վերայ սրսկեսցի ի նմանէ արիւն։ Զկտակարանօքն իսկ եւ զամենայն ժողովրդեամբն սրսկեաց. եւ զխորանաւն եւ զամենայն կահիւ սպասուն նոյնպէս սրսկեաց զարիւնն. եւ այլն։
aspersion, besprinkling.
palpitating;
— լինել, to palpitate.
broken-hearted, discouraged, dejected, despondent;
astonished, frightened;
— առնել, to dishearten, to discourage, to deject, to take away a person's courage, to disconcert;
to dismay, to frighten, to strike with astonishment;
— լինել, to be broken-hearted, disheartened, down cast, dispirited, desponding, to lose or want courage;
to be frightened, dismayed.
cf. Սրտաբեկ առնեմ.
Յոյժ սրտաբեկեալ խոցիմ, յորժամ տեսանեմ զազգս մեր՝ անփոյթ արարեալ զիմաստասիրական ուսմանց. (Երզն. քեր.։)
Յորժամ յիշեմ զահաւոր զբեմբն դատաստանին, սրտաբեկեալ լինիմ յերկեղէն։ Սրտաբեկեալ չարն անդնդային՝ ընդ յայտնութիւն կենարար խաչին. (Գանձ.։)
knowing all hearts.
with all one's heart.
Որ ժողովէ սրտագին, ժողովէ այլոց, եւ ի բարիս նորա փափկասցին այլք. (Սիր. ՟Ժ՟Դ. 4։)
disheartened, dismayed, struck with consternation.
Մայրն՝ որ յայնժամ սրտակոտոր էր խոցելոց։ Ւիւծեալ միջաբեկ եւ սրտակոտոր՝ մայրն մարիամ հառաչմամբ յորդոր։ Սրտակոտոր լինէր տրտմութեամբ. (Լմբ. վերափոխ.։ Տաղ.։ Գանձ.։)
cf. Սրտաշարժ.
re-animated, encouraged;
courageous, intrepid.
Պինդ կամ պնդեալ սրտիւ. քաջասիրտ. արի. արիական. անվեհեր. ժիր. անմեղկելի.
to re-animate, to encourage, to inspire with courage, to revive, to put new spirits into, to raise again or restore a person's spirits.
Մինչեւ յե՞րբ սրտապնդեալ կախարդութեամբդ՝ տանջանացդ ժուժկալես. (Ճ. ՟Ա.։)
to take to heart, to get angry, to chafe.
ՍՐՏԱՌԻԼ. Սրտմտիլ. սրտնիլ. նեղասրտիլ. զայրանալ. դժուարիլ. սրդողիլ, սրտոտիլ.
Եւ նա ոչ լսէր նմա. որոյ սրտառեալ՝ ժողովէ ամբոխ յոյժ. (Պտմ. վր.։)
touching the heart, moving, affecting, tender;
touched, moved;
eager, desirous, burning for;
angry, displeased, shocked, wounded, exasperated;
heart-of-fending, mournful, heart-piercing.
Որպէս Սրտառեալ, սրտմտեալ, կամ սիրտն այրեալ, սրտակիզեալ. ուստի ՍՐՏԱՌՈՒՉ ԼԻՆԵԼ. κατάπτομαι tangor, ferior, lacessor. Նեղասրտիլ. զկծիլ. դժուարիլ՝ որպէս կարեվէր խոցեալ սրտիւ. սրտջանալ.
Մի՛ մերժեսցուք զնա ի մէնջ, զի մի՛ սրտառուչ զհայրն մեր կացուսցուք զաստուած. (Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Դ։)
Յոյժ սրտառուչ գոչմամբ լինէին աղօթք արքային. (Ճ. ՟Գ.։)
knowing the thoughts of the heart.
heart-sick;
compassionate, sorry, afflicted.
compassion, pity;
distress, anguish, grief;
heart-burn;
սրտացաւութեամբ, compassionately, pitifully.
courageous, intrepid, spirited, bold, lively;
այր —, a man of heart.
Վասն ուժեղութեանն եւ սրտեայ լինելոյն։ Լինի սրտեայ, եւ անդամօք յաղթ. (Խոր. ՟Բ. 7. 34։)
choleric, irascible;
—ն, irascibility.
Խոհականն սրտմտականաւն արիանայ. (Լմբ. ժղ.։)
indignation, passion, vexation, anger, ire, spite, wrath, rage;
շիջուցանել զբոց սրտմտութեան, to stifle, smother or suppress the fire of one's indignation;
cf. Հրաբորբոք.
θυμός ira, indignatio ὁργή ( էօվքէ, էորքէ ) iracundia. Ցասումն. բարկութիւն. զայրոյթ. վառումն ոգւոյ ի վրէժխնդրութիւն սրտի մտօք.
cf. Սրտմտիմ.
ՍՐՏՆԻՄ որ եւ ՍՐՏՆՈՒԼ. Սրամտիլ. սրտնեղիլ. դժկամակիլ.
Պատրուակաւ ասացաւ. վասն որոյ սրտնեցաք, եւ բացայայտեցաք զառ ի քէն ծածկեալն։ Դաւիթ սրտնեալ ի վերայ նաբաղայ՝ խորհէր ի սպտնութիւն։ Ի հիւանդանալոյ, ի սրտնելոյ. (Լմբ. առակ. եւ Լմբ. ժղ.։)
cincture, apron, linen girdle;
dressing-gown.
to put on an apron, to gird oneself with a cloth;
to put on, or to wear a dressing-gown;
քուրձս —, to clothe oneself in sack-cloth or hair-cloth.
cf. Փարիմ.
Ի վերայ մեռեալ գործոց անկանիս, եւ զնովիմբք սփարիս։ Ոչ դարմանս վիրացն մատուցանեն, եւ ոչ զցաւովքն սփարին։ ժողովուրդ երկրիս զհրէականն պարտ է իմանալ, վասն զի զերկրաւս սփարի. (Իսիւք.։)
cf. Սփիւռ.
Տարածն եւ սփիռ խանչումն (լուսոյ)։ Սփիռ եւ տարած լոյսն։ ժողովեաց զսփիռ լոյսն յանօթ արեգականն։ Զի աստուած ի չորրորդ աւուր ժողովեաց զսփիւռ լոյս, եւ երեւեցաւ արեգակն. (Փիլ. տեսիլ աբր.։ Խոսր.։ Տօնակ.։)
Ցրեցից զնոսա ի սփիւռս (կամ ի սփիռս). Միթէ ի սփի՞ւռս (կամ ի սփի՞ռս) հեթանոսաց երթայցէ։ Երկոտասան ազգացդ՝ որ ի սփիւռսդ (կամ ի սփիռս, ի սփիւռդ) էք, ողջոյն։ Ընտրելոցդ նժդեհից, որ ի սփիւռս պոնտացւոց, գաղատացւոց. (Երեմ. ՟Ժ՟Ե. 7։ Յհ. ՟Ե. 35։ Յկ. ՟Ա. 1։ ՟Ա. Պետ. ՟Ա. 1։)
relieving, cheering up, consolatory, comfortable.
Իսկ լուսաւորըն փոքր իշխան գիշերական՝ խաւարին ժամուն ի լոյս մեզ սփոփական. (Երզն. ոտ. երկն.։)
relief, alleviation, solace, ease, consolation, soothing, comfort, balm;
diversion, recreation.
παραμυθία solatium, consolatio, exhortatio θεράπευμα, μείλειγμα mitigatio, lenitas, recreatio. Սփոփութիւն. մխիթարութիւն. սրտի դիւր. զուարճութիւն. զբօսանք. զովացումն. դեղ եւ դարման զօրանալոյ բնութեան. բուժումն. մխիթարանք.
to relieve, to allay, to ease, to soothe, to assuage, to console, to comfort, to soften, to appease;
to rejoice, to divert, to recreate;
— զվիշտս, to calm, to assuage, to charm away, to beguile one's sorrow or grief.
παραμυθέω, παραψύχω, ἁγαπάω, ἁνακτάομαι consolor, mitigo, diligo, refrigero, recreo եւ այլն. Մխիթարել. արգահատել. դիւրել. բուժել. մեղմել զցաւս, փարատել. զովացուցանել.
cf. Սփոփանք.
to spread, to disseminate, to disperse, to scatter, to strew, to sow, to propagate, to diffuse;
to pour out or forth, to open;
սփռել ծաղիկս, to strew with flowers.
Սփռեաց զնոսա տէր աստուած անտի ընդ երեսս ամենայն երկրի։ Ի նոցանէ սփռեցան ընդ ամենայն երկիր։ Սփռեցաւ ժողովուրդն ընդ ամենայն երկիրն եգիպտացւոց՝ ժողովել եղէգն առ ի յարդ։ Որպէս սփռեաց զորդիսն ադամայ։ Սփռեցա՛յք ընդ ժողովուրդդ, եւ ասացէ՛ք։ Սփռեցան ի քաղաքէն յայնմանէ այր իւրաքանչիւր ի բնակութիւնս իւրեանց.եւ այլն։
Իբրեւ իժի թոյնք սփռեսցին։ Ոգին սփռի իբրեւ զօդ թոյլ. եւ այլն։
to admire, to be admired, astonished, amazed, surprised, to wonder at, to marvel, to be wonderstruck, entranced, in extacy.
Սքանչացեալ ասէին. (եւ այլն. ժմ։ Շար.։)
cf. Սքանչացումն.
Գեղեցկութիւն վարուց ձերոց արժանաւորեցաւ ամենայն սքանչանաց։ Զարմանս առնեն սք, անչանս համարին։ Սքանչանք՝ սկիզբն են իմաստասիրութեան. վասն զի թէ ոչ սքանչանայ ոք, եւ ոչ ի խնդիր անկանի, եւ ոչ իմաստասիրէ. (Պրպմ. ՟Լ՟Զ։ Ոսկ. եփես.։ Անյաղթ պորփ.։)
admiration, wonder, astonishment, amazement, ravishment, extacy.
Զի ոչ էր արժանի այնպիսի սքանչացման (տպ. սքանչման) իրն։ Սքանչացմամբ գրէ (կամ կնքէ) զբանն։ Յօտարազգեացն սքանչացմանէ լսելի եղեալ դրուատեցաւ. (Պրպմ. ՟Լ՟Է։ Առ որս. ՟Է։ Պիտ.։)
thaumaturgus, wonder-worker;
miraculous, prodigious, wonderful.
to do wonderful things, to work miracles;
to do miraculously or wonderfully well.
Յաղագս ո՞յր իրիք այսոքիկ սքանչելագործեալք լինէին։ Տեսաք տէր զբազում նշանս եւ զարուեստս աստուածապէս ի քեզ (այսինքն քեւ կամ ի քէն) հրաշագործեալ։ Հաստատեալք ի նշանացն գնացին, որ առժամայն սքանչելագործեցան. (Փիլ. իմաստն.։ Մագ. ՟Ե։ Երզն. մտթ.։)
doing wonders, working miracles;
prodigy, miracle, portent.
Աղաչէին զնա՝ բազում յոյժ սքանչելագործութիւնս առնել։ Սքանչելագործութիւն առնել վասն մեր։ Արդ առ իս սքանչելագործութեան չիցե՞ս կարօղ. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 2։ Իսիւք.։)
cf. Սքանչելի.
Սկիզբըն գործոյ սքանչելական՝ առ ի տեառնէ եղեալ յայնժամ. այսինքն սքանչելագործութեան. (Շ. խոստ.։)
astonishing, surprising;
of an admirable form or aspect.
Եւ միւս ոմն ե՛ւս սքանչելակերպ՝ թէ տեսի զտէր ի վերայ աթոռոյ։ Եզեկիէլ յորժամ սքանչելակերպ զյարութիւնագործ տեսիլն պատմէ. (Ագաթ.։)
cf. Սքանչելատեսիկ.
cf. Սքանչելատեսիկ.
charming, ravishing, beautiful to behold, imposing, delighting the eye, graceful, superb.
cf. Սքանչելագործ.
Աստուածեղէն սքանչելարար զօրութեամբ։ Ազդումն ընկալեալ ի սքանչելարար շնորհաց քոց։ Արժանի՛ արա մտաց աչօք նայել ի սքանչելարար ողորմութիւնս քո. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 9։ Խոսր.։ Ի գիրս խոսր.։)
admirable, wonderful, astonishing, surprising;
prodigious, marvelous, miraculous;
charming, excellent.
<av>adj.av> θαυμαστός, θαυμάσιος, mirabilis, admirabilis, τεθαυμασμένος, mirabilis factus, παράδοξος, inopinatus, insolens. Արժանի սքանչանալոյ. զարմանալի յոյժ. հիանալի. սխրալի. հրաշափառ. նորահրաշ. արմննալու, խելքէ վեր. Թտաճճիւպ ետեճեք.
excellence.