Definitions containing the research ժ : 10000 Results

Ստուերագիր, գրաց

s.

sketch, draught, outline;
draughtsman, pattern-drawer.


Ստուերագրեմ, եցի

va.

to sketch, to rough-draw, to delineate, to trace;
to draw, to represent, to figure.

NBHL (1)

Սիք իմն (շնչեալ՝) զաստուծոյ մերձաւորութիւնն, ոչ զբնութիւնն աստուծոյ ստուերագրեաց։ Արժանաւոր զոհիւք ստուերագրելով զհանդերձեալսն։ Ստուերագրեաց զաստուածային հրոյն յերկնից զգալուստ. (Առ որս. ՟Բ. ՟Ժ՟Գ։ Ոսկ. յաւետիս.։)


Ստուերագրութիւն, ութեան

s.

sketch, delineation, outline;
sciagraphy.

NBHL (1)

Տէրն ի կրկին գուբ եմուտ, զի ոչ թողաւ ոգի նորա ի դժոխս, եւ ոչ մարմին նորա ետես զապականութիւն ... որոյ ստուերագրութիւն էր դանիէլին (կրկին գուբն). (Վրդն. դան.։)


Ստուերանամ, ացայ

vn.

to be covered with shadow, immersed in shade, darkened, obscured;
to grow cloudy, dark.

NBHL (1)

Ցնորական խոժոռադէմ տեսիլք որպէս յանուրջս ստուերանային առաջի նոցին ի խաւարի անդ. (Լմբ. իմ.։)


Ստուերապատ

cf. Ստուերամած.


Ստուերացուցանեմ, ուցի

va.

to cover with shadow, to shadow, to shade, to darken, to obscure;
to hide, to veil, to overshadow;
to give shade.

NBHL (2)

Այլանդակ իրացն շամանդաղ ստուերացուցեալ ծմակեցոյց (զաչս)։ Թանձր ծխով զշուրջանակի վայրսն ստուերացուցեալ. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)

Ստուերացուցանեն զմտացն լուսաւոր շարժմունս. (Նանայ.։)


Ստութիւն, ութեան

s.

falsehood, untruth, story, fib, falseness, falsity;
ցուցանել զ—, to give the lie to;
to belie.

NBHL (1)

Ճշմարտութիւն մի է, եւ ստութիւն ի բազումս բաժանի. (Խոսր. պտրգ.։)


Ստունգանեմ, եցի

vn.

not to like listen to, or consent to, to disobey, to contravene.


Ստունգանութիւն, ութեան

s.

cf. Ստունգանումն.

NBHL (3)

Ստունգանութեան ժառանգեցեր վիշտս։ Մի՛ կարծիցեն զկանխասացութիւն անմիտքն բռնադատիչ ստունգանութեան. (Կիւրղ. կուս.։ Բրսղ. մրկ.։)

Հատուցումն ընդունին արժանի ըստուգանութեան իւրեանց. (Կանոն.։)

Ամենայն յանցաւորութիւն եւ ստունգանումն ընկալաւ պատիժ պատուհասի։ Ի ձեռն ստունգանմանն միոյ մարդոյ մեղաւորք բազումք եղեն. (Կիւրղ. գանձ.։ Պրպմ. ՟Լ՟Ա։)


Ստունգանումն, ման

s.

contempt, disobedience, indocility.

NBHL (3)

Ստունգանութեան ժառանգեցեր վիշտս։ Մի՛ կարծիցեն զկանխասացութիւն անմիտքն բռնադատիչ ստունգանութեան. (Կիւրղ. կուս.։ Բրսղ. մրկ.։)

Հատուցումն ընդունին արժանի ըստուգանութեան իւրեանց. (Կանոն.։)

Ամենայն յանցաւորութիւն եւ ստունգանումն ընկալաւ պատիժ պատուհասի։ Ի ձեռն ստունգանմանն միոյ մարդոյ մեղաւորք բազումք եղեն. (Կիւրղ. գանձ.։ Պրպմ. ՟Լ՟Ա։)


Ստրատելատ

cf. Սպարապետ.


Ստրկանամ, ացայ

vn.

to be or become a slave, a servant.

NBHL (2)

Մարդ ստրկանայ, յորժամ օտարանայ յիւրմէ տեղւոյ. (Առակ. ՟Ի՟Է. 8։)

Ի հայրենեաց տարամերժեալ, օտար սեռից ըստրկացեալ։ Կործանեալք ստրկացան ի բաբելովն։ Կին՝ որ պոռնկի ընդ օտար ծառայ, ստրկանայ եւ նա ի նորին ծառայութիւն. (Շ. վիպ.։ Լմբ. ամովս.։ Մխ. դտ.։)


Ստրկութիւն, ութեան

s.

slavery, bondage, yoke, servitude, subjection.

NBHL (1)

Եկն գնեաց զմեզ արեամբն իւրով ի ստրկութենէ ծառայութեան։ Զչարաչարն մեղաց զստրկութիւնն թօթափեալ՝ արժանի լիցի երանելի ծառայութեան տեառն մերոյ։ Ելանել ի հայրենի երկրէն, եւ անկեալ ի ստրկութիւն օտարութեան. (Ագաթ.։ Կոչ. ՟Ա։ Եղիշ. ՟Ե։)


Ստրուկ, տրկաց

s.

slave;
vassal, subject, serf;
servant;
— ընդոծին, slave born in the house.

NBHL (1)

Տոհմ որ թագիւ էր զարդարեալ, անարժանից ըստրուկ եղեալ. (Շ. վիպ.։)


Ստրոփեմ

va.

to spin round.

NBHL (1)

ՍՏՐՈՓԵԼ. Տրոփելով շարժել. կամ շարժել որպէս ստռոբիլոս.


Ստրջանամ, ացայ

vn.

to repent, to regret, to rue, to be seized with repentance, touched with contrition.


Ստրջացուցանեմ, ուցի

va.

to cause to repent.

NBHL (1)

κατάνυσσω compungo ἑκπλήσσω pungo κατασείω decutio, concutio. Տալ ստրջանալ. խթել եւ շարժել զսիրտն. կասեցուցանել.


Սրախողխող

adj.

killed, slain with a sword.

NBHL (1)

Ընդ սրախողխողսն եւ ընդ գետավէժսն սատակեցան։ Սրախողխողբեկումն, կամ դառնութիւն, սպանումն. (Արծր. ՟Ե. 9։ Պիտ.։ Յհ. կթ.։ Երզն. լս.։)


Սրածութիւն, ութեան

s.

pestilence, plague, epidemy, contagion, mortality.

NBHL (1)

որ ասի եւ ՍՈՒՐ. λοιμός pestilentia, pestis. Ածումն կամ հարուած սրոյ մահաբեր հրեշտակի՝ որպէս առ դաւթիւ. այն է ժանտախտ. մահատրաժամ, մահ բազմութեան ի տապագին եւ ի փոխադրական ախտէ հանդերձ ուռուցիւք.


Սրակնութիւն, ութեան

s. fig.

piercing sight;
perspicuity, clear-sightedness.

NBHL (1)

Սրակնութիւն խորհրդոյ եւ մտաց։ Այծեամն նշանակէ զսրակնութիւնն։ (Մարգարէք) հոգւոյն սրբոյ սրակնութեամբ զբազմաժամանակեայ եւ զհանդերձեալ դիտաւորեցին խորհուրդ. (Փիլ. տեսական.։ Նիւս. երգ.։ Սհկ. կթ. արմաւ.։)


Սրակոտոր առնեմ

sv.

to put to the sword.


Սրահակ, աց

s.

small hall;
small curtain, hanging, tapestry, arras;
— հարսանց, curtained bed.

NBHL (1)

Ընդ սրահակօք նստիցին յորժամ դատիցին. նոյնպէս եւ դու փոխանակ սրահակաց զժամանակն խնդրեա՛ եւ զպարապութիւն եւ զտեղի։ Զմարմինդ իբրու զտուն բազում սրահակօք զարդարես, եւ ոգւոյդ կարկատուն կապերտօք տաս ի ներքս նստել խայտառակ. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 17։ ՟Գ. 16. եւ այլն։)


Սրամահ լինիմ

vn.

to fall by the sword.


Սրամերկ

cf. Սուսերամերկ.


Սրանամ, ացայ

vn.

to be pointed, sharp, to end in a point;
to pass rapidly, to fly, to go quickly, to fleet away, to rush on, to precipitate, to rush on headlong;
to be soured, exasperated, to chafe at;
ի բաց —, to disappear, to fly away, to vanish.


Սրավար, աց

adj.

moving quickly, rapid, swift, impetuous, violent.

NBHL (2)

Սո՛ւր վարեալ յընթացս. սրընթաց. արշաւասոյր. սրաշարժ. օդապարիկ. արագ. եւ Հարեւանցի.

Նժոյգս սրավարս. (Ասող. ՟Գ. 5։)


Սրարբեցուցանեմ, ուցի

va.

to charm, to astound, to stun.


Սրափուշ

s.

bramble, briar.

NBHL (1)

ժանտափուշն, տափափուշն, սրափուշն. (Ագաթ.։ Տե՛ս եւ ծոր. որ ի բառս Գաղիանոսի մեկնի Լափրի։)


Սրբաբանեմ, եցի

va.

to sing the Trisagium, to sanctify, to hallow, to laud.


Սրբաբանութիւն, ութեան

s.

Trisagium, hymn.


Սրբագումար

adj.

composed of saints, venerable.

NBHL (2)

Ուր իցեն ժողովեալ սուրբ անձինք, կամ մաքուր նիւթք.

ժողովրդեանս յայս տօնիս՝ սրբագումար հանդիսիս. (Գանձ.։)


Սրբադեղ, ոյ

s.

purgative;
— առնուլ, to take a purgative, to purge;
— տալ, to purge.

NBHL (1)

Որ հիւանդն է, ո՛չ է հեշտետւ կա՛մ հատանել կամ խարել, կամ սրբադեղ առնուլ՝ փոքր ինչ թախծանօք բուժել ի բազում մաղասոյն։ Սրբադեղ յիսուսի է, որ ածէ ի վերայ քո զրկումն, եւ բժշկէ զքեզ յագահութենէ. (Վրք. հց. ձ։)


Սրբազան

adj. s.

sacred;
His HoliNess, His Grace.


Սրբազգեստ, ից

adj.

clothed in a holy or white raiment;
holy, pious, godly, divine.


Սրբազնական, ի, աց

cf. Նուիրական.

NBHL (1)

Զսրբազնականօք մերով աւանդութեամբք։ Հաղորդ գոլ սրբազնականին գոհութեան (այսինքն սուրբ հաղորդութեան)։ Իրիք սրբազնականի կոչման արժանաւորեաց զնոսա (զկրօնաւորս). (Դիոն. երկն. եւ Դիոն. եկեղ.։)


Սրբական, ի, աց

adj.

holy, pure, chaste.

NBHL (1)

Տօնից, եւ կարգեալ հրամայելոց իւրաքանչիւր ոք սրբականացն (սրբութեանց), շրջացանիցն խնդրուածոց. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Սրբակեաց, եցաց

cf. Սրբակրօն.


Սրբահամ

adj.

calm and gentle, clear and sweet.

NBHL (1)

Երկիր յորժամ տղմուտ լինի, ոչ կարէ բղխել ջուր յստակ եւ սրբահամ. (Անան. զղջ.։)


Սրբամատոյց

adj.

offered piously, with reverence.


Սրբամիտ

adj.

holy-minded, pure, pudic.

NBHL (1)

Սրբամիտ գոլով (նորա) յոյժ, խորհեցան արատ ինչ յարել յանարատն. (Ճ. ՟Ա.։)


Սրբան, ի

s.

anus, fundament.


Սրբապէս

adv.

holily, without stain, chastely.

NBHL (1)

Զհանդէս առաքինութեանն սրբապէս կատարել ... Զլուծ տեառն սրբապէս տանել։ Սրբապէս ժողովեալ եդեալ զնշխարս սրբոց։ Զսիրոյ սրբապէս եւ զհաւատարիմ պաշտօնեայն. (Յճխ. ՟Ժ՟Դ։ Լմբ. պտրգ.։ Սիսիան.։ Երզն. լս.։)


Սրբասէր

adj.

fond of holiness, loving chastity.

NBHL (1)

Եկա՛յք սրբասէր ժողովք՝ հոգւով հնչեցէ՛ք. (Տաղ.։)


Սրբարան, աց

s. adj.

sacred asylum, sanctuary;
temple, church;
sanctifying, expiatory.

NBHL (2)

Եկեղեցի կոչի ժողովանոց, աղօթարան, եւ սրբարան. (Սհկ. կթ. եկեղ.։)

Որ լինի սրբարան մեղաց, եւ ոչ ի պատիժս. (Յճխ. ՟Ժ՟Բ։)


Սրբարար, աց

adj.

sanctifying, saving, wholesome;
— շնորհք, sanctifying or saving grace.

NBHL (2)

Հոգին սրբարար այժմ բնակէ ի քեզ. (Շ. տաղ.։)

Ծնեալք ի ժառանգութիւն աստուծոյ՝ հոգւովն սրբարարաւ. (Յհ. իմ. եկեղ.։)


Սրբեմ, եցի

va. med.

to sanctify, to consecrate;
to purify;
to clean, to wipe off, to wipe dry, to spunge up;
to expiate;
to offer, to dedicate;
to observe, to keep religiously;
to absterge, to cleanse, to deterge;
— զմօրուս, to shave the beard;
— զեղնգունս, to pare the nails;
— զուռս, to prune, to lop;
հրով —, to refine by fire;
— զցորեան, to winnow.


Սրբիչ, չի, չաց

adj. med. s.

sanctifying;
purifying, cleaning;
abstergent;
razor;
— ձեռաց, towel;
— բաժակի, the purificatory.


Սրբկեր

adj.

abstaining from meats.

NBHL (1)

Չէր, որպէս այժմու ոմանք, որ յոյժ սրբկեր են՝ նոր փարիսեցիք, որ զմժղուկն քամեն, եւ զուղտն կլանեն. (Զքր. ծործոր.։)


Սրբուհի, հւոյ, հեաց

adj. s.

f. holy;
saint;
Holy Virgin.

NBHL (1)

Իբրեւ լուաւ զայն սրբուհի կինն, տրտմեցաւ յոյժ։ Յորժամ լուաւ զայս սրբուհին այն, զարհուրեցաւ. (Վրք. հց. ՟Բ։)


Սրեմ, եցի

va. fig.

to grind, to sharpen, to whet, to point, to set, to give an edge, to acuminate;
to spur, goad or urge on, to stimulate, to rouse up, to excite, to stir.

NBHL (1)

Զամենայն զփոյթ եւ զյօժարութիւն հակառակ եկեղեցւոյ խաշանցն սրէր. (Նախ. թղթ. պաւղ.։)