sentence;
condemration, proscription, censure, fulmination.
· Calfa
Դատակնիք հատուցման, կամ մահու, կամ յանդիմանութեան։ (եւ ի լաւ անդր,) Շնորհեա՛ ինձ, որպէս դատակնիք բանին քո վճռեաց, եւ այլն. (Նար.։)
Որ զնախամօրն անիծից երկանց լուծեր զդատակնիք. (Շար.։)
Զպարտեացն մերոց խզեալ զդատակնիք. (Պտրգ. իբր մուրհակ վճռոյն, ձեռագիր յանցանաց։)
Յապողոնի տաճարն գոլով՝ բերիցեն դատակնիք գաղտնի զօրինապահացն։ Որում յոլովագոյն պատահեսցին դատակնիք, իշխեսցէ ամս հինգ. (Պղատ. օրին. ՟Զ։)
cf. Դատակնիք.
· Calfa
ψήφισμα sententia Վճիռ դատաստանի կամ դատաւորի. դատակնիք.
seal;
signet;
stamp, impression ot a seal;
signature;
mark, figure, sign, character;
proof, witness;
confirmation, sentence;
sign of the cross;
baptism;
— Հօր, the only Begotten Son;
— — անմահութեան, the seal or stamp of immortality;
անփակ —, flying seal;
— կուսութեան, maidenhead, hymen;
— դրամոյ, die, stamp;
— բանից, conclusion, end;
— հարկանել, to affix one's seal to, to seal;
լուծանել՝ քակել զ—, to unseal, to break the seal;
— տալ, to baptize;
to seal up, to terminate, to finish;
— առնուլ to receive baptism, to be baptized;
առնուլ զոք ի կնքոյ, to stand godfather or godmother to;
— բանիս, after all, in fine, in short, in a word;
— դնել բանից, to wind up a speech, to conclude a discourse.
tone, sound.
· Calfa
, ո հլ. (Տոբ. թ. 6 ունի կնքօք, որ ուղղելի է կնքովք) «կնիք, մոհր» ՍԳր. «դրոշմ, մկրտութիւն» Ա. Կոր. ա. 16. Կոչ. եւս. պտմ. Ոսկ. բ. տիմ. բ. «խօսքի վերջը, վախճանը» Լմբ. Նար. որից կնքել «կնիք դնել, մոհրել» ՍԳր. «ամրափակել, կնքի տակ պահել» ՍԳր. Սեբեր. «հաստատել, վկայել» Յկ. գ. 33. զ. 27. Հռ. ժե. 28. «մը-կըրտել, դրոշմել, խաչակնքել» Եփես. ա 13. դ. 30. դատակնիք Եղիշ. Նար. անկնիք Սեբեր. Ոսկ. յհ. ա. 6. եօթնակնքեան ԱԲ. նախակնիք Սարկ. լուս. խաչակնիք Երզն. լուս. խաչակնքել Գնձ. կնքիչ Եփր. եփես կնքոց Պտմ. աղէքս. կնքումն Նանայ, Պիտ. կնքահայր Շնորհ. կնքամայր Մարթին. նո-րակնիք «նոր մկրտուած» (նորագիւտ բառ) Ոսկ. տտրկ. տող 57. կնքատու Սեբեր. Ա-գաթ. կնքաւոր «մկրտեալ» Եփր. հռ. 9. Ոսկ. եփես. «կնքահայր» Կանոն. կնքամոմ, կըն-քապահ (նոր գրականի մէջ). ռամկական ձևով են կնունք «դրոշմ, մի բանի վրայ դրոշմուած ձև կամ պատկեր» Սոկր. 268. կնուք, կնունք «մկրտութիւն» Երզն, խրատ. Ոսկիփ. անկնունք Մանդ. կնքուիլ «մկըր-տուիլ» Վրդ. պտմ. էջ 161. նորակնուք Նիւս թաղմ. Վրք. հց։
ԿՆԻՔ ԲԱՆԻ. որպէս Լրումն, հաստատութիւն, վճիռ. դատակնիք.
sentence, award, judgment, decree, decision, act, ordinance;
sentence, maxim;
decisive, peremptory;
— բանիւք, with a peremptory voice;
— հատանել, առնել, բերել, ի վերայ ածել, դնել, տալ, to issue a warrant or writ, to sentence, to adjudge, to judge, to declare, to pronounce, to ordain, to condemn;
to deliberate, to decide, to resolve, to decree;
to enact, to order;
— մահու հատանել, ի վերայ դնել, to sentence to death, to sign a deathwarrant.
· Calfa
(ի-ա, ռ հլ. ըստ ՆՀԲ, կայ նաև ռեռ. վճռան Յհ. կթ. 133) «հրաման, դատա-րանի որոշում, դատակնիք» ՍԳր. Եւս. պտմ. Կոչ. Սեբեր. որից վճիռ հատանել Ոսկ. մ. բ. 11. Կոչ. վնռական Եզն. վճռել Նար. վճռա-ձևապէս Խոսրովիկ. դատավնիռ Ագաթ. Եփր. պհ. արձակավճիռ Կոչ. 250. նախավճռել Նար. նոր բառեր են վճռաբեկ, վճռապէս, վճռականապէս, վճռականօրէն, անվճռելի, անվճռական ևն։ Գրուած է նաև վճիռ Վրդ. առ. 127. իսկ Բառ. երեմ. էջ 302 վճիռք բառին իբրև բացատրութիւն դնում է վճուրք, որից երևում է թէ այն ժամանակ ժողովըր-դական մի ձև էր։
ἁπόκριμα, ἁπόφασις , ψῆφος, ψήφισμα, χρηματισμός եւ այլն. sententia, enunciatio, decretum, responsum πέρας terminus ἁπόλυσις dissolutio ὐπομνήματα monumenta. (գրի եւ ՎՃԻՌ. լծ. վէճ, վճար, եւ այլն). Վճարումն վիճի կամ դատից ոճրի. որոշումն դատաւորի եւ թագաւորի. դատակնիք. հրաման. պատգամ. սահման. օրէնք.
to expire, to die;
to commit suicide by suffocation.
· Calfa
Որ ի խաչին անշնչացար։ Կամաւորապէս անշնչացար։ Որ զդատակնիք մահու ելոյծ իւրով անշնչացեալ մարմնով զհոցեալ մարդոյն. (Շար.։)
to do well, good.
· Calfa
Բարեգործել զնզովեալսն (իբր օրհնել, կամ ի լաւն փոխել)։ Բարեգործեսցին դատակնիքն (այսինքն ի լաւ անդր շրջեսցին). (Նար. ՟Ժ՟Է. ՟Ղ՟Դ։)
denial, disavowal.
· Calfa
որ եւ ԲԱՑԱՍԱՑՈՒԹԻՒՆ. Երբեմն՝ որպէս ἁπόφανσις enunciatio, pronuntiatio, sententia Բացաձայնութեամբ արտասանութիւն. բան բացարձակ. վճիռ. դատակնիք.
cf. Բովանդակ.
· Calfa
Զբաւանդակ (կամ զբովանդակ) իսկ զպարտեացն մերոց խզեալ զդատակնիք. (Պտրգ.։)
composed of three parts, tripartite;
of three sorts, triple.
· Calfa
Զերեքմասնեան հարուածն առաջի եդեալ, ընտրեաց զդատակնիք մահուն. (Նար. ՟Հ։)
cf. Երեքմասնեայ.
· Calfa
Զերեքմասնեան հարուածն առաջի եդեալ, ընտրեաց զդատակնիք մահուն. (Նար. ՟Հ։)
by himself, personally, in person;
դու —, yourself, (thyself);
ես — իսկ եմ, it is I (myself);
թագաւորն —, the king himself, in person;
դուռն — բացաւ, the door opened of itself.
· Calfa
Դու ինքնին քեզէն քոյովդ բանիւ մեզ սահմանեցէր։ Ընտրեաց ինքնին կամաւորաբար զդատակնիք սատակման. (Նար. ՟Դ. ՟Հ։)
virginal, maiden, maidenly.
· Calfa
կոյս կուսական ծննդեամբ զկանանց ելոյծ զդատակնիք. (Շ. տաղ.։)
cf. Կսկծելի.
· Calfa
Զայս կսկծեցուցանօղ ինքնաբանական նախատինս։ Զայս յանդիմանութեան դատակնիք կսկծեցուցանողականս բանի։ Անիծք ... կսկծեցուցիչք եւ մարմաջողականք. (Նար. ՟Հ՟Բ. ՟Ի՟Բ. ՟Կ՟Թ։)
manuscript, hand-writing;
bond, obligation, bill, note;
signature.
· Calfa
ՁԵՌԱԳԻՐ կամ ՁԵՌՆԱԳԻՐ. χειρόγραφον chirographum, manuscriptum ὐπογραφή subscriptio. (իսկ ածակ. χειρόγραφος manuscriptus ). Ձեռամբ գրեալ կամ ստորագրեալ գիր, թուղթ, մուրհակ. յետկար. գիր ձեռին. ստորագրութիւն. դատակնիք. ձեռացագիր.
to join, to unite, to tie, to bind, to annex;
to articulate, to pronounce, to utter;
to feign, to contrive, to invent;
to compose, to form.
· Calfa
Վասն դատակնքաց, զոր յօդեցին զտեառնէ մերմէ. յօդեցին իսկ զդատակնիք փրկչին մերոյ. (Եւս. պտմ. ՟Թ. 5։)
to untie, to unyoke, to unchain, to unbind, to undo, to loose;
to dissolve, to decompose, to break;
to resolve, to decide;
to temper;
to dilute, to soften;
to unfold, to develope;
to dissipate, to disperse;
to melt, to dissolve;
to explain;
to analyse;
to change;
to violate, to infringe;
լուծանել զերկունս, to free from the pains of labour, to cause to bring forth;
լուծանել զերկունս նորա, to be born of her;
լուծանել զքաղց, զքերան, to breakfast, to take refreshment;
լուծանել զպահս, to break one's fast;
լուծանել զոք ի կենցաղոյս, to take away a perso's life, to kill, to slay, to murder;
լուծանել զկեանս աշխարհիս, զկեանս իւր, զկենցաղ մարդկան, to end one's days, to depart this life, to cease to live, to die;
լուծանել զմեղս, to absolve, or remit sin;
լուծանել զդատակնիք, to annul a sentence;
լուծանել զօրէնս, to violate the laws, to transgress;
լուծանել զշաբաթս, to break the sabbath;
լուծանել զխաւար, to shed a light in the darkness, to make darkness light;
վրէժս լուծանել, to be punished;
լուծանել զլեզու, to untie, to cause to speak;
լուծանել զամուսնութիւն, to dissolve a marriage;
լուծանել զարգանդ կուսին ի պղծութիւն, to deflower, to violate;
լուծանել զսէրն հայրենի, to act in disregard of paternal love;
լուծանել զքուրձ, to open a sack;
լուծանել զորովայն, to loosen, or move the bowels;
to purge;
զարժանին պատուհաս ելոյծ զյանցանացն, he met with the punishment his crimes deserved.
· Calfa
opinion, advice;
esteem, consideration, reputation, high value;
account, sum;
judgment, sentence;
tribute, tax;
տեարք —ի, arbiters of strife, judges;
զարդարակ հատուցէք —, pronounce a sentence worthy of.
· Calfa
բայիւ. τίμησις, κρίσις aestimatio, judicium ψῆφος calculus, sententia. բայիւ καταρίθμω enumero. (լծ. հյ. Փառք, Յարգ. եւ թ. ֆարգ. եւ վէրկի ). Համարումն. կարծիք. որոշումն. զննութիւն. համար. հաշիւ. չափ որոշեալ. փոխարէն նովին չափով. սահման. սակ. դատակնիք. վճիռ. քուեայ, որպէս խիճ եւ վիրգ այլաբանեալ.
judgement, discernment, criticism;
sentence, condemnation;
act, arbitration, judgement;
justice;
cause, lawsuit, proceedings;
-աւ, judicially;
կոչել ի —, to summon, to cite before a judge;
— տալ, to be condemned;
— առնել, cf. Դատապարտեմ, cf. Մեղադրեմ.
· Calfa
κρίσις, κρίμα judicium որ եւ ԴԱՏ. Դատումն. քննութիւն իրաւանց. իրաւունք. կշռութիւն. վճիռ. դատակնիք. եւ Դատապարտութիւն.