Definitions containing the research պսակ : 474 results

Ծաղկազարդ

adj. s.

adorned with flowers, flowery;
palm-sunday;
— բոլորք, garland, wreath of flowers.

· Calfa

NBHL (1)

Ծաղկազարդ պսակ կուսից, եւ մարգարիտ սուրբ հաւատոյ. (Շ. տաղ հռիփս.։)


Ծաղկաձեւ

adj.

floriform, flower-shaped;
ընդ — ալիս ընդխառնիլ, to sail on placid waters.

· Calfa

NBHL (1)

Ծաղկաձեւ պսակեալ սուրբ զեկեղեցի. (Ճ. ՟Բ.։)


Ծաղկեայ

adj.

flowered;
party-eoloured;
figured, embroidered.

· Calfa

NBHL (2)

Ծաղկեայ պսակ (կամ ծաղկէ պսակ) Եդաւ ի գլուխ նորա. (Հ=Յ. փետր. ՟Ա.)

Պատկեցից ծաղկեղէն պսակօք զսուրբ գլուխդ. (Ճ. ՟Ա.։)


Ծաղկեղէն

cf. Ծաղկեայ.

· Calfa

NBHL (2)

Ծաղկեայ պսակ (կամ ծաղկէ պսակ) Եդաւ ի գլուխ նորա. (Հ=Յ. փետր. ՟Ա.)

Պատկեցից ծաղկեղէն պսակօք զսուրբ գլուխդ. (Ճ. ՟Ա.։)


Ծանրատաղտուկ

adj.

burdensome, tiresome, wearisome, tedious, importunate, vexatious, insupportable.

· Calfa

NBHL (1)

լսեն զծանրատաղտուկսն եւ զհակառակ սովորութեան բազմաց։ Ոչ միայն զծանրատաղտուկ (գոլն) առաքինութեանցն ածիցեմք զմտաւ, այլեւ զպսակէն եւ այլն. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 15. 16։)


Ծեր, ոց

adj. s.

old, aged, stricken or advanced in years;
old man, elder;
—ք ժողովրդեան, քաղաքին, the senate, seniors, elders;
the ancients;
եթէ —ն էր ուժեղ, կամ մանուկն էր ուշեղ, if young folks had experience, and old ones strength;
if youth knew & old age could.

· Calfa


Ծիրանազգեաց

adj.

clad or arrayed in purple;
royal, imperial, august.

· Calfa

NBHL (1)

այսօր պսակիս արքայ ի հեթանոսաց փշօք՝ ծիրանազգեստ պճնեալ եկեղեցւոյ փեսայ. (Տաղ.։)


Ծիրանազգեստ

adj.

cf. Ծիրանազգեաց.

· Calfa

NBHL (1)

այսօր պսակիս արքայ ի հեթանոսաց փշօք՝ ծիրանազգեստ պճնեալ եկեղեցւոյ փեսայ. (Տաղ.։)


Ծիրանազգեստեալ

adj.

cf. Ծիրանազգեաց.

· Calfa

NBHL (1)

այսօր պսակիս արքայ ի հեթանոսաց փշօք՝ ծիրանազգեստ պճնեալ եկեղեցւոյ փեսայ. (Տաղ.։)


Ծիրանազգեցիկ

adj.

cf. Ծիրանազգեաց.

· Calfa

NBHL (1)

այսօր պսակիս արքայ ի հեթանոսաց փշօք՝ ծիրանազգեստ պճնեալ եկեղեցւոյ փեսայ. (Տաղ.։)


Լծակցութիւն, ութեան

s. ast. gr.

conjunction, junction, union, tie;
marriage;
conjunction, syzigy;
substitution of letters having similar sounds.

· Calfa

NBHL (1)

ԼԾԱԿՑՈՒԹԻՒՆ. Ամուսնութիւն. պսակ.


Լոյս, լուսոյ, լուսով

s. fig.

light;
brightness, splendour;
fire;
illumination;
day;
sun;
sky;
eye;
լոյս, լոյս անեղ, Eternal light;
լոյս հաւատոյ, լոյս մտաց, the light of faith;
light of intellect;
լոյս քաղցր, a gentle light;
լոյս զոդիակոսի, northern lights, (aurora borealis);
լոյս ելեկտրական, electric light;
լոյս կազի, gas light;
ի լոյս, by the light of, in broad daylight, openly, visibly;
եղիցի՛ լոյս, եւ եղեւ լոյս, let there be light! and there was light;
լոյս սո՛ւրբ, ողջո՛յն ընդ քեզ, անդրանիկ դու երկնից ծնունդ, եւ կամ՝ մշտնջենին յաւատակից դու ճառագայթ, hail, holy Light! offspring of heaven firstborn, or of the Eternal coeterhal beam;
չիք լոյս անվթար կամ բաժակ անմրուր, no joy without alloy;
ծագել լուսոյ, to dawn;
մինչ լոյսն զգիշերն մերկանայր, it was scarcely break of day, at day break, at early down;
ի լոյս գալ, ի կենաց հասանել, to come out, to appear;
to come into the world, to be born;
to give birth or life to;
կորուսանել զլոյս աչաց, to lose one's sight;
լոյս տալ աչաց, to open the eyes, to cause to perceive, to warn;
ամփոփել լուսոյ ուրուք, no longer to behold the light of day, to die;
ի լոյս ածել, հանել ի լոյս, to bring to light, to discover, to publish, to illustrate;
ի լոյս ընծայել զմատեան, bring out, to publish a work;
լոյս առնուլ, to see the day;
to grow light;
to be enlightened, illuminated;
ի լոյս դառնալ, to issue from an eclipse;
լոյս տալ, to instruct, to enlighten;
լոյս աչաց իմոց, լոյսդ իմ անձկութեան, light of my eyes, my life, my heart, my love, my darling, my dearest one, my sweet one;
աչք իմ մի՛ տեսցէն զլոյս, may I be struck blind! damn my eyes! consolation, relief, balm, balsam.

· Calfa

NBHL (1)

Աւազանին լուսով վերստին ծնածէին։ Մոլորեալի ճշմարիտ լուսոյն (հաւատոյ)։ Զգեստ լուսոյ՝ որով քրիստոսիւ զգեստաւորեցաք։ Անճառելի լուսովն պսակեցաւ. (Յհ. կթ.։)


Լուծանեմ, լուծի

va.

to untie, to unyoke, to unchain, to unbind, to undo, to loose;
to dissolve, to decompose, to break;
to resolve, to decide;
to temper;
to dilute, to soften;
to unfold, to develope;
to dissipate, to disperse;
to melt, to dissolve;
to explain;
to analyse;
to change;
to violate, to infringe;
լուծանել զերկունս, to free from the pains of labour, to cause to bring forth;
լուծանել զերկունս նորա, to be born of her;
լուծանել զքաղց, զքերան, to breakfast, to take refreshment;
լուծանել զպահս, to break one's fast;
լուծանել զոք ի կենցաղոյս, to take away a perso's life, to kill, to slay, to murder;
լուծանել զկեանս աշխարհիս, զկեանս իւր, զկենցաղ մարդկան, to end one's days, to depart this life, to cease to live, to die;
լուծանել զմեղս, to absolve, or remit sin;
լուծանել զդատակնիք, to annul a sentence;
լուծանել զօրէնս, to violate the laws, to transgress;
լուծանել զշաբաթս, to break the sabbath;
լուծանել զխաւար, to shed a light in the darkness, to make darkness light;
վրէժս լուծանել, to be punished;
լուծանել զլեզու, to untie, to cause to speak;
լուծանել զամուսնութիւն, to dissolve a marriage;
լուծանել զարգանդ կուսին ի պղծութիւն, to deflower, to violate;
լուծանել զսէրն հայրենի, to act in disregard of paternal love;
լուծանել զքուրձ, to open a sack;
լուծանել զորովայն, to loosen, or move the bowels;
to purge;
զարժանին պատուհաս ելոյծ զյանցանացն, he met with the punishment his crimes deserved.

· Calfa


Լուծումն, ման

s.

solution;
decomposition, resolution, dissolution, dispersion;
explication, discovery, explanation;
dilution;
liquefaction;
fluidity;
abolition;
infraction, infringement, violation;
fainting;
— ամուսնութեան՝ ժողովոյ, dissolution of matrimony;
dissolving of an assembly;
— որովայնի, diarrhoea, looseness, flux;
— կենաց, death;
— սառնամանեաց, thaw.

· Calfa

NBHL (1)

Լուծումն պսակին. (Շ. ընդհանր.։)


Լուսապաճոյճ

cf. Լուսազարդ.

· Calfa


Լուսատեսիկ

adj.

cf. Լուսատեսակ.

· Calfa

NBHL (1)

Աստեղայ լուսատեսիկ նշան կենսատուխաչին։ Զլուսատեսիկ եւ զերկնաւոր պսակն. (Փարպ.։)


Լուսաւոր, աց

adj. s. fig.

clear, bright, brilliant;
luminaries, stars;
apostles, prophets, doctors;
— առնել, cf. Լուսաւորեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Լուսաւոր պսակք, կամ ականք. կամ պայծառութիւն, վառումն. կամ զգեստ, ճանապարհ, վարդպետութիւն, արդարութիւն, պատուիրան, վարք, միտք, խորհուրդ, բան. (Յճխ.։ Զենոբ.։ Պիտ.։ Յհ. կթ.։ Խոսր.։ նար։ Մագ. եւ այլն։)


Լուսաւորագոյն

adj.

very luminous, most splendid;
—, —ս ad. clearly, evidently, in the clearest manner.

· Calfa

NBHL (1)

Զի քեզ լուսաւորագոյնընդելուցանիցես պսակ։ Լուսաւորագոյն եւսառաջնորդութիւն զազգի զայլոց գտանել։ Որ քան զճառագայթսն եւ լուսաւորագոյն էր. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 18։ Ոսկ. յհ. ՟Ա. 12։ եւ Ոսկ. գով. պօղոսի.։)


Լուսափայլեմ, եցի

vn.

to shine, to shed light, to be brilliant.

· Calfa

NBHL (1)

Իիւսին պսակք զանազանեալ, եւ պատմուճանք լուսափայլեալ։ լուսափայլեալ դիմօք աստուածահրաշ տեսլեամբ. (Շար.։)


Լուսափայլիմ, եցայ

vn.

cf. Լուսափայլեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Իիւսին պսակք զանազանեալ, եւ պատմուճանք լուսափայլեալ։ լուսափայլեալ դիմօք աստուածահրաշ տեսլեամբ. (Շար.։)


Լուսափայլութիւն, ութեան

s.

light, brightness, splendour;
lustre;
perspicuity.

· Calfa


Լուսափառ

adj.

brilliant, luminous;
splendid, illustrious;
—ք burning and shining light.

· Calfa

NBHL (1)

Լուսափառ պսակ եդ ի գլուխ հաւատացելոց. (Տօնակ.։)


Լուսերանգ

cf. Լուսաթոյր.

· Calfa

NBHL (2)

Լուսերանգ պսակեալ ծաղկօք. (Խոր. վրդվռ.։ եւ Խոր. հռիփս.։)

Լուսերանկն ջրոցն լուսովն պսակեցաւ. (Յհ. կթ.։)


Խոստովանադրամ, ոյ

s.

bribe for confession.

· Calfa

NBHL (1)

սիմոնական ախտ. Որպէս խոստովանադրամ, հաղորդադրամ, կամ պսակադրամ. (Կիր. Երզն. խր.։)


Խորագիտութիւն, ութեան

s.

prudence, shrewdness, sagacity;
craft, cunning.

· Calfa


Խորամանկութիւն, ութեան

s.

cunning, artifice, craft, chicane, quibble;
cheat, deceit, fraud, base stratagem;
knavery, roguery;
malice.

· Calfa

NBHL (1)

Այպն առնելով երկիր պագանէին նմա, եւ բազում խորամանկութիւնս ցուցանէին։ Ի միտս եւ ի խորհուրդս մեր բերցուք զպսակն փշեղէն, զթուքն, եւ զխորամանկութիւնսն. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 37. 38։)


Խորանակից

adj.

dwelling in the same paviliou or tent.

· Calfa

NBHL (1)

Առաքելոցն խորանակից լինել պսակակից. (Սարգ. ՟բ. յհ. ՟Բ։)


Թշնամանեմ, եցի

va.

to offend, to enrage, to insult, to shock, to affront, to jure;
to reprove, to scold, to upbraid;
— զայլոյ ամուսնութիւն, to violate or defile another's bed.

· Calfa

NBHL (1)

Թշնամանելով միանգամայն զպսակն եւ զպսակեալսն. այսինքն անպատիւ առնելով. (Յհ. իմ. ատ.։)


Կարմրագոյն

adj.

red, reddish;
— ներկել, to dye red.

· Calfa

NBHL (1)

Կարմրագոյն փայլեն մարտիւրոսացն պսակքն. (Ճ. ՟Բ.։)


Կարմրափայլ

adj.

glaring with red.

· Calfa


Կարմրերանգ

adj.

red-coloured, reddish.

· Calfa

NBHL (1)

Կարմրերանգ պսակ. (Գանձ.։)


Կաքաւեցուցանեմ, ուցի

va.

to cause to dance;
to dance with.

· Calfa

NBHL (1)

καταχορηγέω choragium procuro ἑξορχέω exsultare facio, explodo. Տալ կաքավել կամ պարել. եւ բաց ոստուցանել. Ոստք ի ձեռն պսակաւորս կաքաւեցուցանել. (՟Գ. Մակ. ՟Բ. 14։)


Հաճութիւն, ութեան

s.

agreement, satisfaction;
accord, approbation, consent, complaisance, acquiescence, compliance;
desire, wish, pleasure, will;
—ք, grace, sweetness, loveliness, amiableness;
առանց քոյին հաճութեան, without your consent, in spite of you;
արա ընդ իս ըստ հաճութեան կամաց քոց, do with me according to your pleasure.

· Calfa

NBHL (1)

Յերկիր խաղաղութիւն, ի մարդիկ հաճութիւն։ Տէր որպէս զինու հաճութեամբ քով պսակեցեր զմեզ։ Արա՛ ընդ իս ըստ հաճութեան կամաց քոց։ Ըստ ամենայն հաճութեան աչաց քոց։ Ըստ հաճութեան իւրում, կամ ըստ հաճութեան կամաց իւրոց.եւ այլն։


Համակարգեմ, եցի

va.

to coordinate, to put in the same order.

· Calfa

NBHL (1)

Ընդ նահատակս համակարգեալ, եւ ընդ վկայսըն պսակեալ. (Շ. վիպ.։)


Կրկին, կնոյ, ով

adj. adv.

double, doubled, iterated;
doubly, two-fold, twice, as much again;
— անգամ, afresh, again, anew;
— եւ —, repeatedly, many times;
— մեծ, twice greater;
— թուով, two;
— գոչել՝ կարդալ, to encore, to demand the repetition.

· Calfa

NBHL (1)

Որպէս լաւքն կրկին պսակին. զի անձանց եւ այլոց բարիք եղեն, չարիքն կրկին պատժին. (Տօնակ.։)


Կրկնեմ, եցի

va.

to double, to redouble, to increase;
to fold, to plait, to turn down or in;
to tell or say again, to repeat, to reiterate;
to reply, to rejoin, to resume;
ստէպ — զբանն, to inculcate;
— ցաւոց, to relapse.

· Calfa

NBHL (1)

Զոր ջեռուցեալ՝ կրկնեաց, բոլորեալ որպէս պսակ. (Խոր. ՟Գ. 37։)


Կեմ, ոյ, ով

s.

grass-rope;
rush-mat.

· Calfa

NBHL (1)

Փշեղէն պսակն ո՞րպէս էր. կեմ ոլորեցին, եւ յամէն ազգ փշէ ի ներքս հարին. (Վանակ. հց.։)


Կենսաբաշխ

cf. Կենդանաբաշխ.

· Calfa

NBHL (1)

Փառօք պսակեալ ի վերայ խաչին, բազմեալ ի սեղանն կենսաբաշխ. (Տօնակ.։)


Կենցաղօգուտ

adj.

useful to the world, to every one;
of public utility;
useful, interesting.

· Calfa

NBHL (1)

Վերացաւ ի գլխոյս փարթամացուցիչ պսակն գեղեցիկ եւ կենցաղօգուտ. (Խոր. ՟Գ. 68։)


Պատահեմ, եցի

va. vn.

to cause to happen, to bring about, to compass;
Պատահիմ.

· Calfa

NBHL (1)

Նորա պսակացն պատահեսցուք. (Իսիւք.։)


Պարապնդեմ, եցի

va.

to bind in every part, to pinion, to garrott.

· Calfa


Պարառութիւն, ութեան

s.

comprehension, containing, embracing;
syllepsis;
party, assembly;
— առաքինութեանց, the union of all the virtues.

· Calfa


Պարաւոր, աց

s. adj.

chorus-singer;
chorister;
dancing, appertaining to dancing;
surrounded, encircled.

· Calfa

NBHL (1)

Պարաւոր. Պարառեալ. պսակաձեւ բոլորեալ.


Կամուրջ, մրջաց

s.

bridge;
պսակ կամրջի, parapet —.

· Calfa


Կայսերակերպ

adj.

resembling an emperor, like an emperor, imperial.

· Calfa

NBHL (1)

Կայսերակերպն տրդատ, կամ զարդ, պսակ ոսկի, կամ քաջութիւն. (Ագաթ.։ Շ. վիպ.։ Ճ. ՟Ա.։ Տօնակ.։)


Կապեմ, եցի

va. fig. gr.

to bind, to tie, to fasten;
to bind or tie up;
to bind fast, to pinion;
to cord, to bind with cords;
to bind, to connect or link with;
to chain, to put in irons, to imprison;
to bind by friendship, by contract;
to spell.

· Calfa


Կառափնատեմ, եցի

va.

to wound or strike on the head, to knock down.

· Calfa

NBHL (1)

Զգլուխն՝ որ պսակելոյ արժան էր, կառափնատեալ, ի մէջ բազմականացն բերէին. (Երզն. մտթ.։)


Կատարելութիւն, ութեան

s.

perfection, integrity;
crowning, perfecting;
completion, accomplishment, consummation;
martyrdom;
consecration;
initiation;
—դ or քո —, your Holiness.

· Calfa

NBHL (1)

Զկատարելութեան պսակն ընդունէր։ Ընկալաւ սրով զվախճան կատարելութեան։ Կատարելութեան պսակի արժանի եղեւ. (Փարպ.։)


Պալարակապ

adj.

studded, adorned or set with studs.

· Calfa

NBHL (1)

Սպիտակ ջորւովք, ոսկեղէն եւ արծաթեղէն զարդուք. եւ վերջաւորս փողփողեալս՝ նշանակապ՝ պալարակապ՝ մետաքսիւքն, եւ ոսկւովք պսակօք. (Ագաթ.։)


Պաճուճազարդ

adj.

bedizened, bedecked;
adorned, embellished;
studied, affected, finical;
emphatic, elegant, pompous.

· Calfa