Definitions containing the research գործ : 4939 Results

Քարուականք

See full entry →

s.

ill treatment, outrage, dishonour, brand or stigma, infamy, disgrace, opprobrium, turpitude, crime.

NBHL (3)

ՔԱՐՈՒԱԿԱՆՈՒԹԻՒՆ ՔԱՐՈՒԱԿԱՆՔ. ἁσχημοσύνη dedecus, turpitudo. Ամօեւալի գործ. յոռութիւն. տձեւութիւն. անպատեհ՝ եւ անարժան կամ անվայել իրք որ բրեն զամօթ. խաղքութիւն, խաղք բան, տգեղ կամ գեշ գործք.

Մի՛ զայլսն ի քարուականսն կոչիցես։ Ըզմատնիչն այսպիսի քարուականք (բամբասանք) արին ի խեղդն կախաղանի։ Զգործ շնացողացն ծածկել կամէին, եւ չախորժէին ձազել զայլոց քարուականս. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 15։ ՟Բ. 23։)

Եւ ոչ միայն աշակերտքն (փիլիսոփայից) գործէին զքարուականս զայս։ Ի տօնս երկաքանչիւրոց աստուածոցն զայնպիսի քարուականս գործէին. (Սարգ. յկ. ՟Ը. եւ Սարգ. ՟ա. պ. ՟Թ։)


Քաւարան, աց

See full entry →

s.

place or instrument of expiation;
purgatory;
*catafalco.

NBHL (2)

Դի՛ր տէր քաղցրութեամբ քո քաւարան գործելոց մեղաց մերոց. (Մաշտ.։)

ἰλαστήριον propitiatorium. Վայր եւ գործարան քաւութեան. որպէս տաճար, եկեղեցի, խաչ եւ ամենայն սրբազանեալ տեղի. եբր. քէֆօրէթ, քաֆօրէթ. որ եւ ՔԱՒՈՒԹԻՒՆ.


Քաւութիւն, ութեան

See full entry →

s.

expiation, atonement, pardon, propitiation;
— or, սեղան, քաւութեան, libation;
propitiatory;
զոհ քաւութեան, offering.

NBHL (1)

ἰλασμός, -σις, -σμα propitiatio, expiatio. Քաւելն. գործ քաւելոյ. թողութիւն. սրբութիւն. եբր. յոքն. եւ այլն. եւ Զոհ քաւութեան. եբր. քօգէր. յոքն. քոֆէրիմ. եւ սէլիխա եւ այլն. եւ Զոհ քաւութեան. եբր. խաթիաթ, աշամ եւ այլն.


Քեզէն

See full entry →

adv. pron.

cf. Քեզոյն.

NBHL (1)

Քեզէն իսկ զքեւ արկեալ զքոյին իսկ զգործսն՝ յառնիցես. (Կոչ. ՟Ժ՟Ե։)


Քեզոյն

See full entry →

adv. pron.

of or by thyself;
thou alone.

NBHL (1)

Քեզէն իսկ զքեւ արկեալ զքոյին իսկ զգործսն՝ յառնիցես. (Կոչ. ՟Ժ՟Ե։)


Քեմուխտ, մխտոյ

See full entry →

s.

leather, Morocco leather.

NBHL (1)

Որպէս ի ձեղաձեւս մորթէգործք, որք արտաքոյ եւ ներքոյ քերածովք զմորթսն կազմեն, զոմանս արուեստի գրչութեան, որպէս մագարաթ, եւ քեմուխտ. (Երզն. քեր.։)


Քերած, ոյ

See full entry →

s.

shaving, planing, scraping, smoothing.

NBHL (1)

Ըստ հիւսանց քերելով զփայտ, անօթս ինչ առնել ի ձեռն քերածոյ. կամ որպէս ի ձմղաձեւս մորթէգործք, որք արտաքոյ եւ ներքոյ քերածովք զմորթսն կազմեն. (Երզն. քեր.։)


Քերական, ի, աց

See full entry →

s.

grammarian;
grammar;
*spelling-book, primer.

NBHL (1)

ՔԵՐԱԿԱՆ. ա. Իբրեւ Քերածոյ. քանդակագործ.


Քերանք

See full entry →

s. med.

act of scraping, scratching or rubbing off;
abrasion;
cf. Քերիչ.

NBHL (1)

Քերելն. քերումն. որպէս տանջելն քերմամբ մարմնոյ կամ մորթոյ մինչեւ ցոսկերսն. եւ Քերոց՝ գործի քերելոյ.


Քերեմ, եցի

See full entry →

va. mar.

to erase, to scratch out;
to scrape, to scratch, to grate, to graze, to rasp, to plane, to polish;
to rub the skin off, to excoriate, to flay, to lacerate, to torture;
to take away, to remove, to annul;
to engrave, to inscribe, to write;
— առ, to graze, to touch slightly;
— առ ափամբք, to skirt, to coast along, to keep close to the shore;
— զափամբք, to go terra a terra, to sail along the coast;
— զամօթն ի բաց —, to lay aside all sense of shame, cf. Ունչք.

NBHL (1)

ξύω, ἁποξύω, περιξύω rado, erado, abrado ἑκθρίβω contero, defrico. Շփել եւ մաշել զիմն եղնգամբք կամ սրածայր գործեօք. քորել. գերծուլ. ի բաց քանցել զվերին երեսս իրաց՝ զմորթ, զկեղեւ եւ այլն. քերել, քեղրթել.


Քերթեմ, եցի

See full entry →

va.

to flay, to strip, to excoriate, to peel off;
to make, to compose, to write;
to versify, to poetize.

NBHL (1)

Առաջին ներգործութեամբ ասեմք, որ քերթելն կարօղ գոյ, ննջիցէ, եւ ոչ կամիցի քերթել. իսկ երկրորդ ներքործութեամբ ասեմք զքերթողն, որ ներգործութեամբ ուսուցանէ. Իսկ ոմանք բարւոք ընդդիմանալով ասեն, եթէ նոյն (է) եւ՛ ունակութեամբ ունել զքերթելն, եւ ներգորրծել քերթողին. (Անյաղթ պորփ.։)


Քերիչ, չի, չաց

See full entry →

s.

scraper;
rasp, grater, eraser;
rake;
plane;
planer, polisher;
iron-harrows, combs or hooks of iron, instruments of torture;
— ձիոց, currycomb;
— շաքարի, sugar-rasp.


Քմին

See full entry →

s. adj.

watch, ambush;
in watch.

NBHL (1)

Հրամայեցաք քմինս գնել, եւ մահու գործեցաք նոցա։ Կայր ի քմին յիսուն արամբք։ Բազում զօրօք ի քմին կայր։ Կացուցանէր քմինս ի բազում տեղիս. (Ուռհ.։)


Քնած

See full entry →

cf. Քնածեայ.

NBHL (1)

Յոյլ եւ քնած իցէ։ Ծուլից եւ քնածից է գործ. (Ոսկ. եփես. եւ Ոսկ. գաղ.։)


Քնածեայ, էի, ից

See full entry →

adj.

cf. Քնէած.

NBHL (1)

Յոյլ եւ քնած իցէ։ Ծուլից եւ քնածից է գործ. (Ոսկ. եփես. եւ Ոսկ. գաղ.։)


Քնարական, ի, աց

See full entry →

adj.

lyrical;
— քերթողութիւն, lyric poetry.

NBHL (1)

Ո՞ գիտէ զստեղծանի տարերացս, եւ զգործ քնարականիս այսմ. (Եւագր. ՟Ի՟Ը։)


Քնարահարութիւն, ութեան

See full entry →

s.

lyre-playing.


Քնին

See full entry →

s.

examination;
ի — առնուլ, to examine, to consider, to ponder;
to argue, to discuss;
ի — գալ, to be examined, criticized;
ի — արկանել, մտանել, լինել, to examine, to study, to criticize.

NBHL (1)

Զոր տեսեալ մոգուցն՝ ի քնին ելին։ Զգործս եւ զպատուիրանս Աստուածոյ ի քնին առեալ՝ դառն դատաւոր նստին. (Զքր. կթ.։ Սարգ. յուդ. ՟Բ։)


Քննողութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Քննութիւն.

NBHL (1)

Գիտութիւն միոյն քննողութիւն միայնոյն է։ Զդատումն քննողութեան առնել։ Մի՛ վարկպարազի ինչ գործ վարկցիս յաստուածային իրս ձեռնամուխ լինել մարդկեղէն քննողութեամբ. (Եւագր. ՟Ի՟Ը։ Երզն. քեր.։ Տօնակ.։)


Քնուկ

See full entry →

cf. Քնէած.

NBHL (1)

Աւելի արիւնն թանձր գործ է զմարդն, եւ կարմիր, եւ քնուկ. խարտեաշ մաղձն՝ դեղին գործ է եւ թեթեւքուն. (Ոսկիփոր.։)


Քշոց, աց

See full entry →

s.

fly-flap, fan;
keshotz, flabellum, ringing-instrument agitated by the deacons during the Armenian and Greek Mass.


Քողասուզեմ, եցի

See full entry →

va.

cf. Քողարկեմ.

NBHL (1)

Զկենդանի իրագործութիւնն քօղասուզեալ պատրուակես զկերպարան ստութեանն. (Թէոդոր. խչ. Ճ. ՟Գ.։)


Քուն, քնոյ, ով

See full entry →

s.

sleep, slumber, nap, rest, repose, pause;
— մահու, sleep of death;
քաղցր, ախորժ, հան գիստ, խաղաղ, փրկաւէտ, կենսանորոգ, —, soft, agreeable, tranquil, calm, healthy, refreshing slumber;
— թեթեւ, ընդհատ, անհանգիստ, յուղեալ or խռովեալ, դժնդակ, ծանր, վնասակար, մահացու —, light, broken, agitated, troubled, hard, heavy, dangerous, mortal sleep;
ի — լինել, երթալ, քնոյ տալ զանձն, to sleep, to go to sleep, to lie down, to repose;
զքնով անկանիլ, ի — մտանել, to be overcome with sleep, to fall asleep;
ննջել — յաւիտենից, to sleep the sleep that knows no waking;
ի — առնուլ, to send to sleep;
(յորորանի ) to lull or rock to sleep;
խոր — ի լինել, to be in a sound sleep, to sleep soundly;
ճաշակել զքաղցրութիւնս քնոյ, to enjoy sleep;
ի — գտանել զոք, to find a person asleep;
խռովել, ընդհատել, խափանել, զ—, to trouble, to disturb or break one's sleep, to awake, to rouse;
իբրեւ — ընդ արթունս լինել, to be half asleep;
հատանիլ քնոյ յաչաց, to lose one's sleep;
— քաղցրանինջ հատեալ էր յարտեւանաց նորա, calm sleep was unknown to him;
փախեաւ յինէն —, sleep fled far from me;
այս ի — տանի, that causes sleep;
ընկղմեալ ի — թանձրութեան, buried in sleep, fast asleep;
— հատեալ է յաչաց իմոց զցայգ եւ զցերեկ, I sleep neither night nor day, I am sleepless.

NBHL (1)

Քուն բազում՝ ոչ մարմնոցն, եւ ոչ հոգւոցն, եւ ոչ գործոցն պատշաճի ըստ բնութեան. (Պղատ. օրին. ՟Է։)


Քուրձ, քրձի

See full entry →

s.

hair-cloth, sackcloth;
sack;
— զգենուլ, to put on, or to wear hair-cloth.

NBHL (1)

(յորմէ ռմկ. քուրջ ). σάκκος եւ μάρσιππος , μαρσίππιον saccus, cilicium եւ marsupium, crumena θέμα capsula. (գրի վրիպակաւ եւ Քուրց) Խորդ. Խարազն. գործուած ի խոշոր մազից այծեաց կամ ձիոց՝ իբրու կապերտ, եւ պարկ, կամ քսակ, պայուսակ, եւ իբր զգեստ խիստ ի նշան կոծոյ եւ ճգնութեան. խարար, ջուլ, ջուվալ. (եբր. սաք)


Քսութիւն, ութեան

See full entry →

s.

tale-bearing, story, report, tale, delation, secret accusation.

NBHL (1)

ՔՍՈՒԹԻՒՆ ψιθυρισμός mussitatio, susurrus διαβολή criminatio, obtrectatio. գրի եւ ՔՍՍՈՒԹԻՒՆ. Քսիք. գործ քսուի. քսելն. քսմոսութիւն. բանսարկութիւն. շոգմոգութիւն. բանիւ մատնութիւն.


Քրայ

See full entry →

cf. Քուրայ.

NBHL (1)

Յիմանալի քրայէ արտաշիկագոյն առու։ Անդ առ քրային (դարբնաց) դեգերէին։ Ի քրայս հալողացաց։ Իբր ի քրայս ընտրութեան։ Հայեաց յոսկին՝ որ ի քայքայումն Իբրեւ ի քրայ ոսկեգործաց։ Զուլեսցե՛ս ի քրայս իմանալի. (Անյաղթ բարձր.։ Խոր. առ արծր.։ Նար. ՟Ժ՟Թ. ՟Ի՟Զ. ՟Կ՟Թ։ Շ. այբուբ. եւ Շ. թղթ.։ Սկեւռ. աղ.։)


Քրէական, ի, աց

See full entry →

adj.

cf. Քրայական;
criminal, enormous, horrible;
— մեղք, յանցանք, high treason;
— մետաղք, mine, galleys, place of detention for criminals.

NBHL (2)

Յոլովք են ի նիւթս ձեւ խաչի յոստայնանկաց կա ի քրէական (այսինքն արծաթագործ) արուեստագիտաց տպաւորեալք. (Սարկ. հանգ.։)

Դաձցին ամենայն դատապարտեալք՝ որք ի քրէական մետաղսն իցեն։ Լուծանել հրամայել զկալանաւորսն, եւ որք ի քրէական մետաղս են։ Ի քրէականսն՝ յերկաթահատ կամ ի պղնձագործ մետաղսն։ Ոսկեհանաց, եւ որք քրէական մետաղսն քոնջիցեն։ Յաւիտենից բանդեալքն ազատեցան, եւ քրէական մետաղքն հրդեհեցան յարփիահրաշ փառաց քոց. (Ագաթ.։ Ճ. ՟Գ.։ Ոսկ. մ. ՟Բ. 18։ եւ փիլիպ. ՟Է. Բենիկ.։)


Քրիստոնէութիւն, ութեան

See full entry →

s.

christianism, christianity;
christendom.

NBHL (1)

Թերի է քիստոնէութենէ, զի ոչ քրիստոս ի նմա բնակի, եւ ոչ նա ի քրիստոս. Ըստ քիստոնէութեան եւ գործքն վկայեսցեն. Շիջուցանել զհաւատ քիստոնէութեան։ Գնալ ամենայն կարգաւորութեամբ վարուց քիստոնէութեան. (Մանդ. ՟Ա։ Սարգ. ՟ա. պ. ՟Ե։ Խոր. ՟Գ. 13։ Սարկ. աղ.։)


Քրիստոսատեաց, եցի, աց, ից

See full entry →

adj.

hating, detesting J.-C.

NBHL (1)

μιστόχριστος qui christum odit. Ատեցօղ քրիստոսի. աստուածատեաց. գործօղն եւ գործեալն առ ատելութեան քրիստոսի.


Քրքրեմ, եցի

See full entry →

va.

to search or dive into, to investigate carefully, to examine with care;
to agitate, to undo, to destroy;
— զմիտս, to excite, to rouse up or awake the mind, to stimulate;
— զախորժակ, to sharpen, to quicken the appetite.

NBHL (1)

Ասելովն՝ եթէ ի ձեռս մեղաւորաց՞ քրքրէ զմիտս նոցա, յայտ արարեալ՝ թէ նոցա չարութեանն է գործն։ Տե՛ս զիա՛րդ յաջորդօքն քրքրէ զմիտս նորա։ Քրքրէ զմիտս նոցա փրկիլ ի վտանգից. Քրքրէ զմիտս նոցա յանձնարարութեան աղօթիւքս առ գութ իւր։ Զաշակերտելոցն միտս քրքրէ յուսովն ի տէր։ Նմին իրի եղեւ շարժումն, զի քրքրեսցին եւ սթափեսցին։ Զի այս խրատելով զիւր միտս քրքրէ։ Քրքրեաց զուարթացոյց զմիտս նորա. (Ոսկ. մտթ. Ոսկ. եբր. Ոսկ. տիմ.։)


Օ (o)

See full entry →

s.

"the thirty seventh letter of the alphabet, the eighth of the vowels. It was introduced in the Armenian alphabet towards the end of the XIIth century to facilitate or distinguish the two different pronunciations of the syllable աւ, which is generally pronounced ""av"" when followed by a vowel, as աւետարան;
on the contrary, when followed by a consonant, it is pronounced like the English ""o"", as աւգնեմ, աւրհնեմ, աւրէնք."

NBHL (1)

Միւսումն երկու՝ միջակ բարեաւք (այսինքն բարեօք), այլումն մի՝ փոքումբք գործովք. այսինքն թէ ըստ նախնեաց նմանաձայնիմն են աւք (այսինքն օք ), եւ ովք։


Օգնական, ի, աց

See full entry →

adj. s.

aiding, assisting, helping, auxiliary;
aid, helper, assistant, adjutant, coadjutor, colleague;
— զորք, auxiliary forces, reinforcements, auxiliaries;
— լինել, to help, to aid, to give help to, to succour;
— լինել միմեանց, to help one another;
— իւր առնուլ, to profit by, to avail oneself of զխաւար — առեալ, under cover or favour of the darkness.

NBHL (2)

βοηθός, -θή, -θῶν auxiliator, adjutor, -trix συμβοηθός coadjutor եւ այլն. Որ ոք կամ որ ինչ օգնէ. ձեռնտու. գործակից. նպաստիչ. ապաւէն. օժանդակ, նիզակից. օգնօղ

Մանաւանդ զի զգիշեր եւս իւր օգնական գործակից գտանէր. (՟Բ. Մակ. ՟Ը. 7։)


Օգուտ, օգտի

See full entry →

s. adj. v. imp.

utility, profit, interest, advantage, emolument, gain, lucre;
useful, advantageous;
great, much;
— or յ— է, օգտի է, են, it is good for, it is useful, profitable;
գտանել զ— իւր, to find one's interest;
— քաղել, to derive or reap benefit from;
— լինել, to be useful, advantageous, to serve;
յ— արկանել, յ—ի կիր or ի վար արկանել, յ— անձին վարել, յ— իւր շրջել, առնուլ, to profit by, to avail oneself of, to turn to account, to turn to the best account;
յաչս դնել զամենայն ի շահ օգտի անձին, to sacrifice all to one's interest;
վասն օգտի քո է, յ— քոյին է, it is for your good, for your interest;
զ— ժամս աւուրն, the greater part of the day;
cf. Շահ.

NBHL (2)

Սողոմովն վասն ծառոց եւ փայտից խօսէր, որ ոչ ինչ օգուտ գործէին եկելոցն. եւ ես զանճառն իրաց եւ զահագին խորհրդոց։ (Ոսկ. մ. ՟Բ. 18։)

Յոլովից՝ բանք խրատուց ոչինչ օգուտ գործեն։ Ըստ ամենայն օգտից։ Շահաւոր օգտիք։ Պատճառ օգտից լիել։ Քանի՞ օգուտս բերէ. (Յճխ.։)


Օգտակար

See full entry →

adj.

useful, profitable, advantageous, favorable.

NBHL (2)

ὡφελιμός utilis συμφέρων, -ον . եւ բայիւ ὡφελέω, συμφέρω . (որպէս թէ Օգտակար. ըստ պրս. քեար. այսինքն գործ, արարք) Օգտաբեր. օգտամատոյց. շահաւոր. շահեկան. պիտանի.

Որ զվարդապետ եւ զօգտակարանձն սպանանէ, այլ այնքան որքան կենդանին էր՝ կարէր կենդանագործել ի ձեռն բանին. (Բաբիղ. յհ. մկ.։)


Քաղաքական, ի, աց

See full entry →

adj. s.

civil, political, civic;
citizen, cf. Քաղաքավար;
politics.

NBHL (2)

Քաղաքականս ուսանել կարգս։ Բազում գործս քաղաքականս յարդարեալ։ Քաղաքական օրէնս եդեալ. (Խոր. ՟Ա. ք։ Յհ. կթ.։ Շ. վիպ.։)

Ի քաղաքական շարագութեանց մն դիտաւորութիւն ունին արիստոտէլ եւ պտղատոն Քաղաքական իմաստասէրն կամի նմանիլ Աստուծոյ։ Զգործնականն (մկացութիւն) արիստոտէլականք յերիս բաժանեն. ի քաղաքականն ի տնտեսականն, ի բարոյականն։ Բարոյականն ի տնօրինականումն տեսանի, եւ տնօրինականն ի քաղաքականումն։ Համակար գոյ քաղաքականն գործականին, եւ տնօրինականն քաղաքականին. (Սահմ. ՟Բ. ՟Ի՟Ա։)


Քաղաքային

See full entry →

cf. Քաղաքական;
—ք, citizens, townspeople.

NBHL (1)

Քաղաքայնոց ոչ իսպառ ի վերայ գեղջկացն ընդվզել եւ պերճանալ։ Քահանայից, վանականաց, եւ քաղաքայնոց։ Քաղաքայնոցն դիւրակ լինի մեղացն կատարումն ի ձեռն գործակցացն։ Կեան յանապատ, եւ զքաղաքայնոցն գործեն գործ. (Յհ. կթ.։ Շ. ընդհանր.։ Լմբ. սղ.։ Վրք. հց. ՟Գ։)


Քաղաքավարեմ, եցի

See full entry →

vn.

cf. Քաղաքավարիմ.

NBHL (1)

Որպիսի պարտ է լինել քաղաքին, կամ որո՛վք բարոյիւք քաղաքավարիլ։ Ըստ արդար դատարանիս հաւանեա՛ քաղաքավարիլ։ Ոչ է հնար քաղաքավարիլ անգործ. (Նոննոս.։ Ճ. ՟Ա.։ Մխ. առակ.։)


Քաղաքավարիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to behave well, to conduct oneself honestly;
to rule with wisdom.

NBHL (1)

Որպիսի պարտ է լինել քաղաքին, կամ որո՛վք բարոյիւք քաղաքավարիլ։ Ըստ արդար դատարանիս հաւանեա՛ քաղաքավարիլ։ Ոչ է հնար քաղաքավարիլ անգործ. (Նոննոս.։ Ճ. ՟Ա.։ Մխ. առակ.։)


Քաղաքացի, ցւոյ, ցեաց

See full entry →

adj. s.

the same country;
townsman, citizen, burgess;
—ք, towns-people, towns-folk.


Քաղաքաւեր

See full entry →

adj.

town destroying.

NBHL (2)

աւերիչ քաղաքի (անձն կամ գործ). քաղաքը աւրօղ.

Անպէտ դատաւոր եւ քաղաքաւեր։ Աւազակն կցորդ էր քաղաքաւեր գործոց. (Ճ. ՟Ա.։ Եղիշ. խաչել.։)


Քաղդէացի, ցւոյ, ցւոց

See full entry →

adj. s.

Chaldean;
—ք, the Chaldeans.

NBHL (1)

Քաղդէացիք գործեն աստղաբաշխութիւն նախ առաջին. (Փիլ. լին.։)


Քաղեմ, եցի

See full entry →

va. fig.

to gather, to gather together, to collect, to assemble, to amass;
to draw, to extract;
to pick, to pluck up, to take away;
— զոգիս, զշունչ ուրուք, to keep in suspense, to amuse, to keep at bay;
— բանս ի բերանոյ ուրուք, to catch something out of one's mouth;
to get, to obtain his secret surreptitiously;
սկսաւ ոգի նորա քաղիլ ի նմանէ, he began to faint away;
լոյս իմ քաղի, my life is consuming;
cf. Ընկոյզ.

NBHL (1)

Քաղէին (զմանանայն) այգուն այգուն։ Քաղեսցես ձեռօք քովք զհասկն։ Ի մէջ որայոցն քաղիցէ։ Հովիւ էի եւ թուզ քաղէի։ Քաղէին զփշրանս ի ներքոյ սեղանոյ իմոյ։ Քաղեաց մանուկն զփքինսն։ Քազեցին զբանսն ի բերանոյ նորա։ Զզէնս քաղէին զանկելոցն։ Ո՛ քաղէ զհոգիս իշխանաց։ Քաղէին ոգիք նորա։ Քաղելով գործեսցես զտապանն (վերաժողովելով, կամ ի վեր կոյս ամփոփելով).եւ այլն։


Քաղցնում, եայ

See full entry →

vn. fig.

to feel hungry, to by hungry, famished;
to hunger after, to thirst for, to by greedy of, thirsty or eager for.

NBHL (1)

Մեծամեծք աղքատացն, եւ քաղցեան։ Թէ քաղցեայց, քեզ ինչ ոչ ասացից։ Անձն գործատեաց քաղցիցէ։ Իբրեւ քաղցիցէք, տրտմեսջիք։ Ոչ քաղցիցեն, եւ ոչ ծարաւեսցին։ Որ ծառայենն ինձ՝ կերիցեն, եւ դուք քաղցիջիք։ Հացիւ ոչ քաղցիցուք։ Քաղցեաք եւ ծարաւեցաք։ Եթէ քաղցեալ է թշնամին քո, կերակրեա՛ զնա, կամ հա՛ս տուր նմա։ Յագեցոյց զանձինս քաղցեալս։ Այն է հանգիստ քաղցելոյն։ Բրդեա՛ քաղցելոց զհաց քո։ իբրեւ արջ քաղցեալ.եւ այլն։


Քաղցրահամ

See full entry →

adj.

sweet tasted, savory, delicate, delicious.

NBHL (1)

Հաւատն տունկ է, եւ պտուղ քաղցրահամ՝ ամենայն գործք բարութեան. (Եփր. խրատ.։)


Քանդակեմ, եցի

See full entry →

va.

to sculpture, to carve, to chisel;
to notch, to cut.

NBHL (1)

γλύφω, διαγλύφω, ἑγγλύφω sculpo, insculpo, caelo, incido . (լծ. պ. քէնտէն ). Քանդիւ կամ քանդակաւ գործել, դրօշել. գրուագրել. գրել ի խորս. որ եւ ՔԵՐԵԼ. փորել, բանիլ փայտի՝ քարի՝ պղնձի՝ ոսկիի՝ ճեվահիրի վրայ.


Քանդիչ

See full entry →

s.

destroyer, ravager, despoiler.

NBHL (1)

Ամենայն բարեգործութեան եւ խրատուց քանդիչ. (Ճ. ՟Ա.։)


Քանիօն

See full entry →

adj.

cf. Քանի;
— ! — եւս! — առաւել՞, how much more! with still more reason.

NBHL (1)

տե՛ս թէ զայն վասն հայրենի գթոյս տամ քեզ, քանիօ՞ն առաւել յորժամ դու լծակից տացես սիրոյ զհնազանդութիւն քո։ Եթէ զգալի ջրոյ զօրութիւն է զայս առ ի զգալի նիւթքս առնել, քանիօ՞ն առաւել զիմանալի՛ շնորհաց հոգւոյն ներգործութիւն գերազանցէ գնել. (Շ. ՟ա. յկ. ՟Է՟Ա։ Լմբ. սղ.։)


Քաջաբան, ից

See full entry →

cf. Քաջաբանիկ.

NBHL (1)

Գիտաց գաւիթ, եթէ յովաբ քաջարանիկ՝ է խրատտու գործոյս այսմիկ քաջաբանիկ՝ է խրատտու գործոյս այսմիկ։ Իզբէլ (այսինքն յեզաբէլ) քաջաբանիկ արբանեակ սատանային. (Եփր. թագ.։)


Քաջաբանիկ

See full entry →

adj.

well-spoken, abounding in words, eloquent, fluent.

NBHL (1)

Գիտաց գաւիթ, եթէ յովաբ քաջարանիկ՝ է խրատտու գործոյս այսմիկ քաջաբանիկ՝ է խրատտու գործոյս այսմիկ։ Իզբէլ (այսինքն յեզաբէլ) քաջաբանիկ արբանեակ սատանային. (Եփր. թագ.։)


Քաջաբարութիւն, ութեան

See full entry →

s.

probity, integrity, honesty;
fortune, good fortune.

NBHL (1)

Ի ծայրն հասեալ քաջաբարութեան։ Իրագործութիւն (նաւարկութեան) որ այսպէս բոլոր բոլորովին ունի զքաջաբարութիւն. (Փիլ. տեսական.։ Պիտ.)