Definitions containing the research որս : 2903 Results

Աղուեսաքուն, քնոյ

See full entry →
NBHL (1)

Թեթեւ քուն իբրեւ աղուեսու հսկողի վասն որսոյ. կեղծեալ իմն եւ հարեւանցի նիրհ. մրափ.


Աղօթակից, կցի, կցաց

See full entry →
NBHL (1)

Որ յայլ արուեստս ընտրիցին, բազում նախանձաւորս ունիցին. եւ որք յայս պայծառանայցեն, սաստիկ աղօթակիցս (յն. բիւր աղօթողս). (Ոսկ. մ. ՟Բ. 27։)


Ամամէջք

See full entry →
NBHL (1)

Յարուցեալ նոցա դատաւորս. եւ էր զի ամա մէջս արարեալ նոցա. (Ագաթ.։)


Քաջալաւութիւն, ութեան

See full entry →

s.

excellence, probity, honesty.

NBHL (1)

Եւ նախնեաց ի քաջալաւութիւն եւ յազատութիւն ընտրելով։ Զորս վայել էր քաջալաւութեամբ եւս զարդարել։ Վարեցեալս կեանս առանց քաջալաւութեան՝ բազմաժամանակեայ մանկունս ասելի է։ Աբրահամ էր ծերունի զանցեալ՝ քաջալաւութեան աճումն։ Առ ի քաջալաւութիւն միաբանութեան յարմարեալք. (Փիլ.։)


Քաջալերիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to take courage, to be inspirited;
—լերեա՛ց, courage ! be courageous, take heart, don't be disheartened, cheer up !.

NBHL (2)

Քաջալերեա՛ց, զի՛ եւ այդ եւս քո ուստր է։ Քաջալերեացարուքն, պինդ կացէ՛ք։ Քաջալերեցաւ ժողովուրդն բանիւքն եղեկիայ։ Զորս տեսեալ պօղոսի՝ գոհացաւ զԱստուածոյ, եւ քաջալերեցաւ։ Քաջալերեա՛ց, զօրասցի՛ սրիտ քո։ Քաջալերեցարո՛ւք, եւ զօրասցի՛ն սիրտք քո։ Քաջալերեցարո՛ւք, եւ զօրասցի՛ն սիրտք ձեր։ Քաջալերեա՛ց դուստր, քաջալերեա՛ց եւ այլն։

Քաջալերեցի՛ր սիովն, մի՛ լքցին ձեռք քո. (Առ որս. ՟Ժ՟Ա։)


Քաջախոր հուրդ

See full entry →

adj.

giving or suggesting good counsel, wise.

NBHL (1)

Պեղեալ երկուս հորս յոյժ քաջախորս. եւ սաստկապէս լայնս. (Խոր. ՟Գ. 32։)


Քաջակրօն

See full entry →

adj.

very religious.

NBHL (1)

Բարեկրօն։ Իսկ անսովոր ոճով՝ է որպէս Դիւրաւ կրելի, կամ դիւրորսալի, հեշատեաւ ածելի. իբր յն.


Քաջաձայն

See full entry →

adj.

sweet-voiced, euphonic, harmonious, sonorous, resonant.

NBHL (1)

Ի ձեռն քաջաձայն առաջինութան եւ չարչարանաց լուսաւորչին։ Կիսաձայնք ասին (տառք ինչ), քանզի փոքր ինչ նուաց քաջաձայնք են քան զձայնաւորս։ Քաջաձայն թնդմամբ բոմբիւն ահագին. (Ասող. ՟Գ. 21։ Թր. քեր.։ Անան. եկեղ։)


Քաջաղեղն, եղանց

See full entry →

adj.

having a strong how;
skilful in archery.

NBHL (1)

Ունօղ նագեղոյն եւ քաջաղեղան։ Քաջաղեղն զինուորաց զնպատակն նշաւակեալ։ Էր յոյցի քաջաղեղն յորսս. (Խոր. ՟Ա. 28։ Մագ. ՟Ա. ՟Լ՟Ե։)


Քաջամուխ

See full entry →

adj.

very shrewd;
— լինել, to penetrate.

NBHL (2)

մ. Որ քաջ մխի ի խորս, կամ ի գործս.

Յորդորէ քաջամուխ լինել ի խորս անքնին։ Եւ մալէ՝ յորս քաջամուխն լինի. (ՃՃ.։ Մագ. լ։)


Քաջայայտ

See full entry →

adj.

very clear, plain, very evident, obvious;
— առնել, to throw light on, to clear up, to bring to light, to put in evidence;
— լինել, to be as plain as day, to be quite evident.

NBHL (1)

Որպէս իմաստնոց է քաջայայտ։ Քաջայայտ է, թէ ոչ մեղանչելն ըստ բնութեան եղեւ։ Որպէս ամենեցուն է քաջայայտ։ Ո՞չ ամենեցուն իցէ քաջայայտ. (Յճխ.։ Աթ.։ Առ որս.։)


Քաջայարմար

See full entry →

adj.

very suitable, becoming, very fit or proper, apt, appropriate.

NBHL (1)

Քաջայարմար վայելչականօք ի կրկնոցս վերջաւորս փողփողեալս։ Պայծ առանայ եւ արեգակն՝ հանդերձ բոլոր եւ քաջայարմար աստեղօք. (Անան. եկեղ.։ Զքր. կթ.։)


Քաջայարմարութիւն, ութեան

See full entry →

s.

fitness, aptitude, right proportion;
adaptability;
harmony.

NBHL (1)

Ամենայն մասունքն առ իրեարս իւիք քաջայարմարութեամբ են շարակայեալ։ Իբրեւ ի քնարի քաջայարմարութիւն եւ կարգ (ի զարդս երկնից)։ Կադ եւ յեկեղեցիս՝ առ ամենայնի քաջայարմարութիւն եւ օգուտ։ Եօթն թիւդ ըստ եօթնօրեայ աշխարհիս քաջայարմարութեան. (Արիստ. աշխ.։ Ածաբ. աղք. եւ Առ որս. ՟Ժ՟Բ։ Կամրջ.։)


Քաջայուսութիւն, ութեան

See full entry →

s.

great hope or assurance.

NBHL (1)

Մի՛ ի խնդամտութիւնս ի բաց ընկեսցուք զերկիւղն, եւ մի՛ ի տրտմականս զքաջայուսութիւնն. (Առ որս. ՟Ժ՟Ա։)


Քաջապտուղ

See full entry →

adj.

producing much or good fruits, abundant, fertile, fruitful.

NBHL (1)

Քաջապտուղք անկոցն՝ զորս սնուցանեն. (Բրս. գորդ.։)


Քաջատոհմիկ

See full entry →

adj.

high-born, of good birth, noble, illustrious.

NBHL (1)

Քաջատոհմիկդ ընդ վատթարազգոյն։ Ամենայն քաջատոհմիկ է, որ պահեաց զնա առաքինութեամբ. (Ածաբ. մկրտ. եւ Առ որս. ՟Ը։)


Քաջատոհմութիւն, ութեան

See full entry →

s.

high birth, nobility.

NBHL (2)

Զիա՞րդ ի վերուստ (անդստին) քաջատոհմութիւնն. որոյ ոմն սկսանի այժմ, եւ այլ ոմն քակտի։ Ըստ պատշաճի քաջատոհմութեան ծնողաց իւրոց սնանէր. (Առ որս. ՟Ը։ Վրք. ոսկ.։)

Ըստ անհասանելւոյ աստուածութեանն զքաջատոհմութիւնն ո՞բաւեսցէ պատմել ... Երկրաւորս այս քաջատոհմութիւն յայսցանէ ծանուցանի, ի փարթամութենէ, յիշխանութենէ, եւ այլն։ Աղաւաղեալ առաքինութեանցն քաջատոհմութիւն ... ի քաջատոհմութենէ զարմի, ի թագազարդ գահից. (Սկեւռ. եսայ. եւ Սկեւռ. ի լմբ.։)


Քառաբաժ

See full entry →

cf. Քառաբաշխ.

NBHL (2)

ՔԱՌԱԲԱԺ ՔԱՌԱԲԱՇԽ. Ի չորս բաժանեալ կամ բաշխեալ

Քառաբաժ գետոյն յարձակումն։ Քառաբաժ գետովքն զանազանեալ։ Ի չորս բաժանումն լերինն՝ զքառաբաժ ծագումն (կամ ծաւալումն) աւետարանին նշանակէ. (Զքր. կթ.։)


Քառաբաշխ

See full entry →

adj.

divided in four parts.

NBHL (2)

ՔԱՌԱԲԱԺ ՔԱՌԱԲԱՇԽ. Ի չորս բաժանեալ կամ բաշխեալ

Քառաբաժ գետոյն յարձակումն։ Քառաբաժ գետովքն զանազանեալ։ Ի չորս բաժանումն լերինն՝ զքառաբաժ ծագումն (կամ ծաւալումն) աւետարանին նշանակէ. (Զքր. կթ.։)


Քառադէմ, դիմի, աց

See full entry →

adj. s.

cf. Քառադիմի.

NBHL (1)

ՔԱՌԱԴԷՄ ՔԱՌԱԴԻՄԱԿ ՔԱՌԱԴԻՄԻ. Ունօղ զչորս դէմս, զերեսս, զհայեցուածս, զկողմանս. քառակերպ. չորեքկերպեան.


Քառադիմակ, ի, աց

See full entry →

adj. s.

cf. Քառադիմի.

NBHL (1)

ՔԱՌԱԴԷՄ ՔԱՌԱԴԻՄԱԿ ՔԱՌԱԴԻՄԻ. Ունօղ զչորս դէմս, զերեսս, զհայեցուածս, զկողմանս. քառակերպ. չորեքկերպեան.


Քառադիմի, մւոյ, եաց

See full entry →

adj. s.

four-faced, square;
tetrahedron.

NBHL (1)

ՔԱՌԱԴԷՄ ՔԱՌԱԴԻՄԱԿ ՔԱՌԱԴԻՄԻ. Ունօղ զչորս դէմս, զերեսս, զհայեցուածս, զկողմանս. քառակերպ. չորեքկերպեան.


Քառաթեւ, ի

See full entry →

adj.

four-winged.

NBHL (1)

Մակդիր սրբոյ խաչի, որ ունի զչորս թեւս կամ զբազուկս կամ զկողմանս.


Քառաթեւեալ

See full entry →

adj.

cf. Քառաթեւ.

NBHL (1)

քառաթեւ, թուոյ. ա.գ. Քառեակ թուով. չորք. չորս.


Քառաթիւ

See full entry →

adj.

four.

NBHL (2)

Քառեակ թուով. չորք. չորս.

Զտաղանդ պատուիրանին ի սեղանաւորս արկանէր՝ աւանդելով պահանջողին, եւ զշահսն բերելով քառաթուի կրկնակաց եւ ի հնգից թիւ կատարուն. (Սկեւռ. ի լմբ.։)


Քառակ

See full entry →

s.

four.

NBHL (1)

Քառ. քառեակ. չորս.


Քառականգնեայ

See full entry →

cf. Քառականգուն.

NBHL (1)

ՔԱՌԱԿԱՆԳՆԵԱՅ ՔԱՌԱԿԱՆԳՈՒՆ. τετράπηχυς quatuor cubitorum. Որպէս թէ քառականգնեան. Չորեքկանգնեան. ունօղ զչափ չորից կանգնոց. չորս կանկուն.


Քառականգուն

See full entry →

adj.

of four cubits.

NBHL (1)

ՔԱՌԱԿԱՆԳՆԵԱՅ ՔԱՌԱԿԱՆԳՈՒՆ. τετράπηχυς quatuor cubitorum. Որպէս թէ քառականգնեան. Չորեքկանգնեան. ունօղ զչափ չորից կանգնոց. չորս կանկուն.


Քառակերպ, ի, ից

See full entry →

adj.

cf. Քառակերպեան.

NBHL (1)

τετράμορφος quadriformis. Որ ունի զկերպս կամ զկերպարանս չորս. քառաթեւ եւ Չորեքկերպեան. քառադէմ.


Քառակի

See full entry →

adv.

in four manners or ways.

NBHL (2)

τετραχῶς quatuor modis, quadrifariam. քառակաբար. քառեակ օրինակաւ. չորս կերպով.

Եւ իբր ա. Քառեակ. չորեքկին թուով. չորս.


Քառակողմն

See full entry →

adj.

cf. Քառակողմեան.

NBHL (1)

Չորեքին կողմանք. չորս դին.


Քառակողմեան

See full entry →

adj.

quadrilateral;
square.

NBHL (1)

ՔԱՌԱԿՈՂՄ կամ ՔԱՌԱԿՈՂՄՆ, ՔԱՌԱԿՈՂՄԱՆԻ ՔԱՌԱԿՈՂՄԵԱՅ ՔԱՌԱԿՈՂՄԵԱՆ. τετράγωνος quadrangulus. Որ ինչ ունի զչորս կողմանս, կամ հայի ընդ չորեսին կողմանս. քառաթեւ. քառանկիւն. քառանկիւնի. չորս կողմով.


Քառակոյս

See full entry →

cf. Քառակուսի.

NBHL (2)

Ձեւք՝ որք չորս ունին կողս, կայ ի նոցանէ քառակոյս. (Եւկղիդ.։)

Կամ մ. Ի չորից կողմանց. չորս կողմէն, չորս դիաց.


Քառակուսի, սւոյ

See full entry →

adj. s.

square;
— արմատ, root — թուոյ, of a number.

NBHL (2)

Ձեւք՝ որք չորս ունին կողս, կայ ի նոցանէ քառակոյս. (Եւկղիդ.։)

Կամ մ. Ի չորից կողմանց. չորս կողմէն, չորս դիաց.


Քառանկիւն, կեան

See full entry →

adj. s.

quadrangular;
tetragone;
— վանաց, cloister.

NBHL (1)

ՔԱՌԱՆԿԻՒՆ ՔԱՌԱՆԿԻՒՆԻ. τετράγωνος quadrangulus, quadratus. Ունօղ զչորս անկիւնս. չորեքանկիւնի. քառակողմ. քառակուսի. քառաթեւ.


Քառանկիւնի

See full entry →

adj.

having four angles, quadrangular.

NBHL (1)

ՔԱՌԱՆԿԻՒՆ ՔԱՌԱՆԿԻՒՆԻ. τετράγωνος quadrangulus, quadratus. Ունօղ զչորս անկիւնս. չորեքանկիւնի. քառակողմ. քառակուսի. քառաթեւ.


Քառառաջ, ջեայ

See full entry →

adj.

divided in four branches (river).

NBHL (1)

ՔԱՌԱՌԱՋ ՔԱՌԱՌԱՋԵԱՅ. Որոյ են չորք առաջք. բաժանեալ ի չորս առաջս կամ ի թեւս եւ յանկիւնս.


Քառատեսակ

See full entry →

cf. Քառակերպ.

NBHL (1)

ՔԱՌԱՏԵՍԱԿ ՔԱՌԱՏԵՍԼԵԱՆ. Քառակերպ. քառաձեւ. քառանկիւն. քառաթեւ. եւ Ծալեալ ի չորս (որպէս նամակ).


Քառեամ

See full entry →

s.

four yeas.

NBHL (1)

Քառամեայ ժամանակ. զամս չորս.


Քառերանգ

See full entry →

adj.

four-coloured.

NBHL (1)

Որ ունի երեագս չորս.


Քառոտանի, նւոյ, նեաց

See full entry →

adj. s.

quadruped.

NBHL (3)

τετράπους quadrupes. Չորքոտանի. եւ Որ ինչ ունի չորս ոտս՝ նմանութեամբ.

Քառոտանին ... որ չորս մահու եմ փակեալ։ Քառոտանեաց մաքրից եւ անմաքրից. (Նար. ՟Ի. եւ Նար. մծբ.։)

Ոտանաւորս ստեղծանեն վեցոտանիս, եւ քառոտանիս. (Երզն. քեր.։)


Քառորդ, աց

See full entry →

s.

fourth;
quarter, fourth part;
quarter of an hour;
*quadrant;
— լուսնի, quarter;
cf. Ժամ.

NBHL (1)

Քառորդն՝ երրորդին է յայտնագոյն։ Յորս առ ի քեզ քառորդ վտակ՝ յորդահոսան գետ հոլովի. (Անյաղթ պորփ.։ Շ. եդես.։)


Քառունակ

See full entry →

adj.

four, containing four.

NBHL (1)

Ունօղ զթիւ չորս. քառեակ.


Քարաթոշ, ի, ից

See full entry →

s.

cf. Քարաթոթոշ.

NBHL (1)

Վիշապակ, ասեն՝ թէ լորտուն է, եւ կէոք զքարաթոթոշն ասեն։ Մողէզք եւ կովիդեայք, քարաթոթոշք, եւ բնդռունք ի վերայ եկեալ՝ կերան զորս նորա. (Լծ. փիլ.։ Արծր. ՟Ա. 3։)


Քարաթոթոշ, ի, ից

See full entry →

s.

stallion, newt.

NBHL (1)

Վիշապակ, ասեն՝ թէ լորտուն է, եւ կէոք զքարաթոթոշն ասեն։ Մողէզք եւ կովիդեայք, քարաթոթոշք, եւ բնդռունք ի վերայ եկեալ՝ կերան զորս նորա. (Լծ. փիլ.։ Արծր. ՟Ա. 3։)


Քարալեառն

See full entry →

s.

rocky mountain.

NBHL (1)

Առ որս հոսի իռիս (գետ) ընդ միջոցն քարալերանց։ Սկիզբն եղենոս պոնտոսի ի միջոցս քարալերանց դադարեալ. (Ճ. ՟Բ.։)


Քարահատ, աց

See full entry →

s.

stone-cutter;
paviour's beetle or rammer.

NBHL (1)

Ի քարահատաց եւ ի փայտահարաց Որպէս զմիճաւորս քարահատաց։ Արուեստիւ՝ գործօղ քարի, եւ քարահատ. (Փիլ. տեսական.։ Զենոբ.։ Վրք. հց. ՟Ժ՟Դ։)


Քարավէժ

See full entry →

adj.

precipitated, fallen or thrown headlong;
struck with a stone, stoned;
— առնել, արկանել, to precipitate, to fling or hurl headlong;
to stone, to cast stones;
— լինել, to fling, cast or throw oneself headlong.

NBHL (1)

Յորս ձգէին զքարինս, նոքա անվնասք, եւ քարաձիգքն՝ քարավէժքլեալ։ Չնչին գողութիւնն զա. քար զարմիւքն քարավէժ արար. (Սիսիան.։ Լմբ. առակ.։)


Քարավրէժ առնեմ

See full entry →

sv.

to throw stones revengefully.

NBHL (1)

Իսկ զգլխաւորս խազմարարս քարավրէժս (կամ քաջավրէժս) արարեալ՝ ի խոսր խաղացուցանէ ի սրտից ծովու. (Արծր. ՟Ե. 3։)


Քարափոր

See full entry →

cf. Վիմափոր.

NBHL (1)

Շիրիմս քարափորս. (ՃՃ.։)